Albistea entzun
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez

EKOGRAFIAK

Trantsizioko haurtzaroa

Amaia Garcia -

2021eko urriak 19

Heldua izan baino lehenago identitatearen inguruan galdera asko sortzen zaizkigu nerabezaroan eta haurtzaroan. Gure gogoko gauzak zeintzuk diren jakiten dugu, eta gustatzen ez zaizkigunak ere bai. Identitatea sortzen den bitartean ume batzuek beren sexu-identitatea zalantzan jartzen dute eta beste batzuek argi dute jaio diren generoa berea ez dutela. Gorputza garatzen den bitartean, ume horiek haien gorputzarekin gatazkan hasi daitezke. Hori saihesteko hormonak blokeatzeko botikak txertatzen hasi daitezke. Prozesu horren alde eta kontrako iritzi asko entzun dira azken urteetan, baina umeen inguruan hitz egin baino lehenago, umeen bizipenak entzun beharko genituzke.

Trans umeen eta nerabeen errealitatea erakusten digu Sharon Liese zuzendariak Transhood dokumentalean (HBO). Dokumentalaren hasieran, protagonistek 4, 7, 12 eta 15 urte dituzte eta AEBetako Kansas hirian bizi dira. Bost urtean zehar (2014-2019), haur horien bizitza eta aldaketak grabatu dituzte, eta dokumentalaren hasieran esaten den bezala, trans prozesu bakoitza bakarra dela argi geratu da.

Phoenix, protagonista txikiena «neska-mutila» bezala aurkezten da hasieran. 4 urterekin bere gurasoen babesa du nahi duen bezalakoa izateko. Soinekoak janzten ditu eta ile luzea uzten du. Urteak pasa ahala, Phoenixen egoera aldatuko da, eta mutila dela adieraziko du. Familiarentzat gatazka bat izan zen Phoenixen transexualitatea, ez da ondo ulertzen zer gertatu zaion txiki horri, baina bost urte pasatu ostean, ahaztu egiten du 4 urterekin nahi zituen arropa eta generoa.

Averyren ama trans pertsonen eskubideen aldeko aktibista bihurtu da bere alabak neska zela esan zioenetik. Averyren irudia National Geographic-en azalean agertu zen, eta horren ondorioz, nahiko ezaguna egin zen. Horrek arazoak ere ekarri zizkion, baina bere identitatearekin pozik jarraitzen du.

Jay 12 urteko trans mutikoa da. Bere amak ahal duen guztia egingo du bere semea den bezalakoa sentitzeko eta bere zoriontasuna izango da bien ardura. Leena, aldiz, 15 urteko neska da eta hormonak hartzen hasi da jada. Bere gurasoen babes guztia du eta sexua berresleitzeko kirurgiaren zain dago. Istorio horietan erabakitzeko askatasuna da gakoa, eta hori da denok defendatu beharko genukeena.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Pirritx, Porrotx eta Marimotots, Margarita oiloarekin. / ©Maialen Andre, Foku

'Kuikui', Pirritx, Porrotx eta Marimototsen ikuskizun berria

Ane Insausti Barandiaran

Bihar zen estreinatzekoa emanaldi berria, Amurrion (Araba), baina udalak iragarri du atzeratu eginen dela. Euskararekiko duten kezkatik sortu dute ikuskizuna. Gai hori ardatz hartuta, ipuin bat, disko bat eta ikuskizun bat prestatu dituzte.

 ©BOB EDME

«Hitzak askabide bat emanen zien andreei»

Ainize Madariaga

Martinen eleek garai batean latsagietan erranen zirenak isurtzen dituzte. Emazteak eta pairatzen duten zanpaketa dituzte protagonista bortz ipuinek: 'Latsagietako eleak'. Gaur entzungai dira.
 ©BERRIA

Izen ez diren izenak

Enekoitz Telleria Sarriegi

Ezizenak gizarte baten isla izan dira, eta hizkuntzaren bizigarri ere izan daitezke. Umorez eta ironiaz heldu zaie askotan, baina adituak ohartuta daude ukitzen dituztela jazarpenaren mugak eta generoaren arrakalak ere. Diotenez, gutxiago erabiltzen dira orain.

Haizearen eta itsasoaren artean

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.