Albistea entzun

«Hizkuntza politika burujabea» aldarrikatu du EHEk Durangon

Ehunka lagun bildu dira Euskal Herrian Euskaraz taldeak egindako manifestazioan. Euskara «prozesu subiranistaren erdigunean» jartzera deitu ditu independentistak, eta euskararen aldeko borroka «berpiztea» galdegin die euskaltzaleei eta euskalgintzari.

Manifestazio jendetsua egin du gaur EHEk Durangon.
Manifestazio jendetsua egin du gaur EHEk Durangon. Jaizki Fontaneda / Foku Tamaina handiagoan ikusi

Maite Asensio Lozano -

2021eko abenduak 6

Eguraldiak ez du lagundu, baina ehunka lagun bildu ditu EHE Euskal Herrian Euskaraz taldeak gaur arratsaldean, Durangon (Bizkaia) egindako manifestazio nazionalean. Hizkuntza politiketan jauzi bat eskatu du: euskararen alorrean ere burujabetza nahi du, eta euskal errepublika «Euskararen Errepublika» izan dadila. Eta, helburua ezartzeaz gain, eskaera zehatzak ere egin ditu EHEk. Euskalgintzari eta euskaltzaleei galdegin die «euskalduntzearen aldeko borroka berrindartzea»; eta independentziaren aldeko eragileei, berriz, hizkuntzarekin ez ahaztea: «Euskararik gabe ez dago Euskal Herririk».

«Nire hizkuntzak zure estatuaren oinarriak astintzen baditu, horrek esan nahi du, ziur asko, zure estatua nire lurrean eraiki duzula». Musa Anter idazle kurduaren esaldi horrekin abiatu du Koldo Zarate EHEko kideak martxaren osteko ekitaldi politikoa, kurduen bisita probestuta. Izan ere, haren ustez, euskaldunak «arnasarik gabe» nahi dituzte Espainiako eta Frantziako estatuek: «Gure hizkuntza gure gorputzetatik ostu nahi digute. Herri izatea ematen digun osagaia, euskara, zokoratu nahi dute. Estatuen botere eta ahalmen guztiak euskara gutxiagotzeko eta gure eskubideak urratzeko baliatu dituzte». Historian zehar debekuak, zigorrak eta irainak izan direla ekarri du gogora Zaratek, baina ohartarazi du eraso gehiago helduko direla: «Datozkigun astinaldiak bizirik gauden euskaldun gehienok inoiz ezagutu ez ditugun dimentsio eta intentsitatekoak izango dira; herri gisa baturik aurre egin ezean, neoliberalismo homogeneizatzailearen eta estatuen zentralismo linguiziden olatuak harrapatuko gaitu».

Hortaz, egungo egoera gainditzeko premiaz mintzatu da EHEren bozeramailea. Batetik, ez duelako borondate politikorik ikusten Madrilen eta Parisen: «Frantziar eta Espainiar estatuak ez daude prest euskararen berreskurapen eta normalizazio osoa gerta dadin uztera. Zapalkuntza hori da euskaldunok pairatzen dugun hizkuntza gatazkaren muina». Bestetik, agortuta nabaritzen dituelako egungo hizkuntza politikak: «Eman behar zutena eman dute». Beraz, jauzi bat behar du euskarak, «burujabetza osoa eskuratzean» datzana: «Inolako esku hartzerik gabe soilik Euskal Herrian erabaki behar dugu nolako hizkuntza politika nahi dugun. Horretarako, Euskararen Errepublika independentea lortu behar dugu ezinbestean».

Hiru eskaera

Bide horretan, eskaera zehatzak egin ditu gaur arratsaldeko manifestazioan Euskal Herrian Euskaraz-ek. Lehenik, euskalgintzari galdegin dio euskararen borroka «biderkatzea» eta Euskal Herri osoan zabaltzea: «Aktiba ditzagun euskalgintzaren indarrak instituzioak eta eragileak burujabetzarantz presionatzeko». Euskaltzaleei ere «grina berpizteko» eskatu die: «Ahal dugun guztietan euskaraz bizitzetik hasita. Euskaraz bizitzea baita euskaldunok egin dezakegun ekintzarik desobedienteena».

Azkenik, Euskal Herriaren independentziaren aldeko eragileei ohartarazi die euskarak «prozesu subiranistaren erdigunean» behar duela: «Bizi dugun egoerak eskatzen du eragile politiko, sindikal eta sozial independentistok elkarrekin esertzea, adostasunak bilatu eta guztion artean Euskararen Errepublikara, Euskal Errepublikara, eramango gaituen gehiengo sozial independentista egituratzeko». Hala, Txillardegi zenaren esaldi batekin amaitu du Zaratek mintzaldia: «Estatu batekin, agian, euskara ez da salbatuko; gabe, ziur ezetz».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Jokin Bildarratz Donostiako ikastetxe batean, ikasturte hasieran ©irekia

Eskola publikoetako zuzendariek baimena izango dute urtebetean eskolarik ez emateko

Irati Urdalleta Lete

Jaurlaritza ontzen ari den dekretu batean jaso dutenez, zortzi urte karguan egon ostean, eskola publikoetako zuzendariek ez dute eskolarik eman beharrik izango urtebetean. Gainera, ikastetxean nahitaez egon beharreko ordutegia malgutuko diete, eta lehentasuna izango dute beste ikastetxe bat aukeratzeko.

Ortzaizeko Laka erreka, lehorrik, uda honetan. ©Guillaume Fauveau

Krisi egoeratik alerta egoerara itzuli da Ipar Euskal Herria, lehorteagatik

Oihana Teyseyre Koskarat

Neurriak doi bat malgutu ditu prefeturak, baina oraindik indarrean dira murrizketa gehienak. Azken egunotako euriteek eta tenperaturen apaltzeak egoera hobetzea ahalbidetu dute.

Pablo Gonzalezen askatasunen aldeko manifestazio bat, martxoan, Nabarnizen (Bizkaia). ©Monika del Valle / Foku

Pablo Gonzalezen atxiloaldia ez luzatzeko eskaera atzera bota dute berriro ere

Paulo Ostolaza

Abuztuaren amaieran beste hiru hilabetez luzatu zioten zigorra kazetariari, eta hura mantentzea erabaki du Rzeszoweko Dei Auzitegiak. Ostegunean zazpi hilabete beteko dira atxilotu zutenetik.

Indarkeria matxistaren aurkako protesta bat, Tolosan. ©Tolosaldeko Ataria

Soraluzeko andrearen hilketa gaitzesteko kontzentraziora deitu dute

Julen Otaegi Leonet

Protestak antolatu ditu Udalak, gaurko Elgoibarren eta biharko Soraluzen, 19:00etarako. Bi herrietako udalek bat egin dute deialdiekin.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...