Albistea entzun

Katalunia. Independentziari buruzko galdeketa

Arrakalaren zabalera neurtzen

Kataluniako bloke subiranista hautsi eta bi egunera, Masen plan alternatiboarekiko jarrera berretsi dute alderdi nagusietako buruek.

Udal independentisten elkarteak babestu du galdeketa berria
Artur Mas Kataluniako presidentea eta, atzeko planoan, Oriol Junqueras ERCko burua, atzoko saioan.
Artur Mas Kataluniako presidentea eta, atzeko planoan, Oriol Junqueras ERCko burua, atzoko saioan. ANDREU DALMAU / EFE

Samara Velte -

2014ko urriak 16

Azaroaren 9rako bidean banatu zirenetik, lehenbiziko aldiz hitz egin dute aurrez aurre Kataluniako alderdi subiranistetako buruek. Asteleheneko goi bileran pitzatu zen galdeketaren aldeko blokea, eta tentsioa agerian geratu zen atzo, parlamentuko kontrol saioan. ERCk, ICVk eta CUPek orain arte adostutakoa haustea leporatu diote gobernuari, independentziari buruzko galdeketa bere kabuz antolatzea erabaki duenez gero.

Masek ez du onartu berak hautsi duenik kontsentsua, galdeketa berriaren «oinarrizko elementuak» aurrekorako hitzartutako berberak direlako: eguna eta galdera bikoitza. «Mantenduko ez dugun bakarra nik neuk sinatutako dekretua da», azaldu du presidenteak. Gobernuak alde batera utzi asmo du parlamentuak onartutako Kontsulten Legea, eta bestelako oinarri juridiko bat erabili nahi du. «Azaroaren 9a ongi ateratzen bada, guztion meritua izango da; bestela, ardura gobernuarena izango da soil-soilik».

ERC, parlamentuko bigarren indarra, galdeketarako deialdi berria babesteko prest agertu da, baina kargu hartu dio gobernuari «legezko muga guztiak gainditu baino lehen» etsitzeagatik. Oriol Junqueras alderdiko presidenteak gogorarazi du Konstituzio Auzitegiak automatismo batengatik utzi duela Kontsulten Legea indarrik gabe, eta gobernuak ez duela agindu juridikorik jaso hura behin betiko eteteko. Masek erantzun dio plan zaharra kale itsua dela: «Zure proposamenak [Espainiako legediari] desobeditzea dakar, eta ez bozkatzea. Gure proposamenarekin, botoa eman ahal izango dugu, eta, beraz, Kataluniako herriari obeditu».

CUPek ere onartu du gobernuaren alternatiba, baina herritarrak engainatzea leporatu dio Masi: «Ezin hobeto zenekien Konstituzio Auzitegiak bertan behera utziko zuela galdeketa». Quim Arrufat diputatuak ohartarazi dio aldeketa babestuko duela, baina ez erabiltzeko «xantaia politiko eta hauteskunde estrategietarako tresna» gisa.

ICVk bozak aurreratzeko eskatu dio zuzenean. Kontsentsua hautsita, ez du beste irtenbiderik ikusten Joan Herrerak: «Zuek zuen arrazoiengatik behar dituzue, eta guk, guztia aldatzen ahalegintzeko; tartean, zuen gobernua eta zuen politikak». Masek plebiszitu gisako hauteskundeak proposatu ditu bozketa egin osterako, alderdi independentistek bloke bakarra osatuta. ICVk amarrutzat dauka jokaldia: CiUk bere burua babestu nahi duela dio.

Ara es l'hora kanpainako erakunde nagusiek batasuna eskatu diete alderdi politikoei. AMI Independentziaren aldeko Udalerrien Elkarteak laguntza eskaini dio gobernuari; ANC Biltzar Nazional Katalanak, aldiz, eztabaida abiatu du bere kideen artean, eta igandean emango du erabakiaren berri.

Madril urduri ikusten dute

Kontsulten Legean oinarritutako galdeketaren ordez, «prozesu parte hartzaile bat» proposatu du Kataluniako Gobernuak. Hura epaitzeko orduan, alderdi unionisten ezinegonari erreparatzeko eskatu die Masek subiranistei: «Begira PPkoei. Urduri daude, ez dakitelako nola gelditu hau». Espainiako prentsaren arabera, Madrilgo gobernua hasia da aztertzen nola debeka dezakeen Masen asmoa. Hark ez du jakinarazi zein lege erabiliko duen oinarri gisa; beraz, Madrilentzako zailagoa da asmatzea zeri jarri behar dion helegitea.

Biraketa berri honen ondorioz, aspaldi ertzean geratutako alderdi baten muturra agertu da paisaia politikoan: PSCrena. Ara egunkariari jakinarazi diotenez, CiUko sektore batekin «bilera informalak» egiten hasi dira sozialistak, agintaldia elkarrekin amaitzeko asmoz. Josep Antoni Duran i Lleida UDCko buruaren ahoan hartu dute itxura negoziaziook: «Gehiengo sendoa behar dugu legegintzaldia amaitzeko. ERCrekin bada, ongi; eta PSCrekin bada, hobeto». Masek baztertu egin du A9a baino lehen aliantza berriak bilatzen hastea.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Espainiako Polizia Ukrainaren enbaxadaren ingurumarietan, atzo. ©Chema Moya, EFE

AEBen enbaxadakoei eta Pedro Sanchezi ere bidali dizkiete lehergaiak

Uxue Rey Gorraiz

Sei dira guztira atzemandako bonbak; horietatik bost azken orduetan atzeman dituzte, Espainiako Defentsa Ministerioan, AEBen eta Ukrainaren Madrilgo enbaxadetan, Zaragozako arma lantegi batean eta Torrejon de Ardoz herriko aire basean. Pedro Sanchezen aurkako bonba bat atzeman zuten azaroan. Antzeko ezaugarriak dituzte, eta agian gehiago egongo direla ohartarazi dute.

 ©ROMAN PILIPEY / EFE

Errusiak ez du onartuko Ukrainako gerra krimenetarako auzitegirik

Mikel O. Iribar

Kremlinek «ilegitimotzat» jo du Europako Batzordeak egindako proposamena. Zelenskiren arabera, sei milioi herritar daude argindarrik gabe Ukrainanan.

Hainbat lagun, Israelgo armadak herenegun hil zuen palestinar baten hiletan, Beit Rema herrian, Zisjordanian. ©ALAA BADARNEH / EFE

Israelgo armadak beste bi palestinar hil ditu tiroz, Zisjordanian

Mikel O. Iribar

Jeningo errefuxiatuen kanpalekuan egin dute sarekada Israelgo indarrek. Zortzi palestinar hil dituzte 72 orduan, eta hamar astebetean. NBEk onartu egin du 2023an Nakbaren 75. urteurrena oroitzeko ebazpena.

Elikadurarekin lotutako laguntza izan da aurten gehien hedatu dena. Irudian, elikagaien banaketa, Mendebaldeko Saharan. ©EFE

339 milioi lagunek beharko dute laguntza humanitarioa 2023an, NBEren arabera

Mikel Elkoroberezibar Beloki

Inoizko finantzaketarik handiena beharko du NBEk —ia 50.000 milioi euro— 68 herrialdetan laguntza humanitarioa eman ahal izateko datorren urtean.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.