Albistea entzun

Harri zaharrean, esku berriak

Harri lanketako lantegi eskolako ikasleak ari dira Iruñeko Ziudadelako bi bastioietako patioak zaharberritzen. Ofizioa ikasita, lan merkaturako bidea errazago dute gazteek.
Lantegi eskolako ikasleak aldamioan, zaharberritze lanetan, Iruñeko Ziudadelan dagoen Errege bastioiko kasamata patioan.
Lantegi eskolako ikasleak aldamioan, zaharberritze lanetan, Iruñeko Ziudadelan dagoen Errege bastioiko kasamata patioan. IDOIA ZABALETA / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Iker Tubia -

2022ko abuztuak 27 - Iruñea

Armadaren etorbideko sei errepide bideetatik autoen joan-etorriek sortzen duten zarata gelditzen dute Iruñeko Ziudadelako harresiek. Barruan, birika txiki bat dago, lasaitasun oasi bat. Ez da bakarra, Iruñean horrelakoak aurkitzen dira beste leku askotan ere. Done Jakue bastioiko tunela igarota, kasamata patio bat dago. Aldamio handi batek zeharkatzen ditu harrizko horma zaharrak goitik behera. Gainean, dozena bat gazte, kaskoa buruan eta Iruñeko Udalaren logotipoa paparrean marrazturik duten jantzi urdinak soinean. Lanean ari dira. Motor baten hotsak hausten du han izaten den isiltasun erabatekoa. Bakoitza bere lanean buru-belarri dabil. Udaleko biltegiratze, hondakinen kudeaketa eta harri naturalaren lanketarako lantegi eskolako ikasleak dira, eta zaharberritze eta mantentze lanetan ari dira.

Ongi ordenatutako obra da. Gazte bat hidrogarbitzailearekin ari da horma beltzari harri grisaren kolorea ateratzen. Bi gazte morteroa prestatzen ari dira, neurri oso zehatzekin, kolore bera izan dezan beti. Gainerakoak aldamioan igota daude, harria pikatzen edo morteroarekin zuloak estaltzen. Ez dira gelditzen, eta bakoitza bere tokian ari da, zintzo demonio. Umore onez, hala ere: tarteka txantxaren bat, iruzkin irrigarri bat. Itzaletan lanean aritzea eskertu dute haietako askok, Iruñean bero egiten baitu; are gehiago uda idor honetan. Bi ailegatu dira: «Egun on, talde!», oihukatu die haietako batek.

Patioan sasiak eta harrietan dauden landareak kentzen dituzte, eta batzuetan harria pikatu, zuloa txikiegia denean. Hidrogarbigailuarekin horma garbitu ondotik, mortero eta brotxarekin zuloak estaltzen dituzte, eta eskuila pasatu. Galtzada harriak prestatzen aritu dira, eta Errege patioaren sarrera osatzeko lanetan hasiko dira aurki. Harria prest dute.

Asier Perez eta Mikel Guruziaga ari dira lanak gainbegiratzen; haiek dira lantegi eskolako begiraleak. Proiektu honetan hamazazpi gazte daude, 16 eta 30 urte bitartekoak. Bi emakume daude taldean. Ez da batere ohikoa horrelako lanetan; beraz, kontent agertu da Perez. Herrialde askotako hizkerak aditzen dira langileen artean.

Lan merkaturako bidea ireki diezaieke eskolak; formakuntza saioak eta Ziudadelako lanak bukatuta prestatuago egonen dira. «Eskola sistemaren porrotetik eratorritako jendea etortzen da guregana. Hona etortzen diren gehienak oso ongi aritzen dira. Izan ere, ohiko eskola sistemak ez du guzientzat balio. Gure sistema ezberdina da, eta nerabezaro mugitua dutenentzat egokiagoa da», kontatu du Guruziagak. Lehenbiziko fasean formakuntza saioak izan zituzten; orain, formakuntza eta lan praktikoa egiten ari dira. «Hemen ikasten dute ordutegi bat izaten, adi egoten, fisikoki prest egoten... Nolabait, babestu gabeko lanetarako urratsa egiten laguntzen diegu».

Ofizio bat ikasten

Harria lantzen oso leku gutxitan irakasten dela gogorarazi du begiraleak. «Guk ez dugu lanean irakasten: guk ofizio bat erakusten dugu. Eskuz aritu behar da, trebetasuna behar da eta ikasteko denbora». Haien eskolak hemezortzi hilabete irauten du, eta, hala ere, denbora ez dute sobran. Orain Errege eta Done Jakue bastioietako kasamata patioetan ari dira lanean. Bigarrenean jatorrizko errekarrizko zorua aurkitu dute lurreko betoia kendu dutenean.

Lan horietan ari da Benji Zorrilla gaztea. Otsailean hasi zen formakuntzekin, eta udan hasi zen Ziudadelan lanean. «Oso ongi eta gustura ari naiz, ongi irakatsi digutelako eta begiraleek adiskideak bagina bezala tratatzen gaituztelako, nahiz eta gure nagusiak izan», esan du. «Talde ona egin dugu; elkarri laguntzen diogu. Batzuek aurretik ere elkar ezagutzen genuen; nik, adibidez, bi lagun ekarri nituen». Lan bila zebilen, eta amaren aholkuari jarraikiz sartu zen lanbide eskolan. «Maite dut nola egiten dugun lan eta zer material erabiltzen ditugun, nahiz eta beroarekin zaila den lan egitea. Ur asko edaten dugu». Hamaiketakoa hartzera joan da, gainerakoekin. Ziudadelan lasai egoten da. Gero jarraituko dute esku gazte eta berriek, mendetako harri zaharra lantzen.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Artemis I misioko 'Orion' ontzia. ©@NASA_Johnson

Artemis I misioa espero baino «harago» doa

Julen Otaegi Leonet

Misioaren «erdian» da 'Orion' ontzia, eta aurreikusi baino emaitza hobeak lortu ditu NASAk. Errekorra ere hautsi dute: bidaiariak eraman ditzaketen ontzien artean, Lurretik urrutien egon dena da.

 ©Gorka Rubio / FOKU

«Arima pixka bat falta da orain, bai unibertsitatean eta bai hedabideetan»

Unai Zubeldia - Gipuzkoako Hitza

Bokazioz irakaslea dela aitortu du Joxerra Garziak, baina lan asko egindakoa da bai bertsolaritzan eta bai komunikabideetan. Erretiroa hartuta ere, ikastaroak eman eta eman ari da oraindik.

Herritar ugarik produktuz beteriko poltsak utzi dizkiete Elikagai Bankuko boluntarioei. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

Elkartasunez bete dira orgak

Aitor Biain

Hego Euskal Herriko Elikagai Bankuek bilketa nagusia egin dute, urtero bezala. Ehunka tona elikagai eta oinarrizko produktu bildu dituzte dendetan eta supermerkatuetan.
 ©IÑIGO URIZ / FOKU

«Trantsizioa egitea, nola esan... zoriontasun eztanda bat da»

Iker Tubia

Gorputza estaltzen duten babesetan gordetzen da Gomez izotz hockeyan aritzeko. Ia bizi osoan gorde behar izan du emakume zela, baina orain ez du ezkutatzen. Partida hor dago oraindik.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...