Koronabirusa

Aurrez aurreko kontsultak indartuko dituzte Nafarroan

Azken orduetan bost pertsona hil dira gaitzaren eraginez Hego Euskal Herrian, eta 603 kasu izan dira. Txibiteren ustetan, osasun sistema «prest» dago egoerari aurre egiteko
Osasun etxe baterako sarrera, COVID-19aren aurkako neurriekin, artxiboko irudian.
Osasun etxe baterako sarrera, COVID-19aren aurkako neurriekin, artxiboko irudian. JON URBE / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Olatz Esteban Ezkati -

2020ko irailak 2

Lehen arretaren ohiko funtzionamendua hankaz gora jarri du pandemiak, eta profesionalek moldatu egin behar izan dute beren jarduna. Kontsulta gehienak telefono bidezkoak dira gaur egun, eta aurrez aurreko kontsultak beharrezkoa den kasuetan soilik egiten dira. Nafarroan, ordea, ohiko jardunera itzultzen hasiko dira. Santos Indurain Osasun kontseilariak azaldu du irailetik aurrera neurri berriak hartuko dituztela, lehen arretako aurrez aurreko kontsultetara itzultzen hasteko: denborak eta ordua hartzeko prozedurak egokituko dituzte. Kontseilariak zehaztu du helburua «irisgarritasuna hobetzea» dela, eta, horretarako, pazientearen beharretara egokitzen den eredu bat ezartzeko asmoa dutela. Aldi berean, gaixoen arretarako administrazioko langileak formakuntza hartzen hasiko dira. Formakuntz horren bitartez, paziente bakoitzari bere beharren arabera dagokion profesionalik egokiena esleitzea lortu nahi da, «modurik irisgarrien, errazen eta eraginkorrenean».

Nafarroako osasun etxeetan ohiko jarduerara itzultzen hasiko badira ere, gaitzak baldintzaturik jarraituko dute. Izan ere, birusaren agerraldiak ez dira baretu: bezperan baino kasu gehiago izan dira azken orduetan Hego Euskal Herrian. Beste 603 pertsonari atzeman diete gaitza; bezperan, 536 izan ziren. Halaber, proba gehiago egin dira azken orduetan, atzo baino mila gehiago. Iragan aste amaierako kopuru handien ostean, azken bi egunetan apalagoak izan dira kasuak, eta positiboen portzentajea ere jaitsi egin da: egin diren probetatik %7 izan dira positibo; iragan astean, %8-9 inguru ziren. Halere, Nekane Murga Jaurlaritzako Osasun sailburuak adierazi du goizegi dela joera hori aldatzen ari dela baieztatzeko. Herrialdeen artean, izan da alderik. Apaldu egin dira kasuak Bizkaian eta Gipuzkoan: 194 kasu atzeman dituzte Bizkaian, eta 146 Gipuzkoan. Araban, berriz, bezperako kopuru txikiaren aldean, azken orduetan bikoiztu egin dira: 89 kasu izan dira; atzo, 41. Nafarroan ere gorantz egin dute: 158 izan dira kasuak. Erkidegotik kanpo beste hamasei kasu detektatu ditu Jaurlaritzak.

Bada, ordea, nabarmen gora egin duen beste kopuru bat: ospitaleratuena. Bezperakoa izan zen Hego Euskal Herrian azken egunetan ospitalera jende gutxien sartu zen eguna: 30 ospitaleratze izan ziren. Azken orduetan, aldiz, 50 izan dira. Oraintxe bertan, 366 pertsona daude erietxeetan gaitzaren eraginez; horietatik 41 zainketa intentsiboetako unitateetan. Maria Txibite Nafarroako presidenteak, ordea, adierazi du osasun sistema «prest» dagoela bigarren olatuari aurre egiteko.

Bost pertsona hil dira

Kopuru beltzak utzi ditu COVID-19ak azken orduetan Hegoaldean, eta zahar etxeetako egoiliarrengan izan du eragina, bereziki. Pertsona bat zendu da Nafarroan, beste bat Araban, eta hiru Bizkaian. Laurak zahar etxeetako egoiliarrak ziren. Udako agerraldiak hasi zirenetik, dagoeneko hamazazpi dira Bizkaian hildako egoiliarrak, gehienak azken bi asteetan. Beste herrialdeetan ere ondoriorik latzenak zahar etxeetan eragin ditu gaitzak: Gipuzkoan bi lagun hil dira gaitzaren ondorioz, eta Araban ere beste bi.

Kutsatze berriak ere izan dira zahar etxeetan. Bizkaian, 114 egoiliarrek dute gaitza, eta beste hamazazpi daude ospitalean, COVID-19ak jota. Gipuzkoako Foru Aldundiak jakinarazi du beste bi kasu atzeman dituztela Hernaniko zahar etxean azken orduetan; atzo beste kasu bat atzematen zuten. Herrialde horretan, bederatzi egoiliar daude kutsaturik, eta, Araban, 39. Zentroetako langileen artean ere zabaldu da gaitza. Bizkaian, 95ek positibo eman dute COVID-19aren proban, eta beste 88 bakarturik daude. Gipuzkoan, 32 dira kutsaturik daudenak. Bestalde, Gipuzkoako hainbat herritan egoiliarren irteerak bertan behera utzi dituzte, egoera epidemiologikoa dela eta. Besteak beste, Donostian, Irunen, Lasarte-Orian eta Errenterian. Kasuak dituzten zentroetan bisitak ere eten dituzte.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Antigeno testa egiten, Zarautzen (Gipuzkoa). ©Gorka Rubio / FOKU

Konplitzen ari da murrizketen xedea: jaitsi egin da intzidentzia

Joxerra Senar

Azken 24 orduetan, 601 positibo erregistratu dira, bezperan baino %19 gutxiago. Pirinio Atlantikoetan nabarmen jaitsi da intzidentzia

Ezkerretik hasita, Amets Lahetjuzan, Bingen Zupiria, Mikel Arregi, Kike Amonarriz eta Arrate Illaro, atzo, Bilbon. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Eta orain, aldaketei eutsi

Gotzon Hermosilla

Bukatu da aurtengo Euskaraldia; «aldatutako dinamikei ahalik eta gehien eusteko» deia egin dute eragileek. Lortutako emaitzak, ariguneen ekarpena eta «lankidetza eredua» goraipatu dituzte

Kirmen Uribe, New Yorken. ©Nerea Arrieta

Euskararen erresilientzia goretsi du Kirmen Uribek poema berri batean

Edu Lartzanguren

'Hitzen bat arrastoan' poema irakurri zuen atzo idazle ondarroarrak Durangoko Azoka zabaltzeko ekitaldian. Hizkuntzaren historiako pasarterik beltzenak laburbiltzen ditu, eta, besteak beste, 'Euskaldunon Egunkaria'-ren itxiera aipatzen du.

Esako urtegia apurtuz gero Zangozan gertatuko liratekeena simulatu dute

Esako urtegia apurtuz gero Zangozan zer gertatuko litzatekeen simulatu dute

Edu Lartzanguren

Minutu gutxiren buruan, urak Nafarroako herri hori ia osorik hartuko luke, Zaragozako Unibertsitateak eginiko ikerketaren arabera.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.