Albistea entzun

Telesailak

Itsasgizonen handinahia eta kalamitatea

Andrew Haigh zuzendari britainiarrak 'The North Water' telesaila plazaratu du, Artikoa esploratu zuten balea ehiztarien inguruko istorioa
THE NORTH WATER Tamaina handiagoan ikusi

Mikel Yarza Artola -

2021eko urriak 23

1909 da urte mugarria. Duela mende eskas aldarrikatu zuen gizon zuriak historian lehenengoz Ipar Polora heldu izana. Aurrez, espedizio mordoa hondoratu ziren Artikoa esploratzeko ahaleginean. Ordura arte, balea ehizan itsasoratzen zen ontzi andana, eta horietako baten gainbehera eraman du fikziora The North Water telesailak.

Britainia Handiko armadako mediku bat da istorioko protagonista, porrot egin duena. Espedizio berri batean sartuko da iraganeko mamu pertsonalengandik ihesi, eta bertan topatuko du bere balioak hankaz gora jarriko dituen hiltzaile gupidagabe bat. Funtsean, gizakiaren bi dimentsioren arteko talka jorratzen du istorioak, arrazionaltasunaren eta basakeriaren arteko talka, zientziaren eta sinesmenaren artekoa.

Andrew Haigh zinemagile ingelesak gidatu du BBCren bost ataleko proiektua. Telebistarako egin duen lehena da, baina azken bi hamarkadak pantaila luzeari begira eman ditu. Lehenik, muntatzaile modura aritu zen Gladiator eta Black Hawk Down Hollywoodeko ekoizpen ezagunetan; ostera, zuzendari gisa Berlinen eta Venezian sarituriko 45 Years eta Lean on Pete filmetan. Oraingoan, Ian McGuire idazle britainiarraren izen bereko nobela egokitu du telesail formatura, eta hasieratik aktoreen eta pertsonaien lanketan metatu ditu indarrak.

Colin Farrell aktore irlandar entzutetsua da tripulazioko balea ehiztaririk trebeena, eta sekulako interpretazioa eskaini du Henry Drax bilauaren rolean. McGuirek idatzi historikoak hartu zituen oinarri Artikora nabigatu zuten gizonen bizipenak fikziozko nobela batean txertatzeko, eta espiritu horri eutsi dio Haighek ere ikus-entzunezko egokitzapen honetan.

Formari zein edukiari dagokionez, The North Water nobedadeak antzekotasun handiak ditu 2018an AMC Estatu Batuetako kateak estreinaturiko The Terror telesailarekin. Horrek ere Britainia Handiko armadaren XIX. mendeko ontzi baten gainbehera kontatu zuen; zehazki, Ipar-mendebaldeko igarobidean kateatuta geratu zen espediziorena. Bien artean, ordea, bada ezberdintasunik: ekoizpen amerikarrak ikusleak segituan korapilatu eta ito nahi izan zituen iluntasunean; britainiarrak, berriz, poloetako giro izoztua erritmo geldoagoan hedatzearen aldeko apustua egin du.

Hasieran, balea ehiza arriskutsua da istorioaren tentsio iturri nagusia, eta haren ondotik helduko dira tripulazioko kideen arteko mesfidantza, akusazio gurutzatuak, gezurrak eta traizioak. Esploratzaileen inguruko narrazio klasikoei tiraka azpimarratu dute sortzaileek giza handinahiaren eskutik etor litezkeela zorigaitza eta galbidea.

Fikziozko pertsonaien espiritua goretsi nahian, sortzaileei ere ez zaie ausardiarik falta izan, eta filmaketa prozesuan marka sonatu bat hautsi dute: lantaldeak 81 gradu bidaiatu zuen iparraldera, Norvegiako Svalbard artxipelagora, noraezean dabiltzan izotz zatien eszenak filmatzeko. Telesail dramatizatu bat ez da sekula horren iparraldera filmatu.

'THE NORTH WATER'
Sortzaileak: Andrew Haigh.
Aktoreak: Jack O'Connell, Colin Farrell, Gary Lamont, Peter Mullan, Tom Courtenay, Ipeelie Ootoova, Gerry Lynch, Eliza Butterworth.
Herrialdea: Erresuma Batua.
Urtea: 2021.
Non ikusi: Movistar Plus.
Atal bakoitzaren iraupena: 60 minutu.
Generoa: Drama. Abentura.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Fernando Rey itzultzailea eta Irene Vallejo idazlea, Iruñean egindako aurkezpenean. ©KIKE MORA

«Ahozkotasunari eginiko omenaldia ere bada»

Jakes Goikoetxea

Liburuen jatorriari buruzko saiakera atsegingarri, osatu eta arrakastatsu bat idatzi zuen Vallejok. Euskarara itzuli du Fernando Reyk, Pamielaren eskutik: 'Infinitua ihi batean'.
1 ©IDOIA ZABALETA / @FOKU

Urriaren azkenean, gaztaina etxean

Olaia L. Garaialde

Lehen, oinarrizko jakia zen gaztaina, baina, orain, gutxitan jaten da; esportatu egiten zen lehen, eta inportatu orain. Azken mendeetan, harremanak sortzen lagundu du. Batzuek historia ahaztu izan arren, badira gaztainari bizi berria eman dioten pertsonak, proiektuak eta ekintzak ere.

Uigurrek jasaten duten errepresioaren aurkako manifestazio bat, Hong Kongen, 2019ko abenduan. ©JEROME FAVRE / EFE

Uigurren etniako 71 kazetari preso ditu Txinako Gobernuak

Urtzi Urkizu

Mugarik Gabeko Kazetariek salatu dute informazio eskubidearen kontrako «errepresio gogorra» dagoela gaur egun Txinan

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.