Departamenduetako bozak. Lehen itzuliko emaitzak

Kolore guziak bigarren itzulira

EH Bai bost kantonamendutan lehiatuko da berriro igandean, eskuinaren aurka.

FN indarrez sartu da, BAMen eta Errobi-Aturrin bereziki.

Aitzineko bozetan baino abstentzio handiagoa izan da
Bi pertsona bozkatzen, Muskildin, Zuberoan.
Bi pertsona bozkatzen, Muskildin, Zuberoan. ISABELLE MIQUELESTORENA

Maddi Ane Txoperena Iribarren -

2015eko martxoak 24
Departamenduetako bozen lehen itzuliko emaitzen zurrunbiloa baretuta, bigarren itzulira begira jartzeko ordua iritsi zaie alderdi eta hautagai bikoteei. Gaur arratsaldera arte dute bigarren itzulian aurkeztuko direnez erabakitzeko aukera, baina atzo jada eman zuten horren inguruko iritzia alderdi gehienek. Lehen itzuliaren balorazioa egiteko ere hartu zuten parada. Aurreikuspenei jarraikiz, abertzaleek eta FNk indarra hartu dute, eta sozialistek behera egin dute oro har. Eskuinaren eta zentroaren arteko batasuna da nagusi Pirinio Atlantikoetan eta Ipar Euskal Herrian. Hona hemen, puntuz puntu, Ipar Euskal Herrian lortutako emaitzen ardatz nagusiak:

IA ERDIAK, ETXEAN

Espero bezala, abstentzio handia izan da departamenduetako hauteskundeetan Zuberoa, Lapurdi eta Baxenabarren, aitzineko kantonamendu bozetakoa baino handiagoa, gainera. Erroldetan izena emana zuten 223.980 hautesleetatik 108.879 abstenitu egin dira, hain justu. Abstentzioa, beraz, %48,6 izan da Ipar Euskal Herrian, hots, ia hautesleen erdiak ez dira joan bozkatzera. 2008 eta 2011ko emaitzekin alderatuta, handitu egin da zenbakia: %39,86 zen abstentzioa bi urte horiek kontuan hartuta kantonamenduetako hauteskundeetan. Kontuan hartu beharreko datua, ehunekoen irakurketa ez baita bera bozkatzaile kopuruari xeheki begiratuz gero.

ABERTZALEAK, GORA

EH Bai koalizioa Ipar Euskal Herriko hamabi kantonamenduetatik bostetan pasatu da bigarren itzulira: Donibane Lohizunen, Uztaritze-Errobiko ibarrak-Urdazurin, Bidaxune aldea-Amikuze-Oztibarren, Mendialdean eta Errobi-Aturrin. Eskuinaren aurka lehiatuko da lehen lauretan, jakinez kasu guzietan eskuina duela, halere, aitzinetik. Errobi-Aturrin, alta, lehen indar gisa kokatu da Alain Iriart eta Fabienne Ayensaren bikotea, bozen %37,9 lortuta. Fronte Nazionalaren aurka lehiatuko dira igandean —bozen %16,7 lortu ditu—.

Pozez hartu dute emaitza abertzaleek, lehen aldia baita hainbertze kantonamendutan eginen dutena aitzina bigarren itzulian, baina interpretazioa tentuz egin beharrekoa da. Izan ere, alde batetik, kantonamenduen mapa aldatu da 2008 eta 2011ko kantonamenduetako hauteskundeetatik. Eta abstentzioak eta hautagai jakin batzuek ere badute emaitzetan eraginik. Hain zuzen, boz kopuru absolutuari begiratuz gero, EH Bairen indarra ez da anitz emendatu aitzineko kantonamenduetako bozekin alderatuta. Areago, aitzinekoetan Alain Iriartek ateratako bozak kontuan hartuta —orduan ez zen EH Bairekin aurkeztu—, abertzaleek boz gutiago lortu zituzten joan den igandean: aitzinekoetako lehen itzulian, hain zuzen, 21.481 zituzten Hiriburuko auzapezak lortutakoa gehituz gero, eta orain, 17.779 —Alain Iriartenak kontatu gabe, aitzineko aldian 16.233 zituzten—. Pentsa daiteke, beraz, kantonamendu horretan pertsonaren indarra ere hartu behar dela aintzat; ez bakarrik alderdiarena.

Hiriaren eta landaren arteko ezberdintasuna ere nabaria da emaitzetan: BAMen, erraterako, ez du %10 baino gehiago lortu koalizio subiranistak. Barnealdean, aldiz, emaitza hobeak lortu ditu.

EAJk, berriz, orotara 1.445 boz lortu ditu Zuberoa, Lapurdi eta Baxenabarren —lau kantonamendutan aurkeztu zen bakarrik—. Ehunekoei begiratuta, Donibane Lohizunen du emaitzarik onena, bozen %4,3 lortuta.

EZKERRA ETA ESKUINA

Eskuina eta ezkerra elkarren aurka arituko dira BAMeko bost kantonamenduetan eta Hendaian. Espero bezala, ezkerrak beherakada nabaritu du, eta eskuina nagusitu da kantonamendu gehienetan. Hori gertatu da Baiona 3-n eta Angelun, erraterako, orain arteko kontseilariak ezkerrekoak izanik ere: Baiona 3-n, kasurako, 41 bozengatik lehen kokatu da Yves Ugalde eta Christine Lauquek osatutako eskuineko bikotea, bozen %33,83arekin, eta Marie Christine Aragon eta Henri Etxeto kontseilari sozialistak atzetik, %32,24rekin. Angelun ere ez du gehiengoa lortu Guy Mondorge kontseilari eta Sandrine Dervillen ezkerreko bikoteak. Aitzinetik gelditu zaizkie Patrick Chasseriaud eta Nicole Darrasse eskuineko batasunekoak.

Miarritzen, Max Brisson eta Maider Aroztegik eskuinean zegoen zatiketatik beren burua salbatzea lortu dute, eta lehen postuari eutsi diote, bozen %26,5 lortuta. Bigarren gelditu dira Ghislaine Haye eta Guy Lafitte ezkerrekoak (%22,5), eta beherago Fronte Nazionala, %13,7 lortuta. Baiona 1-n ere eskuinak eutsi dio gidaritzari, ia gehiengo osoa erdietsiz: bozen %48,26 lortu dituzte Claude Olivek eta Florence Lasserre Davidek.

Baiona 2 eta Hendaia ziren ezkerreko batasunaren esperantza leku nagusiak, eta lehen postuari eutsi diote. Hendaian, Kotte Ezenarro kontseilari eta Chantal Kehrigen bikoteak %29,49 lortu ditu, eta Battitt Salaberri eta Mari Jose Goiak, %18,39. Baiona 2 kantonamendua ere aski ezkerrekoa da historikoki, eta lehen indar gisa kokatu dira Christophe Martin kontseilari eta Juliette Muller sozialistak (%24,49). Bigarren dira Christian Millet Barbe eta Françoise Brau Broirie. Sophie Bussiere eta Francis Gonzalezek osatutako ezkerreko independenteen bikoteak bozen %17 lortu ditu, eta pentsatzekoa da bigarren itzulian sozialiMikelesten alde egin dezaketela haien hautesleek.

FRONTE NAZIONALA

Fronte Nazionala indarrez sartzea espero zen, eta ez du sorpresa handirik eman. Errobi-Aturriko kantonamendua izan daiteke salbuespena, EH Bairen gibeletik bigarren kokatu baita Dave Aguerre eta Anais Mendilahatxuk osatutako bikotea. FNren emaitzak bertze kantonamenduetako bozekin alderatzea zaila da, ez baitziren aurkeztu barruti anitzetan 2008an eta 2011n. Orotara 14.637 boz lortu dituzte, nolanahi ere: konparazio baterako, EH Baik baino 3.142 boz gutiago bertzerik ez. Hirugarren indar gisa kokatu dira, gainera, BAMeko bost kantonamenduetan, eskuina eta ezkerraren ondotik.

IZENEN ARTEKO TALKA

Baigura eta Mondarrain kantonamenduan eskuina eta eskuinaren artean hautatu beharko dute hautesleek heldu den igandeko bozetan. Hain zuzen, Vincent Bru eta Isabelle Pargade UDIko hautagaiak kokatu dira lehen indar bozen %35,41arekin, eta horien gibeletik eskuineko batasuneko Frantxa Etxeberri-Cachau eta Beñat Intxauspe, bozen %24,96 lortuta. Hirugarren indarra EH Bai da, bozen %18,16 eskuratu baititu. Funtsean, izenen arteko talka gertatu da kantonamendu horretan, Bru eta Intxauspe biak baitira kontseilariak gaur egun, eta kantonamenduen mozte berriaren ondorioz hautesbarruti berean egokitu dira.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna
S: