Noiz sortua: 2018-04-20 00:30:00

Industriak sortzen dituen hondakinen %42 ez dira berrerabiltzen

Inportatutako lehengaiekiko mendekotasunaz ohartarazi du Jaurlaritzak, eta ekonomia zirkularraren aldeko proposamenak aurkeztu ditu irtenbide gisa
Iñaki Arriola Ingurumen sailburua eta Elena Moreno sailburuordea, atzo, Kursaal jauregian.
Iñaki Arriola Ingurumen sailburua eta Elena Moreno sailburuordea, atzo, Kursaal jauregian. JUAN CARLOS RUIZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Samara Velte -

2018ko apirilak 20

Hondakinen birziklatzeaz hitz egiterakoan, fokua erabiltzaileetan eta etxeko ekonomian jarri izan da maiz. Klima aldaketari eta ingurumenaren suntsipenari eragiten dion sektore nagusia, ordea, industria da: hondakinen ia hiru laurdenak sortzen ditu hark. Ondorioz, gaur egun duela ehun urte baino bi bider lehengai gehiago kontsumitzen dira pertsonako planeta osoan, eta hiru bider energia gehiago. Material horien zati handi bat hondakindegira doa zuzenean; Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan %42, hain zuzen ere.

Lurralde oso industrializatuak izanik, datozen urteotan industriaren erakunde eta enpresen kezka nagusietako bat bihurtuko da iraunkortasuna. Gaur egun, industria sektoreak hondakinen %72 sortzen ditu hiru lurraldeotan: urtero 3,5 milioi tona; biztanleko 183 kilo. Horietatik, erdiak baino gehixeago (%52) birziklatu egiten dira; %5, errausten da; eta gainerakoa hondakindegira doa.

Eusko Jaurlaritzak eta Ihobek osatutako Euskadiko Industriako Ekonomia Zirkularraren Diagnostikoa txostenean jasotako datuak dira. Iñaki Arriola Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza sailburuak eta Elena Moreno sailburuordeak atzo aurkeztu zuten, Donostiako Kursaal jauregian, ehun bat enpresatako ordezkarien aurrean. Azaldu zutenez, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako industriak 46,5 milioi tona lehengai «mugitzen» ditu urtero; horietatik %77 inportaziokoak dira. «Kanpoko materialekiko mendekotasun handia daukagula adierazten du horrek», argitu zuen Morenok.

Eredu iraunkorrago bat lortze aldera, Jaurlaritza ekonomia zirkularra sustatzeaz mintzo da orain; atzo aurkeztutako txostenean oinarrituta, 2019tik 2030erako estrategia bat garatuko du, enpresetako ekoizpen ereduak eta erabiltzaileen kontsumo ohiturak aldatuz joateko. Circular Thinking marka ere abiatu du horretarako.

Lehengaietan aurreztea

Ekonomia linealak ez bezala, ekonomia zirkularrak produktuen eta materialen berrerabilera sustatzen du, Sortu, erabili, bota eskema klasikoaz harago. Produktua diseinatzen duen enpresatik hasi eta azken erabiltzailerainoko bidea ziklotza hartzen du, eta ekoizpen prozesua eta produktuen bizitza erabilgarria ahal bezainbeste luzatzen dituzten neurriak biltzen ditu barnean. Horietako batzuk dira, esaterako, ekodiseinua, produktuak desmuntatzeko prestatzea, birziklatutako materialak erabiltzea, efizientzia hobetzeko teknologiak txertatzea, edota neurriok indarrean sartzen dituzten enpresei abantaila fiskalak eskaintzea, erakunde publikoen bidez.

Arriolaren arabera, ekonomia zirkularrak «paradigma aldaketa» eragin dezake euskal industriaren panoraman. Lehentasunezkotzat jo ditu, batez ere, automozioaren sektorea, garraiokoa, ekipamendu elektriko eta elektronikoena, makineriakoa eta metalekoa, horiek biltzen baitute balio erantsi gordinaren %50. Adierazi du mota horretako enpresek abantaila ekonomikoak ere izango lituzketela, gastuen %61 lehengaietatik baitatoz. Jaurlaritzak kalkulatu du haiek murriztuta 2.000 milioi euro aurrez litezkeela urtero: «Efizientziaz ekoizten duten enpresek kostuak gutxitzen dituzte, eta horrela lanpostuak berma ditzakete».

Jaurlaritzaren txostenak zehazten duenez, dagoeneko 150 euskal enpresa baino gehiagok dauzkate ekonomia zirkularreko neurriak: jarduera horrek 764 milioi euro sortzen ditu urtero Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan; barne produktu gordinaren %1,12, alegia. Enpleguen %2,08 daude, era batera edo bestera, harekin lotuta.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Ekainaren 2an eguneratua, 19:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan bi lagun hil dira COVID-19 gaitzaren eraginez. Bost positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta lau gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 29.406 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.068 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Bilboko errepideak konfinamendua hasi berritan. ©Marisol Ramirez / Foku

Nafarroako Gobernuak udako herri bestak bertan beheiti uzteko gomendatu du

Berria

Nafarroako Osasun Publikoko Institutuak nabarmendu du herri bestetan zaila dela segurtasun eta osasun neurriak betetzea. Hala, halakoetan birusa zabaltzeko arriskua ikusita, bestak bertan beheiti uzteko gomendioa egin du gobernuak. 

Gallartako agerraldiaren irudia, Josu Erkorekaren Twitter kontuan agertua ©@Jerkoreka

Urkulluk Euskal Herri osoan ibiltzea baimentzeko eskatu die Frantziari eta Espainiari

Gotzon Hermosilla

Jaurlaritzak espero du Araba, Bizkaia eta Gipuzkoa hirugarren fasera pasatuko direla astelehenetik aurrera. Salvador Illak aurreratu du hirugarren fasean ezingo dela erkidego batetik bertzera mugitu. 

Adegiko zuzendaritzako kideak, gaurko agerraldian. ©ANDONI CANELLADA / FOKU

Adegi bat dator ELArekin erregulazioan daudenen soldata osatzeko

Xabier Martin

Osatze horiek egin ahal izateko finantzaketa, ordea, ez du nahi "bakarrik enpresaren bizkar uztea". Ekonomia %7 eta %10 artean uzkurtuko dela aurreikusi du Gipuzkoako patronalak, eta azken bi urteetan sortu diren 12.000 enpleguak galdu egingo direla.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna