Albistea entzun

Administrazioa

Hamar urtetik gora daramatzaten behin-behinekoek ez dute oposiziorik egin beharko

Espainiako Gobernuak lege gisa tramitatuko du araudia eta aldaketak sartuko ditu .Administrazioek azterketa ez-kanporatzaileak egin ahalko dituzte. Lanpostu batzuk konkurtsora ateratzeko Madrilek jarritako mugak kentzeko eskatu dute EH BIlduk eta EAJk.

Sindikatuen protesta bat, enplegu publikoaren alde
Sindikatuen protesta bat, enplegu publikoaren alde Andoni Canellada (Foku) Tamaina handiagoan ikusi

Jokin Sagarzazu -

2021eko uztailak 21

Dekretu bidez onartu nahi zuena lege egitasmo moduan tramitatuko du Espainiako Gobernuak, eta hitzeman du beste taldeen ekarpenak jasoko dituela. Besteak beste, honako puntu hauek aztertzeko prest agertu da: hamar urte baino gehiagoko esperientzia duten aldi baterako langileei plaza oposiziorik gabe ematea, eta administrazio batek hala nahi badu oposizio proba ez-kanporatzaileak egiteko aukera izatea, azterketa guztien eta esperientziaren emaitzen batuketa aintzat hartuz, horietako bat gainditzen ez bada ere.

Asteazken honetan, urte politikoaren azken legebiltzar saioan, ERCrekin egindako azken orduko akordio bati esker lortu du administrazio publikoan behin-behinean ari diren langileen auziari heltzeko egitasmoak aurrera egitea. Irudi aldetik kolpe gogorra izango litzateke Pedro Sanchezen gobernuarentzat berau babestu ohi duten talde parlamentarioek atzera botatzea. Legealdi honetan behin baino ez da gertatu hori: iaz, udalen superabitak Madrilen esku uztea eskatzen zuen dekretuarekin.

Oraingoarekin ere ez zeuden ados. Eta haiez gain, gobernuko kide Unidas Podemosek ere aldaketak eskatu zituen. Azkenean, dekretuak lege egitasmo bezala tramitatuta egingo du aurrera, diputatu baten boto bakar batengatik izan bada ere. Gobernuko bi kideez gain, hura babesten dutenen artean soilik ERCren aldeko botoa jaso du. EAJk «abstentzio kritikoaren» aldeko hautua egin du, Mas Pais ere abstenitu egin da, eta aurka bozkatu du EH Bilduk, Junts, CUP eta BNGrekin batera. Euskal Herriko gehiengo sindikalak dekretua baztertzeko eskatu zien «euskal alderdiei» aurreko astean, oinarrian dagoen arazoa konpontzen ez duelakoan eta autogobernuaren aurkako «erasoa» delako. Azpimarratu zuten funtsean Madrildik jarraituko dutela ezartzen zenbat langile publiko beharko dituzten euskal administrazioek.

Sakoneko arazoa

Izan ere, egungo behin-behinekotasun tasa handiak lotura zuzena du aurreko hamarkadako krisi ekonomikoaren ondorioekin: urteotan aldi baterako kontratazio formulak ugaritu egin dira administrazioan, eta apenas egin den lan eskaintza publikorik, Espainiako Gobernuak erkidegoei eta udalei ezarritako debeku eta mugengatik. Besteak beste, Madrilek ezartzen du funtzionarioek erretiroa hartu ondoren hutsik utzitako zenbat eta zein postu bete behar diren (birjartze tasa deiturikoa); azken hamar urteetan horietako asko konkurtsora atera gabe geratu dira, eta behin-behinekotasuna nabarmen handitu da.

Hain justu, araudi berriaren puntu beroenetako bat da hori, eta Madrilen esku jarraituko luke oraingo testuaren arabera. Asteazken honetako saioan EH Bilduk muga hori bertan behera uzteko eskatu du, eta euskal administrazioen eskumenen esparrua errespetatzeko. EAJrentzat, egitasmoaren tramitazioak aukera eman dezake «hainbat gauza zuzentzeko» eta euskal administrazioek alor horretan duten erabakitzeko gaitasuna aintzat hartzeko. ELA sindikatuarentzat ere birjartze-tasa ezabatzea ezinbestekoa da behin-behinekotasun tasa murrizteko.

Araudi berriak horixe du xede, %8tik behera jaistea (%28koa da Espainian), Europako Batasunak Espainiako Gobernuari behin baino gehiagotan eskatu dion moduan; azkenekoz, Next Generation funtsen harira. Hego Euskal Herrian. %40koa da eta 60.000tik gora langile daude, sindikatuen arabera.

Aukera gehiago

Miquel Iceta Funtzio Publikoko ministro ohiak hilabete hasieran aurkeztu zituen CCOO, UGT eta CSIF sindikatuekin adostutako dekretuaren edukiak. Berritasun gutxi jaso zituzten; oposizioei begira, bat bereziki: esperientziak orain arte baino balio handiagoa izatea (%40 gehienez). Orain, ERCrekin adostutakoa sartzen badute, autonomia erkidegoek aukera izango dute oposizioetan proba ez-kanporatzaileak egiteko; horrek aukera gehiago emango lieke behin-behinekoei azterketa bat gainditu ez arren plaza eskuratzeko edo lan poltsan sartu eta posizio hobea lortzeko.

Era berean, akordioaren arabera, aztertuko dute egiturazko lanpostu batean hamar urte baino gehiago daramaten behin-behinekoei plaza hori eman ahal izatea oposiziorik igaro beharrik gabe, merezimenduen balorazio baten bidez soilik. Dena den, eta egon badauden arren, horrenbeste denbora daramatenak salbuespena dira.

Neurri horrek, halaber, helduleku juridiko zaila izan dezake. Auzitegi Konstituzionalak galarazi izan ditu gisa horretako salbuespenak, konkurrentzia askearen oinarrizko printzipioaren kontrakoak direlako. Icetaren ordezko Maria Jesus Monterok azaldu duenez, kasu horretan Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutuaren 61.6 artikuluan aurreikusitako salbuespena aplika daiteke; horrek aukera ematen du karrerako funtzionarioak hautatzeko merezimenduak baloratzeko lehiaketa batekin soilik.

Azkenik, dekretuak ere jasotzen ditu postua eskuratzen ez duten behin-behinekoentzako kalte-ordainak zein diren. Lanpostuan hiru urte baino gehiagoko antzinatasuna dutenek lan egindako urte bakoitzeko 20 eguneko soldatarekin konpentsatuko zaie, gehienez ere hamabi hilean, eta lan poltsan sartuko dituzte, azterketa gainditu ez arren.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Maria Jesus Montero Espainiako Ogasun ministroa eta Pedro Azpiazu Jaurlaritzako Ekonomia eta Ogasun sailburua, gaur, Madrilen. ©Irekia

Zerga berrien bidez 220 milioi euro biltzea espero du Jaurlaritzak

Iker Aranburu

Eusko Jaurlaritzak BPGaren %0,9ko defizit muga izango du, eta aldundiek, berriz, %0,2koa.

Ostalaritzan berreskuratu dira lanpostuetako asko. ©Gorka Rubio / Foku

Ia 19.000 enplegu berreskuratu dira udaberrian

Iker Aranburu

Hego Euskal Herrian, langabezia tasa puntu bat jaitsi da, %10,1eraino.

Tubacexeko langileen protesta bat. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Tubacexeko greba bertan behera uzteko eskatu dute zuzendaritzak eta CCOOk

Jokin Sagarzazu

Sindikatuak erreferendum bat galdegin du. Zuzendaritzak Jaurlaritzari jakinarazi dio langile batzordeak ez diola erantzun bere eskaintzari

Ostalaritzako enpresek laguntzak eska ditzakete. ©Gorka Rubio / Foku

Jaurlaritzak bi hilabetez luzatu du zuzeneko laguntzak eskatzeko epea

Iker Aranburu

COVID-19ak zuzenean kalte egindako 35.000 enpresak eta autonomok zuten eskubidea laguntza hori eskatzeko, baina 3.946 eskaera baizik ez ditu jaso Jaurlaritzak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.