Lapurdiko eta Frantziako arrantzaleek apirilaren 15ean ekingo diote antxoari

Sare pelagikodun ontziak azken urteetan baino sei aste lehenago hasiko dira aurten. Arrantzale tradizionalek kuota txikiagoa emango diete: %3
Arrantzale bat antxoa freskoz beteriko kaxak biltzen, Getariako portuan.
Arrantzale bat antxoa freskoz beteriko kaxak biltzen, Getariako portuan. GORKA RUBIO / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Imanol Magro Eizmendi -

2020ko urtarrilak 18

Sare pelagikoak erabiltzen dituzten Kantauri itsasoko arrantzaleek, Lapurdikoek eta Frantziakoek alegia, apirilaren 15ean ekingo diote aurten antxoaren arrantzari. Azken urteetan baino sei aste lehenago da hori. Data aurreratze hori onartzearen truke, teknika tradizionalak erabiltzen dituzten arrantzaleek —Bizkaikoek, Gipuzkoakoek eta Espainiakoek—, kuota txikiagoa utziko dute pelagikoak erabiltzen dituztenen esku. Orain arte, %5 ematen zieten; aurten, berriz, %3. Espainiako eta Frantziako gobernuek akordio hori berrestea falta da, baina ez dirudi hori traba izango denik.

Antxoaren kosterak joko arau berriak izango ditu aurten. 2009az geroztik Bilboko Itun delakoak arautzen zuen teknika tradizionalak eta sare pelagikoak erabiltzen dituztenen arteko harremana. Itun hori, baina, aurten bukatu da, eta Lapurdiko eta Frantziako arrantzaleek baldintza berriak eskatu zituzten. Iragan asteartean bildu ziren bi aldeak, Getarian (Gipuzkoa), eta hasieran ez zuten eman akordioaren xehetasunen berri, baina dagoeneko jakinak dira, eta aldaketa sakonak badaude.

Teknika tradizionalak erabiltzen dituzten arrantzaleak azken urteetako egun berean hasiko dira: martxoaren 1ean, eta kilo gehiago arrantzatu ahal izango dituzte. Aurreko urteetan 1.700 tona ematen zizkieten Lapurdi eta Frantziako ontziei, guztiaren %5. Aurten, berriz, milioi bat kilo inguru emango dizkiete bakarrik. Trukean, pelagikoen erabiltzaileak lehenago hasi ahalko dira, eta euren antxoarentzako prezio hobea lortu. Azken hamar urteetan, ekainaren 1ean hasi izan dira, eta ontzien jabeak kexu ziren ordurako prezioa nahiko txikia zelako. Kosterak aurrera egin ahala, prezioak behera egiten du.

Bilboko Itunaren oinarria zen bi teknikak erabiltzen dituzten arrantzaleek itsasoan ez elkar topatzea, eta, datak aldatu diren arren, litekeena da aurten ere ez topo egitea. Izan ere, azken urteetan teknika tradizionalak erabiltzen dituzten arrantzaleek epea baino askoz lehenago bete izan dute kuota —29.770 tona arrantzatu ditzakete guztira, eta bitan banatzen dute: %90 urteko lehen seihilekoan, eta beste %10 bigarrenean—. Iaz, esaterako, neurriak hartu behar izan zituzten kostera goizegi ez amaitzeko. Apiril amaieran, astean lau egunez bakarrik irten ziren itsasora, eta maiatzean, hirutan. Lonjako batez besteko prezioa 1,80 euro izan zen, baina antxoa gehien sartu zen egunetan 0,30 zentimoraino jaitsi zen.

Sasoiko lehen kostera da martxokoa, eta antxoatara irtengo diren Euskal Herriko ontzi gehienak Gipuzkoakoak dira, berrogei inguru. Bizkaikoak bederatzi dira, eta Lapurdikoak, dozena bat. Euskal portuetan, dena den, askoz ontzi gehiago ibiltzen dira. Iaz, esaterako, 65en bat ontzik deskargatu zuten Ondarroan, espainiarrak eta galiziarrak barne.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Bilboko Kale Nagusian hileta bat irudikatu zuten atzo, iaz lan istripuetan hildako langileen omenez. ©Aritz Loiola / Foku

Hegoaldean 150 lan ikuskatzaile falta direla salatu dute sindikatuek

Imanol Magro Eizmendi

Bilerak eskatu dizkiete Eusko Jaurlaritzari eta Nafarroako Gobernuari, prekaritateaz hitz egiteko

Pertsona bat, saltoki batean. ©Jaizki Fontaneda / Foku

Prezioak %0,5 jaitsi ziren iaz Hegoaldean, baina elikagaiak garestitu egin ziren

Iker Aranburu - Jokin Sagarzazu

Erregaiak, turismo zerbitzuak eta komunikabideak merkatu zituen COVID-19ak. Inflazio negatiboak langile gehienen eta pentsiodunen erosteko ahalmena handitu du

Enpresako bi langile, Leioako egoitzako laborategi batean. ©Faes Farma

Faes Farmak beste lantegi bat irekiko du Bizkaian, eta 200 langile hartuko ditu

Jokin Sagarzazu

150 milioi inbertituko ditu Derion eraikiko duen plantan. Produkzioa hirukoiztea espero du. Enpresak inoizko urterik onena izan zuen iaz

Lanbidek Gasteizen duen bulego bat ©Raul Bogajo (Foku)

Mendiak aldaketak iragarri ditu Lanbideren egituran

Jokin Sagarzazu

«Zerbitzu eraginkorrago» bat emateko, hainbat neurri jarriko dituzte martxan aurten. Kontratazio bolumena %4 handitzeko helburua jarri du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.