Inauteriak

aratuste. Inauteria.

astearte inaute, asterte inauteri, martitzen karnabal, asteartita. Inauterietako asteartea.

astelehen inaute, astelehen inauteri, astelehen karnabal, astelenita. Inauterietako astelehena.

ator. Mundakako inauterietako pertsonaia. Mundakako atorrak eta laminak.

ferratzaile. Lantzeko inauterietako pertsonaia. Noizean behin, ferratzaileek Zaldiko harrapatzen dute etxe bateko izkina baten kontra.

igande inaute, igande inauteri, domeka karnabal, zaldun inaute, zaldunita. Inauterietako igandea.

inaute, inauteri (ihaute*, ihauteri*).

jantzi. Kontuz esaldia jostean. Baserritarrez jantzi ginen*[e.] Baserritar jantzi ginen.

joaldun 2. Zubietako eta Iturengo inauterietako pertsonaia, joarea astinduz ibiltzen dena.

kaldereroak, -ak.

koko jantzi. Mozorroa, mozorrotu. Koko jantzian zebilen. Koko jantzita joango gara.

lamina 2. Mundakako inauterietako pertsonaia. Mundakako atorrak eta laminak.

larunbat erdiko, larunbat erdipurdi, zapatu erregular, zaldunita bezpera. Inauterietako larunbata.

Leziagako sorgina. Laudioko inauterietako pertsonaia. Leziagako sorgina ateratzear da Laudion.

mamoxarro. Unanuko inauterietako pertsonaia. Afariaren ostean, mamoxarro helduek dantza egiten dute plazan.

mamutu. Mozorrotu.

Markitos. Zalduondoko inauterietako pertsonaia.

maska. Maskara, mozorroa.

maskarada (khestu*). Zuberoako ikuskizuna, inauterietan jokatzen dena. Hauek izaten dira pertsonaiak: maskarada gorria, maskarada beltza, aitzindariak edo dantzariak (Entseinaria, Txerreroa, Gathuzaina, Zamaltzaina, Kantiniersa), marexalak, kukuileroak, jaun eta anderea, laboraria eta laborarisa, hartza eta artzaina, lore saltzaileak eta sapurrak, buhame jauna, kherestuak, kauterak (Kabana Handi edo nagusia, Fripou, Poupou eta Pitxu), medezina, xorrotxak, eskaleak, apezpikua, tximinia garbitzaileak.

maskaratu. Mozorrotu.

Miel Otxin. Lantzeko inauterietako pertsonaia.

momotxorro. Altsasuko inauterietako pertsonaia. Horregatik janzten dituzte momotxorro eta mamoxarroek maskara, adar eta ipuruko guztiak.

mozorrotu. Mozorroa jantzi. Pailazoz mozorrotu da.

muttu. Unanuko inauterietako pertsonaia.

ostegun gizen, eguen zuri, eguen gizen, eguen lardero. Inauterietako osteguna.

ostiral mehar, ostiral mehe, bariku argi, bariku mehe. Inauterietako ostirala.

piñata igande. Inauterien ondorengo lehen igandea.

sardina ehorzte, sardina erretze, sardina ehorzketa. Inauterietako azken eguneko erritua.

sorgin dantza. Inauterietako dantza.

torrada (torrija*). Inauterietan jan ohi den gozokia.

turuturu eguna, -a. Inauterietako hirugarren eguna.

txatxo. Lantzeko inauterietako pertsonaia. Miel Otxin txatxo baten sorbaldan jarri dute.

txitxi-burruntzi eguna, -a (txitxiburduntzi eguna*).

zakuzahar. Lesakako inauterietako pertsonaia. Badoaz zakuzaharrak kalejiran.

Zaldiko. Lantzeko inauterietako pertsonaia. Badatoz Zaldiko, Ziripot eta beste.

zanpantzar. Inauterietako lastozko irudia. Ez erabili 'joaldun' adierazteko.

Ziripot. Lantzeko inauterietako pertsonaia. Ziripot, txatxoak, Zaldiko eta Miel Otxin ikusi ditugu.

© Berria.eus - Euskal Editorea SM    •   Martin Ugalde kultur parkea, Andoain 20140
Telefonoa: 943-30 40 30  •   Faxa: 943-59 01 72  •  Posta elektronikoa: estiloliburua@berria.eus
webgunearen mapa