Memoria historikoa

73 urte lur azpian

Jesus Karrera Olaskoaga hondarribiarra 1945eko urtarrilean fusilatu zuten, PCEko idazkari nagusi zela. Haren gorpua Madrilgo Alcala de Henaresko hilerrian lurperatu zuten.

Aranzadiko langileak gorpuzkiak ateratzeko lanetan. /
Aranzadiko langileak gorpuzkiak ateratzeko lanetan. / Hondarribiko Hitza Tamaina handiagoan ikusi

Asier Perez-Karkamo - Gipuzkoako Hitza -

2018ko ekainak 15 14:40

Madrilgo Alcala de Henaresko hilerrian lurperatu zuten, 1945eko urtarrilaren 18an. Bi egun lehenago fusilatu zuten. PCE Espainiako Alderdi Komunistako idazkari nagusia zen, kargu hori betetzeko erbestetik itzuli zenetik. 1943ko martxoan atxilotu zuten, Madrilen, eta 153 egunez torturatu epailearengana eraman aurretik. Ostiral honetan hasi dira Jesus Karrera Olaskoaga hondarribiarraren hezur txikituak berrekuratzeko lanak, herrian atseden har dezaten.

Sendiak duela hiru hilabete jakin zuen Karrera Alcala de Henaresen zegoela lurperatuta, Aitzol Arroyo herriko historialariak eginiko ikerketari esker. “Alderdi komunistan egindako lanari buruz-eta azterketa lan batzuk egiten hasi nintzen unibertsitatean”. Arakatu ahala, azkar konturatu zen Karrera ez zela izan militante hutsa: 150 miliziano komunistaz osaturiko batailoia gidatu zuen 36ko gerran, eta erbestetik itzuli eta PCE berregituratzeko ardura hartu zuen gerraostean. “Ez nuen sinisten herrian halako pertsonaia bat egotea; ahaztua, ezkutatua… ‘Hau egia bada, ikertu behar dut’, esan nion neure buruari, errealitatea azaleratzeko eta gizarteratzeko”, kontatu du historialariak.

1911ko abuztuaren 17an jaio zen Karrera, Hondarribiko Alde Zaharreko Zilardegi kalean. UGTn afiliatu zen 20 urterekin, eta, gutxi geroago, Alderdi Komunistan; 1936ko gerraren aurretik hainbat ardura izan zuen sindikalismoan, eta, beste ardura batzuen artean, Gernikako Arbola batailoiko komandantea izan zen gerran. Erbestean, Gursen (Okzitania) eta beste kontzentrazio eremu batzuetan eduki zuten preso. Argeles-Sur-Merrekoan (Okzitania) zegoela, alderdi komunista berregituratzeko enkargua egin zioten.

Onartu egin zuen enkargua, eta, Behobia aldetik, muga zeharkatu zuen 1941eko urrian. “1941etik aurrera, egunero-egunero jarri zuen arriskuan bere bizitza; muga Puntxasetik pasatu zuenean, Madrilera joan zenean, Bilbon eta Donostian nukleo komunista berriak sortu zituenean, Madrilen aginduak zabaltzean, bere aurreko idazkari nagusiarekin elkartzean…”.

1943ko martxoan atxilotu zuten, eta tortura latzak jasan zituen Segurtasun Zuzendaritza Nagusian (DGS), Porlierreko espetxera (Madril) eraman zuten arte. 1944ko irailaren 19an epaitu zuten, eta hiru hilabetera jaso zuen epaiaren berri. Biharamunean fusilatu zuten.

Irakurri erreportaje osoa Gipuzkoako Hitza-n.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

 ©BERRIA

COVID-19aren uste ustelak

Mikel P. Ansa

COVID-19aren pandemia ukatzen duten joera batzuek indarra hartu dute uda honetan. Haiek zabaldutako uste batzuk zeinen okerrak diren azaldu dute Miren Basaras eta Guillermo Quindos mikrobiologoek artikulu sorta honetan. Gaur, koronabirusaren larritasuna.

Azkoien izan zen halako neurriak hartu zituzten lehen herria. ©Idoia Zabaleta / Foku

San Adrianen murrizketak ezarriko dituzte, bihar gauerditik aurrera

Joxerra Senar

Beste hiru herritan aurretik egin bezala, mugimendua mugatu egingo da eta saltokietan zein ostatuetan edukiera erdira murriztuko da. Ostatuek 22:00etarako itxi beharko dute.

PCR probak, Gurutzetako ospitalean. ©Luis Jauregialtzo

Ia ehun kasu gutxiago atzeman dituzte egun bakarrean

Uxue Rey Gorraiz

Azken egunean, 608 kasu detektatu dituzte Hego Euskal Herrian. Positiboek behera egin dute Nafarroan, Bizkaian eta Araban; Gipuzkoan ugaritu egin dira.

Santos Indurain Osasun kontseilariaren agerraldia, artxiboko irudi batean. ©Jesus Diges, EFE

Nafarroako egoera «egonkortzen» ari dela esan du gobernuak

Uxue Rey Gorraiz

Azken egunean, 223 positibo atzeman dituzte foru erkidegoan. Kutsatuen kopuruak behera egin du bigarren egunez jarraian.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna