Bi hitz miopiaz

Lander Garro (Hirudia, 2011-01-23)

Duela aste gutxi, hemen bertan, gaurko kanonak nobela iraultzailea baztertzeko, eta, aldiz, nobela kontserbadorea babesteko daukan joera aipatu nuen. Utzidazue gaia berreskuratzen. Gotzon Barandiaranen Errotik nobelari egin dizkioten kritikak tentuz irakurri ditut, eta guztietan ageri da salaketa bera: liburu politikoa dela. Ez dut esango liburu politikoa ez denik. Zorrotz ibili da kritika. Baina jar dezagun (kontrako) adibide gisa, Juanjo Olasagarreren lehen nobela, hura ere goitik behera liburu politikoa: Ezinezko maletak. Orduko kritikak begiratu ditut, eta politika hitza ez da bakarrean ere ageri: kasualitatea ote? Gogora dezagun Errotik-ek Euskalduna ontziolako langileen borrokaldia kontatzen duela, beti ere langileen ikuspegitik, eta, tarteka, irakurlea adoktrinatzeko xedez. Horixe esan dio kritikak, eta ez dut neuk ukatuko. Olasagarreren liburuan, ordea, gai nagusia guztiz zen politikoa, eta ez zuen falta, ez manikeismorik, ez eta pertsonaiak estereotipoen bidez eraikitzeko baldarkeriarik ere. Kritika, ordea, ez zen bekatu hauetaz ohartu. Gogoan izango duzue Ezinezko maletak-ek lau lagunen istorioa kontatzen zuela, herri berekoak laurak, eta, batez ere, ETAren komando berekoak. Denborak beste bide batzuetatik eraman ditu (lau lagunak), eta urte batzuren bueltan elkartu dira, lauetako baten heriotzaren karietara. Enkontru hark iraganean gertatua aletzen joateko parada emango dio idazleari. Eta, zer gertatu zen iraganean?: gazte zoro batzuk, burua nahasita, herria askatzeko borroka nerabean engaiatu zirela. Haietako baten emazteak ematen ditu liburuaren gako politikoak, Alizia izeneko pertsonaiak, zeinak, iritzi politikoa izateaz aparte, ezer gutxi ematen baition liburuari; bera ari zaigu:

Leave a Comment.