Albistea entzun

EKOGRAFIAK

Historiaren barrunbeetan

Juan Luis Zabala -

2021eko apirilak 13

Artxiboko irudi errealen eta fikziozko irudi berrien bidez, europarrek Amerikan Abya Yalan esaten ikasi behar ote dugu? eta Afrikan egindako kolonizazioaren eta historiako beste gertakari bidegabe batzuen alderdirik ilun eta ankerrenen berri ematen du, luze, zabal eta zorrotz, Raoul Peck haitiar zinemagileak —I Am Not Your Negro filma— Exterminate all the Brutes (HBO, 2021) lau ataleko dokumental saio ikusgarrian.

Gure egungo mundua eta zibilizazioaren jatorria ezohiko ikuspuntu batetik ezagutzen laguntzen duen lana da, historia lezio luze eta zabala, taxuz dokumentatua eta zinemaren baliabideak ederki baliatuz modu atsegin eta entretenigarrian eskainia, historiaren berri istorio txikietako fikzioko irudien laguntzaz ematen baitu, ikusleari historiaren barrunbeetan sartzen ari delako irudipena transmitituz. Nolanahi ere, ohartarazi beharra dago off-eko ahotsak gidatzen duela kontaketa eta historiak, dokumentazioak, datuek —ondo landutako irudien laguntzaz betiere— dutela pisu nagusia, fikzioaren eta istorioen gainetik.

Irudirik zirraragarrienen artean nabarmentzekoak dira, laugarren eta azken atalean, Faxismoaren kolore distiratsuak aztergai dituenean, Auschwitz II-Birkenauko kontzentrazio eta suntsiketa esparrua izandakoaren gaineko hegaldikoak, filmari erremate indartsua ematen baitiote, faxismoaren ankerkeriaren berri emanez, zuzenean adierazitakoarekin baino gehiago zeharka iradokitakoaren bidez.

Gure artean zabalduta dauden aurreiritzi batzuen aurkako antidoto ederra da atal batzuetan Pecken dokumentala, eta gure gaurko mundua hobeto ezagutzeko eta ulertzeko tresna ere bai, ikuslea gehiegi nekatu gabe harrapatzeko ondo pentsatu eta landutako tresna erakargarria izateaz gainera.

Era guztietako krimenen zerrenda luzea eta lazgarria aurkituko du ikusleak —Unai Elorriagaren Iazko hezurrak eleberria etorriko zaio gogora horregatik—, ezin esan munduaren ikuspegi atsegin eta baikorra ematen duenik, baina beharrezko ohartarazpenak egiten ditu iragana etorkizun hobe batera bideratzeko. Beldur naiz lan honen gisakoak ikusteko premiarik handiena dutenen artean gutxi izango direla ikusiko dutenak, baina edonori gomendatzeko modukoa da Exterminate all the Brutes.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Iñaki Jauregialtzo erakusketaren egilea, atzo, Gasteizko Ignazio Aldekoa kultur etxean. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

Poesia zabaltzeko moldeak

Amaia Ramirez de Okariz Kortabarria

Iñaki Jauregialtzok buztina eta olerkia bildu ditu 'Lur bustian idatziak' erakusketan, Poetak Maiatzean nazioarteko poesia jaialdian, Gasteizen. Egitasmoaren asmoetako bat poesia gizarteratzea da.
Irrintzilari bat, mendian, <em>Erraiak</em> dokumentaleko irudi batean. ©ERRAIAK

Irrintzi bat kontsultan

Iker Tubia

Ana Martinez mediku foniatrak irrintzia ikertu du bere doktoretza tesian. Oihua deskribatzeko aukera izan du, eta haren espektro harmonikoaren morfologia ezohikoa dela ikusi du. Irrintziaren teknika batzuk ahotseko gaitzak sendatzeko eta zintzurra ez mintzeko baliagarriak izan daitezkeela ere ondorioztatu du.

Mikel Aingeru eta Arantza Arpon Melero gozogileak, Iruñeko Miravallesen lanean. ©IDOIA ZABALETA / FOKU

Begetalak eta tradizionalak

Olaia L. Garaialde

Iruñeko Miravalles gozotegiak 30 urte daramatza opilak modu tradizionalean egiten. Belaunaldi aldaketarekin batera, errezeta berriak iritsi dira, jatorri begetala duten gozoak egiten hasi baitira.

Hainbat diziplinak bat egin dute <em>DAU</em> ikus-entzunezko proiektuan. ©. BERRIA

Iraultzaileek neurrira eraikitako kartzela

Mikel Yarza Artola

Filminek 'DAU' proiektuaren lehen bi zatiak estreinatu ditu. Hamabi urtez, 700 ordutik gora filmatu ditu lantalde errusiar batek

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna