Albistea entzun

Kuba. Fidel Castroren heriotza

'Granma'-ra itzuli da

Habana hiriburuan ehunka mila lagunek eta munduko buruzagiek agur esan diote Fidel Castro buruzagi iraultzaileari. Santiagora bidean doaz haren errautsak.
Fidel Castroren errautsak daramatzan karabana, atzo, Habanatik ateratzen, herritarrek buruzagiari agur esaten dioten bitartean.
Fidel Castroren errautsak daramatzan karabana, atzo, Habanatik ateratzen, herritarrek buruzagiari agur esaten dioten bitartean. SANTI DONAIRE Tamaina handiagoan ikusi

Iñaki Petxarroman, Berriemaile berezia -

2016ko abenduak 1 - Habana

Azaroak 25 egun zituen, 1959an. 82 lagun, Fidel Castro buru, Granma itsasontzi txikian sartu, eta Mexikoko Veracruzko kostaldea utzi zuten atzean. Ideia garbi bat zuten buruan, garbia bezain ausarta: Fulgencio Batista diktadorea, armak eskuetan, boteretik egoztea. 60 urte geroago, egun berean, 90 urte zituela, Fidel Castro hil zen. Nicolas Maduro eta Enrique Peña Nieto Venezuelako eta Mexikoko presidenteek hurrenez hurren, detaile hori gogoratu dute Habanan, gainezka egindako Iraultza plazan, herritarrek eta nazioartetik iritsitako agintariek eginiko omenaldi hunkigarrian.

«90 urte bete arte lagunduko gintuela esan zigun Fidelek Evori eta bioi», kontatu zuen Nicolas Madurok, «eta jakina da Fidelek betetzen duela agindutako guztia. Orain, Granma-ra itzuli behar da, Fidel!».

Ehunka mila lagunek erne entzun zituzten nazioarteko agintarien goraipamen hitzak. Oholtzatik igaro ziren Afrika, Asia, Europa eta Amerikako hainbat eta hainbat presidente eta goi agintari: Txina, Iran, Namibia, Hego Afrika, Qatar, Mexiko, Venezuela, Nikaragua, Salvador, Aljeria, Bolivia, Grezia...

Munduaren mapa irauli zuen Fidel Castrok, hein batean, Mendebaldeko potentzia boteretsuek eraiki duten maparen alternatiba bizia, nolabait. Nabarmenak ziren, esate baterako, AEBetako administrazioak Gaizkiaren ardatz deitutako horretako agintarien presentzia Habanako omenaldian.

Raul Castrok denei eman zizkien eskerrak, eta Fidel anaiari zuzendu zizkion azken hitzak: «Fidel maitea: Martiren omenezko monumentuaren ondoan, mende erdi luzean elkartu izan garen tokian, esaten dizugu, gure herri nekaezin, borrokalari eta heroiko honekin batera, garaipenera arte beti!».

Ekitaldiaren unerik hunkigarrienetako bat izan zen hori, baina ez bakarra. Lau ordu luze iraun zuen, eta bitarte horretan asko izan ziren une gogoangarriak. Esate baterako, Alexis Tsiprasek, Europako Batasunetik iritsitako lehen mailako buruzagi bakarrak, hauxe zioen: «Grezian, justiziaren eta berdintasunaren aldeko borrokan beti izaten dugu present Fidelen eredua, gure garaipen eta porrotetan».

Namibiako presidente Heig Gottried Geingobek esker hitzak izan zituen, Fidel Castrok eta Kubak apartheidaren aurka egindako borroka gogoratuz. «Kubatarrak ez ziren etorri gure diamante eta aberastasunak lapurtzera. Euren odola eman zuten gure askapen borrokan. Beti izango gara esker oneko zuekin».

Munduko buruzagiek gogorarazi zuten Castro XX. mendea ulertzeko «erreferentzia saihetsezina» dela. Horixe esan zuen, esate baterako, Txinako presidenteorde Li Yuanchaok. «Bere garaiko erraldoi bat izan da».

Daniel Ortega Nikaraguako presidente sandinistak Castrok eta Salvador Allendek izan zuten harreman bereziarekin azaldu zuen Kubako buruzagiaren jarrera. «Allende borroka baketsuaren aldekoa zen, eta Fidel arma bidezko iraultzarekiko konbentzimendu osoa zuen, baina beti babestu izan zuen Allende».

Buruzagi ezagunez gain, munduko ezkerraren era guztietako ordezkariak zeuden Habanan, Castrori agur esateko ekitaldian. Haien artean zeuden, besteak beste, Sortuko Nazioarteko harremanetarako ordezkari Asier Altuna, Gerry Adams Sinn Feineko buruzagia eta Anna Gabriel CUPeko diputatu katalana. Arnaldo Otegi EH Bilduko buruzagiari ez zioten bidaiatzen utzi, AEBetako aire espazioan sartzeko baimenik ez duelako.

Errautsak, Santiagora

Gauekoa bukatu, eta goizean, Habanako herritarrak goiz-goiz prest ziren Fidel Castroren errautsak agurtzeko. Zazpiak zirela irten zen segizioa Santiagora, han egingo baitiote azken agurra datorren larunbatean.

Askatasunaren aldeko martxak 1959an gerrillak Batista garaitu ostean egin zuen ibilbide bera egingo du, alderantzizko norabidean. Atzo Habanatik Cienfuegosera joan zen. Bihar helduko da Santiagora, Granma itsasontzia lehorreratu eta bizardunen iraultza-ren abiapuntua izan zen uhartearen ekialdeko kostan.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Fernando Grande-Marlaska Espainiako Barne ministroa, gaurko agerraldian, Espainiako Kongresuan ©J.C. Hidalgo / EFE

Grande-Marlaskak berriz esan du Espainian ez zela inor hil Melillako hesia igarotzeko ahaleginean

Ander Perez Zala

Espainiako Barne ministroak Guardia Zibila defendatu du, argudiatuta segurtasun indarren erantzuna «proportzionala» izan zela. Ikerketa batzuen arabera, gutxienez lagun bat hil zen Espainian sartzean.

 ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

«Gerra apartekoa da antolaketa sozial bat ezartzeko»

Igor Susaeta

Gerra erregimenaren eskema gobernatzeko eredu gisa aplikatzeak eragiten dituen egoerez eta ondorioez ohartarazi du Sanchez Cedillok 'Esta gerra no termina en Ucrania' liburuan.
NATOk berretsi du «behar beste denboraz» lagunduko diola Ukrainari

NATOk berretsi du «behar beste denboraz» lagunduko diola Ukrainari

Mikel O. Iribar - Igor Susaeta

Aliantzaren helburuetako bat da Putinek «irabazten ez duela bermatzea». G7ko herrialdeek adostu dute Ukrainako gerra krimenen ikerketak koordinatzeko sare bat egitea
Jiang Zemin, 2007ko argazki batean. / ©MICHAEL REYNOLDS, EFE

Jiang Zemin hil da, 1993tik 2003ra Txinako presidente izandakoa

Jon Ordoñez Garmendia - Maddi Iztueta Olano

Tiananmen plazako protesten ostean hartu zuen kargua, eta Alderdi Komunistan merkatu ekonomia sozialista kontzeptua txertatu zuen.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...