Kategoria: Sailkatugabeak

‘Kuneteroak’

Mahai-inguru harrigarria egin zuten aurrekoan Zumaian (Gipuzkoa), bertako gazte mugimenduak antolatua. Alde batean Eneko Compains Sortuko Kontseilu Nazionaleko kidea jarri zuten, eta haren eskuinean benetako izena ezkutuan gorde nahi izan zuen eta argazkietan aurpegia lausoturik ageri den Kolitza izengoitiko bat.

Ekitaldiari buruz, Axier Lopez ( @axierL ) kazetariak zinez kronika interesgarria idatzi du Argia astekarirako. Nire ustez izenburua eta sarrera lerratu samar baldin badaude ere, arretaz irakurtzea merezi du. Benetan.

Bada, ekitaldi mamitsu hartan, gauza anitz aipatu zituzten bi gonbidatuek, baina kronika irakurrita argi dago eztabaida batez ere izan zela hainbat gazte militantek Ezker Abertzalearekin duten “haustura agerikoaz”.

Eta, tira, ni ez naiz nor haustura horretaz mintzatzeko. Baina ez dut eztabaidaren xehetasun txiki bat komentatu gabe uzten ahal. Gipuzkoan egonagatik ere, Nafarroa berehala agertu zen elkarrizketan. Compainsek halako batean adierazi zuen Nafarroan aldaketaren alde edo kuneteroen alde egin behar dela. Eta Kolitza horrek erantzun zion Ezker Abertzalea kuneteroekin ari dela gobernatzen Nafarroan, Geroa Bairen barnean EAJ baitago sartuta.

Eta zera, ni ez nauzue oso Geroa Baizalea, eta are gutxiago EAJzalea ere. Baina halakoak ezin dira bota; zintzo eta zorrotz jokatu nahi badugu, ez bederen. Nahi izanez gero, eztabaidatzen ahal dugu Napar Buru Batzak faxisten altxamenduarekiko beldurrez edo konbentzimenduz hartu zuen jarreraz. Baina ezin diogu EAJri kunetero deitu, Fortunato Agirre Lizarrako alkatearen eta Nafarroako bertze hogei alderdikideren oroimena zikindu gabe.

Zorroztasun pixka bat, mesedez.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko azaroaren 20koa] bannerra-EHI

Azkoiengo baratzea

Atzo Azkoienen izan nintzen, Huerta de Peralta enpresako langileei nire elkartasuna adierazten, eta ahal izan nuen moduan laguntzen. Greba eguna izan baitzuten atzokoa, “enpresaren dinamika errepresiboa salatzeko”. Eta eguneko irudiak, soinuak eta usainak gogoratzeko modukoak izan ziren.

Huerta de Peralta enpresan barazkiak hazten dituzte, eta produktu freskoak ontziratu. 130 langile ditu – gehien-gehienak pertsona migratzaileak-, eta hartara sektore horretako enpresa handienetariko bat da. Hala ere, 2017 arte ez zuen ordezkari sindikalik izan. Orduan egin ziren lehenbiziko hauteskundeak. LABek 6 ordezkari lortu zituen; CCOOk, 2; eta UGTk, 1.

Emaitza hark ilusio handia eragin zuen sindikatu abertzalean, garaipenaren kokapen geografikoagatik eta, batez ere, langile horien prekarietate eta esplotazio egoera larria zelako oso. Ordezkari sindikalak lanean hasi eta gutxika-gutxika joan ziren lan baldintzak hobetzen: urteak lanean zeramatzaten langileei kontratu mugagabea egin behar izan zieten; jaiegunak ordaintzen hasi behar izan zizkieten; eta 12, 13 edo 14 orduko lanaldiak egin ordez, 7 orduko lanaldia ezarri behar izan zuten.

Enpresaburuek baina, orain arte egindakoagatik lotsagorritu ordez, mendeku dinamika bati ekin zioten, eta hasi ziren langileak kaleratzen eta zigorrak ezartzen. Eta langileak injustiziaren aurka matxinatu dira, noski. Atzo, barazkiak hazten lan egiten duten langile guztiek egin zuten greba; oro har, enpresako langile guztien %80.

Eta ikustekoak izan ziren irudiak: dozenaka magrebtar LAB sindikatuaren banderak astintzen eta euskarazko, gaztelaniazko zein arabierazko mezuak zituzten kartelei eta pankartei eusten.

Eta entzutekoak izan ziren soinuak: bozgorailu batetik arabierazko kanten Spotify-ko aukeraketa bat, iragarki eta guzti.

Eta aditzekoak izan ziren usainak: bazkalorduan Huerta de Peraltako langileek eta LABeko sindikalistek partekatu zuten kuskusa eta tea.

Eutsi gogor, lagunok!


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko azaroaren 13koa] bannerra-EHI

Inkestatxoa

Espainiako estatistika erakunde ofizialak CIS izena du, Ikerketa Soziologikoen Zentroa, eta tarteka-marteka barometro izeneko inkesta sorta argitaratzen du. Urriko barometroan, dozenaka galdera-emaitzen artean, batez ere batek erakarri du gure arreta, sentimendu erlijiosen ingurukoa hain zuzen ere.

CISen azken inkestak kontatu baitigu Espainia deitzen duten horretan Nafarroa dela sentimendu erlijioso txikiena duen erkidegoa. Inkestaren arabera Espainian %66,2k jotzen dute beren burua katolikotzat (Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan %64,6k), baina Nafarroan bakarrik biztanleen %38,1ek omen dute sentimendu hori.

Hori ikusita, ohe elastiko baten baleude bezala hasi dira batzuk saltoka. Konparazio batera, Uharteko kazetak atzo azalera eraman zuen albistea, poztasun handiz.

Baina ejem, ejem, eta ejem.

Nafarroa Garaia pixka bat ezagututa, gurean erlijioak izan duen eta oraindik duen pisua jakinda, nik uste okertzeko arrisku handirik gabe erraten ahal dugula emaitza horrek ez duela ez hanka ez buru. Sentitzen dut. Baina Nafarroan aunitzez katoliko gehiago ditugu.

Orduan, zergatik eman du CISek datu hori? Tira, CISek datu hori lortu du Nafarroan soilik 42 inkesta eginda. Eta hori erranik, gogoratu beharko dugu inkestak ez direla errealitatearen erregistro bat, errealitatearen interpretazio bat baizik. Eta kasu honetan, gainera, interpretazio hori egin dute oso lagin txikia kontuan harturik. Eta agian, hango batek erran zuen gisara, beharbada, apika, 42 inkesta horiek Nabarreria plazan egin zituzten, ortzirale gau batean, iturriaren inguruetan esertzen diren gazteen artean.

Beraz, lasaitu pixka bat. Oraindik ez baitugu zerua irabazi.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko azaroaren 6koa] bannerra-EHI

Mediku onenak

Iragan larunbateko manifestazio carpetovetonico eta zoldazuan, enegarren aldiz, mediku onaren eta euskaldunaren falazia erabili zuten. Espainolismoak itsututa ez dauden pertsona on eta zintzoekin ez da denbora gehiegi eman behar falazia hori desmuntatzeko, erraza baita medikurik onena euskalduna izan daitekeela frogatzea. Beraz, ez gara errepikatuko.

Baina gaur mediku onenen kontu horrekin gogoratu naiz berriz, Osakidetzako oposizioen eskandaluaren kontura. Izan ere, hizkuntzen auzia gorabehera, ematen baitu orain arte ez diogula kasu handirik egin mediku onenak aukeratzeko sistemei.

Isiltasun ozena omen da mediku espezialistak aukeratzeko probetan tranpak egiten direla. Vox populi. Nik neuk izan dut horri buruzko solasaldirik lagun mediku batekin, etsituta baitzebilen jakin bazekielako egin behar zituen oposizio batzuetan nork eramanen zuen lanpostua. Eta Osasunbideaz ari naiz, mediku espezialisten plazak lagunei edo antzinatasun handiagoa dutenei errazteko ohitura ez baita Osakidetzako ajea bakarrik.

Eta kontua hain ezaguna bada, eta zantzuak hanbertze badira, zergatik errepikatzen da hau behin eta berriz? Zergatik ez dago epaitegietara eramateko moduko frogarik? Berria egunkariak gaur hainbat lekukotzarekin osatu duen erreportajean bete-betean asmatu du, nire ustez. Sistema klientelar horrek kaltetzen dituen hautagaiek ez ohi dute salaketarik jartzen, batetik, “beldur” direlako eta bertzetik uste dutelako hurrengoan “beren txanda” ailegatuko dela.

Alegia, mafia moduko bat dago, baina denek mafia horren parte izan nahi dute. Eta horretan dabiltza gure mediku onenak, gurpil zoro horretatik ezin aterata.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko ekainaren 5ekoa] bannerra-EHI

Aukera organikoa

Aurreko batean elkarrizketa egin zioten Berria-n Isabel Elizalde Nafarroako Gobernuko Ingurumen kontseilariari. “Organikoa bereiztea: hori dugu erronka”. Huraxe izan zen Ion Orzaiz kazetariak elkarrizketaren lerroburu gisa paratu zuena, Isabel Elizaldek solasaldian Hondakinen Legea izanen denaren nondik norakoak azaltzen baitzituen. Apirilaren 24an onartuko omen dute legea, Elizalderen hitzetan bere departamentuaren lehentasunetako bat izan den legea. Bada, ez didazue ukatuko harrigarria dela lehentasun horrek hiru urte behar izatea argia ikusi ahal izateko. Baina, tira, bederen onartuko dute, eta ospa dezagun.

Ospa dezagun, ala ez. Izan ere, Elizaldek berak dioenez, Nafarroa oso urruti dago Europak hondakin frakzioetarako ezartzen dituen gutxieneko ehunekoetatik. Organikoarekin bereziki gaizki egiten dugu Nafarroan eta, orain, lege berriarekin, Nafarroako biztanle guzti-guztiei aukera emanen diete zabor organikoa bereizteko. “Aukera”. Aukera emanen diete organikoa bereizteko. Alegia, aukera emanen diete organikoa EZ bereizteko.

Iruñerrian, Nafarroako mankomunitaterik handienean, borzgarren edukiontziaren sistema ezarri zuten organikoa bereizteko. Borondatezko sistema da, eta horregatik datu arras apalak eman ditu orain arte. Herritar gehienen borondatea ez baita izaten nahi genukeen bezain ona.

Nafarroan errauste planta eraikitzeko bidea itxi zuten orain Nafarroako Gobernuan daudenek. Ongi. Baina organikoaren kontu honetan, ausardia handixeagoa eskertuko nuke nik. Bertzeak bertze, organikoa bereizten dugun gutxi horiei tonto aurpegia jar ez dakigun.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko apirilaren 24koa] bannerra-EHI

Abiadura handiko tristura

Zein da “Ongi etorri” esamoldearen kontrakoa? “Gaizki etorri”? Bada, horixe.

Jakinen baituzue gaur Mister Marshall datorkigula bisitan, Espainiako Sustapen ministro Iñigo de la Serna, alegia. Den-dena irensten duen abiadura handiko trenak Nafarroan suntsituko duen zatia zein izanen den baieztatuko digu ministroak.

Abiadura handiko trenaren aurkakoek elkarretaratzea antolatu dute De la Sernari errateko gaizki etorria dela, ez dutela Madrilen inposiziorik nahi eta trena bai, nahi dutela, baina ez halakoa, baizik eta publikoa eta soziala.

Elkarretaratzea egin aitzin idatzi ditut lerrook, baina nik uste aurreikus daitekeela lau katu egonen garela. Erran nahi baita ehun pertsona elkartuko bagina ere gutxi izanen ginatekeela abiadura handiko trena egiten ari den eta eginen duen triskantzaren tamainarako.

Gaur ezkor jaiki naiz, eta barkatu, e, baina ez dut uste inor ezustean harrapatuko dudanik erraten badut abiadura handiko trenaren aurkako borrokak ez duela sekula lortu herritar masa handirik erakartzea Nafarroan. Nik uste AHTaren aurkariak ongi borrokatu direla, kalean zein auzitegietan, kontra eginez eta alternatibak eskainiz. Baina ez da modurik izan. Jende gehien-gehienari bortz axola zaio, nahiz eta ustelkeriaren habia izan, nahiz eta ingurumenean ikaragarrizko suntsiketa eragin, nahiz eta merkantziarik ez garraiatu, nahiz eta milioi eta milioi euro irentsi, nahiz eta gutxi batzurendako trena izan, nahiz eta hiriburuak ez diren gainontzeko lurraldeak bakartu…

Ez dakit zuek, baina ni gaur triste nago, abiadura handiko tristuraz.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2018ko urtarrilaren 9koa] bannerra-EHI

 

 

 

Botoak

Katalunia, Katalunia, Katalunia. Zeinen interesgarria den Katalunian gertatzen ari den guztia, aizue. Zenbat krispeta jan ditugun minutuz minutu aldatzen ari den egoera interesgarri horri begira.

Eta halako erakarpen indarra du Kataluniak, Nafarroan bizi garela ahanzten baitzaigu maiz. Neuri, bederen, gertatzen zait. Zorionez, Ana Beltran bezalako pertsonaiak existitzen dira, Katalunia eta Nafarroa modu maltzurrean lotzeko gaitasun paregabea dutenak.

Aurrekoan elkarrizketa txiki bat egin zidaten Hamaika telebistakoek, dagoeneko zaharrunoa dirudien Iruñeko haur eskolen aferaz. Gure familia euskaldunak jasandako bazterkeria kontatu nuen berriz ere, eta galdetu zidatelarik zer egin behar den lehengo egoera baztertzailera ez itzultzeko, niri berehala atera zitzaidan lortu behar dugula UPNk botere instituzionala ez hartzea.

Gero pentsatu nuen agian hobe zela nire haur politen inguruko kontakizun hura UPNren izenarekin ez zikintzea. Baina, zer arraio! Ezin dugu albo batera utzi gorroto gaituzten horiek erakundeak berriz hartzen badituzte gure bizitza zaildu baino ez dutela eginen.

Lo samar dugun kaleko mugimendua aktibatu behar da, bai, baina Javier Esparza, Maria Txibite, Ana Beltran eta halakoak gaiztakeriak egiteko gaitasun handirik gabe utzi nahi baditugu, nahitaezkoa dugu lubakiaren bertze aldean dauden alderdiak botoz jostea.

2019ko maiatza ez baitago hain urruti.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2017ko urriaren 24koa] bannerra-EHI

Kosifikazioa

Espainiako poliziek Katalunian banatu zuten egurraren zenbat bideo ez ote ditugun ikusi azken bi egunetan. Gaur, oraindik ere, ikusi gabeko irudiak zabaltzen ari dira.

Bideo horietako batean ikusi dut nola polizia talde bat lurrean botata dagoen edadetu baten ondotik pasatzen den eta nola azken polizia kideak ostiko bat ematen dion. Kasu honetan, ez da min fisiko handia ematen duten ostiko horietako bat. Ez. Pertsonaren duintasuna urratzen duten ostiko horietako bat, baizik; “Hil hadi, agure ziztrina!” oihukatzen duten horietakoa.

Eusko Jaurlaritzak Euskadi sariarekin sarituko duen Fernando Aranburu idazleak aurrekoan adierazi zuen Katalunian “huts egindako gizakiak” fabrikatzen ari direla. Sare sozialetan milaka espainiar egiten ari direna baino ez zuen egin espainiar nazionalismoaren azken guru arrakastatsuak: etsai ideologikoa kosifikatu zuen, gauza bihurtu zuen.

Eta behin etsaia gauza bilakatuta, mespretxuz trata dezakezu, zaborrera bota, burua borrarekin ireki. Berdin dio. Gauza bat bertzerik ez baita.

Eta zein zaila den guk gauza bera ez egitea! Zein zaila den polizia kaskoen azpian pertsonarik ez dagoela ez pentsatzea. Baina ez dezagun egin. Ikas dezagun anai-arreba kataluniarrengandik.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2017ko urriaren 3koa] bannerra-EHI

30 urteko b(p)orrok(t)a

Ekainaren 4an, igandearekin, Bardeako tiro eremuaren aurkako ibilaldia eginen dute. Enegarrenez. Zehatzago, hogeita hamargarrenez. Aski ongi zenbatuak baitituzte eginiko ibilaldi guztiak.

Aurtengo aldiaren aurkezpenean, antolatzaileek erran dute “atsedenik gabeko borroka” izan dela azken 30 urte hauetakoa eta “inoiz baino arrazoi gehiago” dagoela borrokan segitzeko. Ez dakit, bada, azken horrekin ados ote nagoen; nik erranen nuke duela 30 urte ibilaldi hau egiteko zeuden arrazoi berberak daudela oraindik ere mahai gainean. Eta horrek erakusten du tiro eremuaren aurkako borrokak 30 urteko porrota duela sorbalda gainean. Porrot erabatekoa. Hori ezin da ezkutatu.

Ibilaldiaren antolatzaileek Nafarroako Gobernuari eta gobernua sostengatzen duten alderdiei eskatu diete zer edo zer gehiago egiteko. “Adierazpenak ongi daude, baina ez dira nahikoa”, erran dute. Eta erabat ados horretan. Baina ibilaldiaren antolatzaileek lan pixka bat gehiago egin beharko dute tiro eremua eraistearen aldeko alderdi politikoekin. Izan ere, 28. ibilalditik, EH Bildu osatzen duten alderdiek ez dute ibilaldi hau babesten. LAB sindikatuak lehenago utzi zion babesteari.

Ez dut ideiarik ere nork duen errua sektarismoaren txapelketa dirudien honetan. Baina ez badugu lortzen tiro eremuaren aurkako indar guztiak tiro eremuaren aurkako ekitaldi nagusia omen den honetara biltzea ere, jai dugu. Bertze 30 urtez, jai.


[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2017ko maiatzaren 30koa] bannerra-EHI

 

 

Attack on British Navarre*

Hegazkin nazien bonbardaketen ondorioak Iruñean, Argaren inguruetan.

Hegazkin nazien bonbardaketen ondorioak Tuteran, Ebroren inguruetan.

PP bazterreko indar politikoa da Nafarroako Parlamentuan eta ez dakit gure arreta gehiegi merezi ote duen. Baina, tira. Noiz edo noiz botatzen dituzten astakerien berri eman beharko dugu. Konparazio batera, atzo Javier Garzia PPko parlamentariak erran zuen Hezkuntza Departamentuak “ingelesaren aurkako bertze atentatu bat” egin duela. “Atentatu” hitza erabili zuen, aizue. “Atentatu”. PAI eredua duten ikastetxe batzuetan D eredua eskainiko duelako Hezkuntza Departamentuak. Eskaini. Gero ikusiko dugu ea benetan ematen duen.

Denok badakigu UPNk, PSNk eta PPk hizkuntzen afera aukeratu dutela aldaketaren gobernuen kontrako ariete gisa. Eta egunero-egunero ari direla gai horrekin jo eta ke higatze lan nekegabe horretan. Eta badakigu ez dugula haien tranpetan erori behar eta geure agenda politikoari eutsi behar diogula. Baina hain da zaila.

Eta nik uste prest egon beharko genukeela Mendoza kontseilaria babesteko eta harenganako babesa eskatzeko. Baina trukean, gauza bat eskatu nahiko nieke Hezkuntza Departamentua gidatzen dutenei: mesedez, ez ahantz zein indar politikok eta sozialek babesten duten zuen gobernua. Eta. mesedez, utz iezaiozue Cordovillako egunkaria irakurtzeari.

(*) Erasoa Nafarroa britaniarrean

—–

[Euskalerria Irratiko Metropoli Forala saiorako ‘Minutu bateko manifestua’, 2017ko urtarrilaren 24koa] bannerra-EHI

Featuring WPMU Bloglist Widget by YD WordPress Developer