<![CDATA[Angel Erro | Berria.eus]]> https://www.berria.eus Bere azken artikuluak eu Thu, 24 Jan 2019 09:37:35 +0100 hourly 1 <![CDATA[Angel Erro | Berria.eus]]> https://www.berria.eus/irudiak/berriaB.png https://www.berria.eus <![CDATA[26 lagun]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-24/26_lagun.htm Thu, 24 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-24/26_lagun.htm
Hogeita sei lagun ere ba omen dira, beste nonbait irakurri dudanez, Uber edo Cabify bezalakoen 10.000 lizentziaren jabeak, 450 milioi euroko balio potentzialekoak. Horrelako datuak ez dira ahanztekoak enpresa horien kontra taxilariek Espainian duten borrokan. Hogeita seiko zifraren kointzidentziak are argiago uzten du, begien bistakoagoa, nora garamatzan lan harreman mota horrek, balantzaren zein aldetara.]]>
<![CDATA[Batua]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-23/batua.htm Wed, 23 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-23/batua.htm Game of Thrones aski ikusi.]]> <![CDATA[Epaitu]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-22/epaitu.htm Tue, 22 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-22/epaitu.htm
Kasu honetan harrigarriena eta mingarriena zait gizabanako ustez bere gisakoek, organismo handi horren harremanean sartzean, justizia administrazioaren edo estatuaren parte sentitzean, lehenago aipatu goi helburuen defendatzaile bihurtzea. Sistemak irentsita.]]>
<![CDATA[Marie Kondo]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1957/021/003/2019-01-20/marie_kondo.htm Sun, 20 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1957/021/003/2019-01-20/marie_kondo.htm Estoy aburrida de estar tan salida» kanta (agian ez zuzenean niri) atera zutenetik.

L-Kan pop taldeak abestuta, badakit Marie Kondoren berri, duela pare bat urte kanta bat eskaini ziotelako orain puri-purian dagoen «txukunlari» edo «antolatzaile» japoniarrari. Metodo bat asmatu omen du Marie Kondok, etxeko puskak txukun gordetzeko. Ordenaren profeta berria da eta bere irakaskizunak Netflixen bidez hedatzen dira. Nolabaiteko oihartzuna hartu du haietako batek: etxean hogeita hamar liburutik gora ez edukitzekoa. Esan gabe doa jende askok espantu franko egin dituela. Jakin nahiko nuke apalategietan zenbat liburu dituzten haiek, eta zeintzuk. Orain gutxi John Watersen aholku bat asko zabaldu zen: «Norbaiten etxera joan eta libururik ez duela ikusten baduzu, hanka egin larrurik jo gabe». Suposatzen dut i-book-ik ere ez daukala egiaztatu eta gero, badaezpada. Edo liburutegiaren txartelik.

Hogeita hamarrok irakurrita (Dantek ez zituen askoz gehiago edukiko) nahiago nik, ehunka baino apaingai eta harrogarri.]]>
<![CDATA[Hamar urte]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/019/003/2019-01-19/hamar_urte.htm Sat, 19 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/019/003/2019-01-19/hamar_urte.htm Wired aldizkariko erredaktoreburuak iradoki du #10yearchallenge bezalako meme bat, Facebook edo Instagramen, oso erabilgarria gertatzen ahal zaiela (eta horregatik akaso abiarazi dutela) aurpegi-ezagutzaren eta zahartzearen algoritmoak trebatu ahal izateko, oraingoen ahuleziak zuzenduz. Geure pribatutasuna are gehiago murriztuko duten etorkizuneko tresnak zorrozten ari gara. Baina hori aspaldidanik bagenekien.

Halere, inon zabaltzeko ez bada ere, ariketa polita da orain hamar urtekoarekin geure burua, geure gizartea, konparatzearena. Maiz aldaketen pertzepzioa galtzen dugulako. Nafarren kutxaren desagerpena ikertzen duen batzordean Barcina arduragabe bat ikusi dugu egunotan. Duela hamar urte etorkizun handiko alkatea zen. Azkar doaz urteak.]]>
<![CDATA[Lan izpiritua]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-18/lan_izpiritua.htm Fri, 18 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-18/lan_izpiritua.htm Spirit de travail. Berri faltsu horietakoa ez bada, behintzat. Ni sinesteko prest nago. Ez da lan eremutik heldu den notizia harrigarriena, ez iraingarriena ere, langileekiko. Interneten bilatu dut, idaztera jarri baino lehen egiaztatzeko, eta salneurria ere aurkitu dut, hamabost euro (zehaztasunak sinesgarriagoak egiten ditu istorioak) eta ahituta dagoela, ni bezala, aire lurrintzailea erosteko grina nigan biderkatuz (eskaintzaren eskasiak eskaria biderkatzen duela, eta harekin etekina, gauza jakina da kapitalismoan). Ez zitzaidan gaizki etorriko lan egiteko gogoa berotuko zidan esentzia aromatikoren bat. Basoaren erdian edo Arabia betean egotearen irudipen usainduna eskaintzen duten lurrinak baldin badaude, exotismo, natura eta luxuarekiko lotura iradokiz, zergatik ezin digu luxu bihurtzeko bidean dagoen lanaren ebokazioa ekarri perfume batek? Tira, lan ordainduarena. Esklabotzarako eta prekariotasunerako gainbehera honetan, lanaren plusbalioaren banaketa bidezkorik gabe, lurrintzaile batek bultza gaitzake lanera, aski prezio lehiakorrean, gainera, merke-merkea. Ez esan pagotxa ez denik.]]> <![CDATA[Lehentasunak]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/022/003/2019-01-17/lehentasunak.htm Thu, 17 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/022/003/2019-01-17/lehentasunak.htm
Baina, bai, badakit nondik hasi. Begira, bestela, Andaluziara. Hauteskunde kanpainan zer aginduko zuten ez dut gogoan, zezenketen babesa izanen zen ala ehizarena, baina iritsi eta lehendabiziko gauza (dagoeneko aitortu dute inbestiduran) oinordetza eta dohaintzen gaineko zerga kentzea izanen da, erkidego horretan milioi bat eurora arte dagoeneko salbuetsita zeuden arren. Horrelakoetan salatzen dute beren burua, lehentasunak benetan zeintzuk dituzten, eta noren lehentasunak. ]]>
<![CDATA[Gaurko gaitza]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-16/gaurko_gaitza.htm Wed, 16 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-16/gaurko_gaitza.htm
Makroa eta mikroa. Guztia gerra berdina omen da. Gogortasun eta garraztasun berarekin aurre eginen diegu emakumeen eskubideen kontra jotzen duen lege proposamen bati edo kaleko gizon baten erantzun ezegoki bati. Sarearen distortsioa izan daiteke. Baina jolas horretara jolasten ari gara denok. Neu barne, gehienetan. Eskuin muturrekoaren gorakada hizpide hartu eta zutabegile batek, testua lugorri bihurtuta, Vox, EAJ edo Ciudadanos berdinduko dizkizu, geure ikusmena hiruzpalau pixelekoa baino ez balitz bezala. Ñabartu beharrean, arrazoia emanen diote gehienek, brotxakada lodia helbururen baterako erabilgarria izan daitekeelakoan, norbait esnaraziko duelakoan, iraultza hurbilduko duelakoan. Baina berez eztabaida probesten eta seguruenik jendea anestesiatzen ari gara, muturreko jarreren sarbidea errazten. Ñabardurak bereiztea ez da inoiz alferrikakoa.]]>
<![CDATA[Aspaldiko]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-15/aspaldiko.htm Tue, 15 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-15/aspaldiko.htm <![CDATA[Aurrekaria]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1957/015/003/2019-01-13/aurrekaria.htm Sun, 13 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1957/015/003/2019-01-13/aurrekaria.htm
Nik neuk hortik jotzen zuen txio bat edo beste zabaldu dut. Baina oker nenbilen. Bitan hausnartu izan banu, ez nuen bertxiokatuko. Baditu Marotok pozik egoteko aski arrazoi eta bilera horretan, ez edergarri, egoteko aski eskubide. Beste inork baino lehenago aurreratu ditu alderdi ultraeskuindarren hainbat argudio lerro. Gasteizko alkatea zenetik etorkinez esandakoek orain nonahi aditzen ditugunen soinu bera zuten. Orduan berak a cappella entonatutakoa orkestratuta entzun zezan eraman dute. Gasteizko azken intzidente arrazistan ere lehengo doinu haren oihartzun bat sumatzen dut.

Maritxutasunarena, egia da, hor dago. Baina ez da benetako arazoa. Berarentzat. Dirudun homosexualek, arabiar aberatsen gisa, ez dute funtsean arriskurik gobernurik homofobo edo xenofoboenekin ere; sabel subrogatuen negozioa dagoenetik gutxiago.]]>
<![CDATA[Arerioak]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-12/arerioak.htm Sat, 12 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-12/arerioak.htm @maritxirdil-ek erantsitakoa: «Lagun min batek erraten duen bezala, badirudi oraindik ez dugula ikasi zein den ezberdina eta zein arerioa». Testuingurua ulertzeko, Lakastarena ere gehitu behar: «Aranzadi, Ahal Dugu-Orain Bai, gaztetxea, Azkoien, sare sozialetako eztabaida cainitak... Aldaketa hondoratzen ari da, eskuin politiko-mediatikoak deus egin gabe (are, okerren zegoenean)... Bueno, seguru asko krispetak jaten ariko dira». Hauteskunde garaia gertu da eta alderdi bakoitzak bere burua pole positionean kokatu nahi du, behar du. Badu pixka bat antzezpenetik. Garrantzitsua da perspektiba ez galtzea. Rozalejoren kontu honetan guztian esanen nuke EH Bilduk ulertu duela Geroa Bai hautesle ordenazaleen arrantzan ari dela, zentraltasunaren bila. Kontuari eman dion erantzun neurrituan sumatzen dut. Kontraesanak gehiegi ez azaleratzeko denbora da, azkenean. Horregatik hain gertatu da tokiz kanpo Aranzadi udal taldearen erabakia, Iruñeko aurrekontuetan abstenituta (Unzurenean hostela ez egitearen aitzakian, Unzurenean hostelari bidea irekita). Maiatzari begira haiek ere. Nire duda da beren burua aurkezteko ala danbateko batez esateko agur.]]> <![CDATA[Bakarrik ala bakarra?]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/003/2019-01-11/bakarrik_ala_bakarra.htm Fri, 11 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/003/2019-01-11/bakarrik_ala_bakarra.htm
Askotan pentsatzen dut gauzak nola esan zehazten galtzen dugun denbora hobeki erabiliko genukeela gauzak esaten. Inoiz egiaztatu dut euskarari buruz hitz egitea k nork bere burua (nork bere iritzia) ostentzeko modua dela. Euskaldunok bizpahiru gai ditugu luze eta zabal hitz egin ahal izateko modukoak, berrietara menturatzeko beldurrak jota, gutaz zer agerraraziko. Beti harritu nau gure agerkari digitaletan zenbat testuk ez duten erantzun bakar bat ere. Eta zeintzuek bai.]]>
<![CDATA[Ideologia]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/003/2019-01-10/ideologia.htm Thu, 10 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/003/2019-01-10/ideologia.htm
Administrazioa desideologizatu nahi omen du. Gero Vox-ek Andaluziarako egin dituen eskakizunetan ere: hezkuntza karga ideologikoaz askatu, elkarte edo GKE ideologikoei (beraiek zehaztuko dituzte zeintzuk) diru laguntzak kendu.

Gizon eta emakumeen arteko berdintasuna gauzatzeko neurrien atzean ideologia bat, generokoa, dagoela esanda aurka egiten diete. Horrelakorik nahi duena ideologizatutako andre bat da, besterendua. Ohartzen zarete? Zuek ere ideologizatuta zaudete edo zuen kabuz erabakitzeko ahalmenean zaudete oraindik? Ideologizatuak edo sektarioak, beste hitz bat maiz aditzen duguna. Sekta batekoen gisa dihardutenak, alegia. Talde txiki eta fanatizatu batekoak. Hartu nahi dituzun neurriak beraienak baino askoz jende gehiagori onura ekarri arren.]]>
<![CDATA[Azken bala]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-09/azken_bala.htm Wed, 09 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-09/azken_bala.htm
Amurrioko balak, dena den, etxe baten kristala ez ezik, giroa ere nola zeharkatu duen, garai berrian gaudela argi utzi du. Iraganeko urrina ekarri bainoago, etorkizun diren tenka berriak salatzen ditu, nire ustez. Gatazken segida nekez bereizgarria. Orrialdea pasatu gabe ere, bortxa eta harrotze berriak datozkigulakoan hasi naiz pentsatzen. Azken bala hau iraganeko mamuek edo gaur egungo ultratasun oilartuek desarratu dute? Merezi duen gaitzespena bat eta bera da. Agian gaitzestea baino ez du merezi, ur lodietan sartu gabe. Baina nire azkenaldiko kezka da, agian beste une baterako utzi beharko nukeena, noiz hasi beharko dugun aztertzen demokraziaren ustezko defendatzaile zaharren artean zenbat bihurtu diren, edo berez baziren, (Andaluziako hauteskundeetatik hona, oraindik argiago) demokraziarentzako arrisku orobat.]]>
<![CDATA[Koloretako izua]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-08/koloretako_izua.htm Tue, 08 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/018/003/2019-01-08/koloretako_izua.htm Meninos vestem azul e meninas vestem rosa. Orainaldian esana, baina aginteraz jokatua. Ikusiko zenuten eta izutuko zineten, ni bezala. Amorruagatik batez ere. Beldurgarriak baitira, niri behintzat ileak lazten dizkidate, gauzek nola behar duten, araua, hain argi dutenak. Gainerakoen (normalean gutxiengoen) zorionbide urriagoa moztu nahi eta horretan atseginbidea aurkitzen duena. Gozatzen ari baitzen giza eskubideak babestu behar omen dituen ministroa, arrosaz jantzitako mutiko eta urdinez jantzitako neskarik gabeko mundu bat aldarrikatu bitartean. Mundua, ohiko koloretik ateratzea berez, aski gogorra ez balitz bezala.

Ikusiko zenuten Andoaingo Baltasar erregearena ere. Edo entzunen. Hasierako nahasiaren ondoren, hanka sartzearen azalpenak eta barkamen eskeak iritsi ondoren ere, zelako amorruz jarraitzen duten batzuek, beren arrazismoari mozorroa kenduta, izu zuri hori guztia, ez esan hori ere ez dela dardaraka hasteko modukoa. ]]>
<![CDATA[Haur izpiritua]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1963/022/003/2019-01-06/haur_izpiritua.htm Sun, 06 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1963/022/003/2019-01-06/haur_izpiritua.htm
Gabonetako izpirituarekin zuzenean lotu dudan eszena bat ikusi (edo, hobeto esan, entzun) dut, hunkitu nauena. Taberna bateko sarreran adineko gizon bat erretzen ari da. Tabernaren hormak Eguberriarekin lotu ohi diren koloreetako puxikez apainduta daude. Ateburuaren azpian jarri eta zigarreta eskuan behatz puntetan hasi da, argi eta garbi globo horietako bat leherrarazteko asmoz. Hasitako mugimendua eten du ni ikustean. Ahal bezala disimulatu dugu biok. Izkina igaro eta guztira, espero bezalaxe, eztanda txiki bat aditu dut, irribarrea sorrarazi didana eta gizaldian dudan fede apurra berreskuratzen lagundu, argi ez dudan arren haur jostalari moduan edo agure erretxin moduan ari zen puxikak sastatzen.

Baina, bai, koloretako aire burbuilak zulatzen hasteko garaia dugu.]]>
<![CDATA[Hiriko zuhaitzak]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-05/hiriko_zuhaitzak.htm Sat, 05 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-05/hiriko_zuhaitzak.htm
Hirietako arbolen defentsan aurrekoan irakurri nuen argudio batek haien erabilgarritasun biribila goraipatzen zuen. Zuhaitzek uda betean itzala ematen diete hiritarrei; negu gorrian, hostorik gabeko abarrek eguzki izpi urriak pasatzen uzten dute, hiritarren paseoetan bero pixka bat ahalbidetzen, udalek instalatu ahal duten beste edozein mekanismok baino hobeki eta (batez ere) merkeago. Gauza jakina da argudio ekonomizistarik gabe ez duzula egun inor konbentzituko. Izan ere, horrelako kalkulu bat eginda eraman ditu (horretaz seguru nago) Donostiako agintariak hirian inoiz egin den zuhaitz mozketa handiena egitera, bestelako aitzakiak jarri arren. Ezin bestela izan. Hiri-hornagarriak izanen dira zuhaitzak, baina jendeak maite ditu, esentziala den loturaren bat, dirutan ezin neurtua, atzemanda.]]>
<![CDATA[Bikote irekia]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-04/bikote_irekia.htm Fri, 04 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/015/002/2019-01-04/bikote_irekia.htm Black Mirror telesaileko azken atalak, Bandersnatch izenekoak. Garai bateko gazteentzako liburu sail batean bezala, edo Oulipoko literatur ekoizpen batean bezala, irakurleak, barka, ikusleak bertan zenbait aukeraren artean hautatu behar du istorioan aurrera eginen badu. Nik oraindik ez dut lehen erabakia hartu. Ikusi ala ez. Eta noiz. Baina batez ere ez dut bigarren erabakia hartu: nola, bikotean ala bakarka.

Mutilarekin hasi naizenetik telesailak eta telesaio jakin batzuk gure harremanaren eremuetakoak bilakatu ditugu, partitzen dugun denboraren zati. Horregatik ez dakit nola hartuko duen Black Mirror-en atal hori bakoitzak bere aldetik ikusteko proposamena. Hitz erdizka hasi natzaio, besteari askatasuna emateko iradokizuna berarengandik partitzen dela sinetsarazi nahian. Telesaila ezagututa, gaizki sentiarazten duten erabaki moral muturrekoak hartzera bultzatuko du, maiz nork bere buruari ere aitortzen ez dizkion zekenkeriak azaleratuz, ezezagun batekin izandako lehen topaketan bezain biluzi sentiaraziz.

Proposatzen ahal diot bakoitzak izan duen esperientzia konpartitzea gero, geure artekoa indartuta.]]>
<![CDATA[Hiltzeko manerak]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-03/hiltzeko_manerak.htm Thu, 03 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-03/hiltzeko_manerak.htm
Hiltzearen nor-nork paradigma denborarekin aldatzen doaz, urtetik urtera. Aditz beraren nor paradigman ez hainbeste.]]>
<![CDATA[Armada merkea]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-02/armada_merkea.htm Wed, 02 Jan 2019 00:00:00 +0100 Angel Erro https://www.berria.eus/paperekoa/1886/016/003/2019-01-02/armada_merkea.htm