Albistea entzun

Zinema

Peter Bogdanovich zinemagilea hil da

The Last Picture Show da Hollywood Berriko kidearen lanik laudatuena, eta hark zinemari buruz idatzitako zenbait liburuk berebiziko eragina izan dute zinemagile batzuen lanaren zabalpenean.

Peter Bogdanovich, 2014an, Veneziako Zinemaldian.
Peter Bogdanovich, 2014an, Veneziako Zinemaldian. ETTORE FERRARI / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Andoni Imaz -

2022ko urtarrilak 6

Zinemak bizi zuen Peter Bogdanovich (Kingston, AEB, 1939 - Los Angeles, AEB, 2022): zuzendaria, gidoilaria, aktorea, ekoizlea, historialaria eta kritikaria izan zen. Zinemazale sutsua zen gazte garaian, eta programatzaile eta kritikari lanaren bidez hasi zuen karrera. Frantziako kritikak, Cahiers du Cinéma aldizkariaren girokoak, eragin handia izan zuen harengan. AEBetako lehen zinema kritikari handietako bat izan zen, baita filmak egitera igaro zen lehendabizikoetako bat ere. Bogdanovich goizaldean hil da, berez, etxean, 82 urte zituela.

29 urterekin egin zuen jauzi idaztetik zuzentzera, Targets filmarekin (1968), eta handik hiru urtera egin zuen The Last Picture Show gogoangarria. Bogdanovichen pelikularik arrakastatsuena da; sari ugari lortu zituen, eta Hollywood Berriko zuzendari aipagarri bat bilakatu zen hari esker. What's Up, Doc? (1972) eta Paper Moon (1973) egin zituen gero, eta horiek ere ibilbide oparoa egin zuten.

Bogdanovichek filmak egiten jarraitu bazuen ere, ez zuen gisa horretako arrakastarik lortu 1970eko hamarkadaz geroztik. «Gauza bat ikasi dut: egiten duzun film bakoitzak ezin du hil ala bizikoa izan», esan zuen behin Los Angeles Times egunkarian egindako elkarrizketa batean. «Zuk soilik filmak egiten jarraitu, eta onena espero behar duzu». She's Funny That Way (2014) komedia erromantikoa eta The Great Buster: A Celebration (2018) dokumentala dira hark egindako azken filmak.

Zinemari buruzko hainbat liburu eta film egin zituen, zuzendarien inguruko saiakerak eta elkarrizketak batez ere. John Fordi, Buster Keatoni eta Orson Wellesi buruzkoek, besteak beste, eragin nabarmena izan dute zinemagile horien lanaren zabalkundean.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Nelly Arcan idazle quebectarra (1973-2009). ©ADAM BILINSKI

Luxuaren azpietatik

Itziar Ugarte Irizar

Literatura ikasketak egin artean luxuzko 'scort' lanetan aritu zen Nelly Arcan idazlea, eta garai hartan ikusitakoak garratz aletu zituen 'Puta' bere lehen eleberrian. Euskarara ekarri berri dute.
Michael Jacksonek 24 urte zituen <em>Thriller</em> kaleratu zuenean. ©BERRIA

Pop musika irauli zuen diskoa

Mikel Lizarralde

1982an argitaratu zuen Michael Jacksonek 'Thriller', eta, 40 urte geroago, historian gehien saldutako diskoen artean segitzeaz gain, kantariaren obra nagusia da. Hainbat bitxikeriarekin berrargitaratu berri dute.
 ©NEVER FOR EVER

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.