Saria eskubideen defentsari

Irango ekintzaile batek, AEBetako batek, Nikaraguako batek eta Bielorrusiako batek jaso dituzte aurtengo Right Livelihood sariak, 'Nobel alternatibo' esaten zaienak

Arantxa Elizegi Egilegor -

2020ko abenduak 4

Nasrin Sotudeh abokatu irandarra, Bryan Stevenson eskubide zibilen defendatzaile estatubatuarra, Lottie Cunningham Wren indigenen eskubideen aldeko ekintzaile nikaraguarra eta Ales Bialiatski ekintzaile bielorrusiarra saritu zituzten atzo Right Livelihood Award edo Nobel alternatibo gisa ere ezagutzen direnekin. Sariok 1980an hasi ziren banatzen, bakearen, justiziaren eta egonkortasunaren alde lan egiten dutenen ahalegina goratzeko. Geroztik, 72 herrialdetako 182 pertsonak jaso dute saria, tartean lehen aipatutako laurak.

Preso politiko eta oposizioko kideekin lanean aritzen den abokatu bat da Sotudeh. Iaz 38 urteko espetxe zigorra betetzera eta 148 zigorkada hartzera kondenatu zuten, ┬źustelkeria eta prostituzioa bultzatzea┬╗ egotzita. Aurten, hainbat gose greba egin ditu funtsatu gabeko atxiloketak eta presioen baldintza txarrak salatzeko.

Stevenson ere abokatua da, baina estatubatuarra. Oso bestelako borroka da harena: AEBetako justizia sistema erreformatzearen alde ari da lanean. Izan ere, datuek argi erakusten dute afro-amerikar eta hispanoak direla espetxeetan eta batez ere heriotzaren korridorean daudenetatik gehienak, nahiz eta biztanle gehienak zuriak izan. 1989an, Equal Justice Initiative egitasmoa jarri zuen martxan, hiltzera zigortutako presoei euren burua defendatzeko aukera emateko asmoz. Tarte honetan, hiltzera zigortutako 140 pertsona aske uztea lortu du, haien kontrako epaia bidegabea zela frogatuta.

Miskito etniako abokatu indigena bat da Cunningham, indigenen lurrerako eskubidearen alde lan egiten duena. Nikaraguan, indigenek euren lurretatik ihes egin behar dute maiz, nekazari eta abeltzain handiek miliziak bidaltzen dituztelako lur horiek bereganatzeko. Estatuak bazter uzten ditu indigenak, eta abantailak eskaintzen dizkie enpresa handiei. Cunninghamek lege aholkularitza eskaintzen die gazteei. 2001ean, esaterako, haren bitartekaritzarekin, Giza Eskubideetarako Amerikarteko Auzitegiak ebatzi zuen Nikaraguako Gobernuak herri indigenen eskubideak urratu zituela, haien ohiko lurretan zuhaitzak mozteko baimena emanez, aurrez haiekin hitz egin gabe.

Bialiatskik 1996. urtean sortu zuen Viasna giza eskubideen aldeko erakundea, Bielorrusian, arrazoi politikoengatik preso sartutako pertsonei laguntzeko. Geroztik, behin baino gehiagotan espetxeratu dute Bialiatskik bera, baita erakundea ikertu ere. Abuztuan Aleksandr Lukaxenko presidentearen aurkako protesten ondoren oposizioak izendatutako Koordinazio Kontseiluko kide izendatu dute ekintzailea.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Marcelo de Rebelo de Sousa Portugalgo presidentea hauteskundeetara aurkeztuko zela iragartzeko egindako agerraldian, abenduaren hasieran, Lisboan. ©MANUEL DE ALMEIDA / EFE

Abstentzioa izango da Rebelio de Sousarem mehatxu nagusia bozetan

Julen Aperribai

Presidentetzarako hauteskundeak egingo dituzte Portugalen gaur, eta egungo presidente Marcelo Rebelo de Sousa da faborito argia. Itxialdian izan arren, bozkatzera joateko deia egin diete herritarrei

Varanda koroa, 2017an, Xuxako katedralean; bi aldiz bonbardatu dute. ©J. C. V.

Gutunik ez Xuxatik

Joan Cabases Vega

Libanon, milaka armeniar negarrez ari dira Azerbaijanen kontra porrot egin dutela-eta Karabakh Garaiko gerran, eta atzerapausotzat daukate beren existentziaren aldeko borrokan.

Bidaiari gutxi batzuk Londresko Heathrow aireportuko korridore batean, iragan astelehenean. ©NEIL HALL / EFE

Birus mugagabea nola mugatu

Julen Aperribai

Erresuma Batuak eta Europako Batasuneko zenbait herrialdek bidaiarien mugimenduak murrizteko eta kontrolatzeko neurriak zorroztu dituzte, koronabirusaren aldaera berrien hedapena galarazteko. Txertoa jaso izana herritarren joan-etorriak baimentzeko irizpidetzat hartzea proposatu du Greziak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna