Parte hartzea

Inoizko parte hartzerik txikiena: %53

Parte hartzea zazpi puntu jaitsi da duela lau urteko datuen aldean. Bizkaian eta Araban, zortzi puntu inguru egin du behera, eta Gipuzkoan, bost puntu.

Elgoibarko bozkaleku bat. /
Elgoibarko bozkaleku bat. / Jon Urbe/Foku Tamaina handiagoan ikusi

Iosu Alberdi -

2020ko uztailak 12

Estefania Beltran de Heredia Eusko Jaurlaritzako Segurtasun sailburuak eguneko aurrerapenetan iragartzen zutena bete da, eta inoizko parte hartzerik txikiena izan da 2020ko Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetan. Hautesleen %52,8k eman dute botoa, 2016ko bozetan baino zazpi puntu txikiagoa izan da parte hartzea, orduan %60 izan baitzen.

Bozak udako garaian egitea eta, batez ere, COVID-19ak eragindako ezohiko egoera erabakigarriak izan dira. Parte hartzea orokorra baino handiagoa izan da Ordizian, baina han ere nabarmen egin du behera. Botoa ematera deituta zeudenen %55,95ek eman dute —duela lau urte baino bederatzi puntu gutxiago da—.

Lurraldez lurralde, Bizkaian izan da beherakadarik nabarmenena. Parte hartzea %51,9 (-8,5 puntu) izan da lurralde hartan. Araban, %51,6 (-8,1 puntu), eta Gipuzkoan 54,4 (-4,9 puntu). Egunean zehar Eusko Jaurlaritzak eman dituen aurrerapenek erakusten zuten, hain zuzen, parte hartzeak beherakada nabarmena izango zuela.

2016ko datuekin alderatuta, 12:00etarako, jaitsiera ez zen hain handia : %1,3. Ordu horretarako, hautesleen %15,40k bozkatu dute: %13,92k Araban, %14,51k Bizkaian eta %17,53k Gipuzkoan. Arratsaldeko lehen aurrerapenak, ordea, beste zerbait erakutsi du. 17:00etarako botoa emandakoen kopurua 8,4 puntu txikiagoa zen hiru lurraldeetan: %36 gaur, eta %44,3 duela lau urteko bozetan. Gaurkoak, lurraldeka: %33,21 Araban, %36,40 Bizkaian eta %36,67 Gipuzkoan. Halere, beheranzko joera horrek erakutsitakoa baino zerbait txikiagoa izan da, azken hiru orduetan emaniko boto kopurua medio.

Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetako parte hartzearen datuek beheranzko joera argia izan dute mende hasieratik. 2001ekoek izan zuten inoizko parte hartzerik handiena. Orduan, hautesleen %78,97k eman zuten botoa. Ordutik, ordea, nabarmen egin du beherantz, urtez urte. 1994tik lehen aldiz jaitsi da parte hartzea %60tik behera, eta, 1980an lehen aldiz Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeak egin zirenetik, inoiz ez da joan gaur baino jende gutxiago botoa ematera.

Aurten, ordea, faktore berri batek areagotu du beherakada: koronabirusak eragindako egoerak. Kutsatzea eragozteko segurtasun neurriak hartu diren arren, herritar ugarik uko egin diote bozkalekuetara joateari. Horren adibide da posta bidezko botoaren igoera, %140 inguru izan baita aurten: 125.000 herritar inguruk eskatu zuten.

Horrez gain, Estefania Beltran de Heredia Segurtasun sailburuak atzo adierazi zuenez, azken egunetan positibo eman duten 160 lagun ingururi botoa ematea galarazi diete. Sailburuak nabarmendu zuen «osasun publikoaren kontrako delitua» egingo luketela bozkatzera joanez gero. Horiekin kontaktuan egon diren ehunka lagun ere bakartuta daude. Horiek, ordea, izan dute bozkatzera joateko eskubidea, hauteslekutik zuzenean etxera itzultzeko baldintzarekin.

Ordizian, zertxobait handiagoa

Azkeneko egunetan antzemandako agerraldi baten ondorioz, Ordizia (Gipuzkoa) izan da koronabirusak eraginik handiena izan duen herrietako bat. 2.300 PCR probatik gora egin dituzte azken astean, eta 73 kasu baieztatu dituzte agerraldi horretan, denak herrian bertan atzeman ez dituzten arren. Boto eskubidea duten herritarren %55,95ek hartu dute parte, duela lau urte baino 9 puntuk gutxiagok.

Emaitzei begiratuz gero, Ordizian EH Bildu izan da gaurko emaitzek indartu duten talde bakarra. Duela lau urte baino 230 boto gehiago lortu ditu koalizio abertzaleak. Orduan garaile atera zen alderdiak, EAJk, 356 boto galdu ditu. Behera egin dute beste hiru alderdi nagusiek ere.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Antton Troitiño, 2018an, Espainiako Auzitegi Nazionalean. ©EFE

Kimioterapia hartzeari utzi dio Antton Troitiñok

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Etxerat-ek jakinarazi duenez, tratamendua ez da «bideragarria» espetxeko baldintzekin, eta abokatuari jakinarazi dio ez duela gehiago hartuko aske uzten duten arte. Espainiako Auzitegi Nazionalak Donostiako euskal presoa baldintzapean aske uzteko agindu zuen atzo, baina preso segitzen du.

Jose Maria Aznar Espainiako Gobernuko presidente ohia, 2003an. ©B. R. / EFE

Espetxeetako ateen hurrengo sarraila

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Gradu aldaketak emanez gero, luze gabe kalean behar lukete 68 bat presok. Gainerakoek zailagoa daukate bidea, ordea; bereziki 7/2003 legearekin zigortuek. Presoen eskubideen aldeko mugimenduek legea indargabetu dezatela nahi dute.

Maria Tixbite, legebiltzarrean ©Jagoba Manterola / Foku

Aierdik «Gorenaren berariazko notifikazio bat» jasotzen duenean utziko du kargua, Txibiteren esanetan

Berria

«Egun batzuetako kontua da», Txibiteren esanetan, Gorenaren komunikazio hori jasotzea. Eta Manu Aierdi Nafarroako Garapen Ekonomikoko kontseilariak idatziz jakinarazi zuen moduan, kargua utziko du orduan.

Erkoreka, batzordekideekin bilduta, gaur. ©Irekia

Ertzaintzaren kontrol batzordea eratu dute

Edu Lartzanguren

Abokatu batek, bi kriminologok, epaile batek eta bi poliziak osatuko dute batzordea. Ez ditu iraganeko auziak ikertuko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.