Martxoak 8: greba feminista

Nafarroa. Merkataritzak ere sumatu du emakumeen astindua

Kontsumo ereduak «emakumeen prekarizazioa» indartzen duela salatu dute grebalariek. Tentsio uneak izan dira El Corte Inglesen inguruan. Saltokiz saltoki ibili dira piketeetan. Bideoa albistearen amaieran.

Saltoki kate handien aurrean protestak egin zituzten, eta horietako batzuk itxi ere egin zituzten.
Saltoki kate handien aurrean protestak egin zituzten, eta horietako batzuk itxi ere egin zituzten. IKER TUBIA

Ion Orzaiz -

2018ko martxoak 9

«Patriarkatua eta kapitala, aliantza kriminala»; «Kapitalismoa suntsitu»; «Inditex, ez erail Bangladesh»... Aldarri feministekin batera, lelo antikapitalistek eta arrazakeriaren aurkakoek ez zuten etenik izan atzo Iruñeko kaleetan. Nafarroako mugimendu feministak argi du zein den lubakia, eta aurtengo Martxoaren 8an erakutsi du borroka feministaren jo-puntuan daudela «emakumeen prekarizazioa eta pobrezia sustatzen duten enpresa handiak» edota «migratzaileei hesiak jartzen dizkieten gobernuak». Ertz anitzeko aldarrikapen horretan txertatu zuten atzoko kontsumo greba ere.

Goizean goizetik, grebalariek estu hartu zituzten Nafarroako hirietako eta herrietako saltoki handiak. Pikete informatiboak antolatu zituzten merkataritza gune handietan nahiz Iruñeko Alde Zaharrean: saltokietara sartu, eskuorriak banatu, eta greba egiteko arrazoiak azaldu zituzten manifestariek. Aldea nabari zen saltoki batzuen eta besteen artean: denda txiki asko itxita egon ziren egun osoan, eta greba feministaren aldeko afixak paratu zituzten erakusleihoetan. Frankizietan eta saltoki handietan, ordea, ez zuten pertsiana jaitsi.

Piketeak El Corte Ingles merkataritza gunera iritsi zirenean hasi ziren istiluak. Espainiako Poliziak zaintza dispositibo berezia ezarria zuen: furgoneta bana eta hainbat polizia saltokiko ate bakoitzean. Grebari buruzko eskuorriak uzten saiatu ziren manifestariak, baina bultzaka atera zituzten poliziek. Oihu, txistu eta eltze jotze artean alde egin zuten piketeek, baina ez zuten amore eman: arratsaldean itzuli ziren, eta giza katea egin zuten eraikinaren inguruan. Afixak, bularretakoak eta konpresak ere itsatsi zituzten El Corte Ingles saltokiko erakusleihoetan, «edertasun kanonaren estereotipoak» salatzeko. Protesta ekintza egin zuten bitartean ez zen saltokian bezerorik sartu. Hori ikusita, Espainiako Poliziak emakumeetako bat identifikatu zuen, eta isunak jartzeko mehatxua egin zien grebalariei. Ordurako, baina, helburua betea zuten feministek, eta elkarretaratzea bertan behera utzi zuten.

Horren ondoren, Karlos III.a etorbidera joan ziren, eta beste arropa denda batzuen aurrean egin zuten protesta. Bershka saltokiko pertsiana jaistea lortu zuten manifestariek.

Multinazionalak jomugan

Izan ere, Martxoaren 8ko koordinakundeak ezinbestekotzat jo zuen kontsumoaren inguruan gogoeta bultzatzea: «El Corte Ingles eta horren gisako saltoki handietako langile gehienak emakumezkoak dira, eta oso baldintza prekarioetan lan egiten dute, greba egiteko eskubiderik gabe. Bestalde, multinazionalek beste herrialde batzuetako emakumeak esplotatzen dituzte; miseriara bultzatzen dituzte, guk hemen zapatak merkeago eros ditzagun. Horregatik, sistema kapitalistaren inguruan hausnarketa bultzatu nahi dugu», azaldu zuen M8ko antolatzaile batek.

Merkataritzaz harago, ordea, egun historikoa izan zen atzokoa Nafarroan. Milaka eta milaka lagun batu ziren Iruñeko protesta nagusietara, bai eguerdiko elkarretaratzera, baita iluntzeko manifestaziora ere. Eguerdian, Sarasate pasealekuak gainezka egin zuen: auzoetatik eta inguruko herrietatik zutabeetan igo ziren Alde Zaharrera, eta morez margotu zituzten hiriburuko kaleak.