Albistea entzun

Gasteizko jaiak

Txosnak zutik, bi urteren ondoren

Gasteizko txosnek 42. urtea bete dute aurten. Berrikuntza gisa, Herrizoma elikadura sarearen artisau garagardoa eskaintzen dute, eta birziklatzeko bost edukiontzi jarri dituzte.
Askotariko musika estiloak entzun daitezke txosnetan.
Askotariko musika estiloak entzun daitezke txosnetan. JAIZKI FONTANEDA/FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Eider Etxeberria Soria -

2022ko abuztuak 7 - Gasteiz

Abuztuaren 4an eman zieten irekiera, alde zaharretik txosnetara egindako kalejirarekin batera. Antikapitalismoa, feminismoa, ekologismoa, euskal presoenganako elkartasuna eta internazionalismoa oinarri ideologikoen pean, Gasteizko herri mugimenduak urte osoan landutakoa jaiekin uztartu du txosnen bitartez. Eta instituzioek antolatzen dituzten ekitaldien aldean beste «jai eredu alternatibo bat» emateko asmoz.

«Denentzako jai herrikoiak» posible direla aldarrikatzen duen jaigune bat izatea nahi dutela adierazi du Itsaso Zabaleta Askapenako eta txosna batzordeko kideak (Iruñea, 1991). Oinarri politikoak jaigunean materializatzea, Zabaletaren arabera, «ez da ariketa erraza». Txosna batzordeko kideak bi urtez egon dira hausnarketa prozesu batean buru-belarri, eta oinarri ideologiko horiek nola materializatu aritu dira lantzen. Txosna batzordea osatzen duen kolektibo orok urte osoan bere «lan politiko propioa» egiten duela azaldu du.

Hamar kolektibok hartzen dute parte Gasteizko txosnetan: Errekaleor Bizirik, Jardun, Ernai, Euskal Preso Politikoen Kolektiboa, Askapena, Sukaldegerrilla, Mugimendu Feminista, Ikasle Abertzaleak, Iraultza 1921 eta Hala Bedi irratia. Orotara, zazpi txosnak, bi karpak eta karpa komun batek osatzen dute eremua.

Antolaketa prozesua urte osokoa da. Logistikoki beharrezko prestaketarako, egitaraua osatzeko, muntaketa egiteko, edarien eskariak egin eta jasotzeko, udalaren baimenak lortzeko eta txandak betetzeko, jende andana ibili da lanean. Txosna bakoitzean ehun txanda inguru bete behar dituzte Zabaletaren arabera, kontuan hartuta karpetan txanda gehiago ere badaudela, ordutegi luzeagoa dutelako eta gainerako txosnak baino beranduago ixten dituztelako.

Urtero legez, egun bakoitza bereizgarri egin dute: abuztuaren 5ean elkartasun eguna ospatu zuten; abuztuaren 6an, ikasle eguna; gaur gazte eguna izango da, eta 8an, entxosnazio eguna. Txosnak zutik mantentzeko lan hori ez da erraza izan aurten: antolaketa prozesua, dakarren lan guztiaz gain, zailagoa izan delako sentsazioa du Zabaletak; izan ere, bi urteko geldialdiaren ondoren, zailtasunak eduki dituzte «jendea aktibatzeko, inplikatzeko eta jendeak txosnak bere egiteko»: «Jendea desaktibatuagoa zegoen, eta zailagoa egin zaigu haiengana heltzea».

Aurtengo berrikuntza moduan, bost edukiontzi jartzea erabaki dute zaborra birziklatzeko: lehen, beira, papera eta plastikoa baino ez zituzten bereizten, baina aurten organikoa eta errefusa ere egingo dituzte. Gainera, eskaintza ekologista aurrera ateratzeko, plastikozko 35.000 edalontzi eskatu dituzte —Gasteizko gaztetxearekin batera—, eta lehengaiak, eta saiatu dira eskaintzen dituzten otorduak edo edari motak etxean eginak eta bertakoak izan daitezen, tokiko produktuekin eginak eta ahal denik eta ekologikoenak. Gasteizko Herrizoma elikadura sarearen artisau garagardoa ere eskaintzen dute, gainerako artisau garagardoekin batera.

Kontzertuei dagokienez, urtero bezala, askotariko musika taldeak izango dira. Egun bakoitzean musika estilo antzekoa jotzen duten taldeak programatu dituzte, horrela egun bakoitzean musika estilo ezberdin bat egon dadin. Gaur, 22:00etatik aurrera, Tatxers, Brigade Loco, Rotten XIII eta DJ Skarolo arituko dira txosnetako oholtza nagusian.

Erasoen aurka, prest

Era berean, feminismoaren aldarria ozen iritsi da txosnetara. Aurten ere martxan dago mugimendu feministak diseinatutako protokoloa. Protokolo horretan azaldu dute nola jokatu eraso matxistak gertatzen direnean, erasotuari babesa emateko eta erasotzailea kanporatzeko. Kolektibo guztiek egin dute bat protokoloarekin.

Telefono zenbaki bat dago salaketak egin ahal izateko (717-41 48 34), eta mugimendu feministaren txosnara joanda ere salatu daiteke. Zabaletak hauxe gogorarazi du: «Tamalez, indarkeria matxista presente dago oraindik ere gure inguruan, eta, horregatik, beharrezkoak dira oraindik horrelako protokoloak, betiere denentzat seguruak izango diren jai eremuak bermatu behar ditugulako».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Entsalada berezien bila

Entsalada berezien bila

Berria

Hamaika errezeta eta hamaika modu dauden arren, otordu osasuntsuak prestatzeko plater egokiak dira entsaladak. Epelak zein hotzak, askotariko osagaiekin egin daitezke. Entsaladak egiteko zenbait ideia plazaratu dituzte Iruñeko Catachu, Gasteizko La Riojana, Donostiako Sutan Dago eta Gasteizko Black Salad jatetxeek.

 ©GOTZON ARANBURU / FOKU

«Auto elektrikora jo behar dugu»

Jakes Goikoetxea

Asko hitz egiten da energia motei buruz, baina gutxiago energia mota horien kudeaketa praktikoaz, hau da, modu eraginkorragoan erabiltzeko bideez. Saez de Ibarrak kudeaketa moduak ikertzen ditu.
Algortako Antzarrak kuadrilla, Jai Batzordearen tabernako botilak lekualdatu bitartean, jolasten, 1975. urtean. ©ANTZARRAK

Kalimotxoa, nazioarteko edari

Iraia Vieira Gil

50 urte dira Antzarrak kuadrillak kalimotxoa sortu zuela, Algortako Portu Zaharreko jaietan. Egindakoa eskertzeko, omenaldi bat egingo diete abuztuaren 12an, Getxon.
Araitz Katarain, Janire Arrizabalaga eta Izaro Bilbao, Lokatz Loreak taldeko partaideak. ©BESTEAK

Bertsolaritzaren alderik frikiena

Iraia Irazusta Mujika

Lokatz Loreak sormen taldeak 'Bertso saio frikiak' antolatu ditu. Abuztuan eta Irailean egingo dituzte Bizkaiko gaztetxeetan, eta etzi izango da lehenengoa, Zornotzan, Harry Potterri buruz

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...