Albistea entzun

KRITIKA. Musika

Jan ala entzun

Marta Garcia -

2022ko otsailak 2

Ensemble Siciliano

Musikariak: Julia Siciliano (pianoa), Liana Gourdjia (biolina), Rumen Cvetkov (biola), Alexei Stadler (biolontxeloa). Egitaraua: W. A. Mozarten 1. laukotea pianoarekin sol minorrean K 478 eta J. Brahmsen 1. laukotea pianoarekin op. 25. Lekua: Donostiako Viktoria Eugenia antzokia. Eguna: Urtarrilak 30.

Donostia Musika elkarteak W. A. Mozart eta J. Brahmsen arteko alegiazko tirabira bere musika zikloaren ardatz gisa hartu du aurten. Hainbat artistaren artean, Julia Siciliano pianista estatubatuarrak sortutako ensemblea, iaz Beethovenen sonata eta trio guztiak taularatu zituena 200. urteurrena ospatzeko. Nazioarteko bakarlariekin batuz, bi laukote eskaini ditu oraingoan.

1785ean, F. A. Hoffmeisterrek hiru piano laukote enkargatu zizkion Mozarti. Salzburgotarrak bere lana burutu zuen, baina, antza, lehenak exijentzia maila handiegia zuen, eta, salmentak ez zirenez espero bezain onak, bertan behera utzi zuen enkargua. Egoera ez da askorik aldatu azken 230 urteotan: denok gustuko dugu musika entzutea, baina are gustukoagoa dugu egunero jatea. Edonola ere, laukote hau gurera iritsi da, Mozartek sol minorrean idatzitako beste obrekin batera asalduraren kategoria osatzera. Hala da, behintzat, allegroaren lehen konpasetan, hasierako unisonotik. Leunduz doa gero, eta andantearen esaldi liriko luzeetan urtu egiten da, biolinaren gidaritzapean tonalitatea aldatu eta biolarekin nagusira berriro bueltatuz. Fin aritu ziren lau musikariak, Cvetkov fraseatze ederrarekin, Siciliano sen onaz, taupadak galdu gabe.

Hanburgon amaitu zuen bere lehen piano laukotearen idazketa Brahmsek, 1861ean, Clara Schumann lagun mina zuela. Mozarten laukotearekin alderatuz, noski, giro arras desberdinean murgiltzen gaitu. 80 urte geroago, Schoenbergek orkestratu egin zuen, funtsean, gustuko zuelako, eta, oso gutxitan interpretatzen bazen ere, gaizki egiten zela argudiatuta. Ez zen hala izan igandean. Hasierako allegroaren heterogeneotasunean zein intermezzo arinaren itzaletan distiratsu agertu ziren hariak. Partitura hegalari bihurriekin arazoak gaindituta, Gourdjia doi-doi aritu zen, andantean lerro garbiak marraztuz. Azken mugimendu elektrikoan, Hungariako ijitoen estilora idatzita, inarrak atera ziren agertokitik. Siciliano tinko pedalean zein eskaletan, Stadler arin eta dotore. Ia jatea baino hobeto.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Denis Martinez eta Olaia Valle dantzariak, Barakaldo antzokian, <em>Esna</em> obraren entsegu batean. ©OSKAR MATXIN EDESA / FOKU

'Esna' ikuskizuna ondu dute Marie de Jongh eta Doos konpainiek

Olatz Enzunza Mallona

Dantza eta antzerkia uztartuko dituen ikuskizun bat ondu dute elkarlanean Marie de Jongh eta Doos konpainiek: 'Esna'. Joko esperimentu gisa definitu dute. Bihar izango da estreinaldia.

 ©Mailo Oiarzabal

Pasio baten fruituak

Mailo Oiarzabal - Gipuzkoako Hitza

Urteetan jasotako eta gordetako bertso grabazioak transkribatzea erabaki zuen Xabier Unanuek duela ia hogei urte. 42.000 bertso baino gehiagoko bilduma osatu, eta Zestoako liburutegiari utzi dio.

Soledad Sevilla erakusketaren aurkezpenean, atzo, <em>Gatza</em> oihalaren aurrean. ©MAIALEN ANDRES / FOKU

Soledad Sevillaren 'Nire paisaia propioa' ikusgai dago Kubo Kutxan

Naroa Torralba Rodriguez

Soledad Sevilla artistaren 'Nire paisaia propioa' ikusgai dago Kubo Kutxan. Ibilbide baten proposamena da. Berak aukeratu ditu obrak eta kokapena

<em>Ketariatik mundura</em> pastoralaren bost partaideak. ©BERRIA

Elkanoren bidaia, pastoral «ttipi» batean, bihar, Iruñean

Uxue Rey Gorraiz

'Ketariatik mundura' «nanopastorala» eginen dute bihar iluntzean Iruñean. Hiru aktore eta bi musikari ariko dira, ordu eta erdiz. Mixel Etxekoparrek idatzi du obra

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.