Albistea entzun

Nazio Batuen Erakundea

Biden: «Historiako inflexio puntu batean gaude»

AEBeko nazioarteko harremanak sendotu dituela azpimarratu du NBEren Batzar Orokorrean, eta horretan jarraitzeko dei egin du. Haren gobernua Asia ekialdera begira dagoela onartu du, Txina aipatu gabe, baina arazoei modu «baketsuan» heltzeko prest dagoen edonorekin hitz egiteko prest agertu da.

Joe Biden AEBetako presidentea, Nazio Batuen Erakundearen Batzar Orokorrean.
Joe Biden AEBetako presidentea, Nazio Batuen Erakundearen Batzar Orokorrean. TIMOTHY A. CLARY / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Julen Aperribai -

2021eko irailak 21

Lehenengo aldiz hitz egin du Joe Biden AEBetako presidenteak NBE Nazio Batuen Erakundearen Batzar Orokorrean. Ikusmin handia zegoen haren hitzartzearen inguruan, mapa geopolitikoan Etxe Zuriak hartuko duen norabidea zein izango den jakiteko neurgailu gisa hartua baitzuten Mendebaldeko gobernuek. Nazioarteko kooperazioaren alde hitz egin du, argudiatuta inoiz baino agerikoagoa dela herrialde guztiak daudela elkarri konektatuta, eta batean gertatzen denak ondorioak dituela besteetan.

Pandemiaren ondorioekin hala gertatu dela adierazi du. Gogoan izan ditu COVID-19ak jota munduan hildakoak, eta hurrengo izurriterako irakaspenak atera beharra nabarmendu du, galdera batekin: «Elkarrekin egingo dugu lan bizitzak salbatzeko, COVID-19a leku guztietatik erauzteko eta etorriko den hurrengo pandemiarako prestatzeko, ala ez ditugu ditugun erremintak aprobetxatuko?»

AEBetako presidentearen esanetan, «historiako inflexio puntu batean gaude», eta haren gobernua «etorkizuneko erronkei» begira dagoela esan du, «iraganeko gerretara» beharrean. Krisi klimatikoa, botere globalean ematen ari diren aldaketak, teknologia berriak, larrialdi klimatikoa eta «terrorismoaren» mehatxua aipatu ditu, besteak beste. Iraganarekin lotu du Afganistanen izandako presentzia militarra, eta handik tropak atera izana goratu du. Fokua orain Asian jarria dutela aitortu du, «Indiako-Pazifikoan», eta, AEBek beren mira hara begira jartzean beren «aliatuekien eta bazkideekin kooperazioan» egingo dutela, eta NBEren gisako «instituzio multilateralekin» elkarlanean.

Hain justu, pasa den astean aurkeztu zuten AEBek, Erresuma Batuak eta Australiak AUKUS aliantza militarra, Txinaren gaitasun militarrei aurre egiteko. Bere Mendebaldeko aliatuen kritikak jaso ditu horregatik Etxe Zuriak, munduaren ardatza ekialdera eramateko egindako mugimendutik kanpo uzteagatik horietako asko. Frantziari egin dio kalte handiena hitzarmenak. Izan ere, aliantzaren berritasun nagusia da AEBek Australiari lagunduko diotela propultsio nuklearra izango duten itsaspekoak eraikitzen. Eliseoak milioi askoko akordio bat egina zuen Australiako Gobernuarekin, eta hamabi itsaspeko egingo zizkiola jasotzen zuen kontratu horrek. Bertan behera geratu da, ordea, aliantza militar berriaren ondorioz.

Asian indar militarren presentzia areagotzeak izan ditzakeen arriskuengatik ere jaso ditu ohartarazpenak AEBetako Gobernuak. Gai horri heldu dio Bidenek, baina ez du Txina zuzenean aipatu. Hala ere, nabarmendu du AEBen asmoa ez dela «gerra hotz berri batera» edo «bloke zurrunen artean banatuta egongo den mundu batera» gerturatzea. «AEBak prest daude aurrera urrats bat egin, eta erronka partekatuei irtenbide baketsu bat emateko prest dagoen edozeinekin lan egiteko, baita beste gaietan desadostasun handiak baditugu ere», esan du, eta COVID-19ari aurre egiteaz hitz egitean erabili duen argudio bera errepikatu du: «Porrot egiten badugu, ondorioak guztiok pairatuko ditugu».

Lankidetzarako eskua luzatu du Bidenek, bai, baina argi utzi du lankidetza hori gidatuko duena nor izatea nahi duen. Pandemiaren eta larrialdi klimatikoaren gisako auzietan, AEBak lidergoa hartzen ari direla azpimarratu du: «Nazioarteko foroetara itzuli gara, Nazio Batuen Erakundera batez ere, atentzioa zentratzeko eta erronka partekatuen inguruan ekintza globala sustatzeko». Donald Trump presidente ohiak nazioarteko komunitatearekin izan zuen paperaren oso bestelako bat duela erakutsi nahi izan du: «Osasunaren Munduko Erakundearekin konpromisoa dugu berriz ere; Covaxekin estuki ari gara lanean mundu osoko bizitzak salbatuko dituzten txertoak emateko; Parisko Akordiora batu gara berriz; eta NBEren Giza Eskubideen Batzordean aulkia hartzeko hautagaiak gara».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Poloniako presidnte Andrzej Duda, urri amaieran Varsovian egindako ekitaldi ofizial batean. / ©Radek Pietruszka, EFE

Egunean milioi bat euroko isuna ezarri dio Europako justiziak Poloniari

Berria

Uztailean Europako Justizia Auzitegiak agindu zion Varsoviari behin-behinean eten zezala Poloniako Auzitegi Goreneko diziplina batzordea, baina hark ez zuen agindua bete.

Jair Bolsonaro presidentea Boa Vistan, Venezuelako mugatik gertu. / ©Isac Nobrega, EFE

Gizateriaren aurkako krimenak egotzi dizkio Brasilgo Senatuak Bolsonarori

Arantxa Elizegi Egilegor

Sei hilabeteko ikerketa baten ostean onartu du Senatuak txostena, eta fiskaltzaren eta Nazioarteko Zigor Auzitegiaren esku geratuko da orain.

<b>Karbono isuriak.</b> Auto pilaketa bat, ke eta behe laino artean, Nigeriako Lagos hirian. ©AKINTUNDE AKINLEYE / EFE

Egungo konpromisoekin, «klima hondamendira bidean» da mundua

Gorka Berasategi Otamendi

Nazio Batuen Ingurumen Programaren txosten baten arabera, estatuek hartu dituzten azken konpromisoak baino askoz ere ausartagoak behar dira klima aldaketa bortitz bat ez gertatzeko

Erizain bat gizon bati txerto dosi bat jartzen, Johannesburgon (Hegoafrika). ©Kim Ludbrook / Efe

Afrikako Batasunak izurriaren aurkako 110 milioi txerto dosi jasotzeko akordioa egin du

Igor Susaeta

Moderna etxearekin egin du ituna kontinenteko 55 herrialde biltzen dituen elkarteak, AEBetako Gobernuak bideratuta. Afrikan, oraingoz  herritarren %5,23ri jarri dizkiete txertoaren bi dosiak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.