Albistea entzun

Urmuga. IRITZIA

Perspektiba, ibilian

Julen Gabiria - Idazlea

2021eko uztailak 13

Ibiltzea sorkuntza mota bat da. Hala sinesten dut, agian hala sinestea komeni zaidalako: ohiko sorkuntzarako denbora askorik ez dudanez, ase dezadan egarria beste moduren batean. Kostatu zitzaidan ohartzea, baina geroztik badakit, denbora-muga estuegirik gabe ibiltzera irteten naizenean, nolabaiteko sorkuntzan ari naizela. Oso norberaren baitakoa, baina sorkuntza hala ere.

Mendiak badu zerbait, baina, sorkuntza ortodoxoagoak ematen ez duena: orientatzeko aukera, inguratzen zaituena perspektibaz ikusteko parada. Idazterakoan, unean uneko testuan murgilduta, esaldi bakoitzaren estetikari erreparatzen diozu, sinesgarritasunari, hitz bakoitzaren egokitasunari, kontakizunaren norabideari; baina zailagoa da, hain buru-belarri murgilduta egonik, zehazki non zauden jakitea: perspektibaren zentzua lausotu egiten da sorkuntza betean.

Batzuek bidea goraipatzen dute, askok ez dute bakerik gailurra zapaldu arte, baina bidean zein gailurrean perspektibaz begiratzea eta orientatzen jakitea bezalako pribilegiorik, gutxi. Hortxe lortzen duzu, eta ziurrenik hortxe bakarrik, bizitza osoan nekez lortuko duzun zerbait: zeure burua eskala errealeko mapa batean kokatzea, inguru osoaz jabetzea, eta zure benetako neurria zein den kalibratzea. Ez soilik paisaiari dagokionez: perspektiba eta orientazioa barruranzkoak ere badira; eta horretan bai, ibiltzeak badu antzik sorkuntzarekin.

Urmuga ere sorkuntza da: herrialde baten mapa desegituratua hartu, eta ardaztu urratsez urrats, osotasunaren zentzua eman, herri bat sortu ibilian. Gaur Angulo mendatean hasi eta hiru aste barru Hiru Erregeen Mahaira heldu arte, Euskal Herriaren inguruko perspektibarik onena oinez urratuko da, sorkuntza-prozesu bati esker.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Gaiak

Albiste gehiago

Baltsa piratak, portutik Kontxarako bidean. ©JON URBE / FOKU

Donostia abordatu dute piratek ia 200 ontzitan

Hodei Iruretagoiena - Mikel P. Ansa

Itzuli da Aste Nagusi Pirataren ikur bihurtu den ekitaldia, bi urteko etenaren ondoren. Ia berrehun ontzi abiatu dira, 17:00ak jo dutenean. Abordatzeak hogeigarren aldia du aurten.

 ©ANDONI CANELLADA / @FOKU

«Ahituta amaitzen dugu, baina zoriontsu»

Enekoitz Telleria Sarriegi

Klasikoetan klasikoena da Arnoldo izozkitegia Donostian. 1935ean hasi ziren, eta laugarren belaunaldiko kidea da Alustiza: «Hauxe da txikitatik edoski duguna; gure odola da, eta ezin genuen hiltzen utzi».
Mariana Etxegarairen hilobia, Hazparnen (Lapurdi). ©HAZPARNEKO HERRIKO ETXEA

«Kantuan hastean hein bat lotsatua nintzen, baina ahantzia nuen berehala»

Miel A. Elustondo

Julien Vinsoni zor bide zaio bertsolaritzari buruzko aipurik zaharrenetakoa, 1869ko irailean Saran egindako Lore Jokoetakoa. Hantxe dira ageri Jatsuko Piarres Ibarrart 'Bettiri', Azkaineko Mari Luixa Erdozio eta Joanes Etxeto 'Senpereko errienta' koplariak. Usteak ustel, Erdozio ez da salbuespen. Garaian, beste bi emakumezko ere nabarmendu ziren kantuan, Mariana Etxegarai 'Aña Debrua' eta Marie Hargain, bertsolari txapeldunak.
Uribarri Ganboako Garaioko hondartza. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

Barnealdeko hondartzak

Eider Etxeberria Soria

Uribarri Ganboako urtegia urte osoan bisitatzeko leku aproposa da, uda sasoian batez ere. Garaioko eta Landako hondartzak daude han, eta bainua hartzea baimendurik dago

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...