Albistea entzun

GATAZKETAKO BERRIEMAILEAK (X). Oskar Epelde. Kazetaria

«Bizitzak babestu behar dira, ahots bihurtu»

Afrikan, Mendebaldeko kazetari gutxi iristen den lekuetan, erreportajeak egin ditu azkenaldian Epeldek, ikus-entzunezkoak zein idatzizkoak. Komunikabideen «egiak» zalantzan jartzen eta ikertzen saiatzen da.
BERRIA

Urtzi Urkizu -

2015eko urtarrilak 25

Nahiz eta BERRIA eta beste egunkari batzuentzat kolaborazioak egin dituen, azkeneko urtean Telesur katearentzat aritu da batik bat Oskar Epelde (Arrasate, Gipuzkoa, 1968). Pozik dago telebista kate horrekin duen harremanarekin: «Haiekin oso gustura lan egiten da, niri interesatzen zaizkidan informazio berak interesatzen baitzaizkie haiei ere». Udazkenean Sierra Leonan izan zen, ebolak egindako suntsiketaren berri ematen.

Azken boladan Afrikan ibili zara. Kontrastez beteriko herrialdeak daude kontinentean. Mendebaldeko komunikabideek ez al dute Afrika ahaztuegia?

Gure eguneroko mundu txikian Afrika hor dago beti presente. Edozein komediatan agertzen dira gure aurreiritzi guztiak, eta ez dakit jendeak, aurreiritzi horietatik at, zenbateraino ulertzen duen benetan Afrikako egoerak nolakoak diren. Agian, bizi egin behar dira ulertzeko. Egia da kontraste harrigarriz beteta dagoela Afrika.

Ikus-entzunezko lanetan aritzen zara bereziki, baina idatzi ere egiten duzu. Zer ezaugarri ditu batean edo bestean aritzeak, bereziki gatazka bat dagoen herrialde batean?

Gatazka batean zaudenean, eta katarsia gauzak kontatuz egiten besterik ez dakizunean, ikus-entzunezko edo hitzez idatzitako informazioa izan berdina da. Ez zait axola formatu batean edo bestean aritu.

Gatazka gogor bat izan den herrialdera nola gerturatu beharko luke Europatik doan kazetariak?

Ni, behintzat, saiatzen naiz pertsona ona zatekeen hurbilketa eramaten. Horren barnean, iruditzen zait badela eraso beharreko botere edo balio negatiboa: babesgabetasuna. Hau da, bizitzak babestu behar dira, ahots bihurtu.

Sufrimendua jasan duen pertsona baten istorioa nola kontatu behar da?

Sufrimendua jasan duen pertsona baten istorioa inork baino hobeto berak konta dezake. Gero, erreportariaren lana edizioa da, eta hori ez da erraza izaten. Sintesiak egiteko, beti sumatzen dut aspaldi galdua dudan lagun baten falta.

Erreportaje bat egitean, kazetariak azaldu behar du, ala alde batean gelditu behar du?

Erreportajeetan kazetaria azaltzeko modu asko daude, protagonista bilakatu gabe ere. Zenbait erreportajetan niri gertatutako mugimenduak kontatu izan ditut; adibidez, Walikalen [Kongo] FDLRko buruen bila joatean egin nuen moduan. Beraz, kasu batzuetan informazioa ez litzateke argi eta garbia, nork bere burua ezkutatuko balu.

Gerrak dauden herrialdeetan telebistek ez al dute maizegi jotzen sentsazionalismora?

Bai. Informazioak sortu aurretik, aurreiritzi etnozentrista guztiek ikuspuntu finko bat osatzen dute. Boko Haramen adibidea argia da. Eta sentsazionalismoa erabiltzen da ikuspuntu finko hori finkoago bihurtzeko, gerran bilduta dagoena.

Zer aldatu beharko litzateke komunikabideetan kazetaritza hobeagoa eta zintzoagoa egiteko?

Mota askotako kazetaritza dago. Telesurren, esate baterako, ikerketa eta salaketa kazetaritza interesatzen zaie. Niri ere bai, neurri handi batean. Hor zintzoa izateko, badakizu zertan datzan, komunikabideen egiak zalantzan jartzean eta ikertzean, maitasunez eta usteldu gabe.

Sare sozialen erabileraz zer esan dezakezu?

Gerraleku bihurtzen dira informazioa sinplifikatuz eta ustezko egiak biralki birproduzituz. Ni saiatzen naiz ahalik eta jarraitzaile gutxiena izaten, eta horretan arrakastatsua naiz, bai. Paul Nicholsonek esaten zuen moduan, denok ditugu kontraesanak.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Gaiak

Albiste gehiago

Mahai inguruko partaideak, atzo, EHUren Leioako campusean. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Euskararen xehetasunak

Amaia Igartua Aristondo

EHUko irakasleak dira, atzerritarrak, eta helduaroan euskaldunduak, lanagatik besteak beste. Euskara ikastearen esperientzia xehatu dute EHUk antolatutako solasaldi batean.
 ©CC0

GIBaren aurkako hesi bat prest

Iker Tubia

Askotarikoak dira GIB birusari aurre egiteko estrategiak. Botika baten bidez ere izkin egin dakioke infekzioari: Prep esposizio aurreko profilaxiarekin. GIB birusarekiko esposizio arriskua izan dezaketenek eska dezakete.
Joseba Ezkurdia eta Jokin Altuna, Lau eta Erdiko Txapelketako finalean, azaroaren 20an. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

ETB2k %7,7ko ikusle kuota izan du azaroan, 2019ko udatik txikiena

Urtzi Urkizu

ETB1ek %1,9ko batezbestekoa du; lau eta erdiko finalak %24,5eko ikusle kuota lortu zuen

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...