ATZEKOZ AURRERA. Marga Berra Zubieta. Diseinatzaile grafikoa

«Desberdinak beti du zerbait berdina dena»

Hizkuntza ezberdinetan berdin ahoskatzen diren hitzak bildu ditu Berra Zubietak. Jolas horri tiraka, 24 panel jarri ditu Donostiako Katalunia plazan, eta bihar tailer bat egingo du han.
GORKA RUBIO / ARGAZKI PRESS

Ihintza Elustondo -

2016ko maiatzak 20

Hizkuntzen arteko zubiak eraiki ditu Marga Berra Zubietak (Hendaia, Lapurdi, 1990) In Varietate Concordia proiektuan (Aniztasunak elkartzen gaitu). 11 hizkuntzatako hiztunak elkartu, eta hizkuntza horietan berdin ahoskatzen diren hitzak bildu ditu. Ateratako ondorioak herritarrei ezagutarazteko, panel batzuk jarri ditu Donostian, eta liburu bat eta webgune bat sortu ditu, Donostia 2016rekin elkarlanean.

Hizkuntza ezberdinetan badira berdin ahoskatzen diren hitzak?

Bai, bai. Pila bat aurkitu ditugu. Adibidez, cent katalanez ehun da, eta sen txekieraz, amets. Idatzi ez, baina berdin ahoskatzen dira biak.

Aztertutako hizkuntzek badute loturarik beren artean?

Linguistikoki eta etimologikoki, ez. Joko bat da; ez du zentzurik, absurdoa da. Katu, finlandieraz, kalea da, eta, euskaraz, katu katua da. Baina horrek ez du erran nahi katuak eta kaleak zerikusirik dutenik. Pentsa dezakegu baietz: katuak bizi zirela kalean... Irudimena martxan jartzeko parada ematen digu.

Iazko udaberrian egin zenuen tailer bat dago jolas horren oinarrian.

11 hizkuntzatako 11 parte hartzaile bildu genituen, Donostian bizi direnak. Parte hartzaile bakoitza bere ama hizkuntzaren ordezkaria zen, ahoskera ondo menperatzeko. Norbaitek hitz bat erraten zuen, eta gero hitz hori bakoitzak bere hizkuntzara itzultzen zuen. Adibidez, Xilak erraten du katua finlandieraz kissa dela, eta Carmenek erraten du quizá gazteleraz zerbait badela...

Zein da gehien errepikatu den ahoskera?

Nor ahoskatzen duten sei hizkuntza aurkitu ditugu. Frantsesez, iparra da; arabieraz, ilargitea; euskaraz, nor; woloferaz, uda; txekieraz, norvegiarra, eta, ingelesez, ezta... ere.

Ezerk harritu al zaitu bereziki?

Woloferaren eta euskararen artean maiz topatu ditugu harremanak. Tailerra hasi genuenean, nik ez nekien zer aterako zen, eta harritu egin nau, baina zentzu onean. Azkenean, uste baino askoz hitz gehiago bildu ditugu.

Uste baino antz handiagoa dute hizkuntzek?

Desberdina denak beti du zerbait berdina dena. Hizkuntzekin egin dugu joko hori, baina orokorrago ere hartzen ahal da ideia hori.

Desberdinak eta berdinak direla gizakiak, aldi berean.

Desberdintasuna aberastasuna da. Hitz joko hori sortuz, helburua da zubiak eraikitzea edo ateak irekitzea. Jendeak uste du ez dakiela arabieraz, baina lana esatean arabieraz gure esaten ari da.

Horrek zer erreakzio sortzen du jendearengan?

Maiz, irria sortzen da. Ene ustez, jendeak behar du ohartu badela beregandik hurbil den zerbait. Badu alde pedagogiko bat ere. Orain, gogoan ukanen dituzu hitz horiek berdin erraten direla.

Egun, gero eta hizkuntza gehiago daude elkarren ondoan. Haien arteko distantzia apurtzea al da asmoa?

Helburua ez da besterik. Aitzakia hitz jokoak dira, baina azken ideia hori da: elkarbizitza. Eta erakustea ustez desberdina denak zerikusia duela zurekin, izan ezezaguna zein atzerritarra.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Nekane Murga, atzo, Eusko Jaurlaritzaren Bilboko egoitzan. ©Miguel Toña / Efe

Eusko Jaurlaritzak osasun larrialdia ezartzeko asmoa du

Andoni Imaz

Urkullu jarduneko lehendakaria litzateke batzorde bereziaren burua berriro ere, eta aukera izango luke jendea bakartzeko eta joan-etorriak mugatzeko. Murgak eta Tapiak agerraldi bat egingo dute bihar, hartuko dituzten neurriak esplikatzeko.

Salvador Illa Espainiako Osasun ministroa gaurko agerraldian. ©Chema Moya/EFE

Diskotekak eta gaueko tabernak ixteko agindu du Madrilek

Berria

Neurriak zorroztuko dituzte Hego Euskal Herrian, egoera epidemiologikoak okerrera egin duela eta. Gainerako taberna edo jatetxeek 01:00ean itxi beharko dute, eta gauerditik aurrera ezingo da bezero gehiagorik sartu. Kalean erretzea ere debekatuta egongo da, bi metroko tartea bermatu ezin bada.

Jendea paseoan Donostiako alde zaharreko kaleetan, atzo. ©Juan Carlos Ruiz/FOKU

618 kasu atzeman dituzte Hego Euskal Herrian

Berria

Bizkaian behera egin dute kasuek; Araban, Gipuzkoan eta Nafarroan, aldiz, igo egin dira.

Osasun langileak PCR probak egiten Donostian, aurreko astean. ©Gorka Rubio/FOKU

Azpeitiko Erdikalean ibili zirenei proba egiteko eskatu die Jaurlaritzak

Berria

Abuztuaren 7tik 9ra bitartean kale horretan ibilitakoek egin beharko dute testa.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna
Ihintza Elustondo

Informazio osagarria