Noiz sortua: 2020-02-25 15:39:17

Lan merkatua

Emakumeei egindako kontratuen erdiak lanaldi partzialekoak dira

Iaz sinatutako kontratuen %92,2 behin-behinekoak izan ziren; mugagabeak, berriz, %7,8. «Langile pobrearen figura egonkortu egin da», salatu du ELA sindikatuak.

Emakume batzuk lanean, arrain kontserba enpresa batean, Euskal Herrian.
Emakume batzuk lanean, arrain kontserba enpresa batean, Euskal Herrian. Jon Hernaez / Foku Tamaina handiagoan ikusi

Jokin Sagarzazu -

2020ko otsailak 25

Emakumea eta gaztea. Aurpegi hori dute egungo «langile pobreenek». Hala ondorioztatu du ELA sindikatuak iaz egin ziren lan kontratuetatik. Oro har, 2019an sortutako enpleguek erakusten dute soldata txikikoak direla, eta handia dela behin-behinekotasuna eta partzialtasuna; bereziki, zerbitzuen sektorean lan egiten duten gazte eta emakumeen artean. Iaz sinatutako kontratu gehien-gehienak (%92,2) behin-behinekoak izan ziren; mugagabeak, berriz, %7,8 —%8,2 gizonen kasuan, eta %7,4 emakumeen kasuan—.

SEPE Espainiako Enplegu Zerbitzu Publikoaren datuen arabera, Hego Euskal Herrian, guztira, 1.406.992 kontratu egin ziren iaz; horietatik %50,4 emakumeei egin zizkieten, eta %49,6 gizonei. Kontratu guztien %36,9 lanaldi partzialekoak izan ziren. Sindikatuak azpimarratu duenez, are nabarmenagoa da hori emakumeen kasuan, haiei egindako kontratuen erdiak gisa horretakoak izan baitziren.

ELAk erakunde publikoak egin ditu egoeraren erantzule, eta, bereziki, Eusko Jaurlaritza. Azpimarratu du bere menpeko administrazioko langileen behin-behinekotasuna dela «[Espainiako] Estatuko altuena», eta sektore pribatuarekin konparatuta, hamazazpi puntu handiagoa dela.

Datuok «prekaritate handiaren sinonimo» direla azpimarratu du Mitxel Lakuntza ELAko idazkari nagusiak. «Langile pobrearen figura egonkortu egin da». Sindikatuak enplegu politiken «erabateko aldaketa» eskatu du; besteak beste, lan erreformetan atzera egitea, lanaldia 35 ordura murriztea, eta behin-behinekotasuna eragozteko lan ikuskaritzak «benetan ekitea», Lakuntzaren arabera kontratu mota horietako «gehienak» legez kanpokoak direlako.

Salbuespena arau

ELAko buruzagiak salatu du zabor kontratuak deiturikoak «salbuespena» zirela lehen, eta orain «arau» bihurtzen ari direla, patronalen eta gobernuen arteko «aliantzaren» ondorioz. «Adar jotzea da patronala malgutasun faltaz kexatzea, eskura baitu kontratazio-formula sorta zabala». Errealitate horrek «azalpen politiko bat» duela nabarmendu du. «Patronalei boterea eman zaie, eta 30 urtez egindako erreformen emaitza da egoera».

Lakuntzak azpimarratu duenez, egungo lan ezegonkortasunak «goitik behera baldintzatzen» du pertsonen bizitza, eta pobrezia eta desberdintasun sozialak areagotzen ditu. Eta hori, halaber, lan istripuen ugaritzearekin lotu du.

Horren aurrean, Lakuntzak uste du «legedia goitik behera aldatu» behar dela eta «lan erreforma ugari indargabetu» behar direla. Era berean, lan ikuskaritza indartu behar dela adierazi du, eta kontratazioen hobariak ezabatzearen alde azaldu da.

Espainiako Gobernu berriak aurrera eraman ditzakeen politikei buruz, Lakuntzak ez du uste lan erreforma bere osoan indargabetuko duenik, eta «gauza batzuk egiten» ari den arren, adierazi du horiek «oso partzialak» direla eta oso modu «neurriz gainekoan» aurkezten ari direla.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Apirilaren 5ean eguneratua, 14:00etan. ©

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Euskal Herrian 11.701 gaixok eman dute positibo koronabirusaren proba eginda. 693 hil dira. COVID-19 gaitza izandako 3.709 pertsonari eman diete alta. Grafikoak, albiste barruan.

Iñigo Urkullu lehendakaria, bideokonferentzia batean. ©Irekia

Iñigo Urkulluk «normaltasunera bueltatzeko plan bat» eskatu du

Berria

Eusko Jaurlaritzako lehendakariak babesa adierazi dio Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak alarma egoera apirilaren 26ra arte luzatzeko egindako eskaerari. Ekonomiaren jarduera etetean «malgutasunez» jokatu izana eskertu dio.

Nafarroako erietxeko langileak, txalo jotzen, iragan asteazkenean. ©Idoia Zabaleta / Foku

Sanchez aztertzen ari da sintomarik gabeko gaixoak kiroldegietan bakartzea

Berria

Pedro Sanchezek bilera bat egin du autonomia erkidegoetako presidenteekin, eta azpiegituren zerrenda bat eskatu die hilaren 10erako, atzemandako kasu positibo asintomatikoak kokatzeko. Adierazi die milioi bat test banatuko dituela «detekzio goiztiarrerako».

Arnaldo Otegi EH Bilduko koordinatzaile nagusia, artxiboko argazki batean. ©Andoni Canellada / Foku

Otegirentzat, Moncloako Itun berriek «eskubide sozialak eta ekonomikoak urratzea» eragingo lukete

Berria

EH Bilduk astelehenean erabakiko du alarma egoera luzatzeari buruzko jarrera. Dena dela, orain artekoarekin «koherentea» izango dela esan du Arnaldo Otegik. Aurreko aldietan abstentziora jo dute.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna