Albistea entzun

Euskararen aurkako erasoak

Iruñeko alkateak euskaraz ere jarri beharko du Konstituzio plazako plaka

Nafarroako Administrazio Auzitegiak Enrique Maiaren gobernu taldea berriz zigortu du Euskararen Ordenantza ez betetzeagatik

Iruñeko alkate Enrique Maia eta Navarra Sumako Ana Elizalde, osoko bilkura batean.
Iruñeko alkate Enrique Maia eta Navarra Sumako Ana Elizalde, osoko bilkura batean. Idoia Zabaleta / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Edu Lartzanguren -

2022ko ekainak 15 15:43

Iruñeko Baluarte plazari izena aldatu zion Enrique Maia (Na+) urtarrilaren 24an, Espainiako 1978ko Konstituzioa goresteko. Baina izen berria jartzeko plaketan Euskararen Ordenantza ez zuela bete ebatzi du Nafarroako Administrazio Auzitegiak, eta udalak aldatu beharko dituela agindu du.

Trikimailu bat erabili nahi izan zuen Maiak plazaren euskarazko izenik ez jartzeko. Plaketan Constitución izena agertzen da. Horren azpian, 1978ko Espainiako Konstituzioa adierazten du, ele bitan. Konstituzioa hitza ez jartzeko, Constitución izen propioa dela argudiatu zuen Maiaren taldeak, eta izen propioak ez direla itzuli behar.

Epaitegiak ukatu egin du hori izen propioa dela, eta gogora ekarri du Nafarroako Justizia Auzitegi Nagusiak lehen ere txarretsi diola Iruñeko Udalari euskarazko bertsioei ezarritako debekua.

Maiaren taldeak Euskararen Ordenantzaren 8. artikulua urratu duela adierazi du auzitegiak. Arau horrek agintzen dio udalari euskara eta gaztelania erabili behar dituela herritarrei oro har zuzentzen zaienean, eta zehazten du kartelak eta informazio plakek ele bikoak izan behar dutela. Nafarroako Administrazio Auzitegiak lehen ere ebatzi du kartelek eta plakek ele bikoak izan behar dutela elementu guztietan, eta hizkien edukiak, tamainak eta kontrasteak berdinak izan behar dutela. Dagoeneko bederatzi aldiz ebatzi du horren inguruan udalaren aurka.

Adibidez, 2020ko uztailean, COVID-19 birusaren izurriak eragindako konfinamendua zela-eta sanferminak bertan behera geratu zirenean, Biziko ditugu kanpaina kaleratu zuen Maiaren taldeak, eta lelo hori zeukan zapi handi bat zintzilikatu zuten udaletxeko balkoian. Nafarroako Administrazio Auzitegiak gero ebatziko zuenaren arabera, kanpaina horrek ere euskararen ordenantza urratu zuen, mezua nagusiki gaztelaniaz idatzita zegoelako.

EH Bilduk eman du ebazpenaren berri, eta salatu du Maiak eta haren alderdiak Euskararen Ordenantza «etengabe urratzen dutela, milaka pertsonaren hizkuntza eskubideak urratuz». Udalak behin eta berriz «urraketa berak» egiten dituela gaineratu du koalizioak, eta «apropos» ari dela «prebarikazioan». «Ez dugu onartuko euskaraz bizi nahi duen jendearen eta Iruñeko elebitasuna goraipatu eta errespetatu beharreko altxor kultural gisa onartzen duen herritar gehienen eskubideak urratzen jarraitzea».

Nafarroako Gizarte Zibila elkarteak egindako eske bati segika agindu zuen Maiak Baluarte plazari izena aldatzeko. Udalak orduan azaldu zuenez, izen aldaketa ez zen izan itsuan eginiko urrats bat, baizik eta asmo jakin batekin: «Gizarteak trantsizio demokratikoan egindako esfortzuari aitortza egitea».

2019ko maiatzak 2an onartu zuten gaur Iruñean indarrean dagoen Euskararen Ordenantza, EH Bilduren, Geroa Bairen, Aranzadiren eta Ezkerraren botoekin. Aurka bozkatu zuten, ordea, PSNk eta UPNk. Ordenantza auzitara eramango duela esan zuen orduan Maiak, oposizioan zegoelarik. 2020ko martxoan, berriz, arautegi hura ordezkatzea erabaki zuten PSN eta Na+ alderdiek.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Biriatuko zubia, artxiboko argazki batean. / ©Andoni Canellada, Foku

Trafikoa eten dute A-63 errepidean, bi noranzkoetan

Berria

Gironda departamenduan piztutako sutearengatik itxi dute. Paueraino A-64 errepidea hartzeko aholkatu dute, eta, ondoren, A-65a, Bordelera.

Santoñako hondartza, artxiboko irudi batean. ©Miguel Ramos, EFE

Bi euskal herritar hil dira Kantabriako hondartzetan, Santoñan eta Castro Urdialesen

Uxue Rey Gorraiz

Hildakoak bi gizonezko dira, 54 urteko donostiarra bata, eta 69 urteko mungiarra bestea.

 ©Juan Ignacio Roncoroni, EFE

Izozki sorta batzuk erretiratu dituzte Aldin, Lidlen eta Mercadonan, «osagai arrotzak» atzeman dituztelako horietan

Uxue Rey Gorraiz

Susmoa dute izozkietan azaldutakoak makila zatiak direla. Ez kontsumitzeko gomendatu diete produktuok erosi dituztenei.

Iaz migratzaile gehiago heldu ziren EAEra, joan zirenak baino ©Iñigo Uriz / Foku

3.500 pertsona baino gehiagoko migrazio saldo positiboa du EAEk

Isabel Jaurena

Eustatek jakinarazi duenez, immigranteen eta emigratzaileen erdiak baino gehiago 40 urtetik beherakoak eta gizonezkoak dira.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...