UMPren barne prozesua. Sarkozyren itzulera

Hasi da eskuinaren Eliseorako lasterketa

Itxi da UMP alderdiko presidentea izateko hautagaitza aurkezteko epea.

Sarkozy da azaroaren 29an egitekoak diren bozkaketa irabazteko faboritoa.

Erronka gogorragoa izango du 2016an egitekoak diren primarioetan

Adrian Garcia -

2014ko urriak 1
Hasi da buruzagien arteko borroka. UMP alderdiko buru izateko hautagaitza aurkezteko epea itxi da, eta alderdiaren aginte makila eskuratzeko borrokatuko dira hiru hautagai. Nicolas Sarkozy Frantziako presidente ohia da horien artean faboritoa. Ustelkeria kasuak zipriztinduta, politikara itzuli da Sarkozy, helburu finko bat buruan: Frantziako eskuina berregituratu, krisitik atera eta 2017ko bozetara aurkeztu, alderdi sozialistaren gainbehera profitatuz. Haren hitzetan, «Frantzia salbatzeko». Bruno Le Maire eta Herve Mariton dira beste bi presidentegaiak. Azaroaren 29an aukeratuko dute militanteek alderdiko lemazaina. Bigarren itzulia behar izanez gero, abenduaren 6ean egingo dute.

Hala eta guztiz ere, Frantziako eskuinean irekitako botere borrokan beste bataila bat besterik ez da izango. Izan ere, 2017ko hauteskundeetara aurkeztuko den hautagaia primarioetan aukeratuko dute, lehen aldiz UMPko historian. Hortxe borrokatuko da eskuina zuzentzeko azken bataila. Gogorrena, agian. Zailagoa izango zaio presidente ohiari borroka hori. Besteak beste, bi ministro ohik iragarri dute presidentegai izateko lehiatuko direla: Bordeleko alkate Alain Juppek eta François Fillonek. Hauteskundeak baino urtebete lehenago aurreikusi dute presidentegaia aukeratzea, 2016an.

Orain bi urte emandako ikuskizuna nola edo hala eragotzi nahi dute alderdikideek. 2012an Jean-François Cope eta Fillon lehiatu ziren UMPko presidentetzarako. Estua izan zen lehia, eta bi hautagaien iruzur salaketek prozesuaren eta alderdiaren irudia belztu zuten. Horrelakorik gerta ez dadin, boto elektronikoaren bidez bozkatuko dute alderdikideek. Militante bakoitzak kode pertsonal batzuen bidez bozkatu ahal izango du etxetik bertatik edo alderdiko egoitzen ordenagailuetatik. Estatutuen arabera, ordainketak egunean dituzten alderdikideek izango dute bozkatzeko aukera. Abuztuan, UMPk 268.341 militante zituen, baina Le Monde egunkariak kaleratutako txosten baten arabera, horietatik 143.000 inguruk dute gaur egun bozkatzeko eskubidea.

Copek lehia irabazi zion orain bi urte Filloni. Bi urte besterik ez du eman Copek alderdiko buruzagitzan, kargua uztera behartu baitzuten Bygmalion auzia hasi zenean. Sarkozyren 2012ko presidentetzarako kanpaina irregularki finantzatzea egozten diote UMPri. Ordutik Juppek, Jean-Pierre Raffarinek eta Fillonek behin-behinean gidatzen dute alderdia. Horiek ez dira alderdiaren buruzagitzara aurkeztuko.

Sarkozyren itzulera

UMPko presidente izateko hautagaia izango zela iragartzearekin batera itzuli da Sarkozy politikaren lehen lerrora, eta ordutik atsedenik gabe bereganatu du hedabideen arreta. 2012ko presidentetzarako bozak François Hollanderen aurka galtzean eginiko promesa hautsi du, politika betiko utziko zuela esan baitzuen orduan. Presidente ohiari lotutako ustelkeria kasuak —zapi guztira— saihesteko saialdia ikusi dute haren aurkariek itzulera horretan, inkestetan hondoa jota eta krisi ekonomikoari irtenbidea aurkitu ezinda bukatu baitzuen bost urteko legealdia. Hark, ordea, zentzu patriotikoz jantzi du itzulera. «Ez daukat beste aukerarik». FN Fronte Nazionaletik salbatu nahi du Frantzia, eta eskuina berregituratu, frantziar guztiak kontuan hartuko dituen «batasun berri eta zabal bat» osatzeko.

Alderdia goitik behera moldatu nahi du, eta, horrela, haren burua aurkeztu ezkerraren aurkako hautagai natural gisa. Ez da primarioen aldekoa, baina onartu du 2016an alderdiko presidentegaia aukeratzako prozesua egitea. Haatik, alderdi barruko aurkariak ez dira Sarkozyz fio. Juppek jada ohartarazi du «gatazka gogorra» gerta daitekeela primarioak bertan behera utziz gero. «Alderdia banatzeko arriskua egongo da». Ikusteko daude oraindik hautagaitza aurkezteko alderdiko buruzagitzak jarriko dituen baldintzak.

Bordeleko alkatea izango da, izan ere, Sarkozyren aurkari politikorik gogorrena. Halere, Sarzkoyk jendaurrean ez du serio hartu Jupperen hautagaitza, eta ahal duen oro nabarmentzen du haren adina. «Ez naiz Jupperekin bildu 20 urte nituenetik». 71 urte ditu Bordeleko alkateak, baina, inkesten arabera, herritarrek estimutan daukate.

Beste asko dira primarioetan parte hartuko dutela esan dutenak. Fillonek, esate baterako, «datorrena datorrela» aurkeztuko du hautagaitza. Xavier Bertrand alderdiko idazkari nagusia izandakoa ere aurkeztekoa da. Beste askok, ordea, Sarkozy politikara itzuli dela ikusita hari babesa eman eta beren hautagaitza bertan behera utzi dute.

UMPren helburua primarioekin eremu zabalagoa hartzea da. FNren gorakadaren beldur, ez dute bigarren itzulitik kanpo geratu nahi, eta primarioekin zentroko boto-emaileen babesa jasotzea espero dute.

Sarkozyk alderdiko buruzagitza erabili nahi du presidentetzarako abiapuntu gisa. Ez du lan erraza izango, asko baititu etsaiak alderdian. Baina lehenik eta behin, alderdia birsortu nahi du. «Izena aldatuko diot, antolakuntza berria ezarri, jendea ordezkatu eta militante eta babesle berriak erakarri kontuak orekatzeko». Alderdiaren irudia ustelkeria kasuetatik urrundu nahi du horrela presidente ohiak. Ziur da alderdi berria eratzea lortzen badu beste hautagaiek ez diotela aurrea hartuko. Azaroaren 29ko bozketan garaile ikusten da presidente ohia. Halere, kanpainan «buru-belarri» arituko da, eta «ahalik eta irteera» gehien egingo du. Aste honetan Troyes, Velizy eta Tolosa hirietan emango ditu hitzaldiak.

Gainera, jada aurreikusi du etorkizuneko alderdiaren organigrama. UMPko familia guztiak batu nahi ditu bertan, alderdiaren batasuna bermatze aldera. Jada egin dizkie adiskidetze keinuak aurkariei, Filloni batez ere. «Zuen beharra dut». Horrez gain, Nicolas Sarkozyren Lagunen Elkartea deuseztatuko du, 2012ko hauteskundeetako porrotaren ondoren sortua.

Coperen babesa lortu du Sarkozyk, harekin adiskidetu ostean. UMPko buruzagi ohiak jendaurrean eskatu du haren aldeko botoa. Bygmalion auziak etsaitu zituen bi politikariak. Izan ere, Sarkozyren gertukoek orduko alderdiko burua egin zuten ustelkeria kasuaren errudun. Aldiz, Coperen aldekoek zioten alderdia presidente ohiaren aldeko kanpainaren izugarrizko tamaina ordaintzeko fakturazioak egiteko beharrean sentitu zela.

Bygmalion auzia ez da presidente ohiaren buruhauste bakarra. Beste sei auzirekin ere lotu dute. Horietako batzuk Barne ministro, Aurrekontuko ministro edo gobernuko bozeramaile zen garaikoak dira, orain dela ia hogei urtekoak, alegia. Haren aurkariek auzi horiek azaleratu dituzte Sarkozyri aurre egiteko. Presidente ohiak, berriz, bere aurkako konspirazioa aipatzen du epaitegien jarduna azaltzeko: «Zer-nolako herrialdean bizi gara? Epaileek estatuburu ohi baten elkarrizketa pribatuak zelatatzen dituzte».

«Ez da benetan aldatu»

«Ez da benetan aldatu». Orain bi urte Eliseoa utzitako berbera dela esan du Fillonek. Haren ustetan, Sarkozyren proiektuari ideiak zehaztea falta zaizkio. Haren lehen ministro izan zen Fillon. «Bost urte zailak izan genituen; une oso gogorrak. Ez genuen lortu gauzak benetan aldatzea».

PS eta François Hollanderen gainbeheraren alternatiba bakartzat aurkeztu nahi du bere burua Sarkozyk, presidente ohiaren estatusa baliatuta. Senatua galdu ostean, areagotu egin da alderdi sozialistaren krisia. Martxoko udal hauteskundeak galdu zituzten, bozen %40 lortuta, UMPren %46ren aldean. Europako hauteskundeetan ageriagokoa izan zen porrota (%13), FNren (%26) eta UMPren (%20) atzetik.

Hori gutxi balitz bezala, alderdi barruko desadostasunak areagotu egin dira Hollande eta Manuel Valls lehen ministroaren gobernuaren ildo ekonomikoa dela medio, eta Asanblea Nazionaleko diputatu askok bizkarra eman diote alderdiari bozketa garrantzitsuetan. Ondorioz legebiltzarreko gehiengo osoa galdu du Hollandek, eta gobernuak hartu beharreko neurri ekonomikoak aurrera ateratzen zaila izango du. Vallsen gobernua babestu ez zuten sei diputatu sozialisten aurkako lehen neurriak hartu zituzten atzo: gizarte gaietako batzarretik baztertu dituzte.

Alderdi sozialistako barneko gerrak erasanda, FN hartu du jomugan Sarkozyk, haren alde egindako «suminduak» erakarri nahian. Herrialdeari FNko presidente bat izateko «lotsa» galarazi nahi dio. Nahiz eta haren helburua «eskuineko eta ezkerreko zatiketa gailentzea» izan, nabarmena da Sarkozyren eskuineko ildoa: migrazio politika gogorragoa, asteko 35 lanorduko muga amaitzea, funtzionarioak gutxitzea eta industriaren alde egitearren ingurumena zaintzeko neurriak leunduko dituela iragarri du.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

Irakurtzen ari zaren edukia libre ematen jarraitu nahi dugu. Euskaraz informatzea da gure eginkizuna, zure eskubidea. Sareko irakurlea bazara, konprometitu zaitez irakurtzen ari zarenarekin. Geroa zugan.

Izan zaitez BERRIAlaguna