Eraikinak 30 euroan

Frankismo aldiko lege bat erabili du Elizak ehunka ondasun bere izenean jartzeko: aski zen elizgizon batek esatea eraikin hori Elizaren jabetza zela. 2015ean aldatu zuten legea. Aurretik erregistratuak haren izenean daude.
Iruñeko eta Tuterako Artzapezpikutzak immatrikulatua du Leitzako San Migel eliza.
Iruñeko eta Tuterako Artzapezpikutzak immatrikulatua du Leitzako San Migel eliza. JON URBE / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Garikoitz Goikoetxea -

2019ko otsailak 9

Pribilegio batez, Espainiako legeak emandako pribilegio batez baliatu da Eliza katolikoa ehunka ondasun erregistratzeko. 1946ko lege batek eman dio abantaila, Hipoteka Legeak. Jadanik ez dago indarrean, 2015ean aldatu baitzuten, baina aldaketa egiterako ehunka ondasun bere izenean jarri zituen Elizak. Oraingoz hala segituko dute, aldaketarik ezean.

ZER DA IMMATRIKULAZIOA?

Finka bat (lursaila, eraikina...) Jabetzaren Erregistroan lehenbiziko aldiz erregistratzea da immatrikulatzea. Ondasunari buruzko orria egiten dute erregistroan, eta kode bat ematen diote (matrikula). Jabea nor den zehazten dute agiri horretan, eta nola erregistratu duen finka hori. Nolabait ere, finka immatrikulatzen duenak haren jabe itxura hartzen du. Hori egin du Elizak. Ondorioa argia da: finka hori Elizarena ez dela dioenak frogatu egin beharko du. Bestela, haren izenean jarraituko du.

ZER ABANTAILA DU ELIZAK?

Ondasunak erregistratzeko frogetan egon da diferentzia. Herritarrek frogak eman behar dizkiote notarioari edo epaileari ondasun bat beren izenean jartzeko. Elizak, ez: nahikoa izan du gotzainak bere buruari ziurtagiri bat egitea. Salbuespeneko bidea da: soilik erakunde publikoek daukate aukera hori. Finean, administrazioaren pare egon da Eliza esparru horretan. Diru kostu handirik gabe egin ditu erregistroak, tramitazioko tasa bakarrik pagatuta. 30 euro azpitik immatrikulatu ditu oso balio handia duten eraikinak.

ZER MUGA ZEUZKAN?

1946koa da Hipoteka Legea, eta muga bat zuen Elizarentzat: gurtzarako tokiak ezin zituen erregistratu. Alegia, soilik lursailak, etxebizitzak eta horrelakoak immatrikula zitzakeen, baina ez elizak eta ermitak. Hego Euskal Herrian, ordea, elizen jabe itxura hartzeko trikimailu bat erabili zuten gotzainek, BERRIAk egiaztatu zuenez: ezin zituztenez gurtza tokiak immatrikulatu, eraikin horiek dauden orubeak erregistratu zituzten. Gipuzkoan, adibidez, 1980ko hamarkadan orube ugari jarri zituen bere izenean Jose Maria Setien gotzain zenak, zehaztuz orube horietan zer zegoen eraikia.

ZER EGIN ZUEN AZNARREK?

1998an Hipoteka Legea moldatu zuen Espainiak, Jose Maria Aznar gobernuko presidente zela: gurtza tokiak erregistratzeko aukera eman zion Elizari, 1946ko legean zeukan muga bakarra kenduta. Hortik aurrera, horrenbestez, elizak eta ermitak ere beren izenean ipini ahal izan zituzten gotzainek, eurek sinatutako ziurtagiri bat horretarako nahikoa froga zela.

ETA RAJOYK?

Hipoteka Legea 2015ean aldatu zuten, eta urteetako pribilegioa kendu zioten Elizari. Mariano Rajoy zen gobernuko presidentea. Ahalegindu zen aldaketa urtebetez atzeratzen, Elizari beste urtebeteko tartea uzten, baina atzera egin zuen azkenean. Duela lau urtetik, beraz, ondasunak immatrikulatzeko, gainerako herritarren baldintza berberak bete behar ditu Elizak.

ORAIN ARTEKOAK, ZER?

Atea itxi ziotenerako ehunka ondasun immatrikulatu zituen Elizak. 2015eko lege aldaketa «amnistia» izan zen horientzat, immatrikulazioen aurkako elkarteek salatu zutenez. Izan ere, talde horien esperantza zen 1946ko Hipoteka Legea Espainiako Auzitegi Konstituzionalera eramatea, eta hark konstituzioaren aurkakotzat jotzea, Elizari pribilegioa ematen ziolako. Horrek aukera irekiko luke ondasun horien jabetza kentzeko. Legea aldatuta, itxita dago atea.

ZER AUKERA DAGO ORAIN?

Nafarroako herri batzuk saiatu dira epaitegietan ondasun horien jabetza eskuratzen, baina saio antzuak izan dira gehienak. Europara jotzeko asmoa agertua dute elkarteek. Immatrikulazioen aurkako sententzia batzuk emanak ditu Estrasburgok. Frogak dira zailtasuna: inork gutxik ditu eraikinen jabetza erakusteko agiriak.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Zarauzko (Gipuzkoa) hondartz, ekainean. ©Juan Carlos Ruiz / FOKU

Zarauzko Talai Mendi kanpinean PCR probak egiten dabiltza, bezero ohi batek positibo eman ostean

Amaia Ramirez de Okariz Kortabarria

Langileei PCR probak egin dizkiete, eta etxera bidali dituzte. Bezero batzuei ere egin dizkiete probak. Emaitzak jaso bitartean kanpinera inor ez sartzeko ez ateratzeko eskatu dute.

Parke bat hutsik, iragan apirilean, Bilbon. ©Luis Tejido / Foku

Bilboko udaleku batzuetan positibo bat atzeman dute, eta 38 lagun bakartu dituzte

Berria

Haur bati COVID-19a detektatu diotela-eta, haren kideek, begiraleek eta horien guztien bizikideek hamar egun igaro behar dituzte etxean, bakartuta.

Hainbat herritar, Iruñean, maskara jantzita. / ©Iñigo Uriz, Foku

Maskarak erabiltzea derrigorrezkoa izango da Hego Euskal Herrian

Joxerra Senar

Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan, bihartik aurrera kalean ere jantzi beharko da maskara; Nafarroan, etzitik aurrera. Igerilekuetan eta hondartzan, maskara jantzi beharkoa da, bainua hartzeko izan ezik. Kirola egiteko orduan edo naturguneetan ken daiteke. Jaurlaritzak botila festa debekatu egin du.

Herritarrak PCR proba egiteko zain. ©Jon Urbe / Foku

80 kasu gehiago Hegoaldean, eta lehen hildakoa Nafarroan ekainaren 11tik

Edu Lartzanguren

Gipuzkoan indarrez ari da izurria: 41 kasu baieztatu dituzte. Iruñean beste agerraldi bat atzeman dute, eta gutxienez hiru lagun kutsatu dira.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna