ETA-ren armagabetzea

Bakegileak "guztiz kontra" agertu dira Jaurlaritzak ETAren desarmatzeaz emandako bertsioarekin

Etxeberrik eta Berhokoirigoinek deitoratu dute lehendakaritzak kaleratu berri duen txosten batean "modu trukatuan eta okerrean" agertzen direla bakegileekin izandako harremanak.

Mixel Berhokoirigoin, Txetx Etxeberri, Beatrice Molle eta Stephane Etxegarai bakegileak, iazko abenduan, Luhuson.
Mixel Berhokoirigoin, Txetx Etxeberri, Beatrice Molle eta Stephane Etxegarai bakegileak, iazko abenduan, Luhuson. Bob Edme

Enekoitz Esnaola, Irati Urdalleta Lete -

2019ko urriak 23

Eusko Jaurlaritzak ETAren armagabetzean eta desegitean izandako eginkizunaren deskribapena eta balorazioa txostena aurkeztu zuen joan zen astean Eusko Jaurlaritzako Lehendakaritzak, eta Bakegileak "guztiz kontra" daude desarmatzeari buruz eman duen bertsioarekin. Zehazki, gai horretaz Jaurlaritzarekin izandako harremanak eta bilerak aipatzen diren zatian, azalpenak "modu trukatuan eta okerrean" azaltzen direla esan dute gaur arratsaldean, ohar baten bidez, Mixel Berhokoirigoinek eta Jean Noel Txetx Etxeberrik, bakegileen izenean. "Historiaren berridazketa bat baino ez da, gezurrean oinarritua eta guztiz interesatua".

Laburra da prentsa oharra: "2019ko urrian publiko egin zen ETAren armagabetzean eta desegitean Eusko Jaurlaritzak egindakoaren deskribapena eta balorazioa txostenaren berri izan dute Bakegileek. Guztiz kontra egiten dugu Eusko Jaurlaritza eta ETAren armategia desegiteaz arduratu zen Bakegileen artean izandako harreman eta bilkurak aipatzen dituen zatiarekin. Historiaren berridazketa bat besterik ez da, gezurrean oinarritua eta guztiz interesatua. Irakurleak batzuetan atera dezakeen ondorioa guztiz kontrakoa da, makurrik eta atxiloketarik gabe iragan den ETAren armagabetze osoan, Eusko Jaurlaritzak izan duen paperari doakionean. Txosten honetan modu trukatuan eta okerrean agertzen diren Eusko Jaurlaritzarekin izan ditugun bilera eta eztabaiden berri emango dugu beranduago".

ETAren armagabetze prozesuan bakegileekin izandako harremanaz besteak beste zera dio Lehendakaritzak, aipatutako txostenean, BERRIAren ETAren bukaera faseko kontuak eta komeriak artikuluak joan den astean laburtu zuenez:

(...) Bakegileekin harreman tirabiratsua izan zuen [Jaurlaritzako Lehendakaritzak]. Esan duenez, “ezker abertzaleko iturri fidagarriek eta baimenduek berretsi” zioten armagabetzeaz zenbait erabaki hartuta zeudela eta “bakegileen zeregin erreala ez zela beti bat etortzen hauek beren buruei egozten zizkietenekin”. 2017ko otsailaren 6a eta martxoaren 30a artean bakegileek eta Lehendakaritzak bederatzi bilera egin zituzten; “konplexuak”, Jaurlaritzaren iritziz, bakegileek haren “babes itsua” nahi zutelakoan. “Informazio lausoa” ematen zietela adierazi du Lehendakaritzak. 

Esan du zenbait adostasun lortu zituztela: armagabetzea legezkoa, behin betikoa eta baldintzarik gabea izango zela, eta hala esan zela. Desadostasunak ere baziren, txostenak nabarmendu duenez: bakegileek  armagabetzearen data publiko egitea, armategien kokapenetara “ehundaka” boluntario bidaltzea eta desarmatzearen egun berean “jai giroko mobilizazioa" egitea —ETAren biktimenganako errespetu falta esan nahi zuen, Jaurlaritzaren aburuz—. "Bakegileen diseinuan parafernalia gehiegi, exhibizionismo gehiegi eta propaganda gehiegi" zeudela ikusten zuen, eta bien arteko hartu-emanaren bukaeran “dialektika tentsio handia” egon zen. 

Lehendakaritzaren arabera, armagabetze prozesuan Rajoyrekin “etengabeko harremana” eduki zuen Urkulluk. Frantziako Gobernuarekin, “komunikazio argia eta leiala”. Eta NEBekin, “komunikazio estua eta kolaborazio leiala”. Urkulluk Rajoyri esaten zion ez galarazteko armagabetzea, eta Parisekin hitz egiteko desarmatzerako joko eta legaltasun arauak ezartzeari buruz. Eta Paristik Jaurlaritzak “mezu argia” jasotzen zuen, betiere txostenak dakarrenez: “Frantziako Gobernuak ez zuen parte hartzerik nahi armagabetze planean, ezta bide polizialetik ere. Ez zuten nahi artisauek eta NEBek zuloen kokapena Poliziari ematea, Justiziari baizik”. Bakegileek prozesuko azkeneko asteetan komunikazio bide zuzena izan zuten Frantziako Estatuko autoritateekin, Luhuso liburuan ageri den bezala.

Lehendakaritzak aitortu du Urkulluk tentsio uneak bizi izan zituela Jean Rene Etxegarai Baionako auzapez eta Euskal Elkargoko lehendakariarekin ere. Etxegaraik “presio” egiten omen zion Baionan izan zedin armagabetze egunean (2017-4-8). Ez zen izan han Jaurlaritzako lehendakaria, jardunaldiaren eskema “funtsean” ez zelako aldatu eta armategiaren inbentarioa aurrez ez zuelako ezagutu. Egun berean, armagabetzearen ondoren, prentsa agerraldi bat egin zuen Ram Manikkalingam NEBeko buruarekin, Donostian.

BERRIAk, Jakinek eta Elkarrek Luhuso. ETAren armagabetze zibilaren kontakizuna liburua argitaratu zuten 2017ko abenduan.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

Irakurtzen ari zaren edukia libre ematen jarraitu nahi dugu. Euskaraz informatzea da gure eginkizuna, zure eskubidea. Sareko irakurlea bazara, konprometitu zaitez irakurtzen ari zarenarekin. Geroa zugan.

Izan zaitez BERRIAlaguna