Sailkatu gabea

Gona ez-errepublikanoaren kronika

Irailak 24. Udazkenaren bigarren eguna da, eta nabaritzen da: haize pixka bat dabil eta euri tanta batzuk zerutik herabeki erortzen ari dira. Berdin dio, ez nau ikaratzen, nik soinekoak janztea gustuko dut, eta duela egun pare bat erositako gona berri bat janzteko irrikitan nago. Leotardo gardenak, botak, ‘Altsasukoak aske’ kamiseta. Bai, agian ditudan bertze gonak baino motzagoa da, eta, horregatik, bat-batean nire familiaren emakume guztien ahotsek durundi egin dute nire buruan, boz bakar batez: “Orekatu! Badakizu, gona motza jantziz gero kamiseta zabal bat jarri, eta gain tinki-tinkia duzunean, galtza luzeak. Bestela, gehiegi da”. Gehiegi? Norentzat: niretzat? Zuentzat? Kalean ikusiko nautenentzat? Orekaren teoria hau ez nuen sekula ulertu; are gehiago, ez dakit nork asmatu zuen, baina, nahi gabe, jarraitu egiten dut.

Igogailuaren ispiluan nire burua ikusi dut, eta kalera atera naiz, pozik. Ez nuen uste bertzeen begiradek nire buruaz nuen irudia desitxuratuko zutenik. Pozik, agian. Inozente, zalantzarik gabe.

Gaur ikasleen manifestazio baten berri ematera joan gara, 15 eta 23 urte bitarteko gazteena. Kolegio eta lizeoko oroitzapenak burura etorri zaizkit iristerakoan, atsedenaldian taldeka elkartzen ginenekoak. A ze aniztasuna, zentzu guztietan: sustraiak, gustuak, gorputzak, eta, nola ez, jantziak. Gogoratu ditut Frantziako Hezkuntza Ministroaren hitzak ere, duela aste pare bat irratian entzundakoak: “Eskolara jantzi errepublikanoaren joan behar da”. Iraileko bigarren astean neska gazteak ikastetxe aunitzetan mobilizatu ziren, #balancetonbahut (“zure ikastetxea salatu”) edota #14septembre traolak erabiliz, neurri murriztaile eta sexistak salatzeko, nesken arropei mutilenei baino kasu handiagoa egiten zaiela eta. Eta bai, ondorio nagusia hau da: 2020an oraindik neska gazteon jantzia eztabaidagaia da.

Manifestazioaren ondoren, inguru akademikotik atera eta kalearekin topatu naiz. Kale hutsa. Begiradak sentitu ditut, gizon eta emakume helduen begienak. Gazteekin nengoenean nabaritu ez ditudan begiradak. Alde zaharretik igaro eta langile batzuekin topatu naiz karrika estu batean. Irribarre bat, eta “eskerrik asko” edo “kaixo polita” barregarriak bota dituzte, nire kamisetari begira. Txistu egin dit batek, eta gizon bizardun guztiak barrez lehertu dira. Purrust egin dut, etsita, baina musuko madarikatu honek oraindik ikus zitekeen azken sumindura seinalea kendu dit. Ihes egin dut, azkar, etxera.

Joder, joder, joder. Damutu naiz: “Zergatik jarri dut gaur gona zorigabeko hau?”. Sakelakoa hartu eta lagun bati kontatzeko audio-mezu bat grabatu nahi nuen, baina, desblokeatu bezain laster, jakinarazpen bat iritsi zait sakelakora. Instagramen, lagun batek ihardetsi dio nik argitaratutako story bati: “Pixka bat exageratua, ezta?”. Kontu batek Frantziako Hezkuntzaren Ministerioaren publizitate baten satira egin du, “bortxaketa kulturaren mekanismoak salatzeko.” 25 urteko gizona da: exageratua, zinez? Putain. Baita zu ere!

@quoidemeuf Instagram kontuak egindako satira

Eraikineko igogailura ailegatu naiz, eta, egun berean bigarren aldiz, nire isla ikusi dut, baina, oraingoan, aldatua. Inpotentzia. Amorrua. Eta errua. Zergatik sentitu naiz errudun? Nire buruari galdegin diot: zeintzuk dira matxismoak bultzatu dituen mekanismoak ni errudun sentitzeko?. Ni, hitzetan eta begiradetan eragiten didatenen biktima izanik, errudun sentitzen naiz.

Flash-back batzuk tupustean, bat bestearen atzetik, agertu dira nire buruan:

Oroitu naiz 2016ko udaz, Nizako hondartzan, non polizia batzuk tunika urdina eranztera behartu eta umiliatu zuten emakume musulman bat, burkiniaren aurkako debekua aitzakitzat hartuta.

Oroitu naiz duela aste batzuk sortu zen beste polemika batetaz: emakume bati ukatu zioten Pariseko Orsay Museora sartzea, eskote “zabalegia” zuelako. Ez dezagun ahaztu museo honek Gustave Courbet “L’Origine du monde” margolana jasotzen duela, emakumeen gorputzari buruzko artelan esplizituenetako bat. Ironiaren mukurua!

Beraz, zer, gizon batek margotutako fikziozko obra batek balio du, baina emakumeon gorputzak ezkutatu egin behar dira? Hipokrisia egoera hori salatu du Soulcié marrazkilariak :

Soulcié marrazkilariaren karikatura

Ondorioa oso argi dago: edozer jantzita ere, emakumeen gorputza “arazoa” da, eta konponbide bakarra gizonen eskuetatik aterako da. Ondorioz, izen komun bat du egoera hori sufritzen duten emakume guztiek sufritzen dutenak: lotsa sentimendua. Lotsatuta sentitu zen burkinia zuen emakumea, hamaika begirada artean, uztaileko arratsalde bero haren erdian. “Ze lotsa! Mundu guztiak nire bularrak ikusten dituela iruditu zait, eta orain nire bularrak baino gehiago ez naiz” idatzi zuen neska paristarrak. Eta nik ere, lotsa handia sentitu nuen, etxerako bidean.

Kontua da lotsa ez dagoela alde zuzenean. Ez al dira haiek lotsagarri sentitu beharko luketeenak? Bortxaketak leporatu dizkietenak, komentario sexistak biltzar politikoetan bota dituztenak… hitz batez: gobernatzen eta gure gainetik daudenak. Jendetasuna exiji diezaiegun ahalkea eskatzen digutenei. Morala eska diezaiegun fintasuna gomendatzen digutenei. Zer dira jantzi errepublikanoak? Kurioski, frantsesez, “tenue” hitzak bi esanahi ditu: jantzia eta jarrera. Asmatu zein den kontrolatzen errazena, eta zein den falta zaiena.

Zer printzipioren arabera bihurtu dira konformismoaren zaindari? Gure gorputzen gainean pisatzen duen orekaren aldekoak? “Jantzi desegokia” kalifikazioak ez du neskei haien gorputz nerabeen ahalmen sexuala finkatzea ez den beste helbururik. Ez du bertze asmorik jantzien sexualizazioa handitzea baino.

Eta bertze artikulu batekin topatu naiz, itxaropentsuagoa, iluntasun mediatikoaren erdian. Atlantikoaren bertze aldekoa, Quebec-ekoa, zehazki. Estatu frantziarrean piztutako polemika dela eta, 12 eta 16 urte bitarteko mutilek diskriminazio hori salatu nahi izan zuten: ikastetxera gonak jantzita azaldu ziren. “Orduan, eskola gure gizartearen etorkizunerako prestakuntza lekua baldin bada, egungo belaunaldien errealitatera egokituta irakatsi beharko luke” dio 16 urteko Cassandre ikasleak, bere lagun mutilen argazkiak argitaratuz.

Hori ikusita, bistan da erantzuna ez dela definituko gure gonen edo buruzapien neurrietan, kontzientzia feministan eta errespetuzkoan baizik. Horregatik, hezkuntzak ikasleak errepresentazio sexistetatik libratu behako lituzke, harreman berdinzaleagoak eraikitzeko. Iraultza martxan bada, nahi dugun bezala jantzita etorriko da. Are gehiago, gazteok beztituko dugu, bai jantzia eta bai jarrera.

Sailkatu gabea

“Baina zu nongoa zara?”

Galdera sinplea den arren, oraindik ez dut ikasi nola atera ataka gaiztotik: alde batetik, bidaia eta leku ezberdinetan egin nituen ikasketen bidez, ohituta nago galdera entzutera (eguneko ogia da Erasmusen daudenentzat), baina bestetik, beti geratzen naiz zer esan jakin gabe ala hamar minutuko familia zuhaitzaren azalpena ematen – ik. Facebooken aurkitu nuen memea, “So where are you from?”–. Egia da: ni nongoa naiz? Ez da neure buruari galdetzen diodan lehenengo aldia, alderantziz, galdera honekin hazi nintzen. Eta “nongoa naiz?” galderak bideratzen nau beste bati: “nor naiz?”.

Bloga honetako biografiaren arabera, Marseillan jaiotako, Aljeriako jatorrizko, Europan ikasi zuen eta Euskal Herrian bizi den emakumea naiz. Hau da nire kapital kulturala eta odolean daramadana.

Bestalde, ikuspuntu administratibotik, ia urtero bozka dezaket, nire hiru plastikozko NAN-ek oroitzen didatenez. Hiru nazionalitate, hamaika izapide (frantsesa dutenek ulertuko dute), baina nortasun bat. Eta zein da ba?

Bi kultura edota nazionalitate ditugun immigranteon semeok “txertatu” behar genuen bi errealitateetan. Baina zaila da egitea kolonialismoak deus ikusirik ez zeukaten bi herri elkartu zituenean. Ez hizkuntza, ez kultura, ez erlijioa, ez politika. Deus ez. Baina ni Frantzian jaio nintzen eta nire gurasoak, ez. Nik frantsesa ama hizkuntz gisa dut, eta nire gurasoei inposatutako hizkuntza zen. Nik Errepublikaren eskolaren baloreak ikasi behar izan nituen eta nire lehengusuek himnoa abestu behar zuten goizero bandera jasotzean. Gero, nola konpara dezakegu barruan dugun guztia elkarrekin etxean? Zein galbaherekin?

“Identitate konplexuagoa aldarrikatzen duena baztertuta dago. Aljeriako gurasoak dituen Frantzian jaiotako gazte batek bi gauza nabarmen ditu bere baitan, eta bat eta bestea onartzeko gai izan behar du”, idatzi zuen Amin Maalouf idazle libanoarrak Les Identités meurtrières lanean.

Onartzeko gai izan behar nuen ba, baina 16 urteko neska batek galdera pilo bat ditu buruan: zergatik nire gurasoek ez ziguten arabiera irakatsi eta nire lehengusuenek bai? Zergatik familia bisitatzera Aljeriara joan behar nuen eta lagunak elkar joaten ziren oporretara? Zergatik lotsa eman zidan Baccalauréat egunean ikasle eta irakasle guztien aurrean Aljeriako NANa erakustea eta Espainiakoa ez, baina gero adiskide multzo edo familia hurbila artean harrotasun handia sortzen zidan? Onartu baino lehen, ulertzeko pausoa eman behar nuen.

Esan non hazten zaren eta nor zaren esango dizut

Lizeoko ingeles klase batean, gai berri bat hasi genuela oroitzen dut. Melting pot or salad bowl? deitutako tematika, munduko herrialde handietako kosmopolitismoari buruz. Ikasliburuak bi ideia eta adibide argitan ezartzen zituen. Alde batetik, Amerikako Estatu Batuetan, New-Yorkeko Melting pot, hau da denboraz, immigranteen belaunaldiak elkar nahasi izan dira hainbat urteetan, eta beraien kultura galdu egiten dute Osaba Sam-en herrialdeko gizartearekin parekatuak bihurtzeko. Bestetik, Erresuma Batuako salad bowl: aniztasun kulturala gauza positibotzat hartzen da, beraz immigrante bakoitza bere kultura edota hizkuntza mantentzera animatuta beti egon da. Salad bowl, entsalada-ontzia. Nola letxuga, tomatea eta azenarioa entsalada batean, kultura ezberdinetako jendea erabateko harmonian elkartzen da.

New York, etxe orratz argazki bat, eta legenda hau: “2005an, 170 hizkuntz ezberdin hitz egiten ziren eta new-yorktarren %36 atzerrian jaio zen”. Eta niri, 16 urterekin, New Yorkeko argazkiak ikusten, nire bizitzatik oso urrun zegoen kontzeptu bat iruditu zitzaidan. Baina ez nintzen konturatzen ni neu espazio kosmopolitaren erdian nengoenik. Ez al nintzen konturatzen aniztasunaren laborategian hazi nintzenik? Demografia mailan, munduko hirugarren hiri armeniarra, lehenengo korsikarra, lehenengo komoretarra, Europako hirugarren hiri judua eta Magreb eta Italiako komunitate haundiekin, Marseilla Mediterraneo osoko hiririk kosmopolitena dela aipatzen du Jean-Claude Juan kazetariak.

Eta Marseillako rap kantari ezagun batek dion bezala, edozein hiritarren “bere estai bereko bizilaguna mundua da, eta entzuten da mintzatzeko moldean”.

Garai batean, ezin nuen burutik kendu nire klasekide edo lagunek erreibindikatzen zuten bezalako nortasun bakar eta finko bat aurkitzea. Nire nortasunaren alderdi guztiek osatzen dute nor naizen. Baina bide hau ulertzea kostatu zitzaidan. Egun, urruntasunekin konturatzen naiz ez nintzela bakarra nire klasean, justu alderantziz. Nire lagunik onenetik bat Berlinen jaio zen eta palestinar jatorrizkoa da, besteak armeniaraz gurasoekin hitz egiten du etxean eta beste bat Andorran jaio zen Portugaleko immigranteen semea da. Guztiok frantsesa dugu izendatzaile komun gisa…. eta frantsesa soilik?

Rokhaya Diallo pentsalaria eta kazetaritza frantziar-senegaldarrak jorratzen du gai hori. La France tu l’aimes ou tu la fermes liburuan, azaltzen du Estatu frantziarrak bere historiaren ezjakintasun handia duela ezaugarri, “gure nortasun kolektiboaren ikuskera itxuraldatua betikotzen duen amnesia antolatutakoa”. Gure nortasun kolektiboaren ikuskera itxuraldatua badago, zer izanen da bakoitzaren nortasun pertsonalari buruz?

Ez salad bowl, ezta melting pot ere

Nire Twitter timelinea ere, nire interes edota hizkuntzen erakusgarria da, hau da txioak euskaraz, frantsesez edo arabierraz irakur ditzaket.

Azken egunetan, nola komunitate bakoitzak bere bitxikeriak dituen, Aljeriako txiolarien artean erronka bat zabaldu da, Anys Mezzaour idazleak txiokatu zuen moduan: “Give us your identity in order” (‘txiokatu zure nortasuna ordenan’), orden honetan:

Txiolarien erantzunak berehala etorri ziren: batzuk haserretu, batek batzuk azalpenak eskatu eta nik ere, parte hartu nahi nuen. Zer izanen litzateke nire klasifikazioa? Baina komentario batek nire interesa piztu zidan: “Zertarako hierarkizatu? Guztiak batera!”. Hierarkirik existitzen al da ala ni osatzen duten arlo guztiak ezin dira klasifikatu? Elkar bizi dira, portzentaje berdinaz, elkargunerik gabe? Fifty-fifty da ala? Hortik dator geure mestizajea, larrua azal iluna duen norbaiten hitzaren erabilera orokorretik urrun, baizik eta sustrai, nortasun edo jatorriak nahasita dituen pertsona bat. Eta oroitu dut Gael Faye idazlea eta abeslariak diona, Métis-en:

“Bilaketa kromatikoan nengoen

Baina mestizoak ez du lekurik mundu dikotomiko batean

[…]

Ez dut aukeratu, besteren begiradetan ikusi dut.”

Alferretan, beraz?

Agian oraindik ez dut konponbiderik aurkitu – arazo bat da ala? – baina gauza bat oso argi dut: ez du balio geruzak pilatzea, hostopil bat bezala, baina ezta osagai guztiak nahasten diren pastel baten ore bat ere. Zer gertatzen da ez salad bowl ezta melting polt ere eredua jarraitzea ez banu nahiko? Berriz ere Amin Maaloufen berbak aipatzen ditut: “Pertsona baten nortasuna ez da partaide izatearen zati autonomoak elkarren ondoan jartzea, ezta ‘patchwork’ bat ere, larru estiratu baten gaineko marrazki bat baizik; uki dezala partaide izatearen zati bat, eta pertsona osoa dardar egiten da.”

Fatima Daasek (idazten dudan bitartean France Cultureko podcast baten bidez deskubritzen ari naiz idazle frantziar-aljeriarra) kontatzen du “nortasunak ez duela konponbiderik, besteek azaldu ezin dituzten pentsamenduak hitzez adierazteko idazten dela”.

Sustatzen nauen kultura-aniztasuna hitzez adierazteko hizkuntzak baino tresna hoberik ba al dago? Orain nire arbasoen hizkuntzak ikasteko gogoek eginkizun handia dute: ez dut euskara, arabierra (eta laster tamazight, oxala) ikastea halabeharrez erabaki, ni neu ezagutzeko baizik.

Azpititulorik ez

bell hooks idazle eta militante feministak “ez al naiz emakumea?” bere buruari galdegin zion, genero ikerketa perstonalaren ikuspuntutik. Bere hitzak errekuperatu eta nire egiten ditut: “ez al naiz nortasun desberdinak dituen emakumea?”

Are gehiago, une honetan amona oroitzen dut, oso emakume ausartatzat dudala eta. Bost hizkuntz dakizki, ia horietako bat ere ez bete-betean. Baina ez al da hori puzzlearen pieza garrantzitsuena? Ez nuke onartu behar nire parte diren osagai guztiak ezingo ditudala ezin hobeto ezagutu, eta haiekin hasiberria izaten ikasi, nola hasiberri bat atzerriko hizkuntzaren lehen hitzekin? Amonak inoiz galdetu zion bere buruari hori? Eta amonak zenbat nortasun ditu?

“Eta zenbat Europarrek sentitzen dute, Euskal Herritik han Eskoziaraino, partaide izatearen sentimendu potente eta sakon bat, zonalde, herri, historia eta hizkuntz bati lotua? Nork, Amerikako Estatu Batuetan, oraindik imajina dezake gizartean duen lekua jatorrizko loturei behatu gabe – afrikarrak, hispaniarrak, irlandarrak, juduak, italiarrak, poloniarrak eta abarrak?” (Amin Maaloufen eskutik berriro; otoi, irakurri ezazue liburu hau, kultur ondarea dela eta).

Ezin nioke pentsaketa honi amaiera emanen euskaldunei eta euskarari erreferentzia egin barik. Nola herri batek influentzia linguistiko, politiko eta –orain inoiz baino gehiago– migratzaileengandik hartu zituen; gure aniztasuna sortzen duten ur-laster aunitzeko ibaiek zeharkatzen gaituzte. Nire aniztasuna ez da inoiz hura osatzen duten hizkuntzena baino hobea irudikatua izango. Nire baitan ditudan hitzez adierazi behar dut eta hitz hauek jatorrizko bertsioan izanen dira edo ez dira izanen. Itzultzaile baten gaindia da, baina aldi honetan, azpititulorik ez.

Gaur euskara eta arabiera ikasten ditut puzzlearen piezak aurkitzeko, nortasun bilatzeak bizitza osoan segitu arren. Eta zer den nortasuna ez badakit ere, argi dut hizkuntzak ezinbestekoak direla errezeta hau idazteko.

Sailkatu gabea

Hizkuntza eta muxuak

“Aurten berezia da”. Arrunt bihurtu den esaldi hori erabil daiteke espazio linguistikoekin ere. Nola Euskal Herriaren Aberri Egunean balkoietan jarri genituen gure ikurrin eta pankarta guztiak, 2020ko Galizaren Día da Patria ez da izan urteroko ospakizunen harrera jendetsuaren gertalekua. BNG alderdia eta Ceivar, Galiza Nova eta Anova erakundeak Santiago de Compostelan eta hainbat hiritan presente egon badira ere – bai aldarrikatuz eta bai segurtasun neurriak errespetatuz –, aurtengo ospakuntza ez da gogoratuko urteroko hitzordu zoragarriak bezala.

Dena dela, uztailaren 25 honetan, Aberri galiziarraren egunaren mendeurrena ospatzen zen: izan ere, 1919ko azaroaren 7an, 8an eta 9an erabaki zen egun hori berezia izatea, Irmandades da Fala talde politiko eta kulturalaren eskutik, “immigranteen besta eta Santiago eguna” izateko asmoz.

Egun, 24 eta 25 bi egun horiek “nortasun galegoa josteko […] historia, musika, etnografia, mitologia eta feminismo arloetako espezialisten eskutik elkargune ireki eta plural”-tzat hartzen da.

Nós Diario egunkariak 48 orrialdeko edizio berezia argitaratu zuen egunaren kariaz, hainbat elkarrizketa, lekukotza eta eztabaigai bilduta. Izendatzaile komuna? Galegoa, hizkuntza. “Na fronte unha estrela, no bico un cantar” (izar bat kopetan, kanta bat muxuan) leloaz, 1920an jaio zen Galizaren nazioaren eguna, hau da, berbarekin ehundu zen ospakizuna, eta berbak berak elkarretaratzen du hainbat aldarrikapen eta ideia ezberdinak dituen jendea. “Herri honetan jaio zen orain dela 1.000 urte, eta ez da inongo talde politiko eta sozialen jabetza”, azaldu du Agustin Fernandez Paz idazleak.

Egunak zapore diferentea izan arren, militanteon espazioak ez dira eraikitzen kale edo egunkarietan soilik, baizik eta berrasmatzen dira, maiatzaren 17ko Día das Letras Galegas ospatu zen bezala: konfinamenduan bizi izan zenez, ekimenak eta partaidetza areagotu ziren sare sozialetan, #EuFaloGalego traola erabiliz. Real Academia Galega-k ipuin, jolas eta sormen-guneekin elikatua dagoen primaveradasletras.gal webgunea sortu zuen haurrentzat. Laburbiluz, sare sozialetan, bat eginda.

Sonia Dapena kazetariak publikatutako artikuluan aipatzen du geroz eta “tiktokeiros eta tiktokeiras” (TikTok ikus-entzunezko aplikazioaren erabiltzaileak) gehiago agertzen direla, eta ohoragarri zaie galegoa erabiltzea plataforman. “Ez dute nirekin ‘liatu’ nahi azentu galegoa izateagatik”, “Galdetzen didate zergatik hitz egiten dudan galegoz, ‘herrikoa’ baita”, “Zergatik esaten dute sare sozialetan galegoa erabiltzea ez dela hezibide onekoa?”: halakoak dira erabiltzaile gazteek jasotzen eta argitaratzen dituzten galderak.

Nola galdera erretorikoak sortzen, hipokrisia salatzen trebetasun handia dute sortzaileek: Olaxonmario youtuberrak bideo aunitzetan grabatzen du erantzunez Gadis supermerkatuaren topikoz betetako publizitateei edo Alberto Nuñez Feijooren diskurtsoari, ironiaz. Azken Día das Letras Galegas-en, polemika sortu zen Twitterren –berriz– La Voz de Galicia egunkariak “galegoaren hitz politena” antolatutako lehiaketarekin –jakina da egunkari horrek egun horretan bakarrik argitaratzen duela galegoz, beste inoiz ez.

Nik, euskaldun berri eta galego neofalante gisa, ez dut hizkuntzak zer papera duen kontatu nahi, euskaldunek, galiziarrek eta katalanek hobeto egiten dute eta. Ez naiz haien aldarrikapen bozeramailea eta, gehienbat, hutsetik ikasten dut. Ez dut kentzeko zaila den ohitura zaharrik. Baina eskarmentuak erakutsi didana da hizkuntzak rol eta ondorio ugari dituela: mugak irekitzen ditu, baina ezin da “folklorea” bultzatzeko erabili, gizarte-egitura indartzeko baliabide gisa baizik.

Ez naiz inor errateko hizkuntza nola erabili behar den espazio militanteetan, eta batez ere eguneroko bizitzan, lagunon artean eta beste harremanetan, baina argi dut hizkuntzak bildu egiten duela. Queremos Galego plataforma dinamitzaileak erraten duen bezala, “hizkuntza deskonfina dezagun”, geure pantailetatik geure kaleetara. Dapenak aitortu du: “Egia da oraindik asko falta dela Tik Tok-en, beste aplikazioetan eta errealitatean, baina oso berri ona da ehunka erabiltzaile aritzea galegoa tinko babesten”.

Oroitzen dut Santiago de Compostelako Mercado de Abastos-en ezarritako afixa bat, “busco amante galegofalante” esloganaz, abestiaren esanetan. Irudian, muskuilu bat, nola ez. Azkenaldian ezagutu nuen Adran Varela grafistaren lana, obra polit batekin: “Os mellores bicos son coa lingua” (Muxurik onenak mihiarekin ematen dira). Bai muxuak eta bai lehenengo hitzak, eskaera administratiboak, unibertsitateko eskolak, pailazoen ikuskizunak, haur eskolen eskaintzak eta musika kontzertuak. Galegoz, euskaraz, bretainieraz eta kabilieraz.

Orain dela bi urte, Día da Patria bizi izan nuen Masterreko nire hiru lagun minekin: A Mariñako batek, Vigoko batek eta Ourenseko batek gonbidatu ninduten bizitzera zer den egun berezi hori – Ana Ponton BNGko idazkari nagusiak Día da Matria esatea nahiago du, eta geroz eta gehiago zabaltzen ari da. Egun osoa galegoz hitz egiten aritu ginen, egunero egiten genuen bezala. Haiekin bizi nahi nuen une magiko hori, haiek ireki eta zabaldu zidatelako zer den Galizan galegoz bizitzea. Egun horretan besarkadak izan nituen, argazkiak eta kantuak… baina muxu bat(zuk) ere, na lingua de Castelao.

Featuring WPMU Bloglist Widget by YD WordPress Developer