<![CDATA[Irati Urdalleta Lete | Berria.eus]]> https://www.berria.eus Bere azken artikuluak eu Fri, 10 Jul 2020 15:14:21 +0200 hourly 1 <![CDATA[Irati Urdalleta Lete | Berria.eus]]> https://www.berria.eus/irudiak/berriaB.png https://www.berria.eus <![CDATA[Bere postua utzi du Hezkuntza Saileko euskara zerbitzuko buruak]]> https://www.berria.eus/albisteak/184067/bere_postua_utzi_du_hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzuko_buruak.htm Fri, 10 Jul 2020 09:16:53 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/184067/bere_postua_utzi_du_hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzuko_buruak.htm irakastorduetan Iralek irakasleei ematen zizkien euskara ikastaroak eta euskal girotze barnetegiak . Ikasleak martxotik eskolara joan gabe daudenez, euskaran «galera» izango dutela espero du Barrusok, azpimarratu du hori «arintzeko» proposamenak egin dituztela, baina «ezezko borobila» jaso dutela. Informazio falta ere salatu du Barrusok: «Guri inork ez digu inolako informaziorik eman: oraindik ez dakigu Iralen zergatik bota dituzten horrelako arinkeriaz 27 pertsona kalera, inolako irizpiderik gabe». Gainera, azaldu du hori ez dela modu orekatuan egin: «Gasteizko irakastegian, adibidez, lau pertsona geratuko dira hamahirutik». Haren hitzetan, euskal girotze barnetegiek ere «mila modu» aurkeztu dituzte lo egitera joan beharrik izan ez dezaten, baina denei ezetz esan diete. «Bihar [gaur ostirala] itxiko dituzte», ohartarazi du. Euskara zerbitzua, kexu Euskara zerbitzuko atal guztietako langileek sinatutako testu bat ere kaleratu dute. Azaldu dutenez, zerbitzu hori sortu zenetik, hainbat programa eta egitasmo sustatu eta bultzatu ditu irakasleen euskara maila hobetzeko, haurren euskararen ezagutza eta erabilera areagotzeko eta sendotzeko... Orain, ordea, programa horietako bi -Irale eta euskal girotze barnetegiak- «kolokan» jarri dituztela salatu dute. Euren iritziz, «profesionaltasun handia eta ordezkaezina» dago Iralen eta euskal girotze barnetegietan: «Berau baliatu ez ezik, indartu ere egin beharko litzateke, erronka berriei aurre egin ahal izateko».]]> <![CDATA[Hezkuntza Saileko euskara zerbitzuko buruak postua uztea erabaki du]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2488/013/001/2020-07-10/hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzuko_buruak_postua_uztea_erabaki_du.htm Fri, 10 Jul 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/2488/013/001/2020-07-10/hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzuko_buruak_postua_uztea_erabaki_du.htm
Euskara zerbitzuan langile gutxiago izango dituztela salatu du Barrusok: «Langileen heren bat kalean dago, eta, horrela, ezin zaie inolaz ere aurre egin euskara zerbitzuak dauzkan helburuei eta zereginei». Haren hitzetan, «irizpide ekonomikoek» agindu dute, eta jendea kalera bota dute.

Irale eta euskal girotze barnetegiak izan ditu hizpide Barrusok. BERRIAk aurreratu zuenez, Eusko Jaurlaritzak bertan behera utziko ditu irakastorduetan Iralek irakasleei ematen zizkien euskara ikastaroak eta euskal girotze barnetegiak. Ikasleak martxotik eskolara joan gabe daudenez, euskaran «galera» izango dutela espero du Barrusok, eta azpimarratu du hori «arintzeko» proposamenak egin dituztela, baina «ezezko borobila» jaso dutela Hezkuntza Sailetik.

Informazio falta ere salatu du Barrusok: «Guri inork ez digu inolako informaziorik eman». Nabarmendu du oraindik ez dietela esan zergatik langileak «arinkeriaz» bota dituzten, «inolako irizpiderik gabe». Gainera, azaldu du hori ez dela modu orekatuan egin: «Gasteizko irakastegian, adibidez, lau pertsona geratuko dira hamahirutik». Haren hitzetan, euskal girotze barnetegiek ere «mila modu» aurkeztu dituzte lo egitera joan beharrik gabe antola daitezen, baina denei ezetz esan diete. «Bihar itxiko dituzte», ohartarazi du.

Euskara zerbitzua, kexu

Euskara zerbitzuko atal guztietako langileek sinatutako testu bat ere kaleratu dute. Azaldu dutenez, zerbitzu hori sortu zenetik, hainbat programa eta egitasmo sustatu eta bultzatu ditu irakasleen euskara maila hobetzeko, haurren euskararen ezagutza eta erabilera areagotzeko eta sendotzeko... Orain, ordea, bi programa —Irale eta euskal girotze barnetegiak— «kolokan» jarri dituztela salatu dute. Euren iritziz, «profesionaltasun handia eta ordezkaezina» dago batean zein bestean: «Berau baliatu ez ezik, indartu ere egin beharko litzateke, erronka berriei aurre egin ahal izateko».

Oharrean nabarmendu dute Iralek nahiz euskal girotze barnetegiek proposamenak egin dituztela; Hezkuntza Sailetik, berriz, «bata bestearen atzetik» ezezkoak baino ez dituztela jaso azpimarratu dute, eta horrek eragin dezakeen kalteaz ohartarazi: «Horrela ez dugu euskara ardatz duen hezkuntza sistemarik lortuko».]]>
<![CDATA[Hezkuntza Saileko euskara zerbitzua «desegin» nahi dutela salatu dute]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1890/014/001/2020-07-08/hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzua_desegin_nahi_dutela_salatu_dute.htm Wed, 08 Jul 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/1890/014/001/2020-07-08/hezkuntza_saileko_euskara_zerbitzua_desegin_nahi_dutela_salatu_dute.htm
Horrek eragina izango duela uste du: «Oso ondo ari zen talde bat desegin dute, eta ondo funtzionatzen zuena zertarako desegin?». Azaldu duenez, orain arte Iralen aritu direnek ere izango dute eginkizun berrian aritzeko aukera, baina ez da Irale izango.

Gasteizen, adibidez, zuzendaritzako bi pertsona ez dira funtzionarioak, eta Etxeberriak argi du ez duela jarraituko, horiekin ez bada. Horrela, euskara zerbitzua «desegiten» ari direla salatu du, baita ohartarazpen bat egin ere: «Irale arduratzen da hezkuntzan hizkuntzaren kalitatea zaintzeaz, eta hori ahazten ari dira». Hainbat eginkizun ditu Iralek: irakasleei euskara maila hobetzeko eta euren gaitasunak osatzeko ikastaroak ematea, euskarazko ikasmaterialen kalitatea bermatzea... Eusko Jaurlaritzak bertan behera utzi ditu ikastaro horietako batzuk: irakasleen irakastorduetakoak.

Zailtasunak politikariekin

Etxeberria ez dago gustura agintari politikoek Iralerekin egin duten kudeaketarekin. Haren hitzetan, zailtasunak izan dituzte arduradunekin hitz egiteko, euren lana justifikatzeko eskatu diete eta bileraz bilera ibili behar izan dute. «Faltan sumatu dut egia esatea eta zintzotasuna izatea komunikazioan».]]>
<![CDATA[Hego Euskal Herriko herritarren %4,3k izan dute COVID-19a]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1959/011/002/2020-07-07/hego_euskal_herriko_herritarren_43k_izan_dute_covid_19a.htm Tue, 07 Jul 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/1959/011/002/2020-07-07/hego_euskal_herriko_herritarren_43k_izan_dute_covid_19a.htm
Portzentajeak estrapolatuz gero, ia 124.000 pertsona kutsatu direla ondoriozta daiteke. Lurralde bakoitzari dagokionez, Nafarroan eta Bizkaian izan du eraginik handiena: 43.178 eta 41.495 pertsona kutsatu ditu, hurrenez hurren. Kopuruak txikiagoak dira Araban (21.219) eta Gipuzkoan (18.089). Dena den, lurralde denetan alde handia dago ofizialki jakinarazi dituzten datuekin konparatuta.

Hegoaldeko 4.811 herritarri egin dizkiete probak ekainaren 8tik 22ra, antigorputzak dituzten ala ez ikusteko. Lurraldearen arabera, Nafarroakoak dira 1.697, Bizkaikoak 1.277, Gipuzkoakoak 1.065 eta Arabakoak 772.

Antigorputzen galera

Beste aldagai interesgarri bat ere jaso dute: antigorputzen galera. Espainiako datuen arabera, lehen proban positibo eman zutenen %14,4k negatibo eman dute hirugarrenean. Galera gehienbat sintomarik izan ez dutenen artean gertatu da. Raquel Yotti Karlos III.a Institutuko zuzendariak azaldu duenez, antigorputzak ez atzemateak ez du esan nahi pertsona horiek ez daudela immunologikoki babestuta. Izan ere, test serologikoek antigorputzak atzematen dituzte, baina ez zelulen immunitatea.]]>
<![CDATA[Salatu dute euskara zerbitzua «kinka larrian» dagoela Hezkuntza Sailaren erabakiak direla medio]]> https://www.berria.eus/albisteak/183880/salatu_dute_euskara_zerbitzua_kinka_larrian_dagoela_hezkuntza_sailaren_erabakiak_direla_medio.htm Mon, 06 Jul 2020 16:49:39 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183880/salatu_dute_euskara_zerbitzua_kinka_larrian_dagoela_hezkuntza_sailaren_erabakiak_direla_medio.htm Iralek ematen zituen ikastaroak eta euskal girotze barnetegiak. Azaldu dutenez, urtean 700 bat irakaslek jasotzen dute formakuntza Iralen. «Datorren ikasturtean, aldiz, formakuntzarako eskubidea kendu die sailak irakasle horiei guztiei», salatu dute. Gainera, datorren ikasturterako beste lan bat ere bazuten: Hamaika Esku programako 50 ikastetxetan baino gehiagotan esku hartzeak egitea irakurmenean, ahozkotasunean eta materialen egokitasunean. Azaldu dutenez, horretarako langile kopuru bera izango zutela esan zieten ekainaren 18an, baina, ondoren, webgunearen bidez jakin zuten bitarteko irakasleek ez dutela zerbitzuan jarraitzeko aukerarik izango. «Irakastegi guztiak hankamotz geratuko dira, eta batzuk, oso larri: «84 langileetatik 28 zerbitzutik kanporatuko dituzte, eta aurreikusitako erretiro mordoa gehitu behar zaio horri». Euskal girotze barnetegien egoera «are larriagoa» dela azpimarratu dute. Ikasleek euskara ardatz duten lau eguneko egonaldiak egiten dituzte barnetegi horietan, baina bertan behera uztea erabaki dute. Salatu dute beste proposamen batzuk egin dituztela -ikasleak egun-pasa joatea barnetegietara, urtean zehar jarraipena egitea, teknologia berriak erabiliz eskolen eta barnetegien arteko lotura indartzea…- baina ez dietela erantzun. Egoera ikusita, euskara zerbitzua indartzeko beharra dagoela azpimarratu dute: «Horregatik eskatzen diogu Hezkuntza Sailari atzera egin dezala hartutako azken erabakiekin, eta argi esan nahi diogu eskolak euskaldundu behar badu ezinbestekoa dela euskara zerbitzua indartsua izatea».]]> <![CDATA[Ezohiko selektibitatea hasi dute Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako 12.594 ikaslek]]> https://www.berria.eus/albisteak/183869/ezohiko_selektibitatea_hasi_dute_arabako_bizkaiko_eta_gipuzkoako_12594_ikaslek.htm Mon, 06 Jul 2020 12:11:03 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183869/ezohiko_selektibitatea_hasi_dute_arabako_bizkaiko_eta_gipuzkoako_12594_ikaslek.htm azterketak egiteko leku gehiago jarri dituzte: EHUren ohiko campusak ez ezik, BEC, Eibarko (Gipuzkoa) Armeria Eskola eta BHI eta Gasteizko Ekialdea ikastetxea ere bai. EHUk azaldu duenez, ordutegiak ere moldatu dituzte, baina azterketak egiteko egun kopurua mantendu egin dute -asteazkenera arte egingo dituzte-. Hainbat segurtasun neurri ere beteko dituzte: ikasleak maskara jantzita joango dira probetara, segurtasun distantzia mantendu beharko dute, eskuak gel hidroalkoholikoarekin garbitu eta bakoitzak etxetik eramango du beharrezko materiala. Nafarroako ikasleek ekainaren 23tik 26ra egin zuten Unibertsitatera Sartzeko Ebaluazioa. Derrigorrezkoak izan ziren maskarak, eta, NUPen campusak ez ezik, lau ikastetxe ere erabili zituzten.]]> <![CDATA[Hego Euskal Herriko herritarren %4,3k izan dute COVID-19a]]> https://www.berria.eus/albisteak/183885/hego_euskal_herriko_herritarren_43k_izan_dute_covid_19a.htm Mon, 06 Jul 2020 07:58:28 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183885/hego_euskal_herriko_herritarren_43k_izan_dute_covid_19a.htm %4,4 kutsatu zirela iragarri zuten lehen aldian, eta %4,3 zirela esan zuten bigarren aldiz egindakoan. Lurraldekako datuei begiratuz gero ere, ez dago aldaketa nabarmenik. Gaur emandako datuen arabera, herritarren %6,6 kutsatu dira Nafarroan; %6,4 Araban; %3,6 Bizkaian; eta %2,5 Gipuzkoan. Aurreko azterketako emaitzei erreparatuta, nafarren %6,3 kutsatu zela adierazi zuten; arabarren %6,2; bizkaitarren %3,8; eta gipuzkoarren %2,6.
Portzentajeak estrapolatuz gero, ia 124.000 pertsona kutsatu direla ondoriozta daiteke. Lurralde bakoitzari dagokionez, Nafarroan eta Bizkaian izan du eragin handiena: 43.178 eta 41.495 pertsona kutsatu ditu, hurrenez hurren. Kopuruak txikiagoak dira Araban (21.219) eta Gipuzkoan (18.089). Dena den, lurralde denetan alde handia dago ofizialki jakinarazi dituzten datuekin konparatuta. Gaur eman dituzte datuok Espainiako Gobernuak eta Karlos III.a Institutuak. Horretarako, Hego Euskal Herriko 4.811 herritarri probak egin dizkiete ekainaren 8tik 22ra, COVID-19aren antigorputzak dituzten ala ez ikusteko. Lurraldearen arabera, Nafarroakoak dira 1.697, Bizkaikoak 1.277, Gipuzkoakoak 1.065 eta Arabakoak 772. Antigorputzen galera Txostenean, beste aldagai interesgarri bat ere jaso dute: antigorputzen galera. Espainiako datuen arabera, lehen proban positibo eman zutenen %14,4k negatibo eman dute hirugarrenean. Galera hori gehienbat sintomarik izan ez dutenen artean gertatu da (%20,3), eta kasu gutxiago izan dira PCRan positibo eman dutenetan (%2,7) eta bat-batean usaimena eta dastamena galdu zutenetan (%7,4). Raquel Yotti Karlos III.a Institutuko zuzendariak azaldu duenez, antigorputzak ez atzemateak ez du esan nahi pertsona horiek ez daudela immunologikoki babestuta. Izan ere, test serologikoek antigorputzak atzematen dituzte, baina ez zelulen immunitatea.]]>
<![CDATA[Gaur 600 pertsona inguruk egingo dute PCR proba Ordizian eta Beasainen]]> https://www.berria.eus/albisteak/183878/gaur_600_pertsona_inguruk_egingo_dute_pcr_proba_ordizian_eta_beasainen.htm Mon, 06 Jul 2020 07:47:32 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183878/gaur_600_pertsona_inguruk_egingo_dute_pcr_proba_ordizian_eta_beasainen.htm Ordiziako Etxezarreta kalean dagoen Sarri tabernan du jatorria agerraldiak. Bertan ibili direnei probak egiteko, hainbat karpa jarri dituzte herrian, eta gaur goizetik ari dira horretan. Osasun Sailak azaldu duenez, hamar erizain ari dira laginak hartzen, eta bost PCR egin ditzakete minutuko. Osasun Sailak eskatu die ekainaren 27tik leku horretan ibili diren ordiziarrei 943 007 635 telefono zenbakira deituta; Ordizian bizi ez, baina eremu horretan ibili direnek, berriz, 900 20 30 50 telefono zenbakira deitu behar dute.]]> <![CDATA[Hamahiru positibo izan dira azken orduetan, baina ez da beste inor hil]]> https://www.berria.eus/albisteak/183767/hamahiru_positibo_izan_dira_azken_orduetan_baina_ez_da_beste_inor_hil.htm Fri, 03 Jul 2020 15:25:53 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183767/hamahiru_positibo_izan_dira_azken_orduetan_baina_ez_da_beste_inor_hil.htm ]]> <![CDATA[Herritarrek maskara jantzita eman beharko dute botoa Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetan]]> https://www.berria.eus/albisteak/183757/herritarrek_maskara_jantzita_eman_beharko_dute_botoa_eusko_legebiltzarrerako_hauteskundeetan.htm Fri, 03 Jul 2020 08:11:30 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183757/herritarrek_maskara_jantzita_eman_beharko_dute_botoa_eusko_legebiltzarrerako_hauteskundeetan.htm <![CDATA[Jaurlaritzak ziurtatu du COVID-19aren agerraldiak «kontrolatuta» daudela]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2272/010/002/2020-07-03/jaurlaritzak_ziurtatu_du_covid_19aren_agerraldiak_kontrolatuta_daudela.htm Fri, 03 Jul 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/2272/010/002/2020-07-03/jaurlaritzak_ziurtatu_du_covid_19aren_agerraldiak_kontrolatuta_daudela.htm

Atzemandako kasu berrietako zortzi Nafarroan izan dira, lau Bizkaian, bat Araban, eta beste bat Gipuzkoan. Zehazki, bina kasu izan dira Bilbon eta Barakaldon (Bizkaia), eta bana Gasteizen eta Urretxun (Gipuzkoa). Nafarroako Gobernuak ez du zehaztu zein herritakoak diren positiboak. Hiru hildakoak Arabakoak, Bizkaikoak eta Gipuzkoakoak dira. Ospitaleetan dauden gaixoei dagokienez, ez dute beste inor ospitaleratu behar izan.

Azken egunetan, hainbat agerraldi izan dira Hego Euskal Herrian, eta horietako batzuez aritu zen Murga. Ziurtatu zuenez, Arabakoak eta Bizkaikoak «erabat egonkortuta eta kontrolatuta» daude. Orioko (Gipuzkoa) agerraldia ere «erabat kontrolatuta» dagoela azpimarratu zuen sailburuak, eta, haren hitzetan, azken egunetan ez da beste kasurik egon. «Gipuzkoako beste leku batzuetan atzematen ari diren kasuek ez dute loturarik agerraldi horrekin».

Hala ere, Murgaren iritziz, «arduratzeko modukoak» dira azken egunetan festak eta ospakizunak direla medio hainbat herritan ikusitako jende pilaketak. Herritarrek baztertzen dituzten egoera «puntualak» direla zehaztu duen arren, onartu du prebentzio neurriak areagotzea pentsatzen ari direla, «mantentzen eta orokortzen» badira. Halako kasuetan, zehaztu duenez, segurtasun neurriak areagotuko dituzte, «edozein arrisku egoeratan egingo litzatekeen bezala». Erantsi du jarduteko hainbat modu daudela, adibidez, hesi mekanikoak jartzea, informazioa emateko kanpaina gehiago egitea eta garraio publikoan esku hartzea.

Besteak beste, Irunen (Gipuzkoa) eta Gasteizen ikusitako irudiek kezkatzen dute sailburua. «Asko arduratzen gaituzte arrisku egoerek eta kontaktua eta gertutasuna dutenek». Ohartarazi zuenez, horrelako jende pilaketek «arrisku handiagoa» dute familian biltzeak baino. Izan ere, haren hitzetan, koronabirusaren agerpenak azkar identifikatzeko eta gelditzeko gakoa da kutsatzeko moduan egon direnak azkar identifikatzea. Hori dela eta, sailburuak herritarrei eskatu die ezezagunekin kontakturik ez izateko kaleko festa giroan edo hondartzan.

Botikak ziurtatuta

Osasun sailburuaren hitzetan, erremdesibir botika ziurtatua dute COVID-19a sendatzeko behar dutenek. Ameriketako Estatu Batuen «erosketa masiboa» aipatu zuen, baina nabarmendu zuen botika hori«bermatuta» dagoela. Oraingoz batez ere entsegu klinikoetan erabiltzen dela azaldu zuen Murgak, eta martxan daudela entsegu kliniko horiek. Hala ere, «zuhurrak» izan behar dutela esan zuen, «frogatu dutelako pertsona jakin batzuentzat -oso gaixo daudenentzat- dela eraginkorra, eta gaixotasuna motelago garatzea eragiten duelako». Beraz, sailburuaren hitzetan, onura frogatuta dago, baina «mugatua» da. ]]>
<![CDATA[Beste hamalau positibo eta hiru hildako izan dira Hego Euskal Herrian]]> https://www.berria.eus/albisteak/183719/beste_hamalau_positibo_eta_hiru_hildako_izan_dira_hego_euskal_herrian.htm Thu, 02 Jul 2020 09:39:50 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183719/beste_hamalau_positibo_eta_hiru_hildako_izan_dira_hego_euskal_herrian.htm Murgaren iritziz, «arduratzeko modukoak» dira azken egunetan, festak eta ospakizunak direla medio, hainbat herritan ikusitako jende pilaketak. Herritarrek baztertzen dituzten egoera «puntualak» direla zehaztu badu ere, onartu du prebentzio neurriak areagotzea pentsatzen ari direla, «mantendu eta orokortu» egiten badira. Kasu horietan, zehaztu duenez, segurtasun neurriak areagotuko dituzte, «edozein arrisku egoeratan egingo litzatekeen bezala». Erantsi du jarduteko hainbat modu daudela, adibidez, hesi mekanikoak jartzea, informazioa emateko kanpaina gehiago egitea eta garraio publikoan esku hartzea. Besteak beste, Irunen (Gipuzkoa) eta Gasteizen ikusitako irudiek kezkatzen dute sailburua. «Asko arduratzen gaituzte arrisku egoerek eta kontaktua eta gertutasuna dakartenek». Ohartarazi duenez, horrelako jende pilaketek «arrisku handiagoa» dute familian biltzeak baino. Izan ere, haren hitzetan, koronabirusaren agerpenak azkar identifikatzeko eta gelditzeko gakoa da kutsatzeko moduan egon direnak azkar identifikatzea. Hori dela eta, sailburuak herritarrei eskatu die ezezagunekin kontakturik ez izateko kaleko festa giroan edo hondartzan. Azken egunetan, hainbat agerraldi izan dira Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan. Murgak ziurtatu duenez, Arabakoak eta Bizkaikoak «erabat egonkortuta eta kontrolatuta» daude. Orioko (Gipuzkoa) agerraldia ere «erabat kontrolatuta» dagoela azpimarratu du sailburuak, eta, haren hitzetan, azken egunetan ez da beste kasurik egon. «Gipuzkoako beste leku batzuetan atzematen ari diren kasuek ez dute loturarik agerraldi horrekin». Botikak ziurtatuta Osasun sailburuaren hitzetan, erremdesibir botika ziurtatua dute COVID-19a sendatzeko behar dutenek. Ameriketako Estatu Batuen «erosketa masiboa» aipatu du, baina nabarmendu du botika «bermatuta» dagoela. Oraingoz, batez ere entsegu klinikoetan erabiltzen dela azaldu du Murgak, eta martxan daudela entsegu kliniko horiek. Hala ere, «zuhurrak» izan behar dutela dio, «frogatu dutelako pertsona jakin batzuentzat -oso gaixo daudenentzat- dela eraginkorra, eta gaixotasuna motelago garatzea eragiten duelako». Beraz, sailburuaren hitzetan, onura frogatuta dago, baina «mugatua» da.]]> <![CDATA[Bertan behera utzi dituzte euskal girotze barnetegiak]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1834/011/001/2020-07-02/bertan_behera_utzi_dituzte_euskal_girotze_barnetegiak.htm Thu, 02 Jul 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/1834/011/001/2020-07-02/bertan_behera_utzi_dituzte_euskal_girotze_barnetegiak.htm
Gaur egun, bost barnetegi daude: Elgoibarren, Hondarribian, Seguran (Gipuzkoa), Barrian (Araba) eta Lemoizen (Bizkaia). Ikastetxeetako 3.000 haur inguru hartzen dituzte urtero, lau eguneko egonaldia eginez euskararen erabilera areagotzeko.

Elgoibarko euskal girotze barnetegiko irakasle begiralea da Amaia Zubizarreta. Oraindik ezer ofizialik jaso ez badute ere, «zalantzan» ikusten du proiektua. «35 urteko proiektu bat bertan behera uztea hiruhileko baten edo biren aitzakiarekin, eskertza baino galera handiagoa dela iruditzen zaigu». Hori ikusita, hainbat proposamen egin dituztela ziurtatu du Zubizarretak: eurak joatea ikastetxeetara; barnetegietara joan baina bertan gaua ez pasatzea... «Proposamen guztiei emandako erantzuna 'ez' da».

Barnetegiak ixtea «izugarrizko galera» dela deritzo. Izan ere, Zubizarretak nabarmendu du horietako ikasle askok eskolan soilik daukatela harremana euskararekin. «Barnetegira etortzen direnean, 24 ordu dira euskaraz». Ez du ulertzen ixteko arrazoiak zeintzuk diren: «Udalekuak antolatzen ari dira, eta Eusko Jaurlaritzaren ikastaro bat egin dugu COVID-19a nola kudeatu beharko genukeen jakiteko».

Irale ere kexu

Baliteke euskal girotze barnetegiena ez izatea datorren ikasturteko galera bakarra. Izan ere, Gasteizko Irale irakastegiko klaustroak jakinarazi duenez, Iraleren irakastegietako bitarteko irakasle funtzionarioek ezingo dute segitu.

Irakastegiak kritikatu egin du neurria: «Ezohiko ebazpenaren arabera, langileen herena Iralen jarraitzeko aukera barik geldituko da; irakasle askok urteetan pilatutako gaitasuna eta eskarmentua alferrik galtzea dakar horrek». Horrela, uste dute zailtasunak izango dituztela orain arteko eginkizunetarako —irakasleentzako ikastaroak egitea, euskarazko ikasmaterialen kalitatea bermatzea...— : «Erabat ezinezkoa da 2020-2021eko ikasturterako Iraleri ezarritako eginkizun berriei aurre egitea, baita aurrerago ohikoak berreskuratzea ere». BERRIAk jakin duenez, Hamaika Eskuko —maila apaleko ikasleei laguntzeko programa— eskoletan aritu beharko lukete aholkulari, irakasleei laguntzen....

Hezkuntza Sailaren hitzetan, funtzionarioei zerbitzu eginkizunak mantenduko dizkiete; beste kasuak «aztertzen» ari dira.]]>
<![CDATA[Bertan behera utzi dituzte euskal girotze barnetegiak]]> https://www.berria.eus/albisteak/183661/bertan_behera_utzi_dituzte_euskal_girotze_barnetegiak.htm Wed, 01 Jul 2020 20:49:48 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183661/bertan_behera_utzi_dituzte_euskal_girotze_barnetegiak.htm Baliteke euskal girotze barnetegiena ez izatea datorren ikasturteko galera bakarra. Izan ere, Gasteizko Irale irakastegiko klaustroak jakinarazi duenez, Iraleren irakastegietako bitarteko irakasle funtzionarioek ezingo dute segi. Neurria kritikatu du irakastegiak: «Ezohiko ebazpenaren arabera, langileen herena Iralen jarraitzeko aukera barik geldituko da; irakasle askok urteetan pilatutako gaitasuna eta eskarmentua alferrik galtzea dakar horrek». Horrela, uste dute zailtasunak izango dituztela orain arteko eginkizunak -irakasleentzako ikastaroak, euskarazko ikasmaterialen kalitatea bermatzea...- egiteko: «Erabat ezinezkoa da 2020-2021eko ikasturterako Iraleri ezarritako eginkizun berriei aurre egitea, baita aurrerago, ohikoak berreskuratzea ere». berriak jakin duenez, Hamaika Eskuko -maila baxua duten ikasleei laguntzeko programa- eskoletan aritu beharko lukete aholkulari, irakasleei laguntzen....
Hezkuntza Sailaren hitzetan, funtzionarioei zerbitzu eginkizunak mantenduko dizkiete; beste kasuak «aztertzen» ari dira. ]]>
<![CDATA[Enplegua eta industria helburu]]> https://www.berria.eus/albisteak/183653/enplegua_eta_industria_helburu.htm Wed, 01 Jul 2020 09:21:38 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183653/enplegua_eta_industria_helburu.htm <![CDATA[EH Bilduk ziurtatu du 1.080 euroko pentsioak bermatuko dituela]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2041/009/001/2020-06-30/eh_bilduk_ziurtatu_du_1080_euroko_pentsioak_bermatuko_dituela.htm Tue, 30 Jun 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/2041/009/001/2020-06-30/eh_bilduk_ziurtatu_du_1080_euroko_pentsioak_bermatuko_dituela.htm
Milaka pentsiodunek «miseriazko» pentsioak kobratzen dituztela ere salatu zuen Kortajarenak, eta 1.080 euroko pentsioak eskatzeko arrazoia datuen bidez azaldu zuen: «Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan 13.500 pentsiodunek osatu behar dute pentsioa diru sarrerak bermatzeko errentarekin». Nabarmendu zuenez, pentsiodun horien bi heren emakumeak dira. Gainera, koalizioaren zerrendakidearen hitzetan, legeak aitortzen dien baino 300 euro gutxiago jasotzen dituzte, «[Iñigo] Urkulluk eta [Idoia] Mendiak pentsioen osagarria murriztu dietelako».

«Euskal pentsiodunek pentsio duinak merezi dituzte, ez miseriazko pentsioak», azpimarratu du Kortajarenak. Eta haren hitzetan, eskumenak badaude, pentsio «duin» horiek bermatu ahal izateko, baita 1.080 euroko gutxieneko pentsioa bermatzeko ere, Eusko Jaurlaritzak pentsio baxuenak osatuta. «Borondate politiko kontua da, ez du balio ustezko eskumen faltan ezkutatzea».

Kortajarenak azpimarratu zuen Gizarte Segurantzaren kudeaketaren transferentzia ere eskatuko dutela, euskal pentsio sistema propioa sortzeko. Halere, bitartean ere zeregina badagoela nabarmendu zuen: «Jaurlaritzak tresnak baditu pentsio txikienak osatzeko Gizarte Segurantzaren transferentzia osoa gauzatu bitartean, baina borondatea behar da tresna horiek baliatzeko, eta EH Bilduk badu».

Antzeko aldarrikapenak egin zituen Jasone Agirre EH Bilduren hautagaiak ere Bilbon. Haren hitzetan, EH Bilduk pentsiodunei «bizitza duina» bermatzeko konpromisoa hartu du, baita 1.080 euroko gutxieneko pentsioak bermatzeko, milaka euskal pentsiodunek jasotzen dituzten «miseriazko» pentsioak deuseztatzeko, euskal pentsio sistema publiko bat sortzeko eta Gizarte Segurantzaren kudeaketaren transferentzia «atsedenik gabe» eskatzeko ere.

Antzera mintzatu zen Mikel Otero EH Bilduren Arabako zerrendaburua ere. EAJri eta PSE-EEri egotzi zien «eskumen faltaren atzean» babestea. Oteroren iritziz, ordea, Jaurlaritzak baditu nahiko eskumen, «pentsiodunei pentsio duinak bermatzeko». Otero pentsiodunekin egon zen atzo Gasteizen, eta, bertan egindako adierazpenetan azpimarratu zuenez, EH Bilduri botoa emateak soilik ziurtatzen du «konponbide posible guztiak bilatzea pentsio duinak bermatzeko».

Erabakitzeko eskubideaz

Arrasaten (Gipuzkoa) aritu ziren iluntzean Maddalen Iriarte EH Bilduren lehendakarigaia eta Arkaitz Rodriguez Gipuzkoako hirugarren zerrendaburua. Besteak beste, Iñigo Urkullu EAJren lehendakarigaiari egotzi zioten erabakitzeko eskubidea gauzatzeko «oztopo» izatea eta «hitza ez betetzea». Burujabetzaren aldeko botoa eskatu zuen Iriartek: «Urkulluk Ibarretxe plana alfonbra azpian ezkutatu du, erabakitzeko eskubidearen etsaiek belarriekin txalo egiten duten bitartean».

Rodriguezek boto subiranista eta ezkertiarra eskatu zuen, eta Urkulluren agintaldiari buruz esan zuen «zakarretarako botatako» zortzi urte direla: «Subiranotasunaren trena galdu du».]]>
<![CDATA[Konpromisoak berrikuntzarako inbertsioa handitzeko eta 1.080 euroko pentsioak izateko]]> https://www.berria.eus/albisteak/183547/konpromisoak_berrikuntzarako_inbertsioa_handitzeko_eta_1080_euroko_pentsioak_izateko.htm Mon, 29 Jun 2020 08:39:49 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183547/konpromisoak_berrikuntzarako_inbertsioa_handitzeko_eta_1080_euroko_pentsioak_izateko.htm <![CDATA[EH Bilduk «baldintza duinak» eskatu ditu zahar etxeetarako]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2235/008/001/2020-06-28/eh_bilduk_baldintza_duinak_eskatu_ditu_zahar_etxeetarako.htm Sun, 28 Jun 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/2235/008/001/2020-06-28/eh_bilduk_baldintza_duinak_eskatu_ditu_zahar_etxeetarako.htm
Zahar etxeetarako eskaera zehatzak egin zituen Agirrek, langileek eta egoiliarrek baldintza duinak izan ditzaten: 1.500 euroko gutxieneko soldata langileentzat, eta gutxienez 120 minutu izatea egunean egoiliar bakoitzarentzat.

Iriarteren arabera, krisiak «oso agerian» utzi ditu aurretik ere bazeuden gabeziak, eta, haren ustez, EH Bilduk soilik dauzka horiek konpondu ahal izateko proposamenak: «EH Bildu da gabezia horiei erantzunak emateko proposamenak dauzkan alderdi politiko bakarra, eta orain da unea». Iriarteren irudiko, bere alderdia da «denak zaintzeko» aukera bakarra, eta azpimarratu du gobernatzen dutenean erakutsi dutela gaitasuna daukatela herritarrei erantzunak emateko.

Zehazki, zahar etxeez aritu zen Agirre, egungo egoitzen sistema kritikatuz: «Ezin dugu onartu erresidentzia pribatuen eredua, desastre bat izan delako eta delako». Agirrek ohartarazi zuenez, Bizkaiko zahar etxe gehienak pribatuak dira. Haren hitzetan, 600 pertsona hil dira egoitzetan: «Ez dira zenbaki hutsak: pertsonak dira, euren izen-abizenekin». Agirreren irudiko, hori ezin da hartu «naturala» balitz bezala, «ez baita naturala hainbeste jende hiltzea». Gainera, Gipuzkoako eta Bizkaiko egoera jarri zituen aurrez aurre, haren hitzetan, Bizkaiko zahar etxeetan Gipuzkoakoetan dauden langileen erdiak daudelako. «Horrek zer esan nahi du? Edo arreta erdia da, edo lan karga bikoitza».

Ezbaian jarri zituen Agirrek zahar etxeen sistema horren kudeaketaz arduratzen direnak ere. «Konfiantzaz eta erantzukizunaz hitz egiten diguten horiek merkatuen esku utzi dituzte egoitzak: lehenengo negozioa, eta gero osasuna eta pertsonak». Eta baieztapenak egiteaz gain, hainbat galdera ere mahai gainean jarri zituen: «Egoitzetako langileak babestu ez dituzten horiek gure nagusiak zaindu ahalko dituzte?».

Haren esanetan, zahar etxeetako langileek urteak daramatzate lan baldintzak hobetzeko eskatzen, eta galdetu zuen ea horren aurrean «hatz bat ere mugitu ez dutenek» herritarren konfiantza merezi duten: «Erresidentzietako langileek bizitza jokatu dute gure zaharrak zaintzeko, eta horrela eskertuko diegu?».

Publikoaren beharra

Etorkizunera begira ere jarri zen Agirre. Haren hitzetan, orain arte herritarrek zalantzak zituzten zaintzaren bat behar zutenean nora jo jakiteko: «Udalera, aldundira, Jaurlaritzara ala hiruretara? Ez da erraza erantzuten», esan zuen. Azaldu zuenez, lurralde edo herri bakoitzaren araberakoa da hori, eta horri konponbidea jarri nahi diote: «Ez dago gizarte zerbitzuen sistema publiko oso bat, eta guk hori eskatzen dugu».

Iriarteren ustez, COVID-19aren krisiak argi utzi du zerbitzu publiko «indartsuen» beharra dagoela: «Hezkuntza indartsua, osasun sistema indartsua, nagusien zaintza indartsua, itun indartsu bat guztiok kalitatezko enplegua izateko eta itun indartsu bat lehen sektorea bultzatzeko». Eta herritarrak bultzatu zituen Agirrek: «Hau gure aitarengatik eta amarengatik egin behar dugu, baina baita guregatik eta gure seme-alabengatik ere, proiektu kolektiboa delako, denen artean egiten dena».]]>
<![CDATA[Vox, «tolerantzia» eta «ekidistantzia»]]> https://www.berria.eus/albisteak/183467/vox_tolerantzia_eta_ekidistantzia.htm Sat, 27 Jun 2020 07:58:33 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/albisteak/183467/vox_tolerantzia_eta_ekidistantzia.htm Ertzaintza oldartzeak eta segidan Iñigo Urkulluk esandakoek ere zeresana eragin dute. Urkulluk gogor egin zuen protestatzera gerturatu direnen aurka, eta «demokraziaren aurka» egitea leporatu zien. «Edozein alderdi politikoren ekintzak oztopatzen dituztenek eta/edo aukera desberdinak ordezkatzen dituzten pertsonak eta alderdiak jazartzen dituztenek aniztasunaren eta tolerantziaren aurka egiten dute», idatzi zuen bere Twitter kontuan. Iriartek Urkulluri leporatu dio «ekidistantzia» agertu zuela faxismoaren eta antifaxismoaren artean. «Gernika bonbardatu zutenen aurrean tolerantziak ez du balio; herritar eta herri gisa ditugun eskubide guztiak kendu zizkigutenen aurrean ez du balio ekidistantea izateak», nabarmendu du. Bide berean, Iriarteren irudiko, faxismoak herri gisa dauden eskubide guztiak arriskuan jartzen ditu. «EH Bildu indartsu batekin bakarrik lortu ahal izango ditugu herri gisa aurrera egiteko eta justizia sozialean oinarritutako gizarte bat eraikitzeko behar ditugun tresna subiranoak». Haren hitzetan, bide horretarako, ez Urkullu ez EAJ «ez dira fidagarriak». Elkarrekin Podemosen 'spot'-a Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetako kanpaina desberdina izango dela aipatzen ari dira alderdiak, eta horren adibide da Elkarrekin Podemosen goizeko ekitaldia. Miren Gorrotxategi lehendakarigaiak bideokonferentzia egin du Beatriz Gimeno Emakumeen Institutuko zuzendariarekin eta Aitzole Araneta Elkarrekin Podemoseko zinegotziarekin, bihar LGTBI Komunitatearen Nazioarteko Eguna dela eta. Gorrotxategiren esanetan, hurrengo Eusko Jaurlaritzak bere zeregintzat hartu beharko luke «aniztasun sexuala, askatasuna eta berdintasuna» normalizatzea, eta neurri zehatzak hartzea LGTBI kolektiboa ez baztertzeko. Gainera, hauteskunde kanpainarako iragarkia aurkeztu du koalizioak. «Egia ukaezina islatzen duela uste dugu. Ezberdintasunak gorabehera, gizarte plural, sozial eta jasangarri baten helburu nagusiak partekatzen ditugunon batasuna geldiezina eta onuragarria da gehiengosozial handi batentzat», azaldu du Gorrotxategik aurkezpenean. PSE-EEko lehendakarigai Idoia Mendiak Maria Txibite Nafarroako Gobernuko presidentea eta Concha Andreu Errioxako presidentea izan ditu ondoan, Gasteizko ekitaldian. Bertan, «ezker serio» bezala aurkeztu dute PSE-EE. «Ez da nazionalismoetan korapilatzen, eta inor atzean utzi gabe gobernatzen eta arazoak konpontzen daki». Gainera, «elkarrizketarako eta akordioetara iristeko» gaitasuna daukatela azpimarratu du. Carlos Iturgaiz PP eta Ciudadanos koalizioko lehendakarigaiak, berriz, Jose Luis Martinez-Almeida Madrilgo alkatea izan du ondoan. Bilbon egin dute agerraldia, hainbat gazteren aurrean. Iturgaizek azpimarratu du gazteek kanpora joan behar izaten dutela «urteetan aukerarik gabe» egon direlako, «EAJren kutunkeriarengatik» eta «hizkuntza bat talentuaren aurretik jartzen delako».]]> <![CDATA[EPk ziurtatu du torturaren biktimekin «konpromiso eztabaidaezina» duela]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2041/005/004/2020-06-27/epk_ziurtatu_du_torturaren_biktimekin_konpromiso_eztabaidaezina_duela.htm Sat, 27 Jun 2020 00:00:00 +0200 Irati Urdalleta Lete https://www.berria.eus/paperekoa/2041/005/004/2020-06-27/epk_ziurtatu_du_torturaren_biktimekin_konpromiso_eztabaidaezina_duela.htm
Torturaren Biktimen Babeserako Nazioarteko Eguna zela eta, eta gaiak gizartean azken egunetan izan duen harrabotsa ikusita, Gorrotxategik ziurtatu zuen Elkarrekin Podemosek «konpromiso eztabaidaezina» duela «gaitz» hori jasan dutenekin. Uste du torturaren ondorioak ikusaraztea «justizia ekintza bat» dela iragan hurbileko pasarte «ikaragarri» horri erreparatzeko. Gainera, haren hitzetan, horrek ezin du etorkizuna baldintzatu: «Uste dugu inoiz ez zuela existitu behar, eta ekidin behar dugu gizarte gisa dugun etorkizuna baldintzatzea».

Hitzak ez ezik, ekintzak ere aipatu zituen Gorrotxategik: «Duela urtebete Elkarrekin Podemosek lortu zuen Eusko Legebiltzarrean aho batez onartzea legez besteko proposamen bat: torturaren biktimak babesteko eta aitortzeko egun bat ezartzea». Haren esanetan, horren oinarri bat izan zen ez dagoela «torturaren gaitzetik» libre dagoen gizarterik eta estaturik. «Euskadi ez da izan eta ez da salbuespena».

Gainera, gogorarazi zuen Eusko Jaurlaritzaren txostenak jasotzen duela Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan 1960tik 2014ra 4.100 tortura salaketa ofizial egon zirela, baina txostenak onartzen duela zenbaki horiek dimentsio errealetik behera dagoela.

Pilar Garrido Ahal Dugu-ko idazkari nagusi aukeratu berriak ere parte hartu zuen atzoko ekitaldian. Haren hitzetan, euskal gizarteak eskubidea du «egia guztia» ezagutzeko, eta Elkarrekin Podemosek horretan dihardu: «Elkarrekin Podemosen DNAn argi dago egiaren, justiziaren, erreparazioaren eta ez errepikatzearen ideia».

Garridoren iritziz, egia, ikuspuntu indibidualetik, biktimentzako erreparazioa da, baina ikuspuntu kolektibo batetik ere badu garrantzia, «euskal gizarteak erakutsi duelako, ezagutza duenean, lezioak ikasten dituela ez errepikatzeko estatu honentzat lotsagarriak izan diren ekintzak».

Tortura kanpainan sartuta

Azken egunetan zalaparta eragin duen gaia izan da torturarena. CIAren paper batzuek Felipe Gonzalez GALekin lotu ostean, Espainiako Kongresuan ikerketa batzorde bat sortzeko eskaria erregistratu zuten EH Bilduk, EAJk, ERCk, Junts Per Catalunyak, CUPek eta BNGk. Pablo Echenique Unidas Podemoseko bozeramaileak, ordea, esan zuen ez zuela horretarako oinarririk ikusten: «Ez dute ezer berririk esaten, eta orduko egunkari orriekin eginak daude». Azkenean, atzera egin eta ikerketa batzordea sortzea babestu zuten, baina Kongresuak atzera bota zuen aukera.

Orduan ere beharrezkotzat jo zuen Elkarrekin Podemosek Gonzalezek GALen erantzukizun politikorik izan ote zuen argitzea, eta atzo berretsi zuen zein jarrera daukaten torturari buruz.]]>