Albistea entzun

EKOGRAFIAK

Enpatiarako lekukotasunak

Juan Luis Zabala -

2021eko maiatzak 18

Ez da gai erraza, gertutik bizi edo ezagutu ezean behintzat, transexualitatearena, eta horren erakusgarri da Espainiako Berdintasun Ministerioak prestatu duen lege proposamenak —transen babes juridikoari eta sexu-identitatea eta genero-adierazpena askatasunez zehazteko eskubideari buruzkoak— sortu duen eztabaida, transexual eta feminista asko haren aldeko eta bultzatzaile izan arren beste askok gogor kritikatu baitute.

Beste gai askoren arteko bidegurutze korapilatsua da, izan ere, transexualitatea: sexua, generoa, aurreiritziak eta estereotipoak, pribilegioak eta diskriminazioa, gizarte erakundeen sailkatze irizpideak, zuzenbidea, biologia, kirola, gurasoen rola, eskolarena, medikuntzarena, psikologiarena... Horregatik, argitasun pixka bat izango bada, gaia gertutik bizi izan dutenen eta bizitzen ari direnen lekukotasunak eta iritziak entzutea bezalakorik ez dago.

Horixe egin du Gehitu eta Mugen Gainetik elkarteek lankidetzan sortu, Izar Filmsek ekoitzi, Izaskun Arandiak zuzendu eta Zinegoak jaialdian aurkeztutako Ni naiz naizena websail dokumentalak, eta lehen bi atalak ikusgai daude trans.eus atarian: Aitzole Aranetari buruzkoa, euskaraz gaztelaniazko azpitituluekin; eta Victor Virutari buruzkoa, gaztelaniaz euskarazko azpitituluekin.

Lekukotasun zintzo eta zuzenak dira biak, gardentasun eta sinesgarritasun osoz eginak eta enpatia handia sortzen dute ikuslearengan. Horrenbestez, oso dokumentu baliagarriak dira gaia gertuagotik ezagutzeko eta nork bere irizpideak oinarri sendoagoz finkatzeko. Ez daude soberan horrelakoak, transexualek eta haien problematikak ez baitute presentzia handirik ikus-entzunezkoetan, ez fikziozkoetan ez bestelakoetan, ez oro har mundu osoan eta ez gure artean. Literaturan ere ez, bide batez esanda. Zer dugu, adibidez, euskal literaturan, Kattalin Minerren Moio. Gordetzea ezinezkoa zen liburuaz aparte?

Gizartean, tamalez, erabat desagertzetik urrun badaude ere, lesbofobia eta homofobia zuzentasun politikoaren antipodetan daude jada, zorionez, eta azken urteetan transfobia ere horretara bideratzen ari da, atzerapenez eta mantsoagoa bada ere. Ni naiz naizena urrats duin eta interesgarria da transfobiaren aurka oraindik ere egiteke eta egiteko dagoen bidean aurrerago jotzeko.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

 ©MERINA GRIS

«Aurreiritziak sortzeko zailtasunak jarri nahi genizkion entzuleari»

Miren Mujika Telleria

Gaur joko du Merina Gris taldeak Donostiako Aste Nagusian, Flamenka gunean. Etxetzat dute kaia, eta, horregatik, «inoiz baino urduriago» daude, baina, era berean, «gogotsu, oso».
Agirre, Arruti, Otamendi eta Enbeita, atzoko saioan. ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

Emozioak, babesean

Jakes Goikoetxea

Izan Inurri elkartearen aldeko bertso saioa egin dute Trinitate plazan. Minbiziaren ondorioei buruz hitz egin eta kantatu dute: batzuetan, modu gordinean; besteetan, umorea baliatuz.

1 ©JON URBE / @FOKU

Bi dantza talde emanaldi berean

Iraia Irazusta Mujika

Euriak baldintzaturiko arratsaldea izan zen asteazkenekoa. Eskola dantza taldeak emanaldia egin zuen, eta ez ziren bakarrik egon oholtzan. Berrikuntza modura, Miarritzeko Oldarra taldea izan zuten lagun.

 ©Jagoba Manterola / FOKU

Euriak egitaraua ere busti du

Amaia Jimenez Larrea

Euria izan da azken egunetako osagai nagusia. Tamalez, Aste Nagusiko ekitaldi batzuetan eragina izan du, baina, hala ere, moldaketak egin dituzte festak aurrera jarrai dezan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...