<![CDATA[Urtzi Urkizu | Berria.eus]]> https://www.berria.eus Bere azken artikuluak eu Fri, 21 Sep 2018 20:32:06 +0200 hourly 1 <![CDATA[Urtzi Urkizu | Berria.eus]]> https://www.berria.eus/irudiak/berriaB.png https://www.berria.eus <![CDATA[«Saio erakargarriak egin daitezke, etengabe zarata ateratzen aritu gabe»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1943/041/001/2018-09-16/saio_erakargarriak_egin_daitezke_etengabe_zarata_ateratzen_aritu_gabe.htm Sun, 16 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1943/041/001/2018-09-16/saio_erakargarriak_egin_daitezke_etengabe_zarata_ateratzen_aritu_gabe.htm
Gaur jaioko da Vamos telebista katea. Nolako katea izango da?

Movistarren apustu handia izango da, kirol eduki onenen erakusleihoa. Batetik kirol albistegiak egingo dira, zorrotzak eta informazio aberatsarekin. Zuzeneko kirol emankizunak ere egongo dira. Gainera, El día después, Informe Robinson eta barne ekoizpeneko saio gehiago egongo dira. Ezkutatuago zeuden kirol batzuek, gainera, toki ona izango dute kate berrian.

Umorerako ere tarterik izango al da?

Bai. Canal+eko artxibo historikoan murgilduko gara, eta uztarketa berezi bat egingo dugu kirolaren munduak gaur egun uzten dizkigun irudi ikusgarri eta bitxienekin. Raul Perez umoregilearen lokuzioek eta imitazioek jantziko dute saioa, era berean. Denetarik izango dugu. Formatu bakoitzean produktu on bat egin daiteke, interesgarria eta erakargarria, etengabe zarata ateratzen aritu beharrean.

Movistar+ek kirol emanaldi ugari egiten ditu. Zuzeneko emankizunetan urteekin zer-nolako bilakaera egon da?

Bilakaera teknologikoa agerikoa da. Bestalde, emankizunetan eztabaidak egoten dira sare sozialetan, eta komentaristak epaituak izaten dira gupidarik gabe. Edonola ere, esango nuke sare sozialak pentsatzen dugun baino askoz unibertso txikiagoak direla. Emankizunetan, bestalde, futbolak bereganatzen du oraindik arretarik handiena, eta askogatik. Kirol minoritario askok zailtasunak dituzte arreta bereganatzeko, eta, horretan, garapen eskasa izan dugu.

Informe Robinson saioan hamar urtez aritu zara lanean. Zer erronka berri izango ditu programa horrek?

Informe Robinson formatu ezberdin gisa egonkortu da, bai kirol arloan bai dokumentaletan. Istorioen arabera berrasmatzen da saioa. Eduki batzuk mainstream izan dira; futbolari eta tenislari ospetsuen ingurukoak erraz saltzen dira. Eta badaude beste batzuk ustez saltzeko zailagoak izan daitezkeenak baina niri gehien gustatu zaizkidanak. Hain ezagunak ez diren istorioetan sakondu dezake orain saioak, berriro bere burua asmatzeko eta erregistro berriak bilatzeko.

Euskal Herrian ere grabatu izan dituzte dokumental batzuk Informe Robinson-erako. Bereziak izango ziren zuretzat, ezta?

Bai, zalantzarik gabe. Kirola kultura eta tradizioa ere bada; herri baten identitatearen parte da. Euskal Herrian agerikoa da. Pilotaz, arraunaz, herri kirolez, txirrindularitzaz edo mendizaletasunaz ari zarenean, kirol praktikatik harago zoaz. Sustrai batzuk daude, eta esanguratsua da gizartean nola bizi diren kirol horiek. Bizirik dagoen gizarte baten ispilu dira kirolak Euskal Herrian. Informe Robinson-en hori jaso izan dugu, kirola aitzakia bat baita istorioak kontatzeko.

Vamos katean halako istorioetan sakonduko duzue?

Bai, iruditzen zait baietz. Halako dokumentalak egin izan ditugu istorio oso onak daudelako. Vamos katean dokumental ezberdinak ere egingo ditugu, Informe Robinson-en formatutik apartekoak.

Orain arte egon ez zaren zein kirol emanalditara gustatuko litzaizuke joatea?

Europako eta munduko txapelketa askotan egon naiz, NBAko partidetan, munduko markak hausten ikusi ditut, baina ez naiz inoiz Olinpiar Joko batzuetan egon. Asko gustatuko litzaidake Olinpiar Joko batzuetara joatea, baina arazoa da lan egiten dudan kateak ez dituela ematen.

Eta zein izan da inoiz grabatu duzun lehiaketarik bitxiena?

Ingalaterrara joan nintzen behin, ginkana gogor eta basati bat grabatzera, zero azpiko hamar gradutan. Tolosako neska bat topatu nuen han, haren mutil-laguna lehian ari baitzen. Bitxia izan zen.]]>
<![CDATA[Formatu berriarekin itzuliko da 'Hitzetik hortzera', hilaren 30ean]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1862/035/001/2018-09-15/formatu_berriarekin_itzuliko_da_hitzetik_hortzera_hilaren_30ean.htm Sat, 15 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1862/035/001/2018-09-15/formatu_berriarekin_itzuliko_da_hitzetik_hortzera_hilaren_30ean.htm Hitzetik hortzera saioa. Bertsolaritzaren mapa osatzen ahaleginduko dira denboraldi berrian, eta, horretarako, bertsolariak, gai jartzaileak, bertsozaleak, antolatzaileak eta lekuak ekarriko ditu programara Eider Perez aurkezleak —estreinakoz ariko da saioan—.

Eneritz Urkola saioko zuzendariak nabarmendu du «bertsolaritzaren ekosistema osoa» biltzen saiatuko direla. «Bertsolaritzak osagai asko ditu, eta, fauna, flora eta klima horretan guztian, ekosistema osatuz joango gara 26 astez». Igandero emango dute saioa, 15:00etan.

Egitura aldetik, astero gai bat landuko dute. «Gai horren bueltan, collage bat egingo dugu, eta gero elkarrizketak, erreportajeak, bertso jarriak eta astez aste grabatutako bertsoaldiak egongo dira. Baita bertso zaharrak ere. Programa ixteko, hasierako collagea bukatuko dugu».

Gidoilari talde berria du programak, berezia. Txakur Gorria taldeko lau sortzaileak ariko dira aurten gidoilari. Haien ezaugarriak nabarmendu ditu Urkolak: «Nerea Ibarzabal, Ane Labaka eta Malen Amenabar bertsolariak izanda, bertso ekosistemaren ezagutzatik ariko dira. Eta, gainera, bertsolari izanik, hitzaren erabilerarako duten gaitasuna ekarriko dute saiora». Hitzerako jolas hori baliatuko dutela iruditzen zaio Urkolari. «Aldi berean, Malen Amenabar eta Mariñe Arbeo irudigintzan eta ilustrazioan dabiltzanez, collage bat ekarriko digute mapa osatzeko. Iruditan joango dira aipatutako mapa egiten. Ez dituzte bertsoak marraztuko Berria telebistako iazko saioan bezala, baina bertso munduaren ekosistema baliabide ezberdinekin irudikatuko dute».

Eider Perez aurkezlearen inguruko xehetasunak ere azaldu ditu saioko zuzendariak: «Perez txikitatik murgildu da bertso munduan. Etxetik jaso ez arren, bertsozale egin zen, eta, gaur egun, antzerkian ere badabil. Bertsolaritzaren ezagutzaz gain, jendaurrekorako dituen esperientzia eta gogoa erakutsiko ditu».

Abenduan, 30 urte

Denboraldi honetako elkarrizketetan, bertso ekosistemaren bueltan dabiltzan lagun askoren hitzak jasoko dituzte, «batzuk, ezagunak publikoarentzat, baina beste asko publiko orokorrarentzat ezezagunak direnak».

Igandero, azkenaldian egindako jaialdietako bertsoak ere entzungo dira; hilaren 30eko itzuleran, adibidez, Donostian irail hasieran egindako bi saiotako bertsoak emango dituzte.

Programa beteranoa da Hitzetik hortzera, beteranoa oso. Izan ere, abenduan 30 urte beteko ditu saioak. Urkolak iragarri du «zerbait berezia» egiten saiatuko direla, «ez bakarrik abendurako». Duela 30 urteko irudiak berreskuratzea «interesgarria» izango dela iruditzen zaio. 30 urteren ostean, saioak badu etorkizuna: «Bertsolaritzaren mugimendua bizirik dagoen bitartean, Hitzetik hortzera hor egongo da».]]>
<![CDATA['Streaming' plataformetako edukien %30ek Europakoak izan beharko dute]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1862/025/001/2018-09-14/streaming_plataformetako_edukien_30ek_europakoak_izan_beharko_dute.htm Fri, 14 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1862/025/001/2018-09-14/streaming_plataformetako_edukien_30ek_europakoak_izan_beharko_dute.htm streaming plataformak. Testuinguru berriari erantzuteko asmoz, Europako Parlamentuan, Europako Kontseiluan eta Batzordean akordio politiko bat egin dute uda honetan, eta, horren bitartez, lege bat onartuko dute nahieran zerbitzuetako obra europarren sustapenaren inguruan. Roberto Viola Europako Batzordeko ordezkariak berriki esan duenez, abenduan onartuko dute legea parlamentuan, eta bozketa «formalitate hutsa» izango da. Araudi berriaren eraginez, aipatutako plataformetako katalogoetan edukien %30 gutxienez Europan ekoitziak izan beharko dira.

Goiz da oraindik esateko nolako eragina izan dezakeen ikus-entzunezkoen tokiko industrietan. Eiken ikus-entzunezkoen klusterreko presidente Aletxu Etxebarriaren iritziz, neurria «beharrezko» saiakera bat izan daiteke «tokiko industria garatzeko eta sustatzeko». Nabarmendu duenez, AEBetako plataformek ikus-entzunezko edukiak zabaldu eta kontsumitzeko arauak aldatu dituzte. «Gelditzeko etorri dira, gainera».

Etxebarriaren ustez, Europako fikzioak «osasun bikaina» du. «Baina horrek lanpostu gehiago sorrarazi beharko lituzke; tokiko industriak nazioartekotzea lortu beharko luke, eta sektoreak are gehiago hazi beharko luke».

Europako lege berria onartu eta gero, estatu bakoitzak hogei hilabeteko epea izango du betetzeko, eta kuota %40ra igotzeko aukera izango du. Horrez gain, plataformei beste azpikuota bat ezartzeko aukera izango dute, herrialde bakoitzeko ekoizpenei dagokiona. «Beste kuota hori nola ezarriko den ikusi beharko dugu», esan du Etxebarriak. «Operadoreei ezartzen bazaie, zinemaren finantzaketan bezala, tresna erabilgarria izan daiteke». Tarifen gehigarri bat irits daiteke tokiko filmen eta telesailen ekoizpenean; Alemanian, esate baterako, Netflixek jada ordaintzen du gehigarri hori.

Aipatutako plataformetan euskarazko edukiak oso gutxi izan ohi dira, eta batzuetan ez dago bakar bat ere. Katalunian, Plataforma per la Llenguak bi urte baino gehiago daramatza Netflixi eta beste plataformei katalanezko eduki gehiago sartzeko eskatzen; Euskal Herrian ez da halako eskaerarik zabaldu.

Etxebarriak uste du sortzaile eta ekoizleentzako finantzaketa «espezifikoa» sortu beharko litzatekeela, fikzioa euskaraz egin dezaten. «Jaurlaritzak euskarazko zinemarentzako laguntzak ematen dituen moduan, telesailentzako diru laguntza bat egituratu beharko litzateke».]]>
<![CDATA[Aurreiritziak hausteko asmoz]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1862/033/001/2018-09-13/aurreiritziak_hausteko_asmoz.htm Thu, 13 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1862/033/001/2018-09-13/aurreiritziak_hausteko_asmoz.htm La conciencia websaila sortu dute Leonard Martinek eta Alicia Northek, Donostian. Sei atal dituzte eginak, eta larunbatean estreinatuko dute aurrenekoa —gaztelaniaz da, eta elkarrizketa batzuk euskaraz entzun ahalko dira—. La conciencia-ren webgunean, Youtubeko kanalean eta Instagrameko kontuan zabalduko dute websaila. Martin Erresuma Batukoa da, eta hamabi urte daramatza Gipuzkoan bizitzen. North, berriz, Alemaniakoa da, eta Euskal Herriko Unibertsitatean ari da ikasten.

Martinek proiektuaren oinarriak zein diren azaldu du: «Gure helburua da beste errealitate batzuk erakustea eta aurreiritziak haustea, berdintasuna sortzea jende guztiarentzat, eta mikroerasoak eta mikromatxismoak salatzea».

Hiru protagonistak etxe berean bizi dira, Gipuzkoako hiriburuan: Enekoitz beltza da, euskalduna, eta ingeniaritza master bat ikasten ari da; Maria neska transexual bat da, eta hortz-klinika batean egiten du lan; eta Jorge Kolonbiakoa da, homosexuala, eta Donostiako erdialdeko denda batean egiten du lan. Enekoitz pertsonaia euskaraz mintzatuko da, eta medikuaren kontsultan ere euskara entzungo da; Anaut Patersonek jokatzen du euskaldun beltzaren rola, eta beste bi aktoreak Ion Davila eta Aitzole Araneta dira.

Martinek argi du proiektuak «hezitzailea» izan nahi duela: «Istorioetan, aurreiritziak hausten ariko gara. Atalak laburrak dira, baina emozioz beteak. Ikus-entzule gazteengana iritsi nahiko genuke». Fikzioaren webgunean hainbat gidalerro jasoko dituzte, atal bakoitzeko gaiak modu hezigarrian lantzeko.

Sosik kobratu gabe lanean

Martinek eta Northek hainbat lagunen babesa jaso dute lana grabatu ahal izateko. «SOS Arrazakeriako hiru boluntario etorri ziren laguntzera. Eta, besta, Gehituk bere egoitza utzi digu etxe barneko eszenak grabatzeko», azaldu du Martinek; ohartarazi du hedabideren batean argitaratu dela websaila SOS Arrazakeriak-ek ekoitzi duela, baina hori ez da hala.

Batzuen eta besteen laguntzari esker grabaketak «oso dibertigarriak» izan zirela gogoratu du websailaren zuzendariak. «Zorte handia daukagu: ikusi dugu jende dezentek lagundu nahi digula».

Urte eta erdiz aritu dira Martin eta North proiektuan lanean, sosik kobratu gabe. «Bioi ilusioa egiten digu proiektuarekin jarraitzeak, baina ekoizlerik gabe ezingo dugu jarraitu». Aitortu du dirua lortuko lukeen norbait haiengana gerturatuko balitz pozik hartuko luketela: «Norbait animatzen bada laguntzera, primeran».]]>
<![CDATA[Idazleen elkarrizketa kate bat]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1862/025/001/2018-09-12/idazleen_elkarrizketa_kate_bat.htm Wed, 12 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1862/025/001/2018-09-12/idazleen_elkarrizketa_kate_bat.htm Booktegi.eus. Askotariko saiakerak egiten ari da azkeneko hilabeteetan literatura modu ezberdinetan zabaltzeko helburuarekin, eta orain telebista saio bat jarri du martxan: Elkarrizkatea. Atariak bihar estreinatuko du programa, eta Hamaikan ere ikusi ahalko da, 22:30ean.

Aritz Galarragak eta Leire Palaciosek aurkeztuko dute saioa. «Aritz Branton izan da saioaren sortzailea, baita produkzioaren hiru faseen arduraduna ere», nabarmendu du Palaciosek. «Saioaren oinarrian idazleen arteko elkarrizketa bat egongo da», iragarri du Galarragak. «Gero, elkarrizketa horiek pixka bat jantzi egin ditugu. Kortesiazko agurrez gain, elkarrizketatuaren biografia eta liburu bateko pasarte baten irakurketa ere egingo dugu».

Aurreneko saioan, Arantxa Urretabizkaiak Itxaro Borda elkarrizketatuko du. «Belaunaldi eta adin tarte ezberdinetako idazle onenetakoen bila joan gara, gaur egungo euskal literaturaren panorama ahalik eta zabalena eskaintzeko asmoz», esan dute aurkezleek. Elkarrizketatuen arteko lotura bat ere egin nahi izan dute saioaren egileek, «batzuetan agerikoagoa, besteetan ezkutuagoa». Galarragak gaineratu du modu horretan elkarrizketei «balio gehigarri» bat ematen saiatu direla: «Elkarrizkatea-ren zirkulua ixteko, idazle gazteenak, Peru Iparragirrek, beteranoenari egingo dio elkarrizketa, Arantxa Urretabizkaiari».

Palaciosen arabera, saio berriari antzekotasunik bilatu behar izatekotan, Bizkaia Irratiko Irakurrieran saioarekin pareka daiteke. «Horretan, idazleek patxadaz hitz egiteko tartea dute postprodukzio mozketa handirik gabe. Elkarrizkatea saioan, dena den, idazleak dira idazleak elkarrizketatzen dituztenak, eta hori da bereizgarri nagusia».

Programa Argia aldizkariaren multimedia kanalean ere jarriko dute. Galarragak eta Palaciosek aitortu dute Kanalduden edota beste telebistaren batean ematea «plazer handia»izango litzatekeela.

Kritikariak beste aldean

Galarraga Katalunian bizi da aspaldian, eta nabarmendu du telebista publiko katalanak literatur saio «onak» egin izan dituela azkeneko urteetan. «Egun, Tot el temps del mon da saiorik berriena. Anna Guitartek aurkezten du, eta Paul Auster eta Amelie Nothomb pasatu dira bertatik».

Bai Galarraga bai Palacios telebista kritikari aritu ziren hainbat urtez BERRIAn, eta orain kritikatuak izateko tokian jarri dira telebista saio bat aurkeztuta. «Pertsonalki, kritikak jasotzeko irrikan gaude», esan du Galarragak. Booktegi atariarekin badute lotura bi aurkezleek: Galarragak artikulu bilduma bat argitaratu zuen bertan, eta Palaciosek atariaren saio literarioak eta irakurraldiak gidatu izan ditu. Telebista saioa proiektu «nahiko prekarioa» dela esan dute. «Prekaritateak utzitako zuloak bete ditugu, malabarismo ariketa bat eginda».]]>
<![CDATA['DantzanGo!' lehiaketa gaur gauean hasiko dira ematen ETB1en]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1927/025/003/2018-09-12/dantzango_lehiaketa_gaur_gauean_hasiko_dira_ematen_etb1en.htm Wed, 12 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1927/025/003/2018-09-12/dantzango_lehiaketa_gaur_gauean_hasiko_dira_ematen_etb1en.htm DantzanGo! dantza talent show berria estreinatuko du gaur, 22:30ean. Zuriñe Hidalgok aurkeztuko du programa, eta hamasei dantza taldek parte hartuko dute. Hainbat pertsona ospetsurekin batera ariko dira taldeak, adituen epaimahaiaren aurrean koreografiak ahalik eta hoberena egiteko.

Epaimahaiko kideak Ainhoa Etxebarria Gazteako esataria, Paula Bujanda dantza irakaslea eta Asier Zabaleta koreografoa izango dira.

Zortzi pertsona ospetsuak, berriz, Iñigo Txapelpunk, Iker Villa, Manu Maritxalar, Mitxel Santamarina, Miren Arrieta, Tania de Sousa, Ylenia Baglietto eta Ainara Ortega izango dira. Bakoitzak dantza talde batekin prestatuko du asteko emanaldia. Saio bakoitzean talde irabazle bat eta kanporatu bat egongo da, eta kanporatuaren ordez beste bat sartuko da.]]>
<![CDATA[Hamaikak denboraldia hasi du, eta gaur Diada emango du zuzenean]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1862/036/001/2018-09-11/hamaikak_denboraldia_hasi_du_eta_gaur_diada_emango_du_zuzenean.htm Tue, 11 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1862/036/001/2018-09-11/hamaikak_denboraldia_hasi_du_eta_gaur_diada_emango_du_zuzenean.htm
Hamaikak atzo hasi zuen denboraldi berria. «Aurreko ikasturtearen bigarren partean egin genuena egonkortzen saiatuko gara denboraldi honetan», azaldu du Zarrabeitiak. «Gurean gaur albistegia 20:30ean emango dugu; lehen blokean, Nekane Zinkunegi aurkezleak albisteen kontakizuna egingo du, eta bigarren blokean elkarrizketak eta erreportajeak emango ditugu». Bilboko, Iruñeko eta Donostiako erredakzioetan landutako albisteak sartuko dituzte albistegian. Ostiraletan, Gurean gaur-ekin batera, asteko kronika egingo dute.

«Jarraitutasuna» saioei

Aurreko denboraldiaren bigarren partean, Hamaikak hainbat saio berri jarri zituen martxan, eta Zarrabeitiak nabarmendu du horiei «jarraitutasuna» ematen saiatuko direla: astelehenetan, Hiriburuan saioa egingo dute, Bilbo Handia ardatz dutela —datorren astean jai ereduei buruz ariko dira—; astearteetan, Edurne Senisoainek Nafarroa gaur eztabaida saioa aurkeztuko du; asteazkenetan, Irati Elizaldek Bidegurutzea aurkeztuko du —bihar Diadaren biharamuna aztertuko dute, eta immigrazio gaiez ariko dira—; eta ostegunetan, kultur gaiak landuko dituzte Artekale-n —Iker Aginaga arituko da aurkezle—. Hamaikak Musika zuzenean saioa ere emango du, ostegunetan, Koldo Otamendiren eskutik. «Programa horrek jarraipen polita izan du musikagintzaren eremuan. Arreta lortu du, eta horretan jarraitu nahiko genuke», esan du Hamaikako kazetariak.

Zarrabeitiak iragarri du asteburuetan saio berezi dezente izango direla: Nafarroa Oinezi buruzkoa, Sareren urriko manifestazioa, Durangoko Azoka... «Aktualitateari jarraituko diogu datozen hilabeteetan», esan du Hamaikako komunikazio arduradunak. «Eduki bereziak prestatzen ari gara Euskaraldiari begira ere».

Donostiako Zinemaldiko egunetan Zurriolako butaka saioa emango du Hamaikak gauero — BERRIArekin eta euskarazko beste hedabide batzuekin elkarlanean egiten dute—.]]>
<![CDATA[«Eskolara iritsi behar dute giza eskubideek»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1886/040/001/2018-09-11/eskolara_iritsi_behar_dute_giza_eskubideek.htm Tue, 11 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1886/040/001/2018-09-11/eskolara_iritsi_behar_dute_giza_eskubideek.htm
Zeintzuk dira Giza Betebeharren Gutun Unibertsalaren oinarri garrantzitsuenak zuretzat?

Zaintzaren betebeharra funtsezkoa da. Oinarri batzuk ez daude jasoak Giza Eskubideen Aldarrikapen Unibertsalean, eta betebeharrak aintzat hartu behar dira. Funtsezkoak iruditzen zaizkit ingurumena babestea, gizakiak ez diren beste izakiak zaintzea eta gizakiok ahalduntzea ingurua errespetatzeko.

Giza eskubideez gehiago hitz egiten da betebeharrez baino.

Ez dakit ba; iruditzen zait giza eskubideez behar baino gutxiago hitz egiten dela. Soilik noizean behin aipatzen da Giza Eskubideen Aldarrikapena, baina ez dira eskubide zehatzak aipatzen. Horrek sumindu egiten nau. Ez dago munduan herrialderik hezkuntza sisteman Giza Eskubideen Aldarrikapena erakusten duenik; ikasketa planetan ez dago jasoa. Saramago fundazioan transmititzaile izan nahi dugu, giza eskubideak ez daitezen paper hutsa izan, baizik eta bete daitezela.

Giza Betebeharren Gutuna toki askotara ari zarete eramaten?

Bai, Nazio Batuetara ere eraman dugu. Baina pertsonen kontzientzietara eraman nahiko genuke. Horretarako, konplize asko behar ditugu: unibertsitateetan, gizarte mugimendutan, elizetan —kristauak ala ez—... Nahiko genuke herrialderen batek esatea eskoletan Giza Eskubideen Aldarrikapena ikasiko dela. Eskolara iritsi behar dute giza eskubideek.

Nolako lana ari zarete egiten Saramago fundazioan?

Kultur fundazio bat gara, eta elkartzeko eta eztabaidarako toki bat. Giza duintasunarekin bizi nahi dugu, eta hor sartzen da kultura. Liburuen egile eskubideekin eta jendeak ematen duenarekin egiten dugu aurrera, baina ez dugu diru laguntza publikorik.

Jose Saramago zenak uste zuen mundu hobe bat lor zitekeela gutuneko betebeharren bitartez?

Saramago pentsalari bat zen, ez idealista bat. Ez zen inozoa, baina bazekien jende askok desiratzen baditu gauzak gauza horiek lortu egiten direla. Ensaio sobre a lucidez (Buruargitasunari buruzko saioa) idatzi zuen, eta, egunen batean herritarrak euren kabuz hasten badira ahalduntzen, agian botere ilunek burua jaitsi beharko dute.

Hitzaldietan, zerk harritzen zaitu gehien entzuleengandik?

Herritar guztiok ditugu amets, behar eta antsietate berdinak. Saramagok esaten zuen egungo gizartea definitzen zuten bektoreak axolagabetasuna, etsipena eta beldurra direla. Hiru talde horietan ez dagoen jendea ari naiz aurkitzen: jende aktiboa, etsitzen ez duena eta beldurrik ez duena. Kontua da pertsona horiek parean etsaitasuna topatzen dutela.

Kazetari moduan, zer iritzi duzu egun egiten den kazetaritzaz?

Gehiegitan, korrika joaten gara boterea defendatzera. Indar berriak sortzen direnean egiak azaleratzera, horiek jipoitu egiten dira. Gure nagusiek ez dituzte gogoko ezustekoak.

Twitter erabiltzen duzu. Zer diozu sare sozialei buruz?

Komunikatzeko beharra dugunontzat, ondo daude. Gorrotoaren kofradiak eta iseka egiten baino ez dakitenak ere badaude. Baina alde ilun hori ez zait interesatzen, eta ikusten dut jende asko dagoela elkarri gauzak esateko beharrarekin. Mundu osoko irakurleak jarraitzen ditut sare sozialetan; jendearen sentsibilitatea ikustea maite dut.

Nolako ardura dute kazetariek mundu justuago bat irudikatzeko garaian?

Kazetariok une batean pentsatu genuen boterearekin trukagarriak ginela, eta profesioa galdu egin zen. Beste herritarrak bezalakoak gara. Enpresek neutroak nahi bagaituzte, eros ditzatela makinak.

Itzultzaile gisa, zer da garrantzitsuena liburu bat ondo itzultzeko?

Norbere hizkuntza ondo ezagutzea. Ezinezkoa da dena hitzez hitz itzultzea. Musika eta sinfonia bat dago liburu batean, eta beste hizkuntza batera pasatu behar duzu. Zaila da, eta zure hizkuntzaren musika oso-oso ondo ezagutu behar duzu. Saramagok esaten zuen literatura unibertsala itzultzaileek egiten dutela, baina ez daude aitortuak.

Mugimendu feministak kalera ateratzen ari dira. Zein da zure hausnarketa?

Feminista naiz. Martxoaren 8a Sao Paulon bizi izan nuen, eta sekulakoa izan zen. Arazo handia daukagu indarkeria matxistarekin. Ondo iruditzen zait emakumeok eta biktimak elkarrekin aritzea. Baina ez dut ulertzen zergatik ez dauden ehunka mila gizon kalean esaten ez direla erasotzaileak eta ez direla matxistak. Gizonen betebeharra da kalera ateratzea, euren diskurtsoarekin.]]>
<![CDATA[«Musika da nire pasioa, eta saio guztietan egongo da musika kutsua»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1943/028/001/2018-09-09/musika_da_nire_pasioa_eta_saio_guztietan_egongo_da_musika_kutsua.htm Sun, 09 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1943/028/001/2018-09-09/musika_da_nire_pasioa_eta_saio_guztietan_egongo_da_musika_kutsua.htm Euskalonski saioarekin hiriz hiri dabil bidaiatzen: New Yorketik erantzun ditu galderak.

Telebistako zure lehen esperientzia al da Euskalonski?

Bai, hala da. Aurkezle lanetan lehen aldia dut. Hainbat programa aurkeztea eskaini izan didate, baina ez nuen neure burua inondik inora ikusten. Komentatu zidatenean bidaiak, musika eta euskara uztartuko zituen saio bat zela, animatu nintzen.

Parisen agertu zinen aurreneko atalean. Zein beste hiritan egin dituzue grabaketak?

Berlinen, Bruselan eta Londresen egin ditugu. Eta orain New Yorken gaude. Lana bizia izaten ari da. Egun gutxi pasatzen ditugu hiri bakoitzean, eta ez daukagu betarik lasai egoteko eta hiria beste modu batean ezagutzeko. Baina esperientzia sekulakoa izaten ari da, eta pozik nago. New Yorketik Buenos Airesera eta Montevideora joango gara, gero.

Euskalonski-ren formatua Kataluniako TV3eko Katalonski saiotik hartuta dago, ezta?

Bai, hala da. Katalunian oihartzun handia izan duen saio bat da Katalonski, eta saio horren espiritua hartu dugu gurea egiteko, baina beste era batera. Protagonista desberdina izanda, saioa ere desberdina da. Katalanak zazpi milioi dira, eta euskaldunok gutxiago gara.

Nahiko modan daude munduko toki desberdinetan bizi direnak elkarrizketatzeko asmoz ematen diren saioak. Zertan bereizten da Euskalonski?

Hiriak ezagutzeko askotariko saioak daude, bai. Gure kasuan, ezagutzen ari gara euskaldun horiek, zein diren pertsona horiek eta nola bizi diren Euskal Herritik kanpo. Euskararen ardatza dago saioan, eta, era berean, musikari baten ikuspegitik jasotzen da. Errealizazio aldetik ere desberdina dela esango nuke.

Hiri bakoitzeko euskaldunak topatzeko aldez aurretik lan dezente egin beharko du lantaldeak, ezta?

Bai, talde lan ikaragarria sortu dugu bai bulegoan eta bai bidaietan gabiltzanok. Bulegoko lanean ikerketa lan indartsua dago atzetik, eta ezinbestekoa da hori.

Ezusteko handiak hartzen ari al zara ezagutzen ari zaren euskaldunekin?

Euskal Herrian ezagutzen duzun jendearen profila ez da inolaz ere atzerrian bizi den euskaldunarena. Denetarik dago atzerrian, eta kasu ezberdinengatik bizi dira hiri batean edo bestean. Horrelako esperientzia bat bizi duenak, gehienetan, badu zer esana, eta badu esperientzia bat atzean. Hori benetan interesgarria suertatzen zait.

Parisen Ensemble Rayuela taldekoei bertsio tecno bat egin zenien. Halako gehiago egingo dituzu?

Askatasuna daukat saioan ikusten ditudanei musika jartzeko. Musika da nire pasioa, eta saio guztietan egongo da musika kutsua. Gitarra ere gainean eramango dut. Finger pad tresnarekin ibiltzen naiz, tarteka.

Kamerak grabatzen ari direla presente duzu beti, ala ahaztu egiten zara horretaz?

Batzuetan gehiegi ahazten naiz, eta bizkarra ematen diot kamerari [kar, kar]. Egia da hori dela helburua, kamerak daudela ahaztea eta natural jokatzea. Baina formatua zaindu behar da errealizazio aldetik.

Aukera izanez gero, telebistan luzaroan egingo zenuke lan?

Ni musikan nago zentratuta, erabat. Musikan lanean nabilen bitartean Euskalonski eta halako proiektu interesgarriak sortzen badira eta musikarekin lotura badute, zergatik ez.

Vendetta abenduaren 28an amaituko da. Berezia izango da.

Vendetta izan da egin dudan guztiaren ardatza, eta pena ematen dit. Baina ilusioa badaukat, hutsunea beteko duten proiektuak iritsiko direlako. Zerbait oso ezberdina egiteko gogoa dut.]]>
<![CDATA[Sarrionandia maiztasunez mintzatuko da Euskadi Irratian]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1866/019/001/2018-09-08/sarrionandia_maiztasunez_mintzatuko_da_euskadi_irratian.htm Sat, 08 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1866/019/001/2018-09-08/sarrionandia_maiztasunez_mintzatuko_da_euskadi_irratian.htm Faktoria-n ariko da. Etxepare institutuak Habanan duen Euskara eta Euskal Kultura irakurletza zuzentzen du Sarrionandiak 2016ko azarotik.

Idazlea erbestean da 1985etik, eta, hemendik aurrera, haren ahotsa maiztasunez entzun ahalko dute irratiko entzuleek. Faktoria-ko beste kolaboratzaile berri batzuk Mixel Berhokoirigoin Euskal Herriko Laborantza Ganberako presidentea, Nuria Lopez de Gereñu Jaurlaritzako Garraio sailburu ohi eta Confebaskeko idazkari nagusi ohia, Elixabete Garmendia kazetaria eta Nekane San Miguel epailea izango dira.

Astelehenean hasiko dute denboraldia EITBko irrati guztiek, eta taldeak nabarmendu du «bertako gaiei» tarte zabalagoa eskainiko dietela datozen hilabeteetan.

Nafarroako deskonexioak

Nafarroako aktualitatea gertutik aztertuko dute taldeko irratiek: Radio Euskadik goizero hamar minutuko tarte bat zabalduko du, deskonexioan, Nafarroako entzuleek bertako berriak entzun ahal ditzaten (07:30). Horrez gain, astelehenero, 15:30ean, kirol tertulia bat izango dute entzungai nafarrek; larunbatetan, 09:00etan, politika eta gizarte gaiei buruzko saio bat egingo dute. Euskadi Irratiak Iruñerriko Euskalerria Irratiarekin duen lankidetzaren bidetik jarraituko du Nafarroako informazioa jorratzeko orduan.

Radio Vitoriaren kasuan, astelehenetik ostiralera, ordubeteko tartea eskainiko diete Arabako herriei.

Era berean, Gaztean, ordutegi nagusiak indartuko dituzte: Dida saioa 07:00etatik 10:00etara gidatuko dute Julen eta Antton Telleriak, Jon Gotzonek, Edurne Garmendiak eta Andrea Aranburuk, eta 10:00etatik 13:00etara Ainhoa Urretabizkaiak eta Ainhoa Vitoriak hartuko dute erreleboa.

Radio Euskadiko esatarien artean berrikuntza batzuk izango dira: Xabier Garcia Ramsdenek ez du Ganbara-n jarraituko —asteburuetan ETB2ko albistegiak aurkeztuko ditu—, eta Jose Luis Fonseca izango da irratsaio horretako gidaria. Saio bereko mahaian eseriko dira analisiak egiteko Charo Zarzalejos eta Antonio Maestre, besteak beste. Aurretik, Loreto Larunbek Ganbara de cerca tartea aurkeztuko du.

Euskadi Irratian ez da aldaketarik izango irratsaio nagusietako esatarietan.]]>
<![CDATA[Dantza lehiaketa bat ETB1erako; umorezko saio berri bat ETB2rako]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1860/026/001/2018-09-07/dantza_lehiaketa_bat_etb1erako_umorezko_saio_berri_bat_etb2rako.htm Fri, 07 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1860/026/001/2018-09-07/dantza_lehiaketa_bat_etb1erako_umorezko_saio_berri_bat_etb2rako.htm DantzanGo! dantza lehiaketa estreinatuko du datorren asteazkenean, eta, Euskalonski-rekin batera —astelehenean hasi ziren ematen—, katearen berrikuntza nabarmenena izango da denboraldi honetan. Gasteizko FesTVal jaialdiaren barnean egin zuen atzo ETBk programazio berriaren aurkezpena. Edu Barinaga ETBko zuzendariak iragarri zuenez, DantzanGo! saioan Euskal Herriko hamar dantza talde lehiatuko dira, zortzi pertsona ezagunekin batera. Talde irabazleak Go!azen telesailean dantzatzeko aukera izango du. Zuriñe Hidalgok aurkeztuko du programa, asteazkenero, 22:30ean.

Euskalonski saioaren bidea Parisen hasi zuen Pello Reparaz musikariak, eta, datozen asteetan, Londresen, Bruselan, Berlinen, New Yorken, Buenos Airesen, Montevideon, Habanan eta Moskun ibiliko da.

ETB2 katean, berriz, umorezko saio bat eta telesail bat izango dira berrikuntza nabarmenenak, docu-reality batekin batera; VPO umorezko saio berrian hainbat etxebizitzaz osatutako eraikin bat sortuko dute, eta aktualitate politikoaren eta sozialaren isla izango da. Aktoreen artean, Ane Gabarain eta Miriam Cabeza ariko dira. Bestalde, La víctima número 8 telesaila estreinatuko dute —Mediaprorekin eta Telemadridekin elkarlanean ekoitzi dute—. Eta, Punto de Vista saioan, kamera subjektiboaren teknika erabiltzen saiatuko dira. Gai bakoitza lau protagonistak kontatu dute, eta eurek eramango dituzte kamera subjektiboak.

'Ahoz aho' saioa, 18:00etan

Saio ugari itzuliko dira datozen egunetan eta asteetan ETB1eko programaziora. Astelehenean hasiko du denboraldia Ahoz aho programak, ordutegi berriarekin: 18:00etatik 20:00etara emango dute. Aktualitateko gaiak eramango dituzte mahaira Amaia Cayerok eta Ilaski Serranok. Astearte gauetan, Ahoz aho+ aurkezten jarraituko du Saioa Martijak.

Gure Kasa programa ere astelehenean bueltatuko da ETB1era. Julen eta Antton Telleria aurkezleekin batera, ohiko kolaboratzaileak agertuko dira, eta Aitziber Garmendia aktoreak pertsonaia berri bat izango du. Plato berritua estreinatuko dute.

Txoriene sukaldaritza saioaren denboraldia hilaren 17an hasiko da. Aurten, baratze txiki batzuk jarriko dituzte Miramongo belardian, hainbat produktu landatzeko: garaiko barazkiak, hain ezagunak ez diren barazkiak, belar aromatikoak, lore jangarriak eta sendabelarrak.

Hitzetik hortzera bertsolaritza saioak aurkezle berria izango du: Eider Perez; Artefaktua literatur saioa Yolanda Mendiolak gidatuko du, iazko moduan. Urriaren 7an, Herri txiki, infernu handi itzuliko da; eta Gailurra Xtreme programan Andorratik Hiru Erregeen Mahairaino joateko saiakera egingo dute 22 lagunek —atzo eman zuten lehen atala—.

ETB2ko Historias a bocados saioak aurkezle berria izango du: Joseba Argiñano sukaldaria.]]>
<![CDATA[ETB1ek 'Dantzango!' dantza lehiaketa estreinatuko du hilaren 12an]]> https://www.berria.eus/albisteak/156336/etb1ek_039dantzango039_dantza_lehiaketa_estreinatuko_du_hilaren_12an.htm Thu, 06 Sep 2018 12:54:54 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/albisteak/156336/etb1ek_039dantzango039_dantza_lehiaketa_estreinatuko_du_hilaren_12an.htm Euskalonski saioa -igandean BERRIAk Pello Reparaz aurkezlearekin egindako elkarrizketa argitaratuko du-. Bestetik, hilaren 12an Dantzango! lehiaketa estreinatuko dute. Euskal Herriko hamar dantza talde lehiatuko dira, zortzi pertsona ezagunen babesarekin. Talde irabazleak Go!azen telesaileko denboraldi berrian dantzatuko du. Edozein estilotan dantzatzen duten taldeek parte hartuko dute. Zuriñe Hidalgok aurkeztuko du programa hori. Gaur gauean, bestalde, Gailurra X3EM saioa ematen hasiko da ETB1 (22:30). Andorrako Encamp herritik, eta Pirinioetan barrena 400 kilometroko ibilbidea egin ondoren, Hiru Erregeen Mahaia mendiaren gailurrean bukatuko dute zehakaldia 22 lagunek. Asteartean Ur handitan saioa itzuli zen euskarazko katera, eta Xabier Madariagak aurkeztutako programa zortzi herrialdetan ibiliko da zortzi astez. Datorren astelehenean, Ahoz aho saioaren denboraldia hasiko da, ordutegi berriarekin. Hemendik aurrera, 18:00etatik 20:00etara emango dute aktualitateko programa. Amaia Cayerok eta Ilaski Serranok gidatuko dute, ohiko moduan. Ahoz aho+ astearte gauetan emango dute, iaz bezala, Saioa Martijak gidatuta. Astelehenean bertan hasiko dute Gure Kasa saiokoek bigarren denboraldia, plato berritu batekin. Txoriene hilaren 17an itzuliko da programaziora, Herri txiki, infernu handi urriaren 7an bueltatuko da, eta azarora arte itxaron beharko da Go!azen telesailaren atal berriak ikusteko. Hitzetik hortzera bertsolaritza saioa Eider Perezek aurkeztuko du aurten. ETB3 katean, datorren astelehenean itzuliko dira 3zpa4 eta 3txulo saioak. ETB2 katean, VPO umorezko saioa estreinatuko dute laster. Halaber, La victima numero 8 telesail berria iritsiko da -aurre-estreinaldia bihar egingo dute Gasteizko jaialdian-. Docu-reality bat ere iritsiko da gaztelaniazko katera: Punto de vista. "Lekukotasun baten errealitatea, baldintza eta egoera bizitzeko eta ulertzeko modu iraultzailea izango da", azaldu dute ETBko arduradunek. Programaziora itzuliko dira datozen egunetan honako saioak: 360º Tu decides, 360º, En Jake, Historias a bocados, A bocados... ]]> <![CDATA[Euskal Irratietan 'Krakada' kultur irratsaio berria hasi dira ematen]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1860/021/001/2018-09-06/euskal_irratietan_krakada_kultur_irratsaio_berria_hasi_dira_ematen.htm Thu, 06 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1860/021/001/2018-09-06/euskal_irratietan_krakada_kultur_irratsaio_berria_hasi_dira_ematen.htm Hitz eta Putz emankizuna kendu dute, eta haren ordez Krakada kultur saio berria ematen hasi dira. Astelehenetik ostegunera aurkeztuko du saioa Kattalin Indaburuk, 17:00etatik 18:00etara, eta Maia Muruaga kazetaria izango du laguntzaile.

Indabururen arabera, Euskal Irratietan azkenaldian ohartu dira kultur saioek «toki eskasa» dutela programazioan. «Ondorioz, sartze honetan, beste formula bat proposatu nahi dugu kulturarentzat». Hala gaineratu du Muruagak: «Hitz eta Putz emankizuna amaitu zela eta, emankizun berri bat behar zelarik, kulturak arratsaldetan lekua behar zuenaren gogoeta atera zen, eta hala sortu da irratsaioa».

Saioaren egiturari dagokionez, Indaburuk aipatu du aktualitateari lotutako erreportaje batekin hasiko direla. «Gero, kultur arloko kronikak eta erreportaje laburragoak datoz. Gainera, antena irekitzen dugu entzuleek kanturen bat hautatu nahi dute». Emankizuna osatzeko, agenda bat egiten dute kultur saioekin.

Muruaga kultur gaietara emana da azkeneko urteetan Euskal Irratietan, eta horretan jarraituko du aurten ere: «Kultur arloko aurkezpenetara, ikuskizunetara edo jaialditara joatearen aldeko apustua egin dugu, eta nik horretan segituko dut, sorkuntza lanen inguruko erreportajeak egiten».

Indaburuk gaineratu du kulturaren «aurpegi desberdinak» plazaratzen saiatuko direla. «Eta Euskal Herria bere osotasunean hartuko dugu, bai Hego bai Ipar guzia». Muruagaren iritziz, Kulturalea saioa ezagutzen zuten entzuleek antzeko apustua ikusiko dute Krakada-n: «Espiritu bera mantenduko dugu».

Muruagak uste du Hitz eta Putz emankizunak hutsune bat uzten duela. «Baina espero dugu entzuleak gustura hartuko duela Euskal Herrian kultur arloan egiten denaren berri». Hain zuzen ere, Arantxa Idiederrek egiten zuen Hitz eta Putz, eta denboraldi honetan Goiz berri aktualitateko emankizunean ariko da Battitt Crouspeyre esatariarekin batera, 06:15ean hasita. Berriak lantzen ariko dira goizero Ihintza Arrieta eta Bernadete Argain.

Mariagnes Gorostiagak On Daizuela saioa egiten jarraituko du, 12:00etatik 13:00etara; Jojo Bidartek eztabaida saioak aurkeztuko ditu; Maite Lephaillek aurkeztuko du laborantzari buruzko saioa; Olatz Idoate eta Pantxika Arranbide kirol emankizunak aurkezten ariko dira; eta Jone Barnetxek kantu eskaintzak gidatuko ditu.]]>
<![CDATA[ETB1ek azken sei urteetako datu onena lortu du abuztuan]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1866/019/001/2018-09-05/etb1ek_azken_sei_urteetako_datu_onena_lortu_du_abuztuan.htm Wed, 05 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1866/019/001/2018-09-05/etb1ek_azken_sei_urteetako_datu_onena_lortu_du_abuztuan.htm
Sei urte geroago, kirol emanaldiek jarraitzen dute ETB1 kateari datu onenak ematen. Abuztuan, Bastidako pilota torneoaren finala ikusi da katean gehien: %16,6ko ikusle kuota Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan —euskaldunen artean, %35,8—. Emaitza ona lortu zuen, halaber, Reala-Athletic futbol partidak: %15eko ikusle kuota —euskaldunen artean, %21,9—. Baita egun berean, abuztuaren 4an, Donostiako Klasikoak ere: %12,1eko ikusle kuota —euskaldunen artean, %17,6—.

Kirol emanaldiek ez ezik, datu oso txukunak izan dituzte gauetan Donostiako Aste Nagusiko eta Bilboko Aste Nagusiko emankizunek ere: Donostiakoek, batez beste, %5,2ko kuota lortu dute, eta Bilbokoek, %4,8koa. Albistegiei dagokienez, Gaur egun-ek hilabete osoan %4,1eko audientzia zatia izan du —euskaldunen artean, %10,4koa—, eta eguerdiko eguraldiak, %5,1ekoa —euskaldunen artean, %10,6koa—.

Uda ona izan da ETB1entzat, kontuan hartuta urte osoko batezbestekoa %2 dela. Iazko udarekin alderatuta ere bada aldea; aurtengo uztailean, iaz baino hiru hamarren gehiago bereganatu ditu kateak, eta abuztuan, zazpi hamarren gehiago.

ETB2 katearentzat, aldiz, 2018ko hilabeterik txarrena izan da orain arte abuztua: %8,1eko ikusle kuota izan du, uztailean baino hiru hamarren gutxiago. Iazko abuztuarekin alderatuta, ordea, hamarren bat irabazi du gaztelaniazko kateak.

ETB3k %0,3ko ikusle kuota lortu du abuztuan, eta ETB4k, %0,6koa.

Datu horiek guztiak telebista kontsumoa inoiz baino txikiagoa den sasoian izan dira; abuztuan, Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan, herritar bakoitzak egunean 161 minutu pasatu ditu telebistaren aurrean —iazko abuztuan baino hamar minutu gutxiago—. Nafarroan, telebista kontsumoa 189 minutukoa izan da, iaz baino lau minutu gutxiago.

Irailean ere, kirola oso garrantzitsua izango da ETB1en; igandean, Kontxako Banderako emakumezkoen estropadak %13, 8ko ikusle kuota lortu zuen —euskaldunen artean, %20,9koa—, eta gizonezkoenak %28,4koa —euskaldunen artean, %36,8koa—. 114.000 ikuslek egin zuten bat uneren batean ETBko zuzeneko emanaldiarekin.]]>
<![CDATA[«Lan honek eman ahal zidan oparirik handienetakoa da saioa»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1857/021/001/2018-09-04/lan_honek_eman_ahal_zidan_oparirik_handienetakoa_da_saioa.htm Tue, 04 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1857/021/001/2018-09-04/lan_honek_eman_ahal_zidan_oparirik_handienetakoa_da_saioa.htm Ur handitan atzerrian saioarekin itzuli da bertara, Palestina eta Israel: Homeland erreportajea egitera. Mikel Aiestaran, Yehuda Shaul, Yael Macias, Sammer Hammal, Razan Al Najar, Mikel Irastorza eta Amaia Elorza elkarrizketatu ditu.

Zergatik erabaki duzue Ur handitan atzerrira eramatea?

EITBrentzat hamabost urte egin ditut lanean, eta horietatik ia denak atzerrian. Herrialde eta jende berria ezagutzeak beti erakarri nau. Gure lanak duen alderik politenetako bat dela uste dut. Suposatzen dut horrek bultzatu ninduela atzerrian egindako beste programa bat proposatzera. Zuzendaritzak proposamena aztertu, eta Ur handitan bera atzerrira eramatea bururatu zitzaion. Ideia zoragarria iruditu zitzaidan orduan, eta, orain, bidaien erdia baino gehiago egin ditugula, are hobea iruditzen zait. Esperientzia ederra izan da. Lan honek eman ahal zidan oparirik handienetakoa. Protagonista eta istorio oso interesgarriak aurkitu ditugu.

Ur handitan-eko atal hauekin ikuslea harrituko duzuela iruditzen zaizu?

Mimo handiz egindako atalak dira. Asko zaindu dugu dena, eta hori nabarituko dela espero dut. Atzerrian puri-purian dauden gai sozialak izango ditugu abiapuntu, eta, gainera, protagonista euskaldunen bitartez landuko ditugu gai horiek. Gure erreferenteak konpartitzen dituzten protagonisten bitartez ezagutuko ditugu munduko errealitate konplexuenak, eta hori oso aberasgarria da.

Ekialde Hurbilean hasiko duzue denboraldia. Nolakoa izan zen hara itzultzea?

Jerusalemen egin nuen nire lehenengo zuzenekoa. Hiri hori beti egongo da nirekin, etxera itzultzea gogorra izan da. Duela hamabost urte Israel beldurtuta bizi zen. Kafe bat edateko, edo pizza jateko katxeatzen zintuzten Jerusalenen. Hori bukatu da. Israelek kontrolpean ditu palestinarrak, eta estatu juduaren garaipena erabatekoa da. Lehenengo saio honetako protagonistek argi erakutsiko digute hori.

Non ibiliko zarete hurrengo ataletan?

Astindu nauten beste gai batzuk ere jorratu ditugu: homofobia Kenyan, esaterako. Buruzagi erlijioso homofobo bati egindako elkarrizketa bereziki zaila izan da. Bi gizonen arteko maitasuna «abominazioa» zela entzun behar izan genion... Hori, nik neuk senarra izanda.... Venezuelako errealitate korapilatsuan murgildu gara, Mexikoko feminizidioak gertutik ezagutu ditugu, eta AEBen eta armen arteko erlazio arriskutsua ulertzen saiatu gara.

Iturriak lantzeko lana nola joan da?

Ez da batere erraza izan. Gai asko izan ditugu mahai gainean. Planeta oso zabala da, eta fokua toki askotan jar daiteke... Tokian tokiko errealitateekin harreman zuzena duten protagonistak aurkitzea erraza da. Erakunde edo instituzioen bitartez erraz heltzen gara eurengana. Baina herrialde horietan aukeratutako gaiarekin zerikusia duten euskaldunak aurkitzea, hori bai izan da lan zaila.

Berriemaile urte luzez aritu zinen, baina nolako esperientzia izan da saio hauek grabatzea?

Ezin hobea; dena lantaldeari esker. Albistegietarako berriemaile zoazenean, bakar-bakarrik zaude. Askotan, kameraririk gabe ere bidaltzen zaituzte. Erabaki guztiak zuk hartzen dituzu. Egin dudan antzekoena, Obamaren aukeraketan, AEB mendebaldetik ekialdera zeharkatzea izan zen, albistegietarako erreportaje sorta baterako. Baina esperientzia horietan ere nik neuk egin nuen dena. Elkarrizketatuak, gaiak... dena bakarrik landu nuen. Ur handitan erredakzio oso batek lantzen du. Atzerrian gaudenean, lau gara bidaietan parte hartzen dugunak. Dena lotuta dago aurretiaz. Talde oso batek hartutako erabakiak dira, eta horrek funtzionatzen duela ikustean, asko betetzen nau. Atzerrian grabatutako zortzi atalen ostean, Euskal Herrira itzuliko gara; printzipioz, abendura arte.]]>
<![CDATA[«Espainian tarte gehiegi ematen zaie politikarien adierazpenei»]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1943/027/001/2018-09-02/espainian_tarte_gehiegi_ematen_zaie_politikarien_adierazpenei.htm Sun, 02 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1943/027/001/2018-09-02/espainian_tarte_gehiegi_ematen_zaie_politikarien_adierazpenei.htm El País egunkariaren ingelesezko bertsioan hamar urtez aritu zen, eta, egun, The Telegraph, The Guardian, Newsweek eta Los Angeles Times kazetetan kolaboratzen du, baita AEBetako Foreign Policy aldizkarian ere.

Zer moduz bizi da kazetari freelance britaniar bat Madrilen?

Batean eta bestean aritzen naiz. 1990eko hamarkadan ingeleseko irakasle lanetan aritu nintzen Madrilen, eta, gero itzuli nintzenean, kazetari lanei ekin nien. Ondo irauten dut; gozatzen ari naiz, eta garai interesgarriak egokitu zaizkit.

Iturri ofizialekin zer zailtasun izaten dituzu?

Espainiako Gobernuarekin, Mariano Rajoy presidente izan den aroan, zailtasun dezente izan nituen. Oso hermetikoa izan zen. Duela hilabete batzuk, soslai bat idatzi behar nuen Carles Puigdemonti buruz eta beste bat Rajoyri buruz. Oso erraza egin zitzaidan Puigdemonten inguruko informazioa jasotzea. Aldiz, inor ez zen libre sentitzen Rajoyri buruz hitz egiteko. Lortu nuen azkenean PPren diputatu batekin hitz egitea, baina ez zidan askorik esan, eta, gainera, eskatu zidan bere izena ez argitaratzeko. Beste administrazio batzuek laguntza handiagoa ematen didate, Espainiako Gobernuarekin alderatuta.

Euskal Herriak egun ba al du interesik Erresuma Batuko komunikabideentzat?

Nahiko etsigarria izan da hori niretzat. Ezin izan ditut saldu euskal gatazkari buruzko gaiak, ETAk denbora asko zeramalako inor hil gabe [euskal herritar torturatuekin hitzartuak izan ditu elkarrizketa batzuk, baina ez du lortu saltzea]. Lagun irlandar batek Irlandako egunkari batentzat idazten du, eta hark errazago saltzen ditu euskal gaiak. Interes historiko bat egon da Irlandan, baina Ingalaterran gaur egun ez dago halakorik.

Kataluniako auzia nola ikusten da Erresuma Batuan?

Ingalaterran askoren ikuspuntua da Madril zentralista dela eta frankismoaren ajeak dituela. Katalanen partea entzuteko interesa egon da. Ezagutzen ditut Frantziako hedabideentzat idazten duten kazetariak, eta Espainiako legea betetzeko ikuspuntu zurrunagoa dute. Hedabide britaniarretan ikuspuntu irekiagoa dago, eta irtenbide irudimentsuak entzuteko prestasuna egon da.

Zer ezberdintasun daude Ingalaterrako eta Espainiako kazetaritza moldeen artean?

Espainian, horikeria gehiago agertzen da telebista kateetan, eta Ingalaterran, egunkarietan, tabloideen bidez. Ingalaterran ez dago kirol prentsa indartsua, eta tabloideek indar handia dute. Prentsa serioari dagokionez, Espainian ikerketa kazetaritza gutxi egiten da, eta politikarien atzetik doaz hedabideak. Eztabaida politikoan beste espiritu bat dago Ingalaterrako komunikabideetan. Alderdi politiko batek esaten badu dena ondo egiten duela, ez da agertzen egunkari britaniar batean. Politika ez da soilik politikarien denboretan mugitzen. Espainian tarte gehiegi ematen zaie politikarien adierazpenei.

Brexit-ari buruz mintzatu zara Gasteizko jardunaldietan. Nola ari dira gaia lantzen Erresuma Batuko hedabideak?

Erreferendumaren aurretik, osatu gabe ematen zen informazioa, eta jende gutxi ohartu zen gaiaren konplexutasunaz. Geroztik, gehiago sakondu da gaian, ikusi delako zer konplexua den auzia. Herrialdea Europako Batasunetik ateratzea ez da hain kontu erraza. Tristeena izan zen erreferenduma immigrazioari buruzkoa izan zela; beldurraren kanpaina bat egon zen, etorkinen etengabeko olde bat iritsiko zelakoan.

Hedabide britaniar askok zailtasun ekonomikoak dituzte. Erronka teknologiko berriei ondo egokitzen dabiltza?

Ez naiz aditua horretan. Baina ez dira asmatzen ari, eta gehienak ez dira errentagarriak. Kontuan izan behar da The Guardian-ek eduki guztiak zabalik dituela eta BBCk informazio asko ematen duela webean. Bi eskaintza horiek asko zailtzen dute beste batzuek harpidetza digitalak lortu ahal izatea.

Zer gustatuko litzaizuke egitea kazetari moduan etorkizunean?

Askatasun handiagoa izan nahiko nuke gaiak sakon lantzeko, baina lan txiki asko egin behar izaten ditut soldata ateratzeko. Gai gutxiago kubritu nahiko nituzke, baina sakonago. Historiarekin lotutako gaiak gogoko ditut. Haur lapurtuen inguruko liburu bat prestatzen ari naiz.]]>
<![CDATA['La víctima número 8' telesaila FesTVal jaialdian aurkeztuko dute]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1860/019/002/2018-09-01/la_vctima_nmero_8_telesaila_festval_jaialdian_aurkeztuko_dute.htm Sat, 01 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1860/019/002/2018-09-01/la_vctima_nmero_8_telesaila_festval_jaialdian_aurkeztuko_dute.htm La víctima número 8 telesaila —Telemadrid katearekin eta Mediapro ekoizpen etxearekin batera ekoitzi dute—. Ostiralean egingo dute telesailaren aurrestreinaldia, eta urrian hasiko dira ematen ETB2n.

Bilboko Zazpikaleetan atentatu jihadista bat gertatuko da, eta hori izango da La víctima número 8 telesailaren abiapuntua. Atentatuak hainbat pertsonarengan izango duen eragina kontatuko dute, thriller generoa erabiliz. Alejandro Bazzano da zuzendaria, eta Marc Cistare ekoizle eragilea. La casa de papel eta Vis a vis telesailen sortzailea da Cistare. Hain zuzen ere, Vis a Vis telesailaren hirugarren denboraldiko maratoi bat egingo dute Gasteizko jaialdian, Europa jauregian, 11:30etik 20:00etara.

La víctima número 8 Bilbon grabatu zuten ekainean, eta bigarren fasea Madrilen filmatu zuten, uztailean. Bizkaian grabatu duten beste telesail bat ere estreinatuko dute Gasteizko jaialdian: Atresmediaren Presunto culpable. Aurrestreinaldia asteazkenean egingo dute, Principal antzokian. Mundaka, Bermeo eta Gernikako ibaiaren inguruan aritu ziren grabaketak egiten, azarotik apirilera bitartean. Pertsonaia protagonista Parisen bizi den ikerlari bat da. Ezbehar larri baten ondorioz, jaioterrira itzuli beharko du, eta itzulerak hainbat zauri irekiko dizkio; tartean, bikotekidea izandakoaren desagerpena.

Proiekzio gehiago ere izango dira datorren astean Principal antzokian: TVEk El Continental eta Estoy vivo aurkeztuko ditu, Atresmediak Matadero, eta Movistar+ek Premier de comedia.

Joseba Fiestras jaialdiko zuzendariak nabarmendu du aurtengo aldaketarik handiena bukaerako galan egingo dutela: «Principal antzokitik Mendizorrotzako kiroldegira pasatuko gara. Horrek esan nahi du hiru aldiz jende gehiago joango dela galara» —Interneten salgai daude sarrerak—. Go!azen telesaileko aktore batzuek gala horretan parte hartuko dute.

Euskara, oharkabean

Jaialdi osoan egingo den euskarazko ekitaldi bakarra tailer bat izango da, audioko efektu berezien ingurukoa —ProFesTVal profesionalentzako jardunaldietan egingo dute, asteazkenean—. Fiestrasen ustez, euskarazko edukien presentzia handitzen joan da hamar urteotan: «Gure apustua euskararekin argia da, baina eskaintzen dizkiguten ikus-entzunezko edukien araberakoa izaten da».

Jaialdian, bestalde, hainbat sari banatuko dituzte: Joan Ramon Mainat saria Jorge Fernandez aurkezleak jasoko du, EITB Saria Mikel Aiestaran kazetariari emango diote, eta Berdintasunaren Saria —aurreneko aldiz emango dute— El Intermedio saioko Mujer tenías que ser atalari.]]>
<![CDATA[ETB1 kateak 'Euskalonski' programa estreinatuko du astelehenean]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1855/019/001/2018-09-01/etb1_kateak_euskalonski_programa_estreinatuko_du_astelehenean.htm Sat, 01 Sep 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1855/019/001/2018-09-01/etb1_kateak_euskalonski_programa_estreinatuko_du_astelehenean.htm Katalonski izenekoa, musikari batek aurkeztua. ETBk formatua egokitu du euskaraz Euskalonski izenarekin, eta astelehen gauean estreinatuko du. Hori ere musikari batek gidatuko du: Pello Reparazek. Euskara eta musika ardatz hartuta, atzerrian bizi diren euskal hiztunak gertutik ezagutzeko aukera emango du programa berriak. Reparaz Vendetta taldeko abeslaria da, eta aurreneko aldiz ariko da telebistako aurkezle lanetan. Musikari esker, euskaldun asko topatuko ditu munduko bazter ugaritan. Orain, euskaldunen istorioak ETBko saiora eramango ditu. Besteak beste, Parisera, Bruselara eta Berlinera joango da datozen asteetan.

Aurreneko atalean, Frantziako hiriburuan murgilduko da Euskalonski saioa. Reparazek Abraham de Amezaga kalitate adituarekin izango du lehen hitzordua, luxuzko hotel batean gosaltzeko; Lorea Ibañezekin Gay Pridera abiatuko da; Nahikari Oloriz saxofoia jotzen topatuko du; jazz taberna batean, Ronnie Lynn artistarekin mintzatuko da. Paris agurtu baino lehen, Nerea Reparaz kazetari eta lehengusuarekin egingo du zita terraza batean. Hiriaren hainbat tokiri musika jarriz amaituko du Reparazek programa. 22:30ean emitituko dute astelehenero.]]>
<![CDATA[ETB3 Iruñerrian ikusi ahalko da irailetik aurrera]]> https://www.berria.eus/albisteak/156076/etb3_irunerrian_ikusi_ahalko_da_irailetik_aurrera.htm Wed, 29 Aug 2018 07:04:55 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/albisteak/156076/etb3_irunerrian_ikusi_ahalko_da_irailetik_aurrera.htm <![CDATA[Erraldoien aliantzen erdian]]> https://www.berria.eus/paperekoa/1894/021/001/2018-07-31/erraldoien_aliantzen_erdian.htm Tue, 31 Jul 2018 00:00:00 +0200 Urtzi Urkizu https://www.berria.eus/paperekoa/1894/021/001/2018-07-31/erraldoien_aliantzen_erdian.htm
«Streaming bidezko telebistara pasatuko gara», esan zuen agerraldi berean Iturbek. Herritar asko eta asko telebista horretan daude jada, eta joerak ez du atzera egingo. Beste bi erraldoiren eskaintza handinahiak iritsiko dira datozen hilabeteetan: batetik, Applek mila milioi euro inguru gastatuko ditu aurten saioen ekoizpenetan, 2019an martxan jarriko duen plataformarako. Eta, bestetik, Disneyren eskaintza iritsiko da. Disneyren akziodunek ontzat jo dute 21st Century Foxen erosketa, 60.974 milioi euroren truke. Badu lehendik Disneyk streaming atari bat, baina Foxen edukiak bereganatuta, indartsuago lehiatu ahalko da Netflixekin eta Amazonekin. Kontuan hartu behar da Disneyk kontrolatuko dituela orain National Geographic, Fox News, Fox 21, FX Networks eta Star India kateak. Disneyren eskuetan geldituko dira, gainera, Hulu plataformaren akzioen bi herenak —20 milioi harpidedun ditu— zein Endemol Shine Group enpresako akzioak. Sky ordainezko telebista konpainiaren —21 milioi harpidedun ditu— akzio gehienak ere 21st Century Foxenak dira, eta Disneyk bereganatuko ditu orain —Hego Euskal Herrian iazko irailetik dago martxan Skyren streaming zerbitzua—.

Hollywoodeko estudioen botere orekan berebiziko garrantzia izango du Disneyren eta Foxen arteko bat egiteak. The New York Times-ek eta beste hedabide batzuek iragarri dute AEBetako zinema komertzialean garai berri bat dakarrela Disneyren erosketak. Marvelen unibertsoa, Avatar sailaren lan berriak, X-Men, Fantastic Four, Star Wars, Deadpool... guztiak konpainia berberak ustiatu eta zabaldu ahalko ditu, zinema aretoetan zein telebista eta Interneteko zerbitzuetan.

Netflixen telesail izarretako bat ere Disneyren plataformara pasa daiteke: Black Mirror. Eta badira aste batzuk Disneyk iragarri zuenetik ez dizkiola Netflixi lizentzia gehiago salduko datorren urteko amaieratik aurrera. Bada lehia.

Bestalde, maiatzean, aliantza garrantzitsu baten berri eman zuen Delphine Ernotte France Televisionseko presidenteak (Baiona, 1966): Alemaniako ZDFk, Italiako RAIk eta Frantziako France Televisionsek bat egin dute fikziozko ekoizpen handiak elkarrekin finantzatzeko. Urtean lau eta sei telesail artean ekoitziko dituzte aliantza horretako telebistek, eta kate bakoitzeko fikzio arduradunak maiz-maiz bilduko dira ideiak partekatzeko. Iragarri duten telesailetako bat Leonardo da Vinciri eskainitakoa izango da —20 milioi euroko aurrekontua du, eta 2019aren hasieran estreinatuko dute—. Hiruko horren «bazkide pribilegiatuak» izango dira Suitzako RTS, Belgikako RTBF eta VRT kateak eta Espainiako RTVE.

RTVEk, Mediaset Españak eta Atresmediak, berriz, LovesTV jarri dute martxan, HbbTV teknologiako plataforma —Interneteko sarbidea behar du telebista aparailuak erabili ahal izateko—. EITB plataforma horretatik kanpo utzi dutela aipatu zuen Iturbek ekaineko agerraldi hartan.

Informaziorik zabaldu ez den arren, EITBk nahieran zerbitzu berritu bat izango du 2018a amaitu baino lehen. Bilatzaile indartsu eta erabilgarri bat izango du. Euskarazko gero eta eduki gehiago kontsultatu eta ikusteko bidea emango du, eta argi printza bat ekar dezake erraldoien arteko aliantza horien guztien aurrean. Halako erraldoi boteretsuen erdian, oso zaila baitu euskarazko arrain txikiak ikusgarri egitea. Aliantza berriak asma daitezke, agian, Euskal Herriko ikus-entzunezko eta informazio enpresa eta eragileen artean, erraldoien aurrean burua apur bat ateratzeko. Euskarazko edukiei lehentasuna emanda balitz, are hobeto.]]>