Zuzeneko kontakizuna: Nafarroako Bertsolari Txapelketako finala
Nafarroako Bertsolari Txapelketako finala jokatuko dute Nafarroa Arenan.
- Zortzi bertsolari igoko dira Nafarroa Arenako oholtzara: Julio Soto Ezkurdia, Eneko Lazkoz Martinez, Joanes Illarregi Marzol, Xabat Illarregi Marzol, Saioa Alkaiza Guallar, Ekhiñe Zapiain Arlegi, Sarai Robles Vitas eta Eki Mateorena Zozaia. Zapiainek eta Mateorenak lehen aldia izanen dute finalean.
- Zaldiko Maldiko elkarteak jantziko dio txapela irabazleari. 1981ean sortu zen elkartea, eta urtebete eskas igaro ondotik antolatu zuten elkartean estreinako bertso eskola.
- Lehen aldiz, finala Nafarroa Arenan izango da, eta inoizko finalik jendetsuena izatea espero dute: lehen fasean 600 lagun inguru bildu ziren bertsoen bueltan, eta finalaurrekoetan, berriz, 650.
Julio Soto izanen da bakarka abestuko duen hurrengo finalista. Gaia: "Gaixotasun sendaezin bat duzu. Zure ingurukoak elkartu eta bizitza ospatzeko besta bat egin nahi duzula erabaki duzu".
"Nereak ez du bueltarik/ baina hau ez da bukatu", abestu du Sotok lehen bertsoan. Bigarrenean, esan du "opari bat" dela "datorren egun bakoitza". Hirugarrena, hauxe: "Ze bizitza ospatzeko/ ez dugu behar Sanfermin/ nor bere urtebetetze/ opor edo Sanbalentin/ nerea kasu gaitza da/ hori aldez aurre nekien/ baina konforme beharko/ honenbestez dudanakin/ Baileysa kopa honetan/ eta erregutu dut txin-txin/ kopak altxatu dituzten/ ez dakitela zer egin/ ta speech-a bukatu dut/ umore beltz pixkatekin/ zuek uste baino leno/ laster gara elkarrekin".
Eki Mateorena izanen da hurrena. Gaia: "Eki, gaur lagunekin atera zara. Zure bikotekideak, berriz ere, mugikorrean zuzeneko kokapena bidaltzeko eskatu dizu". Hiru bertso, doinu eta neurri librean.
Mateorena: "Garatu denez giro kaxkarra/ eta berekoitasuna/ ez dut nahi izan/ nik harreman bat/ duena tonu iluna/ beraz mezua borratu dut eta/ ondoren entzundakoan/ erabakiak kolpeko dira/ sarri etortzen zaiguna/ hemen daukate erantzuna/ nire lagunei begira nago/ ta mirestuz daukaguna/ nik haiengandik jasotzen baitut/ benetako maitasuna".
Laugarren ariketa: bakarka
Ekhiñe Zapiain izanen da laugarren ariketa honetan lehena. Gaia: "Gurasoa zara. Ezin izan zenuen goi mailako ikasketarik egin. Gaur zure alabaren graduaziora joan zara".
Zapiain: "Hortxe igo da oholtzara/ ta egin paperren kargu/ familiaren babesaz/ ziur egonen da salbu/ nik pentsatu dut etxean/ altxor eder bat daukagu/ ta gaurko ospakizunak/ hain itxura ederra du/ nola inbidia apur bat/ dudanez neuregandu/ igual karreratxoren bat/ beharko nuke nik landu/ berriz ikasten hasteko/ sekula ez baita berandu". Jendeak txalo zaparrada batekin agurtu du beratarra.
Xabar Illarregi eta Sarai Robles izanen dira atal honetako azken bikotea. Gaia: "Xabat, gurasoa zara, eta Sarai, alaba. Xabat mugimendu antimilitaristan aritu zen soldaduska indarrean zenean. Europako zenbait herritan soldaduska berreskuratzen ari direla-eta kezka agertu du Saraik".
Illarregiren azken bertsoa: "Ba bizitza jarri zen/ aurrekoz atzeko/ ta guk borroka egin/ genuen etxeko/ mundua lotan dago/ askotan antzeko/ ta zerbait behar genuen/ sua bilatzeko/ ongi etor daiteke/ espabilatzeko".
Roblesena: "Ni ja espabilatu naiz/ ta ez egin burla/ mila manifa eta/ polizien fula/ esanen nuke, ama/ asko ditugula/ ta garaia helduko/ balitzait sekula/ ziur nago berriro/ lortuko dugula".
Joanes Illarregi eta Eneko Lazkoz dira hurrengoak. "Joanes, adinekoentzako eguneko zentroko erabiltzailea zara, eta Eneko, bertako monitorea. Enekok lana utziko du eta euskaraz ez dakien beste monitore bat ekarriko dute".
Illarregi hasi da kantari: "Baina zer da ongia/ ta zer da gaizkia?/ ez da hain dotorea/ gaurko argazkia/ bazoaz ta barrutik/ esan dut ostia!/ nahiz ta begi bazterra/ daukadan bustia/ eskertzen dizut eman/ didazun guztia".
Lazkozen erantzuna: "Nik dena eman dizut/ bihotz eta garun/ zu ere nerekin ez/ zara gaizki jardun/ lotarako ordua/ ea nola daukagun/ gaueroko moduan/ bihotzeko lagun/ loretxoaren kanta/ kantatu dezagun".
Eki Mateorena eta Saioa Alkaizaren txanda da orain. Hona gaia: "Ekhi, semea zara, eta Saioa, gurasoa. Gaur Saioak galdetu Ekhiri dio babesik gabeko haur bat etxean hartzea zer iruditzen zaion".
Mateorena, lehenik: "Bueno nahiz baditudan/ nik zalantza asko/ ez banaiz sentituko/ familiaz kanpo/ zuk trukoren bat/ hau etortzerako/ bi anai izateko/ jostari eta bapo/ denbora beharko dut/ egokitzerako".
Alkaizaren azken bertsoa: "Azkar etortze hura/ zuregan orbain zen/ baina lasai ez duzu/ segidan ordaintzen/ etorriko da mantso/ laztantzen, usaintzen/ eta hola ikasiko dugu/ etxea bikaintzen/ duzuna konpartitzen/ ta ondokoa zaintzen".
Hirugarren ariketa: bikoteka, hamarreko txikian
Ekhiñe Zapiain eta Julio Soto izanen dira hirugarren ariketan kantatzen lehenak. Ekhiñe lantoki sozialeko langilea da, eta Julio, berriz, boluntarioa. Julio gaindituta dago eta uztea pentsatzen ari da. Hiruna bertso, hamarreko txikian.
Zapiain hasi da kantatzen: "Udaletxea bere/ baitako gunean/ guk hemen segitzeko/ unean-unean/ eten bat behar baduzu/ zure jardunean/ nik hemen segiko dut/ jantoki xumean/ itzul zaitez indarra/ hartzen duzunean"
Eta Sotok erantzun: "Boluntario gara/ sei lagun sei izen/ egin zen eskaera/ hain xuxen hori zen/ bale tratua egina/ tratua egin zen/ nik orain segiko dut/ indartxoak biltzen/ ta bueltatuko naizen/ ez dizut agintzen".
Sarai Robles izanen da puntuei erantzuten azkena.
Puntua: "Ez da jasangarria gaurko eredua..."
Erantzuna: "Ta horrek sortzen digu/ kriston ernegua/ hegazkinez beteta/ badago zerua/ laster desagertuko/ baita ingurua".
Eneko Lazkozek erantzunen die puntuei segidan.
Puntua: "Digitala papera zein duzu nahiago...?"
Erantzuna: "Nahiz ta bihurtu garen/ pantailen esklabo/ eskutan hartutako/ hori argi dago/ barneratzen zaigula/ askoz errazago"
Xabat Illarregi orain mikrofonoaren aurrean.
Puntua: "Apustu egitea ez da derrigorra..."
Erantzuna: "Da dirua lortzeko/ den bidezidorra/ tentazioa jarri/ ohi digute horra/ tokatzen da zortea/ edota zigorra".
Joanes Illarregik erantzunen die puntuei.
Puntua: "Ez al dugu erosten maiz beharrik gabe...?"
Erantzuna: "Oraintxe esan dut hori/ xuabe-xuabe/ baina oferta badago/ noizbait parez pare/ erosteko gogoak/ odolean daude"
Saioa Alkaizaren txanda da orain.
Puntua: "Tranpak ere egoten dira jolasean..."
Erantzuna: "Ni enazazu hartu/ tranposa antzean/ zeozer egiten dut/ lantzean-lantzean/ beti karta bat daukat/ mahukaren atzean".
Puntuak erantzuten hurrengoa Julio Soto izanen da.
Puntua: "Zein da gaztetasuna mantentzeko giltza..."
Erantzuna: "Pausoa izatea/ ahal dela murritza/ geroan ez jartzea/ zure hitza/ hola gehio gozatzen/ delako bizitza"
Puntu erantzunak, banaka
Lehen puntua emanda erantzun behar dute finalistek orain. Ekhiñe Zapiain izan da lehena, eta oraintxe, Eki Mateorenak kantatuko du.
Puntua: "Korrikan izango da martxoan berriro..."
Eta erantzuna:
"Eta jendea ezin furgonetan igo/ lekukoa joaten da astiro-astiro/ baina guztiok hartzen dugu maitekiro".
Sarai Robles eta Joanes Illaregi
Azken bikotearen txanda da, eta honakoa da gaia: "Gimnasioko bi lagun zarete. Sarai, konturatu zara pisuekin ariketak egiten dituzuenean, Joanesek beti hartzen dituela zureek baino kilo gehiago dituzten pisuak, nahiz eta gero ezinean ibili".
Robles: "Kamera ispiluan/ ta jartzen zara zut/ halaxe joan zaizkizu/ jada egun batzuk/ pullita bat edo bi/ botata dizkizut/ behar baduzu eusten/ lagunduko dizut"
Illarregi: "Bakarrik hogei kilo/ ia eutsi ezin/ beraz probatu behar dut/ orain zurekin/ eutsita argazkia/ klik eginez, ekin/ eta borratuko zaitut/ Photoshoparekin".