Albistea entzun

ATZEKOZ AURRERA. Isabel Ceballos. EHUko ikaslea

«Emakume izanagatik, besteek bezala jokatu nahi dut»

'World Of Warcraft' bideo jokoa fantasiazko mundu bat izan arren, Ceballosek ondorioztatu du matxismoz beterik dagoela. «Kalean bizi ditugun patroiak errepikatu egiten dira».
EHU Tamaina handiagoan ikusi

Kerman Garralda Zubimendi -

2018ko maiatzak 9 - Gasteiz

Game Boy-a eskuetan, 10 urterekin murgildu zen bideo jokoen munduan Isabel Ceballos (Santander, Espainia, 1988). Egun, ordenagailuan jolasten du, rol joetan bereziki. WOW World Of Warcraft du gustukoena, eta bertan matxismoa dagoen ikertu du gradu amaierako lanean.

Zenbateraino dago sartua matxismoa bideo jokoetan?

WOW-n, matxismoa egon, badago. Azken finean, pertsonaien atzean pertsonak daude, eta bigarren bizitza baten modukoa bilakatzen da. Kalean bizi ditugun patroiak errepikatu egiten dira jokoan.

Nolakoak dira jarrera matxista horiek?

Askotan eskatu ez duzun laguntza ematen dizute, neska izateagatik. Jendeak pentsatzen du ez dakizula jolasten, eta laguntza behar duzula. Era berean, zerbait gaizki egitean, emakumea izateagatik izan dela esaten dizute mikrofonotik, edo biraoka hartzen zaituzte. Mikrofonoa ezinbestekoa da jokatzeko, baina gogaikarria izan daiteke. Askotan, neskatan egiteko erabiltzen dute, iaia jazarpeneraino. Elkarrizketatu dudan nesketako batek Espainiako ermandaderik garrantzitsuenetako batean jokatzen zuen. Baina nagusiaren maitasun kontuei jaramonik egiten ez zienez, alboratu egin zuten. Jokatzen dugunean, ongi pasatu nahi dugu, besterik ez.

Matxismoa sufritu izan duzu?

Bai, jende ezezagunarekin nagusiki. Baina nire kasua berezia da: elkarrizketatu ditudan emakumeek nahiko iritzi negatiboa zuten beste neska jokalariei buruz. Harritu egin nau, ni emakume baten bidez hasi nintzelako jokatzen. Beti egon naiz neskez inguratuta. Baina elkarrizketatu ditudan lau nesketatik hiruk argi dute nahiago dutela gizonezkoekin jokatu. Haiekin arazo gehiago izan dituzte, baina min handiagoa ematen diete neskekin izandako arazoek.

Nolakoak izaten dira emakumeen arteko harremanak?

Nik harreman ona izan dut beti gainerako emakumeekin. Ermandadeko burua izatera heldu naiz, eta errespetuz hartu naute beti. Baina beste batzuen kasua zeharo desberdina da. Ezagutzen dut emakume bat bere partidak sarean igotzen dituena, eta emakume askok iraindu egiten dute. Benetan penatzen nau horrek. Guztiok pairatzen dugu matxismoa; batu gaitezen, eta egin diezaiogun aurre. Baina jokoan sortzen diren batasunek oztopatu egiten dute.

Jendeak jarrera aldatzen al du aurrean emakume bat duela jakitean?

Jakin nuen jokalari batzuk leotz bat egiteko jende bila zebiltzala, eta batu egin nintzen. Hasieran ez zen arazorik egon, baina, hitz egiten hasi nintzenean, txalotzen hasi zitzaizkidan: 'emakume bat', harritu ziren. Ez ninduten gaizki hartu, baina bai desberdin. Ez dut emakume izateagatik desberdin tratatzerik nahi; beste edonork bezala jokatu nahi dut.

Sortzaileek ezer egiten al dute jokaera matxistak saihesteko?

Blizzard konpainia mugak zabaltzen ari da. Overwatch jokoan, adibidez, gorputz errealak dituzten pertsonaiak sortu dituzte. Gainera, LGTBI kolektiboak geroz eta presentzia handiagoa du. Enpresak ari dira egokitzen.

Pertsonaiak sexualizatuta agertzen dira oraindik?

Arroparik gabe doan gudari bat. Noiz ikusi da hori? Baina, egin, egiten dute, gizonezkoak erakartzen dituelako. Haiek izan dira orain arteko publikoa, baina aldatzen ari da. WOW-n, esaterako, denetariko armadurak daude. Gizonezko eta emakumezko pertsonaientzat, gehiago edo gutxiago erakusten duten armadurak daude. Norberak bere gustura moldatu dezake. Boteredun emakumezko pertsonaiak ere badaude, eta hori eskertzen da.

Nolakoa da emakumeen presentzia lehiaketetan?

Bereizi egiten dira gizonezko eta emakumezko taldeak, eta arreta gehiago eskaintzen zaie gizonezkoenei. Nik uste dut denok batera jokatu beharko genukeela, baina ulertzen ditut gizonezkoekin jokatu nahi ez dituztenak. Gune propioak behar ditugu, emakume izateagatik estigmatizatuko ez gaituztenak.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Artemis I misioko 'Orion' ontzia. ©@NASA_Johnson

Artemis I misioa espero baino «harago» doa

Julen Otaegi Leonet

Misioaren «erdian» da 'Orion' ontzia, eta aurreikusi baino emaitza hobeak lortu ditu NASAk. Errekorra ere hautsi dute: bidaiariak eraman ditzaketen ontzien artean, Lurretik urrutien egon dena da.

 ©Gorka Rubio / FOKU

«Arima pixka bat falta da orain, bai unibertsitatean eta bai hedabideetan»

Unai Zubeldia - Gipuzkoako Hitza

Bokazioz irakaslea dela aitortu du Joxerra Garziak, baina lan asko egindakoa da bai bertsolaritzan eta bai komunikabideetan. Erretiroa hartuta ere, ikastaroak eman eta eman ari da oraindik.

Herritar ugarik produktuz beteriko poltsak utzi dizkiete Elikagai Bankuko boluntarioei. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

Elkartasunez bete dira orgak

Aitor Biain

Hego Euskal Herriko Elikagai Bankuek bilketa nagusia egin dute, urtero bezala. Ehunka tona elikagai eta oinarrizko produktu bildu dituzte dendetan eta supermerkatuetan.
 ©IÑIGO URIZ / FOKU

«Trantsizioa egitea, nola esan... zoriontasun eztanda bat da»

Iker Tubia

Gorputza estaltzen duten babesetan gordetzen da Gomez izotz hockeyan aritzeko. Ia bizi osoan gorde behar izan du emakume zela, baina orain ez du ezkutatzen. Partida hor dago oraindik.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Kerman Garralda Zubimendi

Informazio osagarria

Iruzkinak kargatzen...