Noiz sortua: 2019-01-30 00:30:00

Robotak erredakzioan

'Forbes' aldizkariak adimen artifizialeko sistema bat eratu du kazetariei lanean laguntzeko. Antzeko sistemek albiste laburrak idazten dituzte dagoeneko hainbat kazetatan.
Bertie Forbes aldizkariaren sortzailearen omenez izendatu dute robota.
Bertie Forbes aldizkariaren sortzailearen omenez izendatu dute robota. BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Edu Lartzanguren -

2019ko urtarrilak 30

Bertie jarri diote izena robotari, Bertie Charles Forbes (1880-1954) Forbes aldizkariaren sortzailearen omenez. Ez du gurpilik, beso mekanikorik edo ahots metalikorik. Bertie adimen artifizialean oinarrituriko edizio sistema bat da, eta, teorian, kazetariei laguntzeko sortu dute. Noski, ez ditu artikulu osoak idazten, baina zirriborroak prestatzen dizkie giza kazetariei, haiek osa eta amai ditzaten. Bertie-ren zirriborroak optimizaturik daude irakurleen gustuen arabera: zerk erakartzen dituen aztertzen du algoritmoak, eta amua behin eta berriz prestatzen saiatzen da, kazetariek gero zizarea jartzea besterik izan ez dezaten.

Uztailetik daukate Bertie lanean Forbes-en. Negozioen eta burtsaren inguruko informazioa zabaltzen du AEBetako aldizkariak, eta, urtero, munduko jenderik aberatsenen zerrenda argitaratzen du.

Kazetari bat edizio sistemara konektatzen denean, Bertie-k aztertzen du zelako gaiak lantzen dituen, eta horren inguruko albisterik ote dagoen begiratzen du. Forbes-eko beste kazetariren bat horretan ari ote den aztertzen du sistemak, eta, libre badago, gaia proposatzen dio kazetariari.

Errutinazko testuak

Bertie ez dago bakarrik: The Washington Post-ek Heliograf sistema erabiltzen du 2016. urtetik albiste laburrak idazteko. Londresko The Times eta The Sunday Times adimen artifizialeko sistema bat garatzen ari dira kazetariei laguntzeko, eta morroi ingeles arketipikoaren izena jarri diote: James. Kazetarien ohiturak, jokabideak eta lan egiteko mekanismoak ikasiko ditu sistemak, gero bere kabuz egiteko.

The New York Times egunkariak, berriz, Moderator izeneko sistema erabiltzen du, irakurleek artikuluei egiten dizkieten iruzkinak iragazteko, argitaratu aurretik. Giza editore batek zer egingo lukeen aurreikusten saiatzen da sistema, eta mezua arazotsua bada bakarrik bidaltzen zaio gizakiari, hark erabaki dezan.

Sistema horiek adimen artifizialean oinarrituriko itzulgailuekin parekatu ditu Simon Peñak, EHUko kazetaritza irakasle eta ziberkazetaritzan adituak. «Inork ez ditu profesionaltzat hartzen Google Translate edo halakoekin eginiko itzulpenak. Halakoekin, antzera».

Datu baseetan kodifika daitezkeen informazioekin egin dezakete lan robot horiek, hau da, testu egituratuekin. Burtsaren indizeak har ditzakete, esaterako, eta horiekin testu bat idatzi, kontatzeko zerk egin duen gora eta zerk behera. «Hau da, errutinazko testuak lan ditzakete, inongo kazetaritza ekarpenik ez dutenak».

Baina kazetaritza ez da datu hutsak ematea; baizik eta, besteak beste, haiek interpretatzea, testuinguruan jartzea, horien garrantzia erabakitzea eta iturriekin zein adituekin hitz eginda baloratzea. «Hori ez digu robot batek egingo», esan du Peñak. Irakaslea baikor da: «Robotak kazetaria askatu ahalko du errutinazko lanetatik, eta kazetariak lan mamitsuagoetan inbertitu ahalko du denbora hori».

Baina kazetari bat baino gehiago kezkatu egingo da, agian, Forbes-eko kudeatzaileek emaniko datu batekin: Bertie erabiltzen dutenetik, bikoiztu egin da webgunea berriz bisitatzen dutenen kopurua. Horra gizakiek baloratzeko moduko datua.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Ekainaren 1ean eguneratua, 19:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan ez da inor hil COVID-19 gaitzaren eraginez. Bost positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta 11 gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 29.309 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.066 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Bizkaiko pentsionistak protestan, pasa den astean. ©Luis Jauregialtzo, FOKU

Koronabirusak zahar etxeetan izandako eragina ikertzeko eskatu du Bizkaiko Pentsionisten Mugimenduak

Berria

Protesta egin dute gaur Bizkaiko pentsiodunek Bilboko udaletxearen aitzinean, eta argi utzi dute ez dutela murrizketarik onartuko osasun publikoan eta pentsioetan. Pentsiodunek zahar etxeen inguruko informazioa eskatu diete Eusko Jaurlaritzari eta Bizkaiko Aldundiari, baina ez dute erantzunik jaso. 

Gasteizko Txagorritxu ospitaleko Mikrobiologiako langileak, proba serologikoak aztertzen. ©Gorka Rubio / Foku

Hegoaldean ez da gaixorik hil azken 24 orduetan

Andoni Imaz

Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan ez dute PCR bidezko positiborik atzeman, hiru hilabetean lehen aldiz. Azken orduetan, koronabirusaz kutsatutako hamar lagun ospitaleratu dituzte; hiru, ZIUn.

Zahar etxeetan gertatutakoa argitzeko eskatu dute pentsiodunek gaurko mobilizazioetan. ©Aritz Loiola / FOKU

Leiho berriak mugikortasunari (eguneko laburpena)

Pello Urzelai

Euskal Herrian ez da izan hildakorik azken orduetan. PCR proba bidezko positibo berriak gutxi izan dira: bost, denak Nafarroan.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna