Albistea entzun

Etxerat-ek «begirunea eta enpatia» agertu die biktima denei

«Barkamena» eskatu die ETAren biktimei. «Bizikidetzari» egindako «ekarpena» aurkeztu du.

Etxerat elkarteko kideak, atzo, Donostian. Mahaian daudenek irakurri zuten adierazpena: Ibon Garatek eta Peru del Hoyok.
Etxerat elkarteko kideak, atzo, Donostian. Mahaian daudenek irakurri zuten adierazpena: Ibon Garatek eta Peru del Hoyok. JUAN CARLOS RUIZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Enekoitz Esnaola -

2019ko martxoak 2 - Donostia

Adierazpen berritzaile eta mamitsu baten berri eman du Etxerat elkarteak, hedabideen aurrean: euskal gatazkako «bortxaren era guztietako biktimekiko aitorpena, begirunea eta enpatia» agertu ditu, eta «barkamena» eskatu die ETAren biktimei, haien «minaren aurrean isiltasuna» gorde duela eta «urrun» egon dela aitortuta. Donostian egin du agerraldia euskal presoen eta iheslarien senideen eta lagunen elkarteak, Miramar jauregian. Sarrera testu baten ondoren dator adierazpena, bi orrialdekoa, «bizikidetzari ekarpena» egiteko taxututakoa azkeneko asteetan. Urteetako prozesu baten ondorioa da.

Etxerat-ek salatu du «urte askoan» sentitu izan duela gizartearen zati baten eta haren ordezkari politikoen «indiferentzia», eta horrek bere burua «babestera eta besteen minaren aurrean isiltasuna gordetzera» eraman duela, baita «besteengana hurbiltzeko eta haiei enpatia adierazteko gai ez izatera» ere. Ondorioz, «zinez eta benetan barkamena» galdegin du, bere «urruntasunaren bidez areagotu» egin ahal izan duelakoan «ETAren biktimek jasan behar duten mina».

Aitortu du espetxe politikaz «ETAren biktima asko aurrerapauso bat» ematen ari direla, bestelako eredu bat aldarrikatzen ari direla onartuta. «Eskertu nahi diegu sufritzen dugunokiko agertzen duten enpatia eta eskuzabaltasunez egitea». Ohartarazi du «salbuespeneko» espetxe politikaren «biktima potentzialak» direla oraindik euskal presoen senideak eta lagunak, eta gogoratu du «sakabanaketaren ondorioz» hamasei lagun hil direla.

Aurrera begiratu nahi du Etxerat-ek, eta eskatu du belaunaldi berriek «gatazka politikoaren ondorioak» ez ditzatela pairatu. Hartarako, garrantzitsua deritzo «elkar entzuten» jarraitzeari. «Zubiak eraiki beharra daukagu, kontakizun poliedriko batera hurbiltzeko. Benetako bakerantz eta bake iraunkorrerantz doan bidea babesten duen gizarte bati guztion artean egin diezaiokegun ekarpenik onena da».

Donostiako agerraldian Etxerat-eko bost kide izan dira: Ibon Garate, Peru del Hoyo, Gorka Garcia, Patrizia Velez eta Urtzi Errazkin. Hain zuzen ere, Garatek eta Del Hoyok irakurri dute dokumentua; aurrenekoaren anaia Ruben Garate, espetxe batera egindako bisita batetik bueltan zela istripuz hil zen, 2000n, eta Del Hoyoren aita Kepa del Hoyo, Badajozko (Espainia) kartzelan zendu zen, 2017an, bihotzekoa izanda, ziegan bakartuta zegoela.

Jauregi: «Pauso handia»

Beste mota bateko biktima da Maria Jauregi —haren aita Juan Mari Jauregi Gipuzkoako gobernadore zibil ohia ETAk hil zuen, 2000n—, eta txio batean azaldu du «pauso handia» dela Etxerat-ek agiri horren bidez emandakoa.

Nekane Altzelai eta Agus Hernan Foro Sozial Iraunkorreko bozeramaileak Donostiako agerraldian izan dira, eta ondoren adierazi dute «urrats garrantzitsua» izan dela. Paul Rios Lokarri-ko koordinatzaile ohiari, berriz, «oso eraikitzailea» iruditu zaio elkartearen adierazpena.

Covite biktimen elkarteak Etxerat-i eskatu dio barkamena eskatzen hasi aurretik «irmo» gaitzesteko «ETAren terrorismoa». Etakideen jarduerarekiko «konplizitatea» izatea egotzi dio.

Prozesu baten fruitua

Etxerat-en agiria, ekitaldian esan dutenez, elkarteak «bizikidetza sendotzeko eta gatazka politikoa ebazten laguntzeko» daraman prozesu baten fruitua da. Badira urte batzuk elkarbizitza sustatzeko lan bati ekin ziola. Esate baterako, ETAk 2011ko urrian jarduera armatua bukatu zuela iragarri baino urtebete lehenago, Gernikako Akordioaren sinatzaileetakoa izan zen. Eusko Jaurlaritzaren Bake eta Bizikidetza planari ekarpenak egin izan dizkio; Foro Sozialeko kide «aktiboa» da; eta mota desberdineko biktimak elkartutako jardunaldietan parte hartu izan du.

Iazko urrian, beste urrats bat egin zuen Etxerat-ek: Fernando Buesa fundazioaren topaketetara joan zen, Gasteizera. «Konbentzituta geunden, ezberdintasunak izan arren, elkarri entzun behar geniola eta zubiak eraiki behar genituela, aurrera egiten saiatzeko, batzen gaituen horretan oinarrituta», esan du, dokumentuaren sarrera gisako azalpenean. «Hori da bizikidetzari egin diezaiokegun ekarpen nagusia, iraganeko bidegabekeriak errepikatzea ezinezko egingo duen etorkizun bat eraikitzeko».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Antonio Caño 2018an, 'El Pais' egunkarik zuzendari zenean. Don Mitxelen albiste faltsua sinistu duenetako bat da. ©Fernando Villar / EFE

Arralderi buruzko txio batek agerian utzi du albiste faltsuen ahalmena

Paulo Ostolaza

Fikziozko herri horretako udalak Miguel Angel Blancoren hiltzailea seme kutun izendatu duela idatzi du Twitterreko Don Mitxel erabiltzaileak. Besteak beste, Daniel Lacalle ekonomialariak eta Antonio Caño El País-eko zuzendari ohiak sinistu eta zabaldu dute mezua.

Iruñeko zezen plaza, uztailaren 14ko arratsean. ©Iñigo Uriz, FOKU

Aske utzi dituzte Mutilzarra peñaren salaketaren harira Iruñean atxilotuak

Uxue Rey Gorraiz

Poliziak bost lagun atxilotu zituen atzo, uztailaren 14an Iruñeko zezen plazan izandako istiluekin lotuta. Aske dira, baina epaileak deklaratzera deituko ditu. Gorroto delitua egozten diete. Mutilzarraren arabera, hainbat pertsonak eraso egin zieten peñako zenbait kideri.

 ©IDOIA ZABALETA / FOKU

«Torturak erabat baldintzatu du ihes egiteko erabakia»

Maddi Ane Txoperena Iribarren

1960tik gaur egun arte arrazoi politikoengatik ihesean bizi izan diren euskal herritarren historiak bildu dituzte Doraik eta Pratek 'Bestaldean' liburuan. Nabarmendu dute askotarikoak direla bildutako bizipenak.
Foro Sozialaren agerraldi bat, uztailean. ©Monika del Valle / Foku

Foro Sozialak «etsigarritzat» jo du Sekretu Ofizialen Legea aldatzeko proposamena

Iosu Alberdi

Kritikatu du aurreproiektuak biktimen «birbiktimizazioan» sakontzen duela. Moncloari eskatu dio inbestidurako blokearekin akordioak lortzeko

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...