Albistea entzun

EKOGRAFIAK

Botoi gorria

Miren Manias -

2018ko martxoak 7

Glasgow hegoaldeko taberna batean elkartu ginen lau lagun, bilarrean jokatzeko eta garagardo batzuk edateko afaldu baino lehen. Izkin batean jukebox musika erreproduzitzeko gailua zegoen, 50eko, 60ko eta 70eko hamarkadetako musikari arrakastatsuen zerrendarekin. Sarrera inguruko mahai bakoitzean —ez dut uste bi pertsona baino gehiago sartzen zirenik—, berriz, tamaina txikiko telebista bana horman zintzilik. Guztiak ere piztuak zeuden, futbol partida emanaldiarekin. Eskoziarrek pasio izugarria dute futbolarekiko, eta ohikoa da partidak tabernetan jarraitzea garagardo batzuez. Dela asteguna edo asteburua. Hala, kirol lehiaketak eta alkoholaren kontsumoa lotzen dituen kulturak aginduta, horma nagusian pantaila erraldoia jarria zegoen. Tabernaren edozein puntutik ikus zitekeena.

Gaelikoz emititzen duen BBC Alba telebista zuten piztua. Katea aski ezaguna da zuzeneko kirol emanaldi garrantzitsuak emateagatik —programazioaren erdia baino gehiago eduki horiekin betetzen dute—. Ikuslea aspertzeraino. ETB1en egiten duten antzera, alegia. Halako batean, «puntu gorria» identifikatu nuen pantailaren goialdean. Urrutiko agintearen botoi gorria sakatuta, ingelesezko komentarioak aktibatzen dituena. Nire lagunetatik inork ez du gaelikoz hitz egiten; izatez, urrun dute herrialdeko hizkuntza minorizatua. Baina, jakin gura izan nuen «botoi gorria» ezagutzen zuten ala ez. «Ez zait axola Gaelikoa ez ulertzea, partida berdin jarrai baitezaket», esan zidan batek. Hizkuntza komunitatean, aldiz, gai polemikoa da. Hizkuntza hegemonikoen erabilera sustatzen duela argudiatuta, zerbitzu horren «inposaketa» kentzeko eskatzen dute; baita ingelesezko azpitituluen erabilpena ere. Erresuma Batuko komunikazio esparrua erregulatzen duen Ofcom gobernu erakundeak 2014an adierazi zuen ingelesaren erabilpena hautazkoa dela; baita azpitituluena ere. BBC Albaren ekoizpenaz arduratzen den enpresak dio audientzia zabalagora iristeko tresna dela.

Hizkuntza minorizatuen biziberritzea sustatzea xede duten kateak nekez iritsiko dira haien ikusleengana hegemonikoak erabiliz. Areago, hizkuntza minorizatuen azpititulu hutsuneak mugak ezartzen dizkio hiztunen gaitasunei eta erabilera aukerei; oztopoak hedatuz hizkuntzen gainerako esparruetara.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

 ©MONIKA DEL VALLE / @FOKU

«Euskaraldia oso neorrealista da»

Urtzi Urkizu

ETB1ek 'Dailobit' saioaren bigarren atala emango du gaur, Euskaraldian izandako bizipenekin. Rutak Leire Palaciosekin batera aurkezten du programa. «Naturaltasunez agertzen saiatzen naiz».
Filip Albor, Amaia Karrere eta Arantxa Hirigoien, <em>Ttinka</em> disko-liburuaren egileak. ©MATHIEU HARANBURU/ BELARRI

«Ikusi dut gauza gutirekin anitz pasarazten ahal dela»

Ainize Madariaga

'Ttinka' disko-liburua plazaratu du Hirigoienek, Filip Albor eta Amaia Karrerekin batera.Ttipitik «on» denez kantuak eta ipuinak euskaraz entzutea, haurren beharretara egokitu dute obra.
Jon Zabaleta, HernaniKomik azokan emandako Joseph Camino saria eskuetan duela. ©JON URBE / FOKU

«Marrazteak goizero jaikitzen laguntzen dit»

Enekoitz Telleria Sarriegi

Trazu ezberdin asko dituen bineta erraldoi bat da Zabaletaren bizitza, marrazkiz zirriborratu duena. Hernani bere jaioterrian saritu dute, eta euskal komikiari egindako ekarpena aitortu.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.