Albistea entzun

Datorren asteko estreinaldiak

Arrakasta goiztiarra eta ibilbide gorabeheratsua

Renee Zellwegerrek Judy Garland aktore eta abeslariaren rola hartu du 'Judy' filmean
Kritikariek asko goraipatu dute Renee Zellwegerren interpretazioa, eta Oscar sarirako izendapena lortu du.
Kritikariek asko goraipatu dute Renee Zellwegerren interpretazioa, eta Oscar sarirako izendapena lortu du. BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Gontzal Agote -

2020ko urtarrilak 25

Arrakastatsua eta gorabeheraz betea izan zen Judy Garlanden ibilbide artistikoa. 1922. urtean sortu zen, artisten familia batean; Frances Ethel Gumm zuen benetako izena. Txikitatik, oholtza gainean egoten ohitu zen, 3 urte zituenean Gumm ahizpekin debuta egin baitzuen.

Dantza eta kantu ikasketak egin ostean, AEBetan barna ibili zen, betiere ahizpekin. 1930eko hamarkadan, izen artistikoa aldatzea erabaki zuten; Garland ahizpak bilakatu ziren, eta, hortik aurrera, Frances Judy bilakatu zen.

13 urte zituenean, Metro Goldwyn Mayer ekoiztetxe ezagunarekin kontratu bat sinatu zuen, baina zinemarako saltoa ez zen erraza izan Judy gaztetxoarentzat: nonbait gazteegia zen helduen filmetan parte hartzeko, baina helduegia haur filmetan aritzeko. Egoera guztiz aldatu zen estudioak Mickey Rooneyrekin elkartzea erabaki zuenean. Era horretan, garaiko bikote artistikorik ezagunenetakoa jaio zen; hurrengo urteetan bederatzi film egin zituzten elkarrekin.

Nolanahi ere, Judy Garlanden benetako jauzia 1939. urtean gertatu zen, Victor Flemingen The Wizard of Oz filmean rol protagonista eman ziotenean. Aktore lanak egiteaz gain, filmean Over the Rainbow abesti ospetsua kantatu zuen Garlandek. Estreinatu zenean, The Wizard of Oz ez zen oso ondo aritu ekonomikoki, baina filmak izar handi bihurtu zuen Garland. Horrez gain, gay mugimenduaren ikono bihurtu zuen aktore eta abeslaria.

Kontzertu ahaztezina

1940ko hamarkadan film ugari egin zituen, horien artean ezagunenak The Clock eta Meet Me in St. Louis. Azken horretan, Vincente Minelli zuzendaria ezagutu, eta handik gutxira ezkondu ziren. Harreman horretatik Liza Minelli aktore eta abeslaria sortu zen.

Arrakasta artistikoarekin bat, gero eta ugariagoak ziren Judy Garlanden arazo emozionalak eta psikologikoak. Filmaketetan huts egiten hasi zen, eta ospe txarra zabaldu zen haren inguruan.

Horiek horrela, 1950eko hamarkadan Hollywoodeko filmetatik urrundu, eta abeslari moduan hasi zen. Hala ere, zinema ez zuen guztiz baztertu, eta 1954an interpretazio aparta egin zuen A Star is Born filmean.

Abeslari gisa, munduan barna ibili zen, eta 1961. urtean New Yorkeko Carnegie Hall aretoan eman zuen kontzertua bereziki gogoangarria izan zen. Emanaldi horretatik atera zuten diskoak, Judy at Carnegie Hall, arrakasta itzela eskuratu zuen. Baina arrakastak ez zuen asebete, eta ondorengo urteak gorabehera handikoak izan ziren. 1969. urtean hil zen, Londresen, 47 urterekin. Dirudienez, barbiturikoen gaindosi batek eragin zion heriotza.

Hain zuzen, Judy Garlanden bizitzaren azken hilabete horiek dira Rupert Gooldek Judy filmean kontatu dituenak. Azken urteotan fokupetatik kanpo egon den Renee Zellwegerrek egin du Garlandena, eta haren interpretazioa oso goraipatua izan da. Besteak beste, emakumezko aktore onenaren Oscar sarirako izendapena lortu du Zellwegerrek filmean egin duen lanagatik.

'JUDY'

Zuzendaria. Rupert Goold.

Aktoreak. Renee Zellweger, Rufus Sewell, Finn Wittrock, Michael Gambon, Jessie Buckley.

Herrialdea. Britainia Handia.

Urtea. 2019.

Iraupena. 118 minutu.

Generoa. Drama.

Ostiralean estreinatuko dute Hego Euskal Herrian.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Eguzki irratia ©Jaoba Manterola / Foku

Eguzki irratiak salatu du lege berriak ez diela lizentziarik bermatzen irrati komunitarioei

Urtzi Urkizu

Hala ere, Iruñeko Eguzki irrati libreak lizentzia eskaera egingo du. Irratiak uste du badaudela nahikoa arrazoi lege berriaz ez fidatzeko.

2020ko deialdian parte hartu zuen Oletzero bat. / ©Andrakatue

«Zarpail edo dotore, gizon edo emakume, sor ditzagun gure Olentzero propioak»

Jon Ordoñez Garmendia

Dantzan.eus atariak dei egin du etxean, eskolan, lantokian edo ikasgelan bakoitzak bere Olentzero egitera.

Filip Albor, Amaia Karrere eta Arantxa Hirigoien, <em>Ttinka</em> disko-liburuaren egileak. ©MATHIEU HARANBURU/ BELARRI

«Ikusi dut gauza gutirekin anitz pasarazten ahal dela»

Ainize Madariaga

'Ttinka' disko-liburua plazaratu du Hirigoienek, Filip Albor eta Amaia Karrerekin batera.Ttipitik «on» denez kantuak eta ipuinak euskaraz entzutea, haurren beharretara egokitu dute obra.
Jon Zabaleta, HernaniKomik azokan emandako Joseph Camino saria eskuetan duela. ©JON URBE / FOKU

«Marrazteak goizero jaikitzen laguntzen dit»

Enekoitz Telleria Sarriegi

Trazu ezberdin asko dituen bineta erraldoi bat da Zabaletaren bizitza, marrazkiz zirriborratu duena. Hernani bere jaioterrian saritu dute, eta euskal komikiari egindako ekarpena aitortu.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Gontzal Agote

Informazio osagarria

Iruzkinak kargatzen...