Albistea entzun

Sua, eguzkia goratzeko

Akelarrea egin dute Hernaniko kaleetan, San Joan bezperako gaua ospatzeko. Euskal Herriko hainbat herritan piztu dituzte suak

Euria egin arren, Hernanin lortu zuten sua piztea.
Euria egin arren, Hernanin lortu zuten sua piztea. JON URBE / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Ane Insausti -

2022ko ekainak 24 - Hernani

Baserritarren gonekin, aurpegia zikinduta eta txapela kiribil zuriak soinean zituztela, plaza hartu zuten hamaika herritarrek atzo iluntzean Hernanin (Gipuzkoa). Musikak eta oihuek lagunduta, akelarre itxura hartu zuen Gudarien plazak. Akelarrearen atzetik hasi zuten antzerkia, eta, inork zalantzarik bazuen, hasi orduko argitu zuten zergatik zegoen plaza beteta: «Udako solstizioa da gaur hemen ospatuko duguna», esan zuen antzezle batek plazari biraka dantza egin bitartean.

 

Urteko gaurik luzeena ospatzeko, antzerkia eta dantza tartekatu zituzten parte hartzaileek. Eguzkiaren eta ilargiaren garrantzia nabarmendu zuten, eta, ohiko Akelarreko dantzaz gain, hainbat koreografia egin zituzten. Besteak beste, Neomak taldearen Ilargi berriak kanta dantzatu zuten, makilak eskuan, suarentzat prestatutako gunearen inguruan. Antzerkia amaitu orduko hasi zen euria, baina, hala ere, lortu zuten sua piztea, 21:00etan. Suaren atzetik jarraitu zuen festak ere, etenik gabe.

Antzinako ohitura

Aspalditik dator ekainaren 24an sua pizteko ohitura Euskal Herrian. Gaur egun San Joan bezpera gisa ezagutu arren, jatorri paganoa du jaiak: ekainaren 21ean ospatzen zen lehen, hura baita urteko gaurik motzena eta egunik luzeena. Eguzkia omentzeko eta hari indarra emateko pizten zen sua, eta gaur, oraindik, izpiritu txarrak sutan erretzeko ohiturak hortxe dirau.

Hernanin bezala, hainbat herritan egin zioten ongietorria udako solstizioari, euria egin arren. Donostian, esaterako, 20:00etan egin zuten ekitaldi nagusia, Konstituzio Plazan. Agintarien esku dantza egin zuten udaleko ordezkariek. Zuzi bana eskuan hartuta, lizar baten inguruan elkartu ziren, eta su eman zioten zuhaitzari; ondoren haren inguruan dantza egin zuten.

Antzeko ekintzak antolatu zituzten beste hainbat herritan ere. Gasteizen, esate baterako, auzoz auzo ziren sua piztekoak. Bilbon bestelakoa izan zen egoera, ordea. Izan ere, Bilboko konpartsak 19:30ean ziren festa hastekoak, baina, Etxebarri parkea lokaztuta zegoela eta, bertan behera utzi zuten ospakizuna. Nafarroan, berriz, ez zen surik egiterik izan, azken egunetako suteen ondorioz Nafarroako Gobernuak horiek bertan behera uzteko agindu baitzuen. Dena den, beste hainbat ohitura mantendu zituzten: esate baterako, Duguna dantza taldeak San Joan bezperako sokadantza egin zuen, Iruñeko Santa Ana plazan, 19:30ean. Hori bai, datorren urtera arte itxaron beharko dute San Joan bezperako gaua suarekin ospatzeko.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Jon Goenaga eta Libe Goenaga aita-alabek zaintzen dituzte Getariako (Gipuzkoa) Lahardi baserriko ahuakate ondoak. Euskal Herriko lehenak izan dira. ©Jon Urbe / FOKU

Ahuakate ondoak kateatu dira Euskal Herrian ere

Ainize Madariaga

Ahuakate ondoen ekoizpena zalu hedatzen ari da Euskal Herrian. Getariako Lahardi etxaldean duela hiru hamarkada hasi ziren; berrikiago bertze guziak. Bertako klimari eta lurrari ongi egokitzen zaie zuhaitza, baina arta bereziak behar ditu, sustut neguko malda igaiteko.

 ©JON URBE / FOKU

«Begien osasuna eta pobrezia lotuta daude»

Jakes Goikoetxea

Ikusmen arazoek bizimodua baldintzatzen dute, are gehiago herrialde pobreetan. Arazo handia eta larria da herrialde askotan. Errealitate gordin hori ikusarazten eta laguntza lortzen aritzen da Otaegi.
 ©BERRIA

Ohiko albisteetatik ihesi

Iker Tubia

Reuters institutuaren arabera, geroz eta jende gehiagok erabakitzen du gaurkotasuna albo batera uztea. Eragin psikologikoa, nekea, konfiantza falta eta ezintasun sentsazioa aipatu dituzte albisteetatik deskonektatu direnek.

 ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

«Aro berria hasi dugu, salto digitala emanez»

Olatz Silva Rodrigo

Euskalerria Irratiak denboraldi berriari ekin dio. Iruñerriko euskal komunitateari zerbitzurik onena eskaini nahian, salto digitala eman dute. Besteak beste, kamera adimendunak jarri dituzte estudioan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...