Albistea entzun

PROPOSAMENAK

Arabako konderria

Trebiñuko konderriak baliabide erakargarri ugari ditu; bisitariek Trebiñutik Argantzonera doan ibilbideaz goza dezakete
RAUL BOGAJO / ARGAZKI PRESS Tamaina handiagoan ikusi

Unai Etxenausia -

2021eko uztailak 22

Baliabide naturalek, arkeologikoek, artistikoek eta ibilbide ikusgarriek inguratzen dute Trebiñuko konderria (Araba). Bidaiaria beti hartzen du abegi onez, eta barnealdean hainbat sekretu gordetzen dituen herrien multzoa da. Iparraldean, Gasteizko mendiek, pago eta haritz baso ugariez estalita, Trebiñuko sakonunea ixten dute, Arabako Lautadatik bakartuz. Hegoaldean, Kantabria mendilerroko gailur zuri eta deigarriek Errioxako (Espainia) lurraldearekiko muga natural gisa balio dute. Beraz, konderriaz gozatzeko, herrixka esanguratsuenen arteko ibilbide bat egin dezakete bisitariek; Trebiñutik Argantzon (Araba) herriraino.

Trebiñu muino baten hegoaldeko magalean dagoen herria da; tontorrean, gaztelu boteretsu bat zegoen. Konderriaren izen bera duen herri horrek asko eskaini diezaioke bisitariari, eta leku paregabea izan daiteke eskualdearen esentziarekin konektatzeko.

Bertan dituen ondare arkeologikoen artean, XIII. mendean estilo gotikoan eraiki zuten San Petri elizak berezitasun dezente ditu. Ez da guztiz gotikoa; izan ere, haren zati batzuk barroko estiloan eraiki zituzten geroago: esate baterako, kanpandorrea.

Udaletxea bera ere Trebiñuko kondeek XVI. mendean eraiki zuten jauretxe bat da. Eraikin horiek eta Erdi Aroko kale estuak, gainera, 1983. urteaz geroztik monumentu multzoa dira.

Argantzonera iritsi aurretik, ordea, konderriaren parte diren herrixka txikiak zeharkatu behar ditu bisitariak: Doroñu, Golernio, Ozana, Morgaz, Añastro, eta, bereziena, Kutxu. Ezaguna da batez ere bere antzinako bainuetxeko ur kloratu, sodiko eta sulfurosoengatik, eta herri arkitektura multzo bikain bat kontserbatzeagatik.

Horiek guztiak zeharkatuta, errepide batek eramango du bisitaria Argantzon herrira arte.

Gaur egun, igarobide

Argantzon Zadorra ibaiaren ertzean dago, eta erromatar garaian igarobide estrategikoa izan zen. Bertan, Tuioko mendilerroaren eta Gasteizko mendien arteko haitzarte natural bat dago: Argantzongo haitzartea.

Herria, ofizialki, XII. mendean sortu zuten, baina horren aurretik ere jendea bizi zen bertan.

Bisitariek Erdi Aroko eraikinak ikus ditzakete bertan, baina guztien artean nabarmenena Jasokundeko Andre Mariaren parrokia da, zeina XV. eta XVI. mendeen inguruan eraiki zuten.

Trebiñuko konderrira joanez gero, beraz, derrigorrezko igarobide bihurtu da Argantzon herria.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

 ©Joanes Etxeberria - Iparraldeko Hitza

«Maskaradaren ideia abiatu zen, dantzariak badirelako»

Joanes Etxeberria - Iparraldeko Hitza

Dantzaria da, baina barkoxtarren biharko lehen maskaradan kauter izanen da; neska bakarra. Urte bat gibelatu baino, deliberatu dute udan ematea usaian inauteri garaian izaten den maskarada.

 ©ARITZ LOIOLA / FOKU

«Nire ilusioa da ikusleek obrekin konektatzea eta zerbait sentitzea»

Amaia Ramirez de Okariz Kortabarria

Margolanen eta eskulturen bitartez barneko sentimenduak azaltzeko nahia du Mingolarrak. Duela hogei urte inguru egin zituen bere lehen lanak, era autodidaktan. Orain, lan batzuk ikusgai daude Ean.
Andoni Egaña eta Alaia Martin, bertsotan, Patxa plazan, 2018ko Baionako bestetan. ©ISABELLE MIQUELESTORENA

Besta eredua, auzitan

Iñaki Etxeleku

Osasun egoeragatik, Frantziako Estatuak eta herriko etxeak Baionako bestak debekatu dituzte, eta gazte asanbladak ez ditu besta alternatiboak antolatuko Patxa plazan. Bestek ekarri eraso sexistak ikusirik, ereduaren garrantzia aipatu dute gazte asanbladako kide batek eta EHZko Brigada Ubeleko beste batek.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.