Albistea entzun

Bultzaka, eror dadin

Sortuk deituta, milaka lagun batu dira Iruñean, Espainiako koroaren aurkako protestan. Elkartasuna adierazi diete urriaren 12ko auzipetuei
JAGOBA MANTEROLA / @FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Ion Orzaiz -

2021eko urtarrilak 17

Franco, Juan Carlos Borboikoa eta Felipe Borboikoa, elkarren ondoan eta buruz behera, foruen monumentuaren azpian. Irudi horrekin amaitu zen atzo Sortuk Iruñean egin zuen protesta. «Inpunitatearen sokak lotutako hiru estatubururen erretratuak», nafarren burujabetza aldarrikatzen duen ikurraren aurrean iraulita. Hori zen, finean, atzoko manifestazioaren helburua: agerian uztea «egungo erregea eta frankismoa lotzen dituen katea», eta, aldi berean, sostengua adieraztea iazko urriaren 12ko protestagatik Espainiako Auzitegi Nazionalean deklaratu beharko duten hamabi gazteei.

Egun hartan, Kristobal Kolonen estatua bat eta Felipe VI.a Espainiako erregearen beste bat eraitsi zituzten Iruñeko Diputazio Jauregiaren aitzinean. Ekintza horren garrantzia azpimarratu zuen atzo Kizkitza Gil de San Vicentek, Sortuko Kontseilu Nazionaleko kideak, manifestazioaren bukaerako ekitaldian: «Errege berria errege zaharrari esker da estatuburua; errege zaharra, Francori esker; eta Franco, altxamendu frankistari esker. Urriaren 12an egin genuen ekitaldi sinbolikoan kate hori jarri nahi izan genuen agerian, inposatu diguten erregimena apurtzeko beharra aldarrikatzeko».

Milaka pertsonak bat egin zuten helburu horrekin atzo. Antoniutti parkean zabaldu zuten Eroriko da! lelodun pankarta, eta, haren atzean, hiru ilara paralelotan kokatu zituzten manifestariak, COVID-19aren aurkako segurtasun tartea bermatze aldera. Antoniuttitik aterata, Armadaren etorbidean gora abiatu zen protesta, eta orduantxe entzun ziren lehen oihuak: «Errege-erreginak eroriko dira!», «Gora euskal errepublika!», «Independentzia eta sozialismoa!» eta «Erregimen frankista eroriko da!» izan ziren ibilbide osoan gehien errepikatutako leloak. Militarren egoitzaren paretik igarotzean, ordea, «Alde hemendik, utzi bakean» oihukatu zuten manifestariek, ozen. Jende ilararen aurrealdea Sarasate pasealekura iritsita, Lluis Llachek konposatutako L'estaca abestiaren euskarazko bertsioa entzun ahal izan zen bozgorailuetatik.

Bere hitzartzean, Gil de San Vicentek salatu zuen «lotura estua» dagoela frankismoaren, Espainiako koroaren eta egungo sistemaren artean, eta trantsizio garaian kokatu zuen lotunea: «Trantsizioa tutelatutako prozesu bat izan zen, marketin operazio bat, dena ongi lotuta uzteko. Horrek bermatu zuen, alde batetik, hierarkia frankistaren inpunitatea, eta, bestetik, haiendako onuragarria den sistema ekonomiko bat».

Hori dela eta, monarkiari aurre egitea «sistema supremazista espainiarra» salatzeko modu bat dela berretsi zuen: Koroari tiraka, «erregimen osoa eraisteko eta ordezkatzeko» bide bat.

Sostengua gazteei

Monarkiaren kontrako manifestazioa bainoago, Espainiako sistema politiko, sozial eta ekonomikoari aurkeztutako osoko zuzenketa izan zen atzokoa. Hori dela eta, urriaren 12ko protestarengatik deklaratu beharko duten gazteei elkartasuna adierazteaz gain, Gil de San Vicentek gogoan izan zituen zabalik diren hainbat auzi ere: «Eskandalagarria izanagatik ere, ez gaitu ezustean harrapatu gazte hauen kontrako erasoak, eta ez gara harritu azken hilabetean gertatu diren beste eraso batzuen aurrean ere. Gasteizen salatzen ari direna, esaterako. Hor dugu Bateragune auziko epaiketa berregiteko erabaki lotsagarria ere, edota ziklo armatuaren sumario zaharren baitan eraikitzen ari diren auzipetze berriak». Sostengua adierazi zieten auzipetu guztiei.

Sortuko bozeramailearen esanetan, auziok erakusten dute Espainiako Estatuak «mehatxupean» ikusten duela bere burua: «Erregimenaren erreakzioa da, euskal lurraldeetan, Katalunian eta Espainian irekitzen ari diren agertoki berrien aurkakoa». Espainia «krisi sakonean» dagoela esan zuen Gil de San Vicentek, eta arrakalan sakontzeko deia egin zuen: «Aukera berriak zabal ditzagun, Euskal Herriarentzat, Nafarroarentzat».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Naziometroa: termometro eta iparrorratz

Barandiaran: «Herri estrategia baten definizioa beharrezkoa da»

Berria

Zelai Nikolas legelariaren gidaritzapean, Parte Hartuz ikerketa taldeko Arkaitz Fullaondo, EAJko Xabier Barandiaran, Unidas Podemoseko Roberto Uriarte eta Iratzar fundazioko Floren Aoiz ari dira solasean, Naziometroa: termometro eta iparorratz izenburupean.

Sindikatuek agerraldia egin dute gaur Gasteizen, protesta iragartzeko. ©LAB

Zaintza, oroimena eta borroka aldarrikatuko dituzte Martxoaren 3an

Maddi Ane Txoperena Iribarren

45 urte igaro dira Poliziak Gasteizko Zaramaga auzoko San Frantzisko elizan bortz langile hil zituela. Omenaldia eta manifestazioa eginen dituzte Martxoaren Hiruaren plazan, ELA, LAB, ESK eta Steilas sindikatuek deituta.

Eneko Calle eta Mikel Casado, gaur, Bilbon. ©FORO SOZIALA

Bizikidetza demokratikoari buruzko hitzaldi ziklo bat antolatu du Foro Sozialak

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Donostian, Iruñean, Gasteizen eta Bilbon eginen dituzte solasaldiak, martxoko lehen lau astearteetan, bizikidetza hainbat arlorekin lotuta: hala nola komunikabideekin, Elizarekin, kulturarekin eta gizarte mugimenduekin.

Olatz Garamendi, Eusko Legebiltzarrean. ©Raul Bogajo / Foku

Garamendik dio espetxe eskumenaren negoziazioa «nahikoa aurreratuta» dagoela

Jon O. Urain

Espetxe eskumenak «lehenbailehen» eskualdatzea espero du Jaurlaritzak, «letra txikia» negoziatzen ari direlako. Gainera, Eusko Legebiltzarreko Autogobernu Lantaldea «aurki» berrosatuko dela aurreikusi du Autogobernu sailburuak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.