Noiz sortua: 2014-07-27 00:30:00

Maitasunari eskainia

Norberegandik urrunen direnen maitasuna eta ondokoei diena ardatz hartuta egin du 'Maite dut' ilustrazio liburua Lorena Martinezek
Lorena Martinez, Apal dendako erakusketako ilustrazioekin.
Lorena Martinez, Apal dendako erakusketako ilustrazioekin. J. C. RUIZ / ARP

Araitz Muguruza -

2014ko uztailak 27
Itzulingururik egin gabe dio Lorena Martinez Oronozek (Irun, Gipuzkoa, 1973) maitasunari egindako lana dela Maite dut (Edo argitaletxea): «Maitasun erromantikoari buruzkoa baino gehiago, maitasun errealaren inguruko lana da». Norberegandik urrunen dagoenaren maitasunetik gertuen dagoenarenerako bidea egiten du ilustrazioen bidez, eta, bide hori azaltzeko, poema bat ere argitaratu du.

Inguruan aurkitu du inspirazioa Martinezek. «Bizitzari diodan maitasuna marraztu nahi nuen». Bizitzen ari den garaiarekin zerikusi zuzena izan duela dio: «Bigarren alaba jaio berritan, oso garai zoriontsuan nengoen, eta handik sortu zen lanaren ideia». Adierazi du, baina, ideia izan eta gauzatu arte denbora behar izan duela. «Apurka-apurka joan naiz eginez; hasieran arkatzarekin egin nituen zirriborro gehienak, eta denborarekin horiek osatuz joan naiz. Prozesu luzea izan da».

Orain arte, ilustrazioetan baino ez da aritu Martinez. Enkarguzko lanak egitetik bizi da, baina, Maite dut lanean, beste profil bat lantzeko aukera izan du: idazlearena. Aurreneko aldiz argitaratu dute Martinezek sortutako poema bat. Horregatik, azkenengo lana orain arte egindako lanen aldean «pertsonalena» dela zehaztu du: «Argitaletxeekin lan egin ohi dut, liburuetako ilustrazioak eta jolasetako marrazkiak eginez. Azken lan hau, beraz, niregandik gertuen dagoen lana da, gertuen sentitzen dudana».

Nabarmendu nahi izan du Maite dut ez dela poema ilustratu bat. Obra ontzen ari zenean, bi ekintzak, marraztu eta idatzi, aldi berean egin zituen. «Margotzen nuen aldiro, hitz bat bururatzen zitzaidan; elkarri lotuta egon dira momentu oro, dena batera edo paraleloki egin dut». Eta horrela lortutako hitzen sonoritatea «izugarri» gustatu zaiola aitortu du: «Eguzkia, izarrak, lurra, lilia, etxea, zu... Hitz horien ordena propio bilatu dut, lanak nik nahi dudan soinua izan dezan». Ilustrazioek ere ordena bera daukate: zerutik norbanakora egiten dute, eta, tartean, loreak, giltzak eta eskuak daude irudikatuta, besteak beste. «Loreekin, adibidez, emakumearen emankortasuna eta sortzeko duen gaitasuna irudikatu nahi nuen, aurrera egiteko duten indarra adierazteko».

Apal dendan, erakusketa

Moztutako paperen collageen bidez egindakoak dira ilustrazioak. Hasierako ideia ahalik eta gehiena sintetizatzen ahalegindu da Martinez, hitzaren esentziara iritsi den arte. Marrazki originalak Donostiako Apal dendako erakusketan daude, irailaren 21era bitarte. Marrazki berak oihalean erreproduzitu ditu Mantto Oronoz Badiolak, Martinezen amak. Apaingarri gisa balio dutela nabarmendu du artistak, horman zintzilikatzeko edo sofetako kuxin moduan erabil daitezkeelako. Hamasei erreprodukzio egin ditu Oronozek.

Hain zuzen ere, amaren aldetik datorkio Martinezi zaletasuna: «Aitona arrantzalea eta margolaria zen, eta haren seme-alaba guztiek jaso dute haren ukitu sortzailea. Horregatik, familian beti izan du presentzia arteak, edertasunak, koloreak...». Oronozek ere handik edan zuen, eta seme-alabei transmititu. «Gure etxean beti izan dute garrantzia», gogoratu du Martinezek.

Edo argitaletxearekin publikatu duen lehenengo lana da, eta aitortu du «oso gustura» aritu dela haiekin lanean. «Nik nahi dudan moduan lan egin dugu; neronek baloratzen dudan bezalaxe, haiek ere baloratu dute. Zaila izaten da honelako lanak publikatzen dituzten argitaletxeak aurkitzea».

Albiste gehiago

Martxoaren 28an eguneratua, 14:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Euskal Herrian 6.987 gaixok eman dute positibo koronabirusaren proba eginda, administrazioen arabera. 312 hil dira. COVID-19 gaitza izandako 988 pertsonari eman diete alta. Grafikoak, albiste barruan.

Jolas parkeak duela bi aste itxi zituzten. Irudian, horietako bat Donostian. / ©Gorka Rubio, Foku

Funtsezko jarduerak zeintzuk diren erabaki ahal izatea eskatu du Urkulluk

Berria

Eusko Jaurlaritzako lehendakariak gutun bat bidali dio Pedro Sanchez Espainiako presidenteari, eta eskatu dio autonomia erkidego bakoitzak erabaki ahal izatea zeintzuk diren jarduera kritikorako lagungarriak eta beharrezkoak diren jarduerak eta enpresak.

Langile batzuk lanean, joan den astean, Hernaniko lantegi batean. ©J. URBE / FOKU

Konfinamendu osoa bihartik, Hegoaldean

Jokin Sagarzazu

Madrilek eten egin ditu funtsezkoak ez diren jarduera guztiak, bihartik apirilaren 9ra. Langileek ohiko soldata jasoko dute, eta lanorduak gero egingo dituzte.

Galdakaoko ospitaleko langileak, hildako erizainaren aldeko elkarretaratzean. ©Aritz Loiola / Foku

Koronabirusaren datuak, udalerrika

Jon O. Urain

Gasteizen dago kutsatu gehien: 1.563. Ondoren, Bilbon (844) eta Iruñean (685).

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

Irakurtzen ari zaren edukia libre ematen jarraitu nahi dugu. Euskaraz informatzea da gure eginkizuna, zure eskubidea. Sareko irakurlea bazara, konprometitu zaitez irakurtzen ari zarenarekin. Geroa zugan.

Izan zaitez BERRIAlaguna