<![CDATA[Mikel O. Iribar | Berria.eus]]> https://www.berria.eus Bere azken artikuluak eu Mon, 15 Aug 2022 20:37:32 +0200 hourly 1 <![CDATA[Mikel O. Iribar | Berria.eus]]> https://www.berria.eus/irudiak/berriaB.png https://www.berria.eus <![CDATA[Ur gazietan, arrantza gozoa]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2141/020/001/2022-07-31/ur_gazietan_arrantza_gozoa.htm Sun, 31 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2141/020/001/2022-07-31/ur_gazietan_arrantza_gozoa.htm Torrekua traineru zuriak. Bada, Arkaitz Diaz patroiak hirugarrenez astindu zuen bandera, atzo, Getxon (Bizkaia), bederatzigarren jardunaldian. Ur gazietan gozatu ederra hartu zuen.

Arraunzaleek traineruak bertatik bertara ikusteko xedez, Getxoko estropada eremu klasikora mugitu zuten, nora, eta Portu Berria deritzon lekura. Itsasoa atzo ez zen haserre, baina ipar-mendebaleko haize zakarrak xaxatu egin zuen ur putzua, haize olatu petralak eragiteraino.

Donostiarrari, aurreko bi txanden irabazleen kalea egokitu zitzaion, Caborena eta Kaikurena: hirugarrena. Seinale ona, beraz, Makazagaren kuadrillarentzat. Lehendabiziko kaletik, Urdaibai aritu zen, Euskadiko Txapelketako garailea; bigarrenetik, Orio; eta hirugarrenetik, Hondarribia. Irteera eman aurretik, Ioseba Amunarriz Ama Guadalupekoa ontziko lemazainak traineru berdea ababor aldera zuzenduta zeukan, haizeak hala behartuta. Semaforoa berde jarri eta segituan, lau ontzietako lemazainek estatxa utzi, eta arraun kolpe bizian irten ziren.

Marea goian 18:43an zela eta, urak buelta eman zuen lau oilarrak lanean hasterako. Beraz, itsaslasterra alde zuten; haizea, berriz, aurka. Horiek horrela, lau patroiak makur-makur eginda joan ziren brankaz. Aurreko astean, Donostiarrak ez zuen banderarik irabazi, eta Diazek eta haren kuadrillak bazuten amorrua eta gogoa bandera etxeratzeko.

Torrekua-ren branka ageri-agerian zegoen, eta hirugarren minutua betetzerako, segundo baten aldea ateratzen zion Hondarribiari; bi Oriori; eta hiru Urdaibairi. Bou Bizkaia-n, bestalde, Iker Zabala entrenatzaileak Eneko Bilbao ezarri zuen traineruaren txopan, Gorka Aranberriren ordez. Bada, bermeotarrek ez zuten egunik gozoena izan.

Donostiarra eta Hondarribia ia parean heldu ziren lehen ziabogara; Torrekua zertxobait azkarrago. San Nikolas-ek hiru segundo gehiago behar izan zituen, eta Urdaibaik, bost. Une horretan, hain zuzen, Kaikuren atzetik zen. Jose Luis Kortarenak aise nagusitu ziren bigarren txandan.

Bigarren luzeari ekin eta berehala, Orio Hondarribiaren eta Donostiarraren parean jarri zen. Baina natura zer den; San Nikolas ur nahasietan sartu zen, eta zanbulu batzuk ere egin zituen, traineruaren kalterako; sei segundo atzetik jarri ziren oriotarrak. Bitartean, Donostiarra eta Hondarribia bigarren luzeko azken zatira heltzen ari ziren, baina Makazagarenek joaldi bizi bat egin, eta hiru segundoren abantailarekin iritsi ziren ziabogara. Urdaibai bost segundo atzetik zen; Orio zortzi.

Donostiarrako arraunlariek berdeei ontzi baten aldea ateratzen zietela ikusi ondoren, hauspotu egin ziren. Arraunlariek beraiek Diaz patroiari eskatu zioten hamarreko indartsu bat agin zezala. Esan eta egin. Minutuko 37 arraunkadako erritmoan zirela, bost segundotara zabaldu zuten Hondarribiarekiko abantaila. Diazek arraunlariei esan zien erasoa jotzean gorputza gora eramateko. Xehetasun guztiak fin-fin eraman nahi zituen Torrekua-ko lemazainak.

Joaldiari eustea, gako

Donostiarrak aitzakiarik gabeko azken ziaboga egin zuen, eta Hondarribia bost segundora heldu zen; Urdaibai hamabira, eta Orio hemezortzira. Horiek Kaikuri bi segundo besterik ez zioten ateratzen. Maniobraren ostean, Diazek hirugarren kaleari eustea erabaki zuen, Amunarrizek istriborrera ez jotzeko. Halere, metroak egin hala, segundoak erortzen ari ziren, berdeen alderako. Ama Guadalupekoa-ko patroiak mezu argia igorri zion kuadrillari, eta, hirurehun metro falta zirela, hankean joan ziren bi arraunlariri erritmoa sarritzeko eskatu zien. Bai sarritu ere; Hondarribia hiru segundora gerturatu zitzaion Donostiarrari, baina ontzi zurian zihoazen arraunlariek bikain eutsi zioten berdeen joaldiari, eta azken txanpan ondo baino hobeto biribildu zuten.

Cabo bigarren txandan arituko da gaur (12:13, ETB 1), Lekeition (Bizkaia). Galiziarrek uzta ederra bildu zuten atzo; seigarren egin baitzuten, lehen txandan erraz nagusitu ostean. Santurtzik, aldiz, kolpea hartu zuen, azkena eginda. Hala, beheko multzoa are gehiago estutu da.

Ikusi gehiago: https://www.berria.eus/paperekoa/2223/021/002/2022-07-31/oriok-beste-kolpe-sendo-bat-eman-dio-arraun-lagunak-i-eremu-klasikoan.htm]]>
<![CDATA[Oriok beste kolpe sendo bat eman dio Arraun Lagunak-i, eremu klasikoan]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2223/021/002/2022-07-31/oriok_beste_kolpe_sendo_bat_eman_dio_arraun_lagunak_i_eremu_klasikoan.htm Sun, 31 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2223/021/002/2022-07-31/oriok_beste_kolpe_sendo_bat_eman_dio_arraun_lagunak_i_eremu_klasikoan.htm
Meteorologoek itsaso lasaia egongo zela iragarri zuten, metro erdi eskaseko olatuak. Dena den, naturaren beste aldagai batek, haizeak, eragozpen ugari jarri zizkien goren mailako lau ontziei; ipar-mendebaletik jotzen zuen, bizi-bizi, batez beste hamazazpi kilometroko abiaduran.

Eremu klasikoan egin zuten estropada, Portu Berrian. Semaforoa berde jarri orduko, txanpa bizian irten ziren lau traineruak: Orio, lehendabiziko kaletik; Donostiarra, bigarrenetik; Arraun Lagunak, hirugarrenetik; eta Tolosaldea, laugarrenetik. Behin arraunketa egonkortu zutenean, Lugañene branka sartu nahian zebilen, eta Oriori segundo bat ateratzea lortu zuen. Juan Mari Etxaberenak, batez beste minutuko 34 arraunkadako erritmoan zihoazen; San Nikolas-eko eskifaia, berriz, zertxobait sarriago, minutuko 36 arraunkadako erritmoan.

Arraun Lagunak ziabogara lehendabizi heldu zen arren, Nadeth Agirre Orioko patroiak ontzia estu biratu zuen, eta donostiarrak baino pare bat tosta lehenago irten ziren oriotarrak. Atzean, berriz, Tolosaldea heldu zen hirugarren postuan, zortzi segundora, eta Donostiarra hamarrera. Tolosarren traineruaren txopan, bestalde, Maialen Amondarain zihoan, Aiora Sorozabalen ordez.

Maniobraren ostean, Oriok bere arraunketan serio jarraitu zuen, luze-luze. Francesenek bi segundoren abantaila zuten Arraun Lagunak-ekin. Agirrek datu hori jakin ostean, istribor aldera jotzea erabaki zuen; zerogarren kalean hondo gehiago zegoenez, itsaslaster handiago zuten alde, marea gora eta Orioko patroia nolabait abantaila horri zukua atera nahi zion.

Lau ontziak, istriborrera

Andrea Astudillo Arraun Lagunak-eko patroia kondenatuta zegoen; Etxaberen kuadrilla laugarrenetik zihoanez, metro gehiago egin behar zituen istriborrera joateko. Zirt edo zart egiteko tenorea heldu zitzaion lemazainari. Bitartean, Orioko traineru horia airean zihoan, Arraunekiko aldea hiru segundora handitzeraino.

Lugañene-koek azken ahalegina egin zuten oriotarrak harrapatzeko, baina ez zen nahikoa izan. Garaipena horientzat izan zen, eta bi segundo geroago helmugaratu zen Arraun. Atzean, berriz, Tolosaldeak eta Donostiarrak buruz buruko lehia ederra izan zuten, eta, azken txanpan, tolosarrak hirugarrenak izan ziren, Oriorengandik hamahiru segundora; Donostiarra, aldiz, hamalau segundora heldu zen.

Euskotren liga erdialdera iritsi den honetan, titulua irabazteko lehian, Oriok lehen postua sendotu du sailkapen nagusian, 26 punturekin, eta hiru puntuko aldea ateratzen dio Arrauni. Donostiarrak hamabi puntu ditu, eta Tolosaldeak, bederatzi.

Lekeition (Bizkaia) izango dute bihar zortzigarren jardunaldiko estropada (11:40, ETB 1). Iaz, Donostiarrak lortu zuen garaipena eremu horretan, Arraun Lagunak-ekin eta Oriorekin lehia ikusgarria izan eta gero. Hondarribia izan zen laugarrena.

Ikusi gehiago: Ur gazietan, arrantza gozoa]]>
<![CDATA[Donostiarra nagusitu da Getxon]]> https://www.berria.eus/albisteak/216603/donostiarra_nagusitu_da_getxon.htm Sat, 30 Jul 2022 21:28:57 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216603/donostiarra_nagusitu_da_getxon.htm <![CDATA[Oriok kolpe sendoa eman du Getxon]]> https://www.berria.eus/albisteak/216602/oriok_kolpe_sendoa_eman_du_getxon.htm Sat, 30 Jul 2022 21:15:08 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216602/oriok_kolpe_sendoa_eman_du_getxon.htm <![CDATA[Iparraldeko kresal berdea]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1872/017/001/2022-07-30/iparraldeko_kresal_berdea.htm Sat, 30 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1872/017/001/2022-07-30/iparraldeko_kresal_berdea.htm
Aurreko igandean, Santurtzin (Bizkaia), Ioseba Amunarriz Ama Guadalupekoa ontziko patroiak liderraren maillot gorria jantzi zuen, denboraldi honetan lehendabizikoz. Ondikolak nabarmendu du lorpen horrek «lasaitasuna» eman diola taldeari. «Lan ona egiten ari gara, eta horren emaitza izan da». Hondarribiak hiru bandera astindu ditu azken lau estropadetan, eta, zortzi jardunaldiren ostean, sailkapeneko lehena izatea «seinale ona» dela esan du. Zehazki, azken sasoietako lehen lehietan egin izan ez dutena egitea lortu dute: «Erregularrak izatea: hori izan da gakoa. Liga irabazi nahi baduzu, ezin duzu hutsik egin».

Iazko denboralditik hona, talde murritzagoa du Hondarribiak, eta, beraz, Mikel Orbañanos prestatzaileak karta gutxiago ditu aldaketak egiteko. Horrek, gainera, badu bere arriskua, Ondikolaren esanetan: «Arraunlariren batek min hartzen badu, zailtasun batzuk eragin ditzake». Hori dela eta, uretatik kanpo, entrenatzaileak «garrantzi handia» ematen dio arraunlariaren zaintzari. «Mikelek askotan esaten digu gure esku dagoen guztia ondo egin behar dugula. Azken batean, arraunlari batek jokatu egin nahi du, lehorrean ergometroan aritu beharrean. Beraz, ezin gara erlaxatu; lehiatzeko gosea mantentzea beharrezkoa da».

Talde txikia izateari, baina, bere alde ona aurkitu dio Sarakoak: «Uda heldu aurretik, blokea gehiago lantzeko denbora gehiago izan dugu. Arraunean oso ondo ari gara, eta lehen estropadetan ikusi zen irabazleengandik gertu ibili ginela. Konfiantza eman zigun horrek, eta azken estropadetan denbora oso azkarrak egin ditugu». Zehazki, Orbañanosek bost bat arraunlari tostaz mugitu ostean, taldeak fruitu gozoa jaso du. «Asmatu egin du».

Baina Hondarribiko jarraitzaile porrokatu batek galdera hau egin dezake: «Aldaketa horiek zergatik ez zituen lehenago egin?». Ondikola horri erantzuten saiatu da: «Entrenamendu batean edota estropadatik kanpo zaila da jakitea taldeak nola eman dezakeen errendimendurik onena. Askotan, estropadak eginda jakiten da zein den modurik onena trainerua azkarrago joateko. Lan nekeza da segundo apur horiek hobetzea».

Azken denboraldietan, Hondarribiak abuztuko estropadetara eta iraileko Kontxako Banderara bideratu izan du prestakuntza. Aurten ere bai? Baietz erantzun du. «Mikelek eta Jon Marin prestatzaile fisikoak ondo aztertzen dute prestakuntza, eta helburua argia da: ligara ondo heltzea, baina udako estropada garrantzitsuenak abuztuan eta sasoi amaieran direla ahaztu gabe. Estropadak jokatuta sasoi ona hartuz goaz. Kontxako Banderara ongi heltzeko manerarik onena da ligan lehiakorrak izatea».

Ama Guadalupekoa-k 2015eko denboraldian irabazi zuen liga azkenekoz, klubaren hirugarrena. Ordutik, bigarren postuan amaitu du, ez gora, ez behera. «Taldean urte asko daramatzaten zenbait arraunlarik liga irabaztea zer den bizi izan dute; beste batzuek, ez. Bigarren postuan ibiltzeak erakusten du elkartean lan oso ona egiten dela, baina titulurik ez du lortu. Irabazteko gogoa dugu. Ea lortzen dugun, zaila izango den arren».

Garaipen zerrenda luzea duten arraunlariak ditu tostartean Ondikolak: besteak beste, Xabier Etxebeste, Beñat Egiazu, Manex Aldai, Urko Redondo, Alex Udabe, Iñigo Sagarzazu, Amunarriz patroia... «Estropadan, estresa duzun momentuan, ingurura begiratu, eta ikusten duzu zer-nolako arraunlariak dauden. Segurtasuna igortzen dizute, zure lanean zentratzeko eta onena emateko».

Saratarra 2020ko udazkenean heldu zen Hondarribiko elkartera. «Talde ttiki-ttiki batetik nentorren ni, Lapurditik. Hondarribian arrauna ikaragarri bizi dute, eta arraunlarien arteko harremana hurbilekoa da. Gehienak harrobikoak dira, baina ni oso ondo hartu ninduten. Benetako lagun talde bat da; Hondarribia ezaugarri horregatik bereizten da beste taldeengandik».

Ondikola bera eta Donostiarrako Unai Billakorta urruñarra dira Eusko Label ligan lehiatzen ari diren lapurtar bakarrak. «Txikitatik ezagutzen dugu elkar. Lapurdin aritu ginenean, tostakide izan ginen». Bada, biak punta-puntako taldeetan daude. «Berezia da elkarren aurka jokatzea».

Begi bat Lapurdin jarrita

Ontzi berdean jesarrita dagoen arren, begi bat Lapurdin dauka jarrita; haren talde ohia KAE 2 ligan lehiatzen ari da. «Lagunak ditut han, betikoak». Ondo asko daki Ipar Euskal Herrian arraunaren egoera «zaila» dela: «Arraunak pisu oso txikia du; errugbia dago errotua. Kulturalki ere, arrauna bizitzeko modua oso ezberdina da; jende askok erokeriatzat jotzen du arraunlariak kirolarekiko duen konpromiso handi hori».

Jendea arraunera erakartzeko beste «muga bat» dagoela gehitu du: unibertsitateko ikasketak Ipar Euskal Herrian egiteko paradarik ez izatea. «Gazteetatik seniorretara igarotzeko fase horretan, askok arrauna uzten dute, kanpora joaten direlako ikastera».

Dena, ordea, ez da beltza: «Lapurdiko elkartea egonkortu da 2017tik. Horri esker, elkartea berritu dute, eta arraun eskoletan geroz eta haur gehiago dabiltza». Ontzia goren mailan egotea desio du. «Horretarako, gazteak ongi hezi, elkartean bertan mantentzen saiatu, eta traineruan aukera eman behar zaie. Hondarribiak duen filosofia da adibiderik garbiena». Badaki haren geroa zein izango den: «Argi dut egunen batean Lapurdira itzuliko naizela».]]>
<![CDATA[Laburra, baina erakargarria]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1891/022/001/2022-07-29/laburra_baina_erakargarria.htm Fri, 29 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1891/022/001/2022-07-29/laburra_baina_erakargarria.htm
2019an, azkenengoz jokatu zen txapelketan, Unai Lasok —Mikel Urrutikoetxearen ordez aritu zen— eta Jon Ander Albisuk jantzi zuten irabazleen txapela, Jokin Altuna-Beñat Rezustari 22-13 nagusituta. Aurten, buruz buruko txapeldunak Jon Mariezkurrena izango du zaindari atzeko koadroetan. Baikoko beste bikotea Urrutikoetxea II.ak eta Jon Ander Albisuk osatuko dute. Zaratamokoa jokatzeko «ilusioz» dago. «Bizkaitar batentzat beti da berezia Bilboko torneoa jokatzea. Albisuk eta biok ea lan txukuna egiten dugun».

Asperi dagokionez, berriz, Danel Elezkano eta Jose Javier Zabaleta batera ariko dira, laugarrenez Bilboko Aste Nagusiko torneoan. Hain justu, lehiaketako hirugarren txapela irabazten saiatuko dira Elezkano-Zabaleta; 2016an eta 2018an nagusitu ziren, Aimar Olaizola II.a-Alvaro Untoriaren (22-17) eta Olaizola II.a-Mikel Larunberen aurka (22-9), hurrenez hurren. «Ondo sentitzen gara, eta ea lan txukuna egiten dugun», esan du Elezkano II.ak.

Eibarko enpresaren bigarren bikotea Jokin Altuna-Julen Martija izango da, Binakako Txapelketako azken irabazlea. Lesioa atzean utzita «gustura» dabil Amezketakoa. «Gozatzen ari naiz, eta ez dut oinazerik sentitzen. Gainera, azken partidetan emaitza on asko lortu ditut, eta horiek asko laguntzen didate».

Finalerdietako lehen partida abuztuaren 24an jokatuko dute Laso-Mariezkurrena II.ak eta Urrutikoetxea II.a-Albisuk, Bilboko Bizkaia pilotalekuan (18:30). Hurrengo egunean, Elezkano II.a-Zabaletak eta Altuna III.a-Martijak neurtuko dituzte indarrak. Amezketako aurrelariaren arabera, bikote «gogorra» izango dute aurrean. Bi finalerdietako irabazleek jokatuko dute finala, abuztuaren 27an (18:30), Bizkaia frontoian bertan.

Bestalde, Caixabank Masterseko Txapelketan, hirugarren jardunaldia izango dute sei bikoteek, gaurtik igandera bitarte. Joseba Ezkurdia-Mariezkurrena II.ak eta Jokin Altuna-Ander Imazek Getarian (Gipuzkoa) neurtuko dituzte indarrak, gaur (22:00, ETB1). Jardunaldiko bigarren partidan, berriz, Laso-Martija eta Iker Irribarria-Albisu elkarren aurka lehiatuko dira bihar (22:00, ETB 1), Lekunberrin (Nafarroa). Azkenik, hirugarren norgehiagokan, Urrutikoetxea II.a-Beñat Rezustak Erik Jaka-Zabaletaren aurka jokatuko dute etzi (17:00, ETB1), Etxarri-Aranatzen (Nafarroa).

Bi bikote, lehen postuan

Sailkapen nagusian, Irribarria-Albisu eta Altuna III.a-Imaz daude lehen postuan berdinduta, bina garaipenekin. Ezkurdia-Mariezkurrena II.ak eta Jaka-Zabaletak bana irabazi dute; Urrutikoetxea II.a-Rezustak eta Laso-Martijak bi lehia galdu dituzte.]]>
<![CDATA[Ur bizien aurretik, ur lasaietan]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1872/016/001/2022-07-28/ur_bizien_aurretik_ur_lasaietan.htm Thu, 28 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1872/016/001/2022-07-28/ur_bizien_aurretik_ur_lasaietan.htm
Eliteko kirolariak puntaren puntan egon ohi dira, baina piraguismoa kirol bihurria denez, sorbaldaren goialdean angelu asko erabili ohi dituzte. Ondorioa, argia: oinazea, eta, horrekin batera, konfiantza falta. Hain zuzen, bost hilabete bete dira Chourrauti ezker sorbaldan ebakuntza egin ziotenetik; hirugarrena du guztira, eta alde beretik bigarrena. 2005erako, bi aldeetan ebakuntzak eginak zizkioten, baina, 2010etik aurrera, ezker sorbaldak ez zion behar bezala lan egiten uzten. «Maniobrengatik, sarritan, sorbalda ia irten egiten zitzaion, eta arraunkadak emateari utzi ere egin behar izaten zion», esan du Etxanizek. Urteak joan ahala, sorbaldaren ezohiko mugimendua areagotzen ari zitzaion. «2017tik hona, askotan gertatu zaio».

Harik eta 2021eko Tokioko Olinpiar Jokoen ondoren —brontzezko domina eskuratu zuen— atsedena hartzeko eta ebakuntza egiteko erabakia hartu zuen arte. Etxanizek ere ez zuen zalantzarik izan: «Aurten zen garairik egokiena ebakuntza egiteko». Zertarako? «2024ko Parisko Olinpiar Jokoetarako prest egoteko». Horra ahobizarrik gabe botatako erantzuna. Adinak adina, lasartearraren sua ez du urak itzali, sugarrak gehiago handitu baizik.

Piraguistaren osatze prozesua «oso ona» izan da. «Ebakuntza oso ondo atera zen, eta hark uste zuena baino oinaze gutxiago izan zuen». Lehen astetik, urratsez urrats joan da. Etxanizen hitzetan, pertsona «baikorra eta langilea» da. «Aurrez esperientzia hori igaro zuenez, itxaropena errealitatea baino txikiago jarri zuen, eta horrek osatzeko balio izan dio». Hori bai, hiru hilabetez lehorrean egotea «zaila» izan zaio.

Chourraut ondo dagoela ikusteak «lasaitasuna» eman dio Etxanizi. «Azken urteetan entrenatzea ez zen erraza. Batzuetan, lan saioak eteten genituen. Oinazea zuenez, prestaketaren egitura aldatzen genuen, eta nekagarria izaten zen. Sorbalda irteteko beldurra zuen, eta horrek niri ere eragiten zidan». Hori guztia igarota, «indartsu» dago piraguista.

Ia bi hilabete daramatza kanalean entrenatzen, ur leunetatik hasi eta ur lasterretan ontziarekin jolasean ibiltzeraino, zutoinak saihestuz nahiz ziabogak emanez. Emaitzez galdetuta, Etxanizek aitormen hau egin du: «Garbi geneukan aurtengo urtea ez zela oso garrantzitsua izango emaitzei zegokienez. Oraingo helbururik nagusienak dira sorbalda ondo indarberritzea, irteera puntuan jartzea, eta mentalki egoera deserosoak gainditzea». Eta ziur da gaindituko dituela. «Beti zerbait hobetzeko gogoz dago», erantsi du. «Adinak ez dio ezer kentzen, alderantziz: eskarmentuari esker, lasaiago sentitzen da, izatez urduria baita».

Chourraut bakarrik ez, Etxaniz ere ez da geldirik egotekoa. Lasartearraren entrenatzailea izateaz gain, Espainiako 23 urtez azpiko selekzioko teknikaria da, eta duela hilabete Ivrean (Italia) izan zen; Munduko Txapelketa jokatu baitzen. Chourrautek ere bidaia baliatu zuen Italia iparraldean entrenamendu saioak egiteko. «Tentsioa berreskuratzeko erakustaldiak egin zituen», zehaztu du haren prestatzaileak. Lehen egunetan «beldur apur batekin» sumatu zuen , baina «normaltzat» jo du. «Ondo sentitzea izan da garrantzitsuena», erantsi du. Ivreatik zuzenean joan ziren Augsburgera.

Alemaniakoa ez da edozein kanal, Etxanizen arabera. «Besteekin alderatuta, bihurria eta ezberdina da. Itsaslasterra bizia da, eta kanala oso estua». Beste berezitasun bat ere badu: «Ertzeko horma bertikala du. Horren ondorioz, urak hormaren aurka jo ondoren sortutako itsaslasterra berezia da». Beraz, nabarmendu du txapelketaren aurretik sarri entrenatzen ez den piraguistak «zaila» izango duela emaitza ona lortzea. «Azken batean, urarekin berarekin harremana izan behar duzu. Sentitu egin behar duzu».

Beste bost euskal piraguista

Piraguista gipuzkoarra zer-nolako sasoi egoeran dagoen jakinda, Etxanizek aitortu duenez, dominekin ez dira inondik ere itsutuko. «Errendimendu arloa hobetzeko ez da entrenatu, eta dominak ez zaizkigu burutik pasatu ere egin, ezta hitz egin ere. Emaitzaz harago joango gara, eta Parisera heltzeko prestakuntza gisa hartuko dugu. Hori bai, Maialenek guztia emango du».

Chourrautez gain, beste bost euskal piraguista ari dira Munduko Txapelketan: Miren Lazkano, Klara Olazabal, Joan Crespo, Ander Elosegi eta Olatz Arregi. «Espero dut euren onena ematen badute sailkapenaren goialdean egongo direla».

Etxanizek argi du Euskal Herriko piraguismoak «indarra» duela. «Urte askotarako iraun dezake»; zehazki, azpitik gazteak ate joka baitatoz. Dena den, Euskal Herrian kanal baten beharra dagoela gogorarazi du. «Ea Lasarten egitekoa duten proiektua aurrera ateratzen duten», nabarmendu du.]]>
<![CDATA[Irabazlearen itzulera gozoa]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1996/017/001/2022-07-27/irabazlearen_itzulera_gozoa.htm Wed, 27 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1996/017/001/2022-07-27/irabazlearen_itzulera_gozoa.htm Tabero Urdaibaiko arraunlariak (Lekeitio, Bizkaia, 1989), non-eta haren jaioterriko ur mugituetan. Bermeoko arraun elkartea bere historian zazpigarrenez nagusitu zen, Hondarribiaren eta San Pedroren pare jartzeraino, puntaren puntan. Gorka Aranberri patroiak eta haren kuadrillak irabazleen txapela jantzi zuten; arraunzaleek, berriz, kendu; Bou Bizkaia-k hegan egin baitzuen, poparean eta brankaz, Goikoetxea bera ababorreko seigarren tostan zela.

Taberok ondo asko ezagutzen ditu Lekeitioko itsas hondoko eta ur azaleko naturaren aldagaiak. «Haizea ipar-ekialdekoa denean, haize olatuek albotik jotzen diete traineruei, eta, egoera horretan, talde baten eta bestearen arteko aldeak nabarmen handitu daitezke». Herenegun iparreko haizea zegoenez, ordea, itsaslasterrak eragina izan zuela uste du. Pentsa, Urdaibairengandik lekutan geratu ziren txanda berean aritutako Donostiarra, Zierbena eta Hondarribia: 31 segundora, 45era eta minutu batera, hurrenez hurren.

Lekeitiokoak ez zuen espero halako triskantzarik egingo zutenik. «Urdaibai talde irabazle bat da», atera zaio barrutik. Aitortu duenez, aurreko asteburuan, Eusko Label ligako bi jardunaldietan, nahiz eta estropada «oso onak» egin, taldea ez zen gustura geratu egindako lanarekin. «Estropada serio bat egiteko gogoa eta beharra genuen, baita emaitza on bat lortzekoa ere. Bada, atzo [herenegun] egin genuen».

Iker Zabalaren taldeak egutegian gorriz ongi biribilduta zuen Euskadiko Txapelketa, eta ez zuen huts egin. Goikoetxeak zortzigarren denboraldia du Bou Bizkaia-n, eta hiru aldiz astindu du bandera: 2015ean, 2017an eta aurten. «Ilusio itzela egin zidan etxean irabazteak. Oso berezia izan zen, eta, modu horretara, are gehiago».

Oriok lehen txandan egindako denborak zer pentsatua eman zien ohorezko txandako taldeei, haizea zertxobait indartuko zen beldurrez, gainera. «Traineruan ez genuen horretaz hitz egin, baina, beroketa egin ostean, nik sumatu nuen haizea harrotzen eta itsasoa eskasten ari zirela. Badaezpada, aurrekalari gisa [Mikel Azkarate] eta seigarren tostan aritu ginenok [Goikoetxea bera ababorrean eta Gentza Zubiri istriborrean] sokarekin lotu ginen. Itxura txarra hartu nion horri». Halere, albora begiratu beharrean, euren lanean zentratu ziren Zabalarenak. «Zorionez, ikaragarrizko estropada egin genuen».

Bai egin ere. Aranberri erraz ibiltzen da olatuetan. Jostari aritu ohi da tranpaldo gainean jarrita, eta, bigarren luzean, beste behin, berretsi zuen zer-nolako dohainak dituen. «Gorka esan eta esan ari zitzaigun olatu luzeak heltzen ari zitzaizkigula». Hain justu, ziabogatik minutu erdi eskasera, ekarrialdi batek olatu gainean jarri zuen Bou Bizkaia. «Olatuak ez du kale guztietan berdin markatzen. Guri [lehen kaletik aritu ziren], garairik egokienean tokatu zitzaigun, eta Donostiarra atzean uztea lortu genuen».

Urdaibaik erabat txikitu zituen brankaz aurkariak, motorra bero-bero zuela. «Ezin da imajinatu traineruan zenbaterainoko indarra dagoen. Haizearen eta olatuen aurka, aldeak handitzeko gai izan ginen», nabarmendu du.

Azken luzea gozatzea besterik ez zuten egin behar bermeotarrek. «Olatuak bata bestearen atzetik hartu genituen». Uhinei zukua nola atera behar zaien galdetuta, gisa honetara erantzun du Goikoetxeak: «Entrenatzaile izan ditudan guztiek gauza bera esan didate: trainerua orekatuta badoa, arin joango da olatuetan».

Neurria hartzea, gako

Zabalak watt ugari mugitzen dituzten arraunlariekin josi du aurten Bou Bizkaia. «Indarra badugu, baina, askotan, burua falta dugu [barrez]». Horretarako, Aranberri dute artzain. «Maisua da».

Urdaibaik koska bat baino gehiago egin du gora iaztik hona. «Aurreko sasoietan talde ona izan genuen arren, ez genuen asmatu, guztiok izan ginen horren errudun. Aurten, berriz, Ikerrek talde sendoago bat egin du, eta irabazteko eta lehiatzeko gosea ekarri ditu. Klubak eta jarraitzaileek nahi duten lekura itzuli gara». Datorrenari begira, estropadaz estropada joango dira. «Ligan zentratu behar dugu orain, eta okerra izango litzateke Kontxako Banderan pentsatzea».]]>
<![CDATA[Txapela, erakustaldia emanda]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2136/014/001/2022-07-26/txapela_erakustaldia_emanda.htm Tue, 26 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2136/014/001/2022-07-26/txapela_erakustaldia_emanda.htm Bou Bizkaia traineruko entrenatzaile Iker Zabalak ere lanak izango ditu bere kuadrillak egindako lanari baina bat jartzeko. Urdaibaik txapela kentzeko moduko erakustaldia emanda irabazi zuen Euskadiko Txapelketa, klubaren historian zazpigarrenez. Gisa horretara, Hondarribiarekin eta San Pedrorekin berdinduta daude orain, txapelketa ofizialeko garaipenak kontuan hartuta.

Goren mailako zortzi euskal taldeek larunbataz geroztik hirugarren estropada segidan jokatu behar zutela eta, prestatzaile batzuek eskifaian aldaketak egiteko hautua egin zuten; besteek, berriz, zaldi onenak atera zituzten; horietako bat izan zen Urdaibai. Gainera, Eusko Label ligan ez bezala, txapelketetan, eskifaian gutxieneko harrobi kopurua ateratzeko araurik ez dagoenez, Zabalak buruan marraztua zuen kuadrilla ezarri zuen Bou Bizkaia ontziko tostartean.

Naturaren aldagaiek asko baldintzatu ohi dute Lekeitioko estropada eremua; atzo, esaterako, ipar-mendebaleko haizea eta itsasoa izan ziren protagonistak. Zoriak hala erabakita, bi ertzetako kaleetatik joan ziren Urdaibai eta Hondarribia; Bizkaiko txapelduna lehendabizikoan eta Gipuzkoakoa laugarrenean; bigarrenetik Donostiarra aritu zen, eta Zierbena hirugarrenetik. Modu tradizionalean eman zioten hasiera estropadari; itsasoko epaileak bandera gorria jaitsi orduko, lau ontziek lehen arraun kolpeak eman zituzten. Oriok lehen txandatik egindako denbora zeukaten une oro begiz jota; lan oso txukuna egin baitzuen Jon Salsamendiren taldeak.

Urdaibaik eta Donostiarrak ondo baino hobeto baliatu zituzten euren kaleak, Santa Katalina itsasargiaren babespean; ipar-mendebaleko haizeak gutxiago jotzen baitzituen; Hondarribia eta Zierbena, berriz, biluziago zihoazen. Hain zuzen, luze erdirako, bitan hautsi zen estropada: Bou Bizkaia eta Torrekua aurretik, eta Zierbena eta Hondarribia atzetik. Bi talde horiek gogotik sufritu zuten. Urdaibai izan zen ziabogara aurrena heldu zen taldea, Donostiarrarekin batera. Biek ala biek Orioren denbora hiru segundo hobetu zuten. Hondarribiari hamahiru segundo atera zizkion, eta Zierbenari hamasei.

Maniobraren ostean hasi zen festa. Urdaibaik eta Donostiarrak arraunkadak sarritu zituzten olatuei ahalik eta zukurik handiena ateratzeko. Torrekua, une batez, bi segundora hurbildu zitzaion Bou Bizkaia-ri, baita Orio ere. Gehiago ez, ordea; izan ere, Bermeoko traineruko patroi Gorka Aranberrik olatu eder bat hartu zuen, eta ez zuen askatu. Metro dezente airean joan ostean, zuloan geratu ziren. Orduan, Aranberrik arraunlariei eskatu zien arraunketa gehiago sakontzeko, eta traineruaren txopa altxatu orduko, erritmoa bizitu zuten, atzetik zetorkien olatua hartzeko. Bai hartu ere.

Ontzia hegan zihoala heldu zen bigarren ziabogara. Aranberrik eta Mikel Azkarate aurrekalariak ziba baten moduan biratu zuten Bou Bizkaia, eta, motorra berriz olioztatuta, kanporanzko lan mardulari ekin zion Zabalaren kuadrillak. Donostiarrari zazpi segundo ateratzen zizkion, Oriori hamar, Zierbenari 22, eta Hondarribiari 27.

Lau ontziak zanbuluka zebiltzan, sehasken antzera, eta, aldian-aldian, ezkutatu ere egiten ziren olatuen artean. Donostiarrak bazekien brankaz Urdaibai gehiago zela. Hortaz, jo eta jo aritu zen. Bermeotarrek, berriz, beren betiko arraunketan segitzen zuten, minutuko 36 arraunkadako erritmoan. Bazekiten bandera irabazteko gako nagusietako bat luze horretan zegoela. Zehazki, metroak egin ahala, bizkaitarrek zazpi segundotik 11ra zabaldu zuten Donostiarrarekiko aldea, eta handitzen jarraitu zuten.

Sufrituz, gozatzen

Gustura zihoazen Aranberri eta beste hamalau arraunlari. Ternuaraino ere joateko moduan ziren, baina, ohartzerako, kanpoko balizen parean ziren. Zabalarenek ez zuten arazo handirik izan ziaboga emateko, eta Oriok egindako denbora hamabost segundo hobetu zuten; hain zuzen, Donostiarra San Nikolas baino segundo bat azkarrago heldu zen. Zierbena eta Hondarribia, berriz, lehiatik kanpo ziren. Banderaren makila eta gehiago Bermeora bidean ziren.

Hutsegite larria egin behar zuen Urdaibaik ordura arte egindako guztia kareletik jaurtitzeko. Aranberri eta haren kuadrilla, ordea, ez dira atzo jaiotakoak; zailduak dira. Bigarren luzearen gisan, ikuskizun aparta eman zuten azken luzean. Patroi zarauztarrak hamalau arraunlariei izenez banan-banan deitu zien, hanketik hasi eta aurrekalariaren tostaraino: «Bi minutu, eta ikurrina!». Hasieratik amaiera arte egindako lanaren saria jaso zuten, merezita.]]>
<![CDATA[Olatuei etekina ateratzeko gai dela erakutsi du Arraun Lagunak-ek]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2168/015/002/2022-07-26/olatuei_etekina_ateratzeko_gai_dela_erakutsi_du_arraun_lagunak_ek.htm Tue, 26 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2168/015/002/2022-07-26/olatuei_etekina_ateratzeko_gai_dela_erakutsi_du_arraun_lagunak_ek.htm Lugañene, eta nagusitasunez gailendu zitzaien Hondarribiari, Donostiarrari eta Hibaikari. Orio, Arraunen aurkari zuzenak, bigarren txandatik aritu zen, eta aise irabazi zuen arren, ez zuen lortu Etxaberen taldeak egindako denbora hobetzea. Zilarrezko domina kolkoratu zuen; Hondarribiak, berriz, brontzea.

Irteera eman orduko, esperotako gidoia bete zen: Arraun Lagunak estropada haustera joan zen. Bai hautsi ere; hiru minutu bete zirenerako, Hondarribiari bost segundo ateratzen zizkion, Donostiarrari zortzi, eta Hibaikari hamabi. Lugañene airean zihoan, eta, ziabogara heldu zirenean, Andrea Astudillok eta haren kuadrillak aldeak are gehiago handitu zituzten: hamar Hondarribiarekiko, hemeretzi Donostiarrarekiko, eta 27 Hibaikarekiko.

Lantza giroa zegoen, eta popareko jardunerako egoera dotorea. Halere, patroiek galtzak bete lan izan zuten beren ontziak zuzenduta eta gogortuta eramateko. Lugañene traineruan, esaterako, Ane Pescadorrek, zeina istribor hankean lehendabizikoz aritu zen, behin baino gehiagotan lagundu zion Astudillori, arraun egiteari utziz eta lemazainaren arraunaren norabidean uretan sartuz. Bitartean, Ama Guadalupekoa lehen kaletik, isil-isilik, olatu gainean zetorren, eta, aldea laburtuz, bederatzi segundora jarri zen.

Azken luzeko bigarren zatian, ordea, Arraun Lagunak-ek, bigarren kaletik, poparean gehiago asmatu zuen, eta hegan joan zen, minutuko 37 arraunkadako erritmoan. Astudillok mezu zuzena bidali zien arraunlariei: «Gozatu!». Halaxe zeharkatu zuten helmuga, gozatuz. Bigarren posturako lehian, Hondarribia heldu zen Donostiarra baino segundo bat azkarrago; Hibaika, berriz, garaileengandik 50era iritsi zen.

Haizea gogorrago

Haizea gehiago harrotuko zela iragarrita zegoen, eta aurreikuspen hori guztiz bete zen. Hala, itsasoa gehiago berdatu zen. Arraun Lagunak-ek egindako denbora buruan ondo gordeta irten zen Orio, inork nahi ez zuen laugarren kaletik; harekin batera arraun egin zuten Tolosaldeak, Deustuk eta Ondarroak. Kaleak kale, oriotarrak lanean serio aritu ziren brankaz, minutuko 34 arraunkadako erritmoan. Halere, Patxi Frances Orioko prestatzaileak Nadeth Agirre patroiari eman zizkion datuak ez ziren gozoak. Lehen luzearen erdirako, Arraun baino hamar segundo atzerago zihoan.

Ziabogan, donostiarrek hamabost segundoko altxorra zuten Oriorekiko. San Nikolas-ek txanda eskura zuen ordurako. 21 segundo atera zizkion Tolosaldeari, 41 Deusturi, eta 42 Ondarroari. Maniobraren ostean, Agirrek laugarren kaletik hirugarren kalerako bidea hartu zuen; zenbat eta istriborrerako joan, olatuak orduan eta bilduagoak ziren. Hain zuzen, Oriok olatu bat hartu ostean, Arraunengandik zortzira jarri zen. Datu horrek erabat hauspotu zituen traineru horian zihoazen arraunlariak. Dena dela, egindako ahalegina ez zen nahikoa izan Etxaberen taldeak egindako denbora hobetzeko. Amaieran, hamazazpi segundo beranduago helmugaratu zen.]]>
<![CDATA[Arraun Lagunak-ek irabazi du Euskadiko Txapelketa, Lekeition]]> https://www.berria.eus/albisteak/216380/arraun_lagunak_ek_irabazi_du_euskadiko_txapelketa_lekeition.htm Mon, 25 Jul 2022 19:07:06 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216380/arraun_lagunak_ek_irabazi_du_euskadiko_txapelketa_lekeition.htm <![CDATA[Txapela, erakustaldia emanda]]> https://www.berria.eus/albisteak/216383/txapela_erakustaldia_emanda.htm Mon, 25 Jul 2022 19:06:25 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216383/txapela_erakustaldia_emanda.htm <![CDATA[Watt berdeak Ibaizabalen]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2086/022/001/2022-07-24/watt_berdeak_ibaizabalen.htm Sun, 24 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2086/022/001/2022-07-24/watt_berdeak_ibaizabalen.htm Ama Guadalupekoa traineruko txopan doan patroi zailduak esandakoa da hori; atzo, hain zuzen, Sestaoko (Bizkaia) Ibaizabalen nagusitu ostean, Eusko Label ligako zazpigarren jardunaldian. Hondarribiak Urdaibairekin buruz buruko lehia ikusgarria izan zuen, arraunzaleen gozagarrirako, eta Amunarriz eta haren kuadrilla izan ziren azkarrenak azken txanpan. Mikel Orbañanosenek bigarren bandera dute denboraldi honetan, eta, Donostiarra liderraren parean jartzea lortu dute sailkapen nagusian, 76na punturekin.

Ur geldietan arraun egiteak arraunlariei eragiten dien higatze fisiko handiaz gain, bazen prestatzaileei eta patroiei kezka eragiten zien naturaren aldagai bat: itsaslasterra. Marea behean 19:57an zen, eta, ondorioz, lehen txandako traineruek itsaslaster handiagoa zuten ohorezko txandakoek baino. Kezka horiez gain, kale zozketak sortzen zuen urduritasuna gehitu behar zitzaion egoerari; izan ere, kanporanzko luzean, erdiko kaleetatik zihoazenek itsaslaster handiagoa zuten alde, lehendabizikotik eta laugarrenetik baino; eta alderantziz barrurako luzean.

Atzoko garailea bigarrenetik joan zen; Donostiarra, lehendabizikotik; Urdaibai, hirugarrenetik; eta Orio, laugarrenetik. Gorputzari lehen egurra eman eta berehala, esperotako gidoia bete zen: Donostiarrako Arkaitz Diaz patroiak eta Orioko Aner Etxegoienek erdiko kaleetara joateko norabidea hartu zuten. Metro gehiago egiten ari ziren bitartean, ordea, Urdaibaik eta Hondarribiak estropada burua hartu zuten. Bou Bizkaia izan zen ziabogara heldu zen lehen trainerua; bi segundo atera zizkien berdeei, hiru zuriei eta sei horiei.

Bigarren luzean, estropada apurtzeko lehen kolpea eman zuten Urdaibaik eta Hondarribiak. Iker Zabalaren taldeak, gainera, erabaki ausarta hartu zuen: ababorrera joan beharrean, hirugarren kaleari eutsi zion, itsaslaster handiagoa aurka zuen arren. Ama Guadalupekoa-k, berriz, istriborrera jo zuen, Donostiarra atzean zegoela eta. Bada, Urdaibai baino segundo bat azkarrago heldu zen bigarren ziabogara. Donostiarra bederatzi segundora iritsi zen, eta Orio, hemeretzira.

Hirugarren luzean, Urdaibai jo eta jo aritu zen Hondarribiari hanka egiteko, baina berdeek Bou Bizkaia-ko zaldien joaldiei eutsi zieten, azken ziabogara bi segundo atzetik heldu ziren arren. Zirt edo zart egiteko tenorea iritsi zitzaien biei. Amunarrizek ez zuen zalantza izan: lehen kalera jo zuen; Aranberrik, berriz, laugarrenera. Azken metroetan, biek arraunkadak ikaragarri sarritu zituzten, eta azken txanpan berdeak gehiago izan ziren.

Zierbenak irabazi zuen bigarren txanda, Kaikurekin eta Getariarekin lehia estua izan ondotik. Isuntza, berriz, inork nahi ez zuen laugarrenetik aritu zen, eta ontzirik apalena izan zen, Caboren mesederako; gorriek, hain zuzen, puntu sorta ederra bildu zuten atzo, zazpigarren eginda, eta, orain, hamaikagarrenak dira sailkapen nagusian, Aresen aurretik. Gaur, Santurtzin (Bizkaia) izango dute estropada (12:13, ETB 1).

Hibaika, San Juan eta Lapurdi

ETE ligako ontziak Errenterian (Gipuzkoa) aritu ziren atzo, eta Hibaika etxeko ontziak irabazi zuen. KAE 1 ligan, San Juan nagusitu zen, Pasaian (Gipuzkoa). San Pedro eta Arkote sailkatu ziren arrosen atzetik. KAE 2 ligan, Lapurdi gailendu zen.

Bestalde, Euskadiko Txapelketa jokatuko da bihar (12:00), Lekeition (Bizkaia). Emakumezkoetan, Donostia Arraun Lagunak, Hondarribia, Donostiarra, Hibaika, Orio, Tolosaldea, Ondarroa eta Deustu ariko dira; gizonezkoetan, Orio, Getaria, Ondarroa, Kaiku, Hondarribia, Donostiarra, Urdaibai eta Zierbena izango dira.]]>
<![CDATA[Watt berdeak Ibaizabalen]]> https://www.berria.eus/albisteak/216344/watt_berdeak_ibaizabalen.htm Sat, 23 Jul 2022 21:32:59 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216344/watt_berdeak_ibaizabalen.htm 2. Urdaibai 0,70era
3. Donostiarra 17,30era
4. Orio 28,40ra
5. Zierbena 30,24ra
6. Kaiku 30,26ra
7. Cabo 31,10era
8. Getaria 32,26ra
9. Santurtzi 38,40ra
10. Ondarroa 42ra
11. Ares 46,94ra
12. Isuntza 57,70era Eusko Label liga 1. Donostiarra 76 puntu
2. Hondarribia 76 pt.
3. Urdaibai 72 pt.
4. Orio 69 pt.
5. Getaria 46 pt.
6. Kaiku 45 pt.
7. Zierbena 45 pt.
8. Isuntza 28 pt.
9. Santurtz 27 pt.
10. Ondarroa 22 pt.
11. Cabo 19 pt.
12. Ares 18pt. Hibaika, San Juan eta Lapurdi ETE ligako ontziak Errenterian (Gipuzkoa) aritu ziren atzo, eta Hibaika etxeko ontziak irabazi zuen. KAE 1 ligan, San Juan nagusitu zen, Pasaian (Gipuzkoa). San Pedro eta Arkote sailkatu ziren arrosen atzetik. KAE 2 ligan, Lapurdi gailendu zen. Bestalde, Euskadiko Txapelketa jokatuko da bihar (12:00), Lekeition (Bizkaia). Emakumezkoetan, Donostia Arraun Lagunak, Hondarribia, Donostiarra, Hibaika, Orio, Tolosaldea, Ondarroa eta Deustu ariko dira; gizonezkoetan, Orio, Getaria, Ondarroa, Kaiku, Hondarribia, Donostiarra, Urdaibai eta Zierbena izango dira.]]>
<![CDATA[Higatze are handiagoa]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1895/016/001/2022-07-23/higatze_are_handiagoa.htm Sat, 23 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1895/016/001/2022-07-23/higatze_are_handiagoa.htm
Orio eta Ondarroa dira talde horietako bi. Jon Salsamendi (Orio, Gipuzkoa, 1970) San Nikolas ontziko entrenatzaileak eta Iñaki Errasti (Aginaga, Usurbil, Gipuzkoa, 1979) Antiguako Ama-koak talde «laburra» dute. «Lehen sei estropadetan soilik patroia aldatu dut [Iñigo Larrinaga eta Jenaro Zelaia], lesioek eta lortutako emaitzek hala behartuta», esan du Errastik. Halere, buruan gauza bakarra du: «Arraun egiteko moduan diren arraunlari guztiei aukera emango diet». Salsamendik, denboraldi osoan hamasei arraunlari erabiltzeko asmoa bazuen ere, hamalauko bera atera du uretara azken estropadetan, lesioak eta gaixotasunak tarteko. «Geure plangintzaren arabera, bigarren taldetik bi arraunlari igoko ditugu hiru estropadetarako».

Errastik ez du ezkutatu ez zaiola batere egokia iruditzen hiru estropada jarraian jokatzea. «Hitz eginez gero, data aldatzeko aukera egongo zen, baina ez dira guztiak ados jarri. Pena dut». Salsamendik, berriz, ez du kexurik, baina «zentzugabekeria» dela esan du: «Euskadiko Txapelketak lurraldeetako txapelketekin du lotura, eta horiek duela hilabete eta erdi jokatu ziren». Gogorarazi duenez, Gipuzkoako eta Bizkaiko txapelketak ekain hasieran jokatzea onartu zuten lurraldeetako arraun federazioek eta arraun elkarteek, liga bete-betean, aste barruan ez lehiatzeko. «Bada, Euskadiko Txapelketa aurreratzen ez baduzu, eta, are gehiago, astelehen batean jartzen baduzu, arrazoi horiek ez dute zentzurik».

Biek esan dute arraunlariei fisikoki higatze handia eragingo diela, «arraunlariak berak uste ez badu ere», Oriokoak zehaztu duenez. Errasti, berriz, argi mintzo da: «Sekulako egurra hartuko dugu, eta min hartzeko ere arrisku handiagoa izango da, gainkargaren ondorioz». Aginagakoa ere Antigua Ama-ko tostartean aritzen da. «Egun gutxitan esfortzu handia egin behar izateak tentsioa gehiago areagotzen du».

Eta psikologikoki? «Ez», erantzun du Salsamendik: «Arraunlariak estropadak jokatu nahi ditu, rock-and-rolla nahi du; aldiz, ez da jabetzen psikologikoki zer-nolako higadura eragiten dion estropadak jokatzen dituen bitartean. Hori bai, hotzean jarduten garenok, entrenatzaileok, oso kontuan hartzen dugun aldagaia da, arraunlariaren errendimendua eta osasuna zaintzeko». Hain zuzen, kopuruz, estropada asko jokatzen dituzte hiru hilabete eskasean.

Errastik aitortu duenez, aste honetako prestakuntza «egokitu» behar izan dute. «Azeleragailutik hanka apur bat altxatu dugu. Karga arindu dugu, baina gainontzean berdina egin dugu». Salsamendik, berriz, ez du plangintzan aldaketarik egin. «Aste barruan ezin gara gogor entrenatu, asteburutik asteburura tarte handirik ez baitugu. Kalitatezko entrenamenduak izaten dira, karga eta bolumen arinekoak».

Sasoi betean egotea, zaila

Hiru estropadetan bete-beteko errendimendua ematea posible ote den galdetuta, ezezkoan da Salsamendi. «Baina saiatuko gara; talde guztiok, gainera». Hasteko, asteburu honetan ligako bi lehia izango dituzte jokoan. «Lehen postuan edo azkena geratzeko arriskua dago». Biak Ibaizabalen izango dira. «Giharrek itsasaldi handian baino gutxiago sufrituko dute, nahiz eta fisikoki oso gogorrak izango diren». Beraz, kuadrilla ondo heldu daiteke asteleheneko estropadara, «baldin eta arraunlariak sasoi betean heltzen badira, kasu guztietan ez baita betetzen. Huskeria batek asko baldintza dezake».

Aginagakoak, ordea, ligari jarriko dio lehentasuna: «Asteburuko emaitzak zein diren jakin ostean, bestelako asmo batzuekin joango gara lehiatzera Euskadiko Txapelketara. Aldaketak egiteko aukera izango dut».]]>
<![CDATA[Alemania, Europako Txapelketako finalerdietara]]> https://www.berria.eus/albisteak/216254/alemania_europako_txapelketako_finalerdietara.htm Fri, 22 Jul 2022 11:51:12 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216254/alemania_europako_txapelketako_finalerdietara.htm <![CDATA[«Patroi izateak bidea ireki dit»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1857/017/001/2022-07-21/patroi_izateak_bidea_ireki_dit.htm Thu, 21 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/1857/017/001/2022-07-21/patroi_izateak_bidea_ireki_dit.htm Martin Larralde abestia atzetik entzuten dela hasi da galderak erantzuten, luze eta zabal, elastiko urdina soinean duela.

Orexako bat, patroi?

Mendiz inguratutako herri batean bizi naizela eta, bitxia da. Mendi tontorretik itsasora.

Herritarrek zer esaten dizute?

Herrian babes handia daukat, eta haiei ere ilusio handia egiten die herriko bat traineru batean patroi joateak. Telebistaz ikusten dituzte estropadak, eta kalean tarteka gelditzen naute.

Nolatan heldu zinen arraun luzea hartzera?

12 urte nituen, eta, lagun batek bultzatuta, udan, Tolosaldeko arraun elkarteak antolatutako ikastaro batean eman nuen izena. Arraunean hasi, eta gustatu. Handik lau urtera, patroi gisa probatzeko gogoa sartu zitzaidan barruraino. Saltsan egotea gustatzen zait. Orduko entrenatzaileak aukera eman zidan, eta, kate bat bestearekin lotuz, duela bost urtetik Tolosaldea taldeko traineruko patroia naiz.

Lemazaina izateak zer eman dizu?

Bidea ireki dit, eta, alde horretatik, zorte handia izan dut; oso zaila baita behetik hasi eta gorengo mailara heltzea. Arraun munduan, patroi oso gutxi daude, eta asko kostatzen da bat topatzea. Taldeak bat hartzen duenean, patroiak lotura handia izaten du. Nire kasuan ere, halaxe izan da.

Baduzu ereduren bat?

Hasieran, bateletan aritzen ginenean Nerea Perez [Donostiarrako patroia] izan nuen eredu; hark bultzatu baininduen arraunera. Azken urteetan, Ander Etxegoien [Orioko lemazaina] izan dut. San Pedron aritzen zenean, batera entrenatzen ginen. Askotan sartzen zen gure trainerura, eta aholkuak ematen zizkidan, ziabogetan edota itsasoan trainerua ondo eramaten jakiteko. Gainera, presio eta tentsio guztiak lasaitzeko asko laguntzen zidan. Patroi batek beste patroi bati gehiago ulertzen dio arraunlari bati baino.

Patroi batek zer dohain eduki behar ditu?

Ezinbestean, egoera larrietan arraunlariei bi hitzetan lasaitasuna igortzeko erraztasuna izan behar du. Unean-unean, hitz egiten jakin behar du, eta hori patroiei ez diete irakasten. Gero, betikoa: teknikoki trebea izan behar zara, adibidez, olatuetan eta ziabogetan.

Ontziaren txopan jarduteko sena izatea ere garrantzitsua da?

Barrutik kanpora atera behar zaizun zerbait da. Berezko ezaugarriak beharrezkoak dira. Isilik egotekoa den bat, agian, ez da egokia patroi izateko.

Sarri hitz egitekoa zara?

Bai. Zeregin hori barru-barruraino sartuta daukadanez, ardura handia dudala sentitzen dut; arraunlariak piztuta mantendu behar ditut, eta lan ona egiten dutenean, zoriondu.

Ahotsa urratzen zaizu?

Odola jariatzen amaitu izan dut estropada askotan, ahotsa hainbeste urratzeagatik. Farmaziara joan-etorri asko egitekoa naiz. Lemazain asko daude eztarrian ebakuntza egin diotenak. Oihu egiten jakin egin behar dugu, sabeletik; ikasten ari naiz.

Sei urte hauetan, zuretzat zein izan da garairik gozoena?

Urte bakoitzean garai oso politak bizi izan ditut; azkena, Euskotren ligara igo ginenekoa. Asko markatu ninduen horrek. Bestalde, lehen bi urteak oso gogorrak egin zitzaizkigun, ez genuelako emaitza onik lortu; ostera, hurrengo bi denboraldietan, Patxi Frances entrenatzaile zela [orain Oriokoa], banderak irabazten hasi ginen, bata bestearen atzetik.

Zerorrek ere hobekuntzarik nozitu duzu?

Sasoi horietan patroi bakarra nintzenez, estropada guztiak jokatzen hasi nintzen, eta ardura handiagoa nuen. Pilatutako esperientziari esker, jauzi handia eman dut, arraunlariek bezalaxe.

Nolakoa da Tolosaldea arraun elkartea?

Atzetik sei urtez lanean egon den eta Euskotren ligan dagoen elkarte bat da. Uste dut kostaldeko arraunlariei bitxia egingo zaiela lehorreko herri batean arraun elkarte bat egoteak. Gu, berriz, harro gaude. Barrualdeko taldea izate horrek berezitasun handia ematen dio. Hori bai, gure lana meritutzat ez dugu hartzen.

Iaz, Euskotren ligara igo eta gero, arraunean etenaldi bat egiteko erabakia hartu zenuen.

ETE ligako azken bi sasoietan lehenak amaitu ostean, Euskotren ligara igotzeko presioa sentitzen genuen. Nik patroitza lana presio horretan ikasi nuen. Patroi batek ziaboga txar bat egiten badu edota estatxa garaiz hartzen ez badu, patroiak berak jaten du.

Egoera gehiago belztu zitzaizun?

Presio horrek gain hartu zidan. Une batzuetan oso gaizki pasatu nuen, eta ezin nuen horrela segi. Bestalde, jakin egin nahi nuen arraunetik kanpo 20 urteko gazte baten bizitza zer zen. Sasoia amaitu genuenean, taldekideei esan nien etenaldi bat egingo nuela. Aurretik erabakia hartuta neukan, baina isilpean gorde nuen, taldea zintzilik uzteko sentipena bainuen. Halere, hitzeman nien laguntza behar bazuten alboan izango nindutela.

Eta hala zaude, txopan berriz ere.

Ramonek [Erostarbe entrenatzaileak] maiatzean deitu zidan. Betidanik nire taldea izan dena ezin nuen utzi esku hutsik. Taldean beste bi patroi gazte ditugu, eta bide onetik doaz. Ramon ere patroia izan zen, eta horrek asko erraztu zidan erabakia hartzeko orduan.

Itzulera horretan, nolako estreinaldia izaten ari da?

Ilusioz eta motibazioz gainezka egon arren, arraunlariak bestelako aurpegiekin ikusten ditut. Azken urteetan, nahiz eta estropada ez hain onak egin, banderak irabazten genituen. Gorengo mailan, ordea, arraunean gozatzea ez da nahikoa emaitza ona lortzeko. Jauzi ikaragarria dago ETEtik Euskotren ligara. Arraunlariek sekulako eskarmentua dute. Gu haiekin alderatuta, berri-berriak gara. Pixkanaka, taldea egonkortuko da.

Zerk harritu zaitu gehien?

Profesionaltasun handia dago Euskotren ligan. Arraunlariak prestatuagoak daude, zailduago. Lehen telebistaz ikusten nituenak, orain, ondoan ditut. Horrez gain, gorengo mailak arraunzale asko mugitzen ditu. Hori bai dela arrauna!

Donostiarra nahi baino urrunago duzue?

Orain arteko sei estropadek eman dutena ikusita, gu baino gehiago dira. Oraindik asko geratzen da, eta harrapatzen saiatuko gara.

Orexatik San Pedrora. Kilometro asko pilatuko dituzu.

Bi ordu inguru igarotzen ditut joan-etorrian, baina niretzat ez da oztopoa. Horretara ohitu naiz.

Zu txopan, eta zure ahizpa, tostartean. Zuk xaxatuta?

Nik egin ditudan urratsei hark jarraitu egin die. Ez nuen inoiz imajinatuko biok traineru berean egongo ginenik. Ilusio handia egin dit, baita etxekoei ere.

Aita, Jokin Sorozabal, bertsolaria. Eta zu?

Ez, ez [barrez]. Halere, pena dut azken urteetan aita ez dudala aurrez aurre oholtza gainean ikusi.]]>
<![CDATA[Bandera, 31 eskutik edukita]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2113/022/001/2022-07-17/bandera_31_eskutik_edukita.htm Sun, 17 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2113/022/001/2022-07-17/bandera_31_eskutik_edukita.htm Ama Guadalupekoa ontzi berdeak. Sasoiko lehen bandera irabazi zuen. Traineru Kluben Elkartea sortu zenetik, Ioseba Amunarrizek zazpigarrenez astindu du bandera horia.

Arratsaldeak aurrera egin ahala, haizea ahulduz joan bazen ere, estropada eremua teknikoa eta bihurria zen; izan ere, olatuak, traineruei txopatik sartu beharrean, istribor aldetik heltzen zitzaizkien. Beraz, arraunketa ez galtzeak berebiziko garrantzia zeukan. Azkeneko txandan joan zen garailea, lehenengo kaletik; haren ondotik, hurrenez hurren, Donostiarrak, Oriok eta Urdaibaik egin zuten arraun. Bizi-bizi atera ziren lau ontziak, eta, lehen txanpa indartsuaren ostean, Hondarribiaren ontziaren branka besteen aurretik ageri zen. Segundo baten aldea lortu zuten Amunarrizek eta haren kuadrillak; itsasoan, ordea, hutsaren hurrengoa.

Lehen luze erdia egiterako, Oriok uste baino atzerapen handiagoa zeukan: lau segundokoa. Urdaibai, Donostiarra eta Hondarribia, berriz, segundo eskasean heldu ziren ziabogara. Bou Bizkaia-k hiru segundoan ondu zuen bigarren txandan aritu zen Zierbenaren denbora. Maniobraren ostean, lehen hiru ontziak nor baino nor gehiago ibili ziren, alboko olatuak ahalik eta gehien baliatu nahian. Lehenengo eta bigarrengo kaleetan, antza, olatuak zertxobait bilduagoak ziren kanpoko kaleetan baino. Horren ondorioz, Urdaibaik gehiago sufritu zuen, eta Donostiarrak eta Hondarribiak hanka egin zioten. San Nikolas, berriz, banderaren lehiatik kanpo zegoen.

Barruko balizetara heltzeko laurehun metro falta zirela, Ama Guadalupekoa-k olatu bat hartu zuen, eta Torrekua-ri tartea zabaldu zion; bizpahiru tostakoa. Ostera, ziaboga egiteko orduan, Ondikola Hondarribia taldeko aurrekalariak beranduegi sartu zuen estoketa, olatuaren kolpearen ondorioz, eta, Amunarrizi joan egin zitzaion ontzia, Donostiarraren mesederako. Aurretik atera ziren Igor Makazagarenak. Urdaibai bost segundora heldu zen; Orio, 11ra.

Lau traineruek haizea ipar-ekialdekoa zutela ekin zioten hirugarren luze gogorrari, eta guztiek istribor aldera jo zuten, itsaslasterra baliatzeko asmoz. Bermeotarrek ez zuten nahi atzean gelditu. Gorka Aranberri patroiak gehiago eskatzen zien arraunlariei; jo eta jo ari ziren, eta lehenbailehen ziabogara iritsi nahi zuten, aurreneko kaleetara hurbiltzeko. Egindako ahalegina, baina, hutsala izan zen, eta, ontzia biratzerako, Donostiarra eta Hondarribia popareko jardunean ziren.

Azken luze bete-betean sartu ziren lau oilarrak, eta argi geratu zen Hondarribiaren eta Donostiarraren artean erabakiko zela bandera. Olatuek laugarren kaletik lehendabizikora jotzen zutenez, Arkaiz Diaz Donostiarrako patroiak istribor aldera jo zuen Torrekua, itsu-itsuan. Baina han zuen zain beste lemazain beteranoa: Amunarriz. Lehen kalea Ama Guadalupekoa-rena zen, eta bere kaleari sendo eutsi zion. 31 eskutik izanda, bikain baliatu zituen kartak. Zehazki, berdeek olatu luze bat baliatu ostean, hiru segundoko altxorra lortu zuten, eta ontzi baten aldearekin egin ziren banderaren jabe. Urdaibai 11ra heldu zen, eta Orio 22ra. Lau horiek ariko dira Zierbenako (Bizkaia) estropadako ohorezko txandan, gaur (12:15, ETB 1).

Muga-mugako maniobra

Zierbena nagusitu zen bigarren txandan, Kaikurekin lehia estua izan eta gero. Getaria sailkatu zen hirugarren, eta Santurtzi laugarren. Bi talde horiek lehen txandan ariko dira gaur, Caborekin eta Aresekin batera. Hain justu, Galiziako bi ontziak atzoko protagonistak izan ziren; azken txanpan, biak beren kalean ez zirela, Hugo Rascado Areseko patroiak muga-mugako maniobra bat egin zuen ababorrera, eta Santa Olalla de Lubre ontziak eta Cabokoak elkar jo zuten. Epaileek biak kanporatzeko erabakia hartu zuten, eta erabakia ez zitzaien gustatu gorriei. Ez batak eta ez besteak ez zuten punturik bildu.]]>
<![CDATA[Orio aise nagusitu da etxean, eta liderraren elastikoa berreskuratu du]]> https://www.berria.eus/paperekoa/2150/023/002/2022-07-17/orio_aise_nagusitu_da_etxean_eta_liderraren_elastikoa_berreskuratu_du.htm Sun, 17 Jul 2022 00:00:00 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/paperekoa/2150/023/002/2022-07-17/orio_aise_nagusitu_da_etxean_eta_liderraren_elastikoa_berreskuratu_du.htm San Nikolas ontziko patroiak denboraldiko hirugarren bandera astindu zuen, kai-muturrean eta itsasontzietan zeuden jarraitzaile oriotarren aurrean. Banderaz gain, liderraren elastikoa ere irabazi zuen. Donostia Arraun Lagunak sailkatu zen bigarren, bederatzi segundora; Donostiarra hirugarren, 21era; eta Tolosaldea laugarren, 29ra.

Orioko estropada eremua benetan teknikoa izan ohi da; izan ere, olatuek laugarren kaletik lehenengo kalerako norabidea izaten dute. Gainera, kanporanzko bi luzeetan, olatuek istribor aldetik jotzen dituzte traineruak. Atzo, bestalde, marea biziak izanik, itsaslaster handiagoa zegoen, eta, beraz, patroiek eta arraunlariek galtzak bete lan izan zuten ontzia orekatuta eramateko.

Tolosaldea ospe txarra duen lehendabiziko kaletik aritu zen; izan ere, gainerako kaleekin alderatuta, eremu hori besteak baino zikinxeago egoten da, olatuen errepunpen ondorioz. Arraun Lagunak bigarrenetik aritu zen; Orio, hirugarrenetik; eta Donostiarra, laugarrenetik. Lau ontziak bizi-bizi irten ziren, baina San Nikolas-ek berehala hartu zuen burua. Arraunketa sendotu ahala, Oriok aurrera egin zuen, eta Lugañene ontzian zihoazen arraunlariek traineru horia begitik galdu zuten. Ohiko erritmoa zeramaten Francesen arraunlariek; minutuko 34 arraunkadakoa. Donostiarra eta Tolosaldea nabarmen atzetik zihoazen.

Lehen luzearen erdian, Oriok Arrauni ontzi bat baino gehiagoko abantaila ateratzen zion. Ziabogara heldu baino lehenago, lemazain oriotarrak hamarrekoa eskatu zien arraunlariei, eta joaldi ikusgarria egin zuten. Lugañene-k zazpi segundo geroago biratu zuen ontzia; Donostiarrak, berriz, hamar segundoko atzerapena izan zuen; eta Tolosaldeak, 21ekoa.

Itsasoa oso mugituta ez zegoenez, ezustekoak suertatzeko aukera gutxiago zegoen. Orioren mesederako zen hori. Dena den, Francesen taldeak ez zuten erritmoa lasaitzeko astirik, eta lanean serio jardun zuten, amaieraraino. Agirrek ontzia nahi zuen lekutik eramateko parada zuenez, San Nikolas hirugarrenetik zerora nabigatu zuen. Lemazain oriotarrak, tranpaldora igota, arraunlariei hau esan zien: «Gozatu eta gozatu!». Zierbenan (Bizkaia) izango dute estropada gaur (11:40, ETB1).

Hondarribia eta Pedreña

ETE eta KAE 1 ligetako ontziak Pedreñan (Espainia) aritu ziren atzo. ETEn, Hondarribia nagusitu zen, eta haren atzetik Deustu eta Hibaika sailkatu ziren, hurrenez hurren. KAE 1ean, etxeko taldeak irabazi zuen, Deusturen eta Zarautzen aurretik eginda. Gaur, Orion dute estropada (19:00).]]>
<![CDATA[Bandera, 31 eskutik edukita]]> https://www.berria.eus/albisteak/216054/bandera_31_eskutik_edukita.htm Sat, 16 Jul 2022 22:29:11 +0200 Mikel O. Iribar https://www.berria.eus/albisteak/216054/bandera_31_eskutik_edukita.htm