Albistea entzun

EKOGRAFIAK

Zaindu ala galdu

Lander Arretxea -

2021eko urriak 27

Zaintza eta zaintzea. Ruper Ordorikaren ereserki eta guzti, aspaldiotan —hitzetan, bederen— lehentasunetan toki preferentziala duen egitekoa bilakatua zaigu: auto zaintza, zaintza kolektiboa, proiektuen zaintza. Baditu gutxienez bi alde: bata moralagoa, denoi zor zaigun gutxieneko laguntza, begirunea eta enpatiarekin lotuta dagoena; eta bestea, praktikoagoa. Sostengatuko gaituen inguru bat nahi badugu, nahi baditugu gertukoak —eta ez hain gertukoak— laguntzeko prest izan, ezinbestean beharko ditugu zaindu, ondo sentiarazi, kontuan hartu.

Merezi du ikuspegi hori telebistara ekartzea. Komunitate txikia da gurea, ez da erraza lanerako —gidoietan, aktore, erredakzioan...— prest izango den jendea aurkitzea. Are gutxiago, gonbidatu edo hizlariak konbentzitzea: sosik kobratu gabe, beren irudia, hitzak, gorputza, telebistan jar ditzaten. Maiz errepikatzen da erantzuna: sentitzen dut, baina ez. Ezezko horren abizenak askotarikoak dira, baina zenbaitetan —behar baino gehiagotan—, atzean dagoena aurretiko esperientzia txar bat da: oso berandu ordaintzea, gehiegizko lanorduak, eskakizunak ez aintzat hartzea, esandakoak testuingurutik kanpo eman direla sentitzea...

Prestigioa ez da soilik sari eta audientziekin irabazten. Nork bere bizipenak gertuko zirkuluetan kontatzeak ere bere bidea egiten du. Gonbidatuak edo langileak zaintzen ez dituen saio, atal edo dena-delako bakoitzeko, telebista —zentzurik zabalenean— aberatsagoa egingo luketen pertsona mordo bat galtzen ditugu. Ekoiztetxeetatik behin-behineko beharrei bakarrik begiratzen diogunean, geure buruari eta sektore osoari (ere) egiten diogu kalte.

Afera ez da —soilik— praktika desegokiak dituzten ekoiztetxeak hatzarekin seinalatzea. Gehiago edo gutxiago, denek dute —eta dugu— zer hobetua. Horrekin batera, begiratu behar zaio argazki orokorragoari ere. Ondo zaindua ez denak —itota dabilenak, asmatu ezinda, epe ertainerako bermerik gabe— nekez zainduko du ondo. Eta horretan, telebista kateen egiteko moduek dute eragina. Audientziei begira bizi gara maiz, non dauden eta nola iritsi asmatu nahi eta ezinean. Baina plan estrategikoak idazteko garaia den honetan, ez da une txarra gogoeta honi bere tokitxoa eskaintzeko: nekez izango ditugu ikusle asebeteak erre gabeko hizlari eta langileak ez baditugu.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Fernando Rey itzultzailea eta Irene Vallejo idazlea, Iruñean egindako aurkezpenean. ©KIKE MORA

«Ahozkotasunari eginiko omenaldia ere bada»

Jakes Goikoetxea

Liburuen jatorriari buruzko saiakera atsegingarri, osatu eta arrakastatsu bat idatzi zuen Vallejok. Euskarara itzuli du Fernando Reyk, Pamielaren eskutik: 'Infinitua ihi batean'.
1 ©IDOIA ZABALETA / @FOKU

Urriaren azkenean, gaztaina etxean

Olaia L. Garaialde

Lehen, oinarrizko jakia zen gaztaina, baina, orain, gutxitan jaten da; esportatu egiten zen lehen, eta inportatu orain. Azken mendeetan, harremanak sortzen lagundu du. Batzuek historia ahaztu izan arren, badira gaztainari bizi berria eman dioten pertsonak, proiektuak eta ekintzak ere.

Uigurrek jasaten duten errepresioaren aurkako manifestazio bat, Hong Kongen, 2019ko abenduan. ©JEROME FAVRE / EFE

Uigurren etniako 71 kazetari preso ditu Txinako Gobernuak

Urtzi Urkizu

Mugarik Gabeko Kazetariek salatu dute informazio eskubidearen kontrako «errepresio gogorra» dagoela gaur egun Txinan

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.