Albistea entzun

Maliko presidentea eta lehen ministroa bahitu dituzte militarrek

Militar talde bat gobernuaren aurka altxatu da, eta Bamako hiriburuko hainbat gune estrategiko inguratu dituzte. Ecowasek eta Frantziak babesa adierazi diote gobernuari.

Militarrak Bamakoko kleetan, herritarren babespean.
Militarrak Bamakoko kleetan, herritarren babespean. MOUSSA KALAPO / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Iosu Alberdi Atxurra -

2020ko abuztuak 18

Militar talde bat Maliko Gobernuaren aurka altxatu da, estatu kolpea emateko saiakera batean. Bamako hiriburuko hainbat gune estrategiko bereganatu dituzte, eta, taldeak adierazi duenez, Ibrahim Bubacar Keita presidentea eta Bubu Cise lehen ministroa haien esku daude. Altxamenduan parte hartu duten militarretako baten esanetan, Katiko base militarrera eraman dituzte, Bamakotik hamabost kilometrora.

Altxamendua goizeko lehen orduan hasi da. Militarrek Katiko base militarra hartu dute, eta, handik armak hartu ostean, Bamakorako bidea hartu dute. Hainbat testiguren arabera, tiro hotsak entzun dira hori gertatu bitartean. Besteak beste, Defentsa Ministerioa, Armadako Agintaritza eta ORTM telebista publikoaren egoitza inguratu dituzte.

Journal du Mali egunkariak Twitter bidez zabaldu du Abdulaye Daffe Ekonomia ministroa bahitu dutela «gizon armatu batzuek», 08:00 aldera. Hedabide berak adierazi  du Asanblea Nazionaleko presidente Musa Tiembine ere bahitu dutela, etxean zegoela. Beste hainbat goi kargudun ere atxilotu dituztela ere zabaldu da, tartean Defentsa eta Atzerri ministroak.

Agintarien lehen hitzak ez dira iritsi arratsaldera arte. Orduan, ustez Cise lehen ministroak sinatutako agiri bat argitaratu dute. Testuan, «armak isiltzeko» exijitu die altxamenduan parte hartu dutenei, eta «elkarrizketa» eskatu: «Ez dago gure Mali maitearen gainetik egon daitekeen arrazoirik nazio osoarentzat kaltegarriak izan daitezkeen ekintzak aurrera eramateko».

Gerora iritsi da, ordea, militarren mezua. Presidentea eta lehen ministroa bera atxiki dituztela adierazi dute. Hala baieztatu du BBCk ere, gobernuko bozeramaile baten bitartez.

Bamakon manifestari ugari atera dira kalera, kolpea babestera. Izan ere, azken hilabeteetan indarra hartu dute Keitaren dimisioa eskatzeko mobilizazioek. Horietako batean, uztailaren 10ekoan, hamalau lagun hil ziren, NBE Nazio Batuen Erakundearen arabera. Hala, manifestazioen bultzatzaileek ekintzak areagotzeko deia egin zuten atzo.

Gobernuari babesa nazioartetik

Nazioarteko erreakzioak, ordea, bestelakoak izan dira. Ecowas Afrika Mendebaldeko Estatuen Ekonomia Erkidegoak «matxinada» hitz erabili du geratutakoa gaitzesteko, eta kuarteletara itzultzeko eskatu die militarrei. Hala, altxamenduaren aurka «beharrezko neurriak» hartzeko prest agertu da.

Frantziako Atzerri ministro Jean Yves le Drianek ere antzeko mezua bidali du, konstituzioari men egiteko eskatuz. Hala, «babes osoa» adierazi dio «Maliren burujabetzari». Izan ere, egun, Frantziak 5.100 militar ditu Sahelen, horietako asko Malin. Frantziako Gobernuaren esanetan, Emmanuel Macron presidenteak Maliko presidente Keitarekin hitz egin du arratsaldean, baita Boli Kostako eta Nigeriako presidenteekin ere.

AEBek Sahelen duten goi mandatari J. Peter Phamek ere bide beretik jo du, eta adierazi AEBak «konstituziotik at gerta litekeen edozein gobernu aldaketaren aurka» agertuko direla.

Maliko egoera ezegonkorra da azken hilabeteetan. Keitaren dimisioa eskatzeko protestek ez ezik, talde jihadistek eta herrialdeko talde etnikoen arteko liskarrek gora egin dute herrialdearen zati handi batean. NBEren txosten baten arabera, gainera, Keitaren gobernuko eta armadako hainbat goi mandatarik Arjeleko bake akordioak oztopatu dituzte, eta horiei zigorrak ezartzeko aukera plazaratu dute.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Kolonbiako Egiaren Batzordeko bi kide gorpu bat hobitik ateratzen. ©AITOR TXABARRI

Desagertuen lorratzaren bila

Aitor Txabarri

Azken 60 urteetan 100.000 desagertze salatu dituzte Kolonbian. Horietatik gehienak 1990eko hamarkadan egin zituzten paramilitarrek eta segurtasun indarrek. Baina gaur egun oraindik senideek ez dakite non dauden edo zer gertatu zitzaien bahitutakoei, eta ikertzen hasi direnetako askok erbestera joan behar izan dute mehatxuengatik.
Ikatz errekuntza bidezko instalazio termiko bat, Mazedoniako Bitola hirian. ©GEORGI LICOVSKI / EFE

Estu hartu dute IPCC, klimari buruzko ondorioak alda ditzan

Arantxa Elizegi Egilegor Gorka Berasategi Otamendi

BBCk zabaldutako filtrazioaren arabera, Saudi Arabia, Australia eta Japonia leudeke, besteak beste, esku hartzeen atzean. Helburua litzateke erregai fosilak alde batera uzteko presioa indargabetzea
Tripolin gaur egindak bileraren une bat ©Mohamad Abdel Kader / EFE

Libiako batasun gobernuak ez du argi ikusten bozak abenduaren 24an egitea

Igor Susaeta

Lehen ministroak hauteskundeak egitea defendatu du nazioarteko goi bilera batean, Tripolin. Aldeak «adiskidetu» arte itxarotearen alde da presidentea

Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidentea, artxiboko irudi batean. ©FRANCISCO SECO / EFE

Poloniari aurre egiteko presioa handitu zaio Europako Batzordeari

Ander Perez Zala

Europarlamentuak Varsoviaren kontrako neurriak eskatu dizkio Von der Leyeni, eta mehatxu egin dio auzitara joango dela. EBko estatu kideen artean desadostasunak daude hartu beharreko erabakiez; Hungariak bere aliatua defendatu du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.