Albistea entzun

Memoria

«Kaikuak janztea» frankismoaren kontrako «indarkeriarik gabeko errebeldiaren» adibidetzat jo du Artolazabalek

Ikastolen mugimendua omentzeko ekitaldi bat baliatu du Artolazabalek ETA eta frankismoaren aurka armak hartu zituztenen borroka deslegitimatzeko. Armak hartzea «saihestu» zitekeen, haren arabera.

Beatriz Artolazabal Eusko Jaurlaritzako Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburua, ikastolen mugimendua omentzeko ekitaldian. /
Beatriz Artolazabal Eusko Jaurlaritzako Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburua, ikastolen mugimendua omentzeko ekitaldian. / Jaizki Fontaneda / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Julen Aperribai -

2023ko urtarrilak 25 16:16

Ikastolen mugimendua omentzeko ekitaldia behar zuena ETAren existentzia deslegitimatzeko baliatu du Beatriz Artolazabal Eusko Jaurlaritzako Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak. «ETAren indarkeriaren sorrera, diktadura frankistaren aurkako erreakzio gisa, ez zen saihetsezina izan. ETA akats bat izan zen sortu zenetik, alde guztiei mina eta sufrimendua baino eragin ez diena».

Frankismoaren aurkako borroka kritikatu du Artolazabalek, «indarkeria» erabili zela eta: «Indarkeriarik gabeko errebeldia mota asko egon ziren: arropetan kolore gorria, berdea eta zuria konbinatzea; gorriz eta horiz inoiz ez janztea; kaikuak edo mendigoizaleak janztea; dantza taldeak edo mendi taldeak bultzatzea ideia demokratiko eta euskaltzaleen babesleku gisa; euskarazko musika kontzertuetara joatea...».

Gasteizko Olabide ikastolan egin ditu adierazpen horiek Artolazabalek. 1963an guraso talde bat euskarazko klaseak ematen hasi zen etxebizitza batean, eta hori izan zen egun Arabako ikastolarik handiena denaren ernamuina. Izaskun Arrue izan zen ikastolako lehen irakaslea, Elbira Zipitria ikastolen mugimenduaren aitzindariarekin trebatu ondotik, eta biak omendu dituzte gaur. «Elbira Zipitria eta Izaskun Arrueren pareko emakumeek lehentasunezko lekua merezi dute gure memoria historikoan . Haien ibilbideak erreferente gisa ezagutarazi behar ditugu beste belaunaldientzat. Haien izenak gure kale izendegietara, ekimen berrietara eta gure historia liburuetara eraman behar ditugu», esan du Artolazabalek.

Sailburuak mugimendu kontrajarri moduan aurkeztu ditu ikastolen mugimendua eta Frankismoaren aurkako borroka armatua. Eredugarritzat jo du lehenengoa: «Franco jeneralaren diktadura luzearen aurkako erresistentzia kultural eta sozialak urte zail haietan oso emankorrak izan ziren adierazpen baketsuez hornitzen jakin zuen». Aldiz, gaitzetsi egin du diktadura militarraren kontra armak hartuta borroka egin zutenen jokabidea: «Totalitarismoari aurre egiteko beste modu baketsu batzuk ere egon ziren, benetan baliagarriak eta etikaren ikuspegitik erabat onargarriak».

Ez da lehen aldia Artolazabalek ETArekin zerikusirik ez duen ekitaldi bat baliatzen duena horren kontra egiteko. 2021eko irailean, Memoriaren Ibilbidearen aurkezpenean, Unai Parot euskal presoa izan zuen hizpide. Horren harira, gaitzespena agertu zuten bertaratutako hainbat lagunek, eta, Elgoibar 1936 taldeko kideen arabera, batek baino gehiagok alde egin zuen ekitalditik. EAJk memoria ekitaldian zegoen «konfiantza markoa» hautsi zuela salatu zuen orduan Elgoibar 1936 taldeak, eta aurkezpen hori «mitin politiko» bihurtu zuela.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Miravalles-Redin ikastetxe, Iruñean. ©IÑIGO URIZ / FOKU

Nafarroak batxilergoko ituna eten die ikasleak sexuaren arabera bereizten dituzten ikastetxeei

Ion Orzaiz

Hezkuntza Departamentuaren esanetan, Opus Deiren bi eskolek, Miravalles-Redinek eta Irabia-Izagak, «ez dituzte betetzen itunerako baldintzak»

Pilar Alegria PSOEko eledun eta Hezkuntza ministroa, gaurko agerraldian. ©FERNANDO ALVARADO / Efe

Sexu askatasunaren legea aldatzeko proposamen bat aurkeztuko du PSOEk Espainiako Kongresuan

Maite Asensio Lozano

'Soilik baietz da baietz' legearen aurreko zigorrak berreskuratu nahi ditu Espainiako Justizia Ministerioak, baina Berdintasun Ministerioko iturriek zehaztu dute erreforma batek ez dituela geldiaraziko kondena berrazterketak, eta legea ondo aplikatzean dagoela giltza; horretarako, «premiazko» neurri sorta bat proposatu du. 

Haurren futbol partida bat. ©Maialen Andres / FOKU

«Arrazakeria» salatu dute Arrigorriagan jubenilen futbol partida batean gertatutakoarengatik

Edu Lartzanguren

Haur sikh bati buruko zapia kenarazi nahi izan dio epaileak, eta Federazioak 300 euroko isuna jarri dio taldeari

Donostia ospitaleko zerbitzuburuen protesta, abenduan. ©Jon Urbe / FOKU

Donostia ospitaleko zerbitzuburuek protestan segituko dute negoziazioa «bideratuta» egon arte

Julen Aperribai

Elkarretaratzea egin dute gaur ere Donostia ospitaleko atarian. Azken bileraren aktarekin batera, «kronograma» bat bidali zioten Osakidetzako zuzendaritzari, eta erantzuna jasotzeko zain daude.

Kinka buletina

Klima larrialdiari eta ingurumenari buruzko azken berriak zabaltzen dituen buletina.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.